၉. မဟာအဿပုရသုတ္တဝဏ္ဏနာ

၄၁၅. ဇာနပဒိနောတိ ဇနပဒဝန္တော၊ ဇနပဒဿ ဝါ ဣဿရာ ရာဇကုမာရာ ဂေါတ္တဝသေန အင်္ဂါ နာမ. တေသံ နိဝါသော ယဒိ ဧကော ဇနပဒေါ၊ ကထံ ဗဟုဝစနန္တိ အာဟ ‘‘ရုဠှီသဒ္ဒေနာ’’တိ. အက္ခရစိန္တကာ ဟိ ဤဒိသေသု ဌာနေသု ယုတ္တေ ဝိယ သလိင်္ဂဝစနာနိ (ပါဏိနိ ၁.၂.၅၁) ဣစ္ဆန္တိ. အယမေတ္ထ ရုဠှီ ယထာ ‘‘ကုရူသု ဝိဟရတိ၊ မလ္လေသု ဝိဟရတီ’’တိ စ. တဗ္ဗိသေသနေ ပန ဇနပဒသဒ္ဒေ ဇာတိသဒ္ဒေ ဧကဝစနမေဝ. တေနာဟ ‘‘အင်္ဂေသု ဇနပဒေ’’တိ. အဿာ ဝုစ္စန္တိ ပါသာဏာနိ၊ တာနိ သုန္ဒရာနိ တတ္ထ သန္တီတိ ‘‘အဿပုရ’’န္တိ သော နိဂမော ဝုတ္တောတိ ကေစီ. အပရေ ပန အာဇာနီယော အဿော ရညော တတ္ထ ဂဟဏံ ဥပဂတောတိ ‘‘အဿပုရ’’န္တိ ဝုတ္တောတိ ဝဒန္တိ. ကိံ တေဟိ၊ နာမမေတံ တဿ နိဂမဿ. ယသ္မာ ပန တတ္ထ ဘဂဝတော နိဗဒ္ဓဝသနဋ္ဌာနံ ကိဉ္စိ နာဟောသိ၊ တသ္မာ ‘‘တံ ဂေါစရဂါမံ ကတွာ ဝိဟရတိ’’စ္စေဝ ဝုတ္တံ. တထာ ဟိ ပါဠိယံ ‘‘အဿပုရံ နာမ အင်္ဂါနံ နိဂမော’’တိ ဂေါစရဂါမကိတ္တနမေဝ ကတံ.

ဧဝရူပေန သီလေနာတိအာဒီသု သီလဂ္ဂဟဏေန ဝါရိတ္တသီလမာဟ. တေန သမ္မာဝါစာကမ္မန္တာဇီဝေ ဒဿေတိ. အာစာရဂ္ဂဟဏေန စာရိတ္တသီလံ. တေန ပရိသုဒ္ဓံ ကာယဝစီသမာစာရံ. ပဋိပတ္တိဂ္ဂဟဏေန သမထဝိပဿနာမဂ္ဂဖလသင်္ဂဟံ သမ္မာပဋိပတ္တိံ. လဇ္ဇိနောတိ ဣမိနာ ယထာဝုတ္တသီလာစာရမူလကာရဏံ. ပေသလာတိ ဣမိနာ ပါရိသုဒ္ဓိံ. ဥဠာရဂုဏာတိ ဣမိနာ ပဋိပတ္တိယာ ပါရိပူရိံ. ဘိက္ခုသံဃဿေဝ ဝဏ္ဏံ ကထေန္တီတိ ဣဒံ တေသံ ဥပါသကာနံ ယေဘုယျေန ဘိက္ခူနံ ဂုဏကိတ္တနပသုတတာယ ဝုတ္တံ. တေ ပန သဒ္ဓမ္မေပိ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေပိ အဘိပ္ပသန္နာ ဧဝ. တေနာဟ ‘‘ဗုဒ္ဓမာမကာ ဓမ္မမာမကာ’’တိ. ဝတ္ထုတ္တယေ ဟိ ဧကသ္မိံ အဘိပ္ပသန္နာ ဣတရဒွယေ အဘိပ္ပသန္နာ ဧဝ တဒဝိနာဘာဝတော. ပိဏ္ဍပါတာပစာယနေတိ လက္ခဏဝစနမေတံ ယထာ ‘‘ကာကေဟိ သပ္ပိ ရက္ခိတဗ္ဗ’’န္တိ၊ တသ္မာ ပစ္စယပဋိပူဇနေတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ. ပစ္စယဒါယကာနဉှိ ကာရဿ အတ္တနော သမ္မာပဋိပတ္တိယာ မဟပ္ဖလဘာဝဿ ကရဏံ ဣဓ ‘‘ပိဏ္ဍပါတာပစာယန’’န္တိ အဓိပ္ပေတံ.

သမဏကရဏာတိ သမဏဘာဝကရာ၊ သမဏဘာဝဿ ကာရကာတိ အတ္ထော. တေ ပန ဧကန္တတော အတ္တနော သန္တာနေ ဥပ္ပါဒိတာ ဝဍ္ဎိတာ စ ဟောန္တီတိ အာဟ ‘‘သမာဒါယ ပရိပူရိတာ’’တိ. သမဏဂ္ဂဟဏဉ္စေတ္ထ သမဏဝသေန၊ န သာမညမတ္တေနာတိ အာဟ ‘‘သမိတပါပသမဏ’’န္တိ. ဗြာဟ္မဏကရဏာတိ ဧတ္ထာပိ ဝုတ္တနယေနေဝတ္ထော ဝေဒိတဗ္ဗော. ဗျဉ္ဇနတော ဧဝ စာယံ ဘေဒေါ၊ ယဒိဒံ သမဏဗြာဟ္မဏာတိ၊ န အတ္ထတော. သမဏေနကတ္တဗ္ဗဓမ္မာတိ သမဏဓမ္မေ ဌိတေန သမ္ပာဒေတဗ္ဗဓမ္မာ. ယော ဟိ ဟေဋ္ဌိမသိက္ခာသင်္ခါတသမဏဘာဝေ သုပ္ပတိဋ္ဌိတော၊ တေန ယေ ဥပရိသိက္ခာသင်္ခါတသမဏဘာဝါ သမ္ပာဒေတဗ္ဗာ၊ တေသံ ဝသေနေဝ ဝုတ္တသမဏေန ကတ္တဗ္ဗဓမ္မာ ဝုတ္တာတိ. တထာ ဟိ တေသံ သမဏဘာဝါဝဟတံ သန္ဓာယာဟ ‘‘တေပိ စ သမဏကရဏာ ဟောန္တိယေဝါ’’တိ. ဣဓ ပနာတိ မဟာအဿပုရေ. ဟိရောတ္တပ္ပါဒိဝသေန ဒေသနာ ဝိတ္ထာရိတာတိ ဟိရောတ္တပ္ပ-ပရိသုဒ္ဓကာယဝစီမနောသမာစာရာဇီဝဣန္ဒြိယသံဝရ-ဘောဇနေမတ္တညုတ- ဇာဂရိယာနုယောဂသတိသမ္ပဇည-ဈာနဝိဇ္ဇာဝသေန သမဏကရဏဓမ္မဒေသနာ ဝိတ္ထာရတော ဒေသိတာ၊ န တိကနိပါတေ ဝိယ သင်္ခေပတော. ဖလဂ္ဂဟဏေနေဝ ဝိပါကဖလံ ဂဟိတံ၊ တံ ပန ဥက္ကဋ္ဌနိဒ္ဒေသေန စတုဗ္ဗိဓံ သာမညဖလံ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ. အာနိသံသဂ္ဂဟဏေန ပိယမနာပတာဒိဥဒြယော. တဿေဝ အတ္ထောတိ တဿေဝ အဝဉ္စာပဒဿေဝ အတ္ထနိဒ္ဒေသော. ‘‘ယဿာ ဟီ’’တိအာဒိနာ ဗျတိရေကဝသေန အတ္ထံ ဝဒတိ. ဧတ္တကေန ဌာနေနာတိ ဧတ္တကေန ပါဠိပဒေသေန. ဟိရောတ္တပ္ပါဒီနံ ဥပရိ ပါဠိယံ ဝုစ္စမာနာနံ သမဏကရဏဓမ္မာနံ. ဝဏ္ဏံ ကထေသီတိ ဂုဏံ အာနိသံသံ အဘာသိ. သတိပဋ္ဌာနေ ဝုတ္တနယေနာတိ ‘‘အပိစ ဝဏ္ဏဘဏနမေတ’’န္တိအာဒိနာ သတိပဋ္ဌာနဝဏ္ဏနာယံ (ဒီ. နိ. အဋ္ဌ. ၂.၃၇၃၊ မ. နိ. အဋ္ဌ. ၁.၁၀၆) ဝုတ္တနယေန.

၄၁၆. ယံ ဟိရီယတီတိ ယေန ဓမ္မေန ဟေတုဘူတေန ဝါ ဇိဂုစ္ဆတိ. ကရဏေ ဟေတံ ပစ္စတ္တဝစနံ. ယန္တိ ဝါ လိင်္ဂဝိပလ္လာသေန ဝုတ္တော၊ ဓမ္မောတိ အတ္ထော. ဟိရီယိတဗ္ဗေနာတိ ဥပယောဂတ္ထေ ကရဏဝစနံ၊ ဟိရီယိတဗ္ဗယုတ္တကံ ကာယဒုစ္စရိတာဒိန္တိ အတ္ထော. ဩတ္တပ္ပိတဗ္ဗေနာတိ ဧတ္ထာပိ ဧသေဝ နယော. အဇ္ဈတ္တံ နိယကဇ္ဈတ္တံ ဇာတိအာဒိ သမုဋ္ဌာနံ ဧတိဿာတိ အဇ္ဈတ္တသမုဋ္ဌာနာ ဟိရီ၊ ဗဟိဒ္ဓါ အတ္တတော ဗဟိဘူတော ပရသတ္တော သမုဋ္ဌာနံ ဧတိဿာတိ ဗဟိဒ္ဓါသမုဋ္ဌာနံ ဩတ္တပ္ပံ. အတ္တာဓိပတိတော အာဂတာ အတ္တာဓိပတေယျာ၊ အတ္တာနံ အဓိပတိံ ကတွာ ပဝတ္တာ. လဇ္ဇာသဘာဝသဏ္ဌိတာတိ ပါပဇိဂုစ္ဆနသဘာဝဋ္ဌာယိနီ. သပ္ပတိဿဝလက္ခဏတ္တာ ဂရုနာ ကိသ္မိဉ္စိ ဝုတ္တေ ဂါရဝဝသေန ပတိဿဝနံ ပတိဿဝေါ၊ သဟ ပတိဿဝေနာတိ သပ္ပတိဿဝံ၊ ပတိဿဝဘူတံ တံသဘာဝဉ္စ ယံ ကိဉ္စိ ဂါရဝံ. ဇာတိအာဒိမဟတ္တတာပစ္စဝေက္ခဏေန ဥပ္ပဇ္ဇမာနာ စ ဟိရီ တတ္ထ ဂါရဝဝသေန ပဝတ္တတီတိ သပ္ပတိဿဝလက္ခဏာတိ ဝုစ္စတိ. ဘယသဘာဝသဏ္ဌိတန္တိ ပါပတော ဘာယနသဘာဝဋ္ဌာယီ၊ ဝဇ္ဇဘီရုကဘယဒဿာဝိလက္ခဏတ္တာ ဝဇ္ဇံ ဘာယတိ တံ ဘယတော ပဿတီတိ ဝဇ္ဇဘီရုကဘယဒဿာဝီ၊ ဧဝံသဘာဝံ ဩတ္တပ္ပံ. အဇ္ဈတ္တသမုဋ္ဌာနာဒိတာ စ ဟိရောတ္တပ္ပါနံ တတ္ထ တတ္ထ ပါကဋဘာဝေနေဝ ဝုစ္စတိ၊ န ပရေသံ ကဒါစိ အညမညဝိပ္ပယောဂါ. န ဟိ လဇ္ဇနံ နိဗ္ဘယံ၊ ပါပဘယံ ဝါ အလဇ္ဇနံ ဟောတီတိ. အယမေတ္ထ သင်္ခေပေါ၊ ဝိတ္ထာရော ပန အဋ္ဌသာလိနိယံ (ဓ. သ. အဋ္ဌ. ၁.ဗလရာသိဝဏ္ဏနာ) ဝုတ္တနယေနေဝ ဝေဒိတဗ္ဗော. လောကမရိယာဒဿ ပါလနတော လောကပါလဓမ္မာ နာမ. သုက္ကာတိ ဩဒါတာ ပဘဿရဘာဝကာရကာ၊ သုက္ကာဘိဇာတိဟေတုတာယ ဝါ သုက္ကာ. သမ္ဘေဒန္တိ အာစာရမရိယာဒါသင်္ကရံ. ဒေဝဘာဝါဝဟာ ဓမ္မာတိ ဒေဝဓမ္မာ.

သုက္ကဓမ္မသမာဟိတာတိ ယထာဝုတ္တသုက္ကဓမ္မသမင်္ဂိနော. သန္တောတိ ဝူပသန္တဒေါသာ. သပ္ပုရိသာတိ သန္တဇနာ. သပရဟိတသာဓကာ ဟိ သာဓဝေါ.

အဝယဝဝိနိမုတ္တဿ သမုဒါယဿ အဘာဝတော၊ အဝယဝေန စ သမုဒါယဿ အပဒိသိတဗ္ဗတော ဩဝါဒူပသမ္ပဒါဝဟဩဝါဒေကဒေသော ဩဝါဒူပသမ္ပဒါတိ. ဣဓာတိ ဣမသ္မိံ အဿပုရေ. ဧတေ ဟိရောတ္တပ္ပဓမ္မာ. သမဏဓမ္မာ နာမာတိ ဒဿိတာ မူလဘူတသမဏဘာဝကရာ ဓမ္မာတိ ကတွာ. တထာ ဟိ တေသံ အာဒိတော ဂဟဏံ.

ယဿ အဓိဂမေန နိပ္ပရိယာယတော သမဏာ နာမ ဟောန္တိ၊ သော အရိယမဂ္ဂေါ ‘‘သမဏဿ ကမ္မံ ပဋိပဒါ’’တိ ကတွာ သာမညံ၊ တဿ ပန ဖလဘာဝတော၊ အာရမ္မဏကရဏဝသေန အရဏီယတော ဖလနိဗ္ဗာနာနိ သာမညတ္ထော. ရာဂံ ခေပေတီတိ ရာဂက္ခယော၊ အရိယမဂ္ဂေါ. ရာဂေါ ခီယတိ ဧတ္ထာတိ ရာဂက္ခယော၊ နိဗ္ဗာနံ. ဖလံ ပန ကာရဏူပစာရေန ရာဂက္ခယော ဒဋ္ဌဗ္ဗော. ဒေါသက္ခယော မောဟက္ခယောတိ ဧတ္ထာပိ ဧသေဝ နယော. သာမညဘူတော အတ္ထော သာမညတ္ထော၊ မဂ္ဂေါ၊ သာမညဿ အတ္ထောတိ သာမညတ္ထော၊ ဖလန္တိ အာဟ ‘‘မဂ္ဂမ္ပိ ဖလမ္ပိ ဧကတော ကတွာ သာမညတ္ထော ကထိတော’’တိ. တယိဒံ ဥက္ကဋ္ဌနိဒ္ဒေသေန ဝုတ္တံ. သီလာဒိပုဗ္ဗဘာဂပဋိပဒါပိ ဟိ ဣဓ ‘‘သာမညတ္ထော’’တိ ဂဟိတာ. တေနေဝါဟ ‘‘သတိ ဥတ္တရိကရဏီယေ’’တိ. ပဋိဝေဒယာမီတိ ပုနပ္ပုနံ ဉာပေမိ.

၄၁၇. ကမ္မပထဝသေနေဝါတိ အကုသလကမ္မပထဘာဝေနေဝ၊ တတော တာဒိသမ္ပိ အကုသလကမ္မံ ဘိက္ခုဿ ကာတုံ န ယုတ္တန္တိ ဒုဋ္ဌုလ္လဘာဝေနေဝ တတော ဩရမတီတိ အဓိပ္ပါယော. သိက္ခာပဒဗဒ္ဓေနာတိ သိက္ခာပဒပညာပနေန. ပါနီယဃဋေ ဝါ ပတ္တေ ဝါ ကာကာနံ ဟတ္ထံ ဝါ ဒဏ္ဍံ ဝါ လေဍ္ဍုံ ဝါတိ သဗ္ဗမိဒံ နိဒဿနမတ္တံ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ. ယတ္ထ ကတ္ထစိ ဟိ ဌိတာနံ အညေသမ္ပိ ပါဏီနံ ဥဋ္ဌာပနာဒိ သဗ္ဗံ အနိဋ္ဌကရဏံ ဣဓ အပရိသုဒ္ဓကာယသမာစာရဘာဝေနေဝ သင်္ဂဟိတန္တိ. ဥတ္တာနောတိ ဥဒ္ဓမုဒ္ဓံ တနောတီတိ ဥတ္တာနော. ဧဝံဘူတော စ ကေနစိ အနုပ္ပါဒဘူမိယံ သဉ္ဇာတသာလကလျာဏီခန္ဓော ဝိယ ဥပရူပရိ ဥဂ္ဂတုဂ္ဂတော ပါကဋော စ ဟောတီတိ အာဟ ‘‘ဥဂ္ဂတော ပါကဋော’’တိ. အနာဝဋောတိ အနိဝုတော. တေနာဟ ‘‘အသဉ္ဆန္နော’’တိ၊ နစ္ဆာဒေတဗ္ဗောတိ အတ္ထော. ဧကသဒိသော ဝိသုဒ္ဓဘာဝေန. အန္တရန္တရေ ဆိဒ္ဒရဟိတော ပုဗ္ဗေနာပရံ သမ္မာပဋိပတ္တိယာ သန္ဓာနေန. သံဝုတော ကာယိကဿ သံဝရဿ အနုပက္ကိလေသတော. တေနာဟ ‘‘ကိလေသာနံ ဒွါရံ ပိဒဟနေနာ’’တိ.

၄၁၈. ဧတ္ထ ယထာ လဟုကတရံ ကာကုဋ္ဌာပနာဒိကာယကမ္မံ ကာယသမာစာရဿ အပရိသုဒ္ဓဘာဝါဝဟံ သလ္လေခဝိကောပနတော၊ မိစ္ဆာဝိတက္ကနမတ္တဉ္စ မနောသမာစာရဿ၊ ဧဝံ ယံ ကိဉ္စိ အနိယျာနကထာကထနမတ္တံ ဝစီသမာစာရဿ အပရိသုဒ္ဓဘာဝါဝဟံ သလ္လေခဝိကောပနတော၊ န ဟသာဓိပ္ပါယေန မုသာကထနန္တိ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ. ဟသာဓိပ္ပါယေန ဟိ မုသာကထနံ သိက္ခာပဒဗဒ္ဓေနေဝ ပဋိက္ခိတ္တန္တိ.

၄၂၀. အာဇီဝေါပိ ဧကစ္စော ကမ္မပထဝသေန ဝါရိတော လဗ္ဘတိ. သော ပန အတိဩဠာရိကော ကာယဝစီသမာစာရဝါရေသု ဝုတ္တနယော ဧဝါတိ န ဂဟိတောတိ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ. ယေ ပန ‘‘တာဒိသော ဘိက္ခူနံ အယောဂျတော န ဂဟိတော’’တိ ဝဒန္တိ၊ တံ မိစ္ဆာ တထာ သတိ ကာယဝစီသမာစာရဝါရေပိ တဿ အဂ္ဂဟေတဗ္ဗဘာဝါပတ္တိတော. ‘‘ခါဒထ ပိဝထာ’’တိ ပုစ္ဆာ အတ္တနော ခါဒိတုကာမတာဒီပနေန၊ ပရိယာယကထာဘာဝတော ပနေသာ သလ္လေခဝိကောပနာ ဇာတာ.

၄၂၂. အနေသနံ ပဟာယ ဓမ္မေန သမေန ပစ္စယေ ပရိယေသန္တော ပရိယေသနမတ္တညူ နာမ. ဒါယကဿ ဒေယျဓမ္မဿ အတ္တနော စ ပမာဏညုတာပဋိဂ္ဂဏှန္တော ပဋိဂ္ဂဟဏမတ္တညူ နာမ. ယောနိသော ပစ္စဝေက္ခိတွာ ပရိဘုဉ္ဇန္တော ပရိဘောဂမတ္တညူ နာမ.

၄၂၃. ဧကသ္မိံ ကောဋ္ဌာသေတိ မဇ္ဈိမယာမသညိတေ ဧကသ္မိံ ကောဋ္ဌာသေ. ‘‘ဝါမေန ပဿေန သေန္တီ’’တိ ဧဝံ ဝုတ္တာ. ဒက္ခိဏပဿေန သယာနော နာမ နတ္ထိ ဒက္ခိဏဟတ္ထဿ သရီရဂ္ဂဟဏာဒိပယောဂက္ခမတော. ပုရိသဝသေန စေတံ ဝုတ္တံ.

တေဇုဿဒတ္တာတိ ဣမိနာ သီဟဿ အဘီရုကဘာဝံ ဒဿေတိ. ဘီရုကာ ဟိ သေသမိဂါ အတ္တနော အာသယံ ပဝိသိတွာ သန္တာသပုဗ္ဗကံ ယထာ တထာ သယန္တိ၊ သီဟော ပန အဘီရုကဘာဝတော သတောကာရီ ဘိက္ခု ဝိယ သတိံ ဥပဋ္ဌပေတွာဝ သယတိ. တေနာဟ ‘‘ဒွေ ပုရိမပါဒေ’’တိအာဒိ. သေတိ အဗျာဝဋဘာဝေန ပဝတ္တတိ ဧတ္ထာတိ သေယျာ၊ စတုတ္ထဇ္ဈာနမေဝ သေယျာ. ကိံ ပန တံ စတုတ္ထဇ္ဈာနန္တိ? အာနာပါနစတုတ္ထဇ္ဈာနံ. တတ္ထ ဟိ ဌတွာ ဝိပဿနံ ဝဍ္ဎေတွာ ဘဂဝါ အနုက္ကမေန အဂ္ဂမဂ္ဂံ အဓိဂတော တထာဂတော ဇာတောတိ ကေစိ၊ တယိဒံ ပဒဋ္ဌာနံ နာမ န သေယျာ. အပရေ ပန ‘‘စတုတ္ထဇ္ဈာနသမနန္တရာ ဘဂဝါ ပရိနိဗ္ဗာယီ’’တိ ဝုတ္တပဒံ ဂဟေတွာ ‘‘လောကိယစတုတ္ထဇ္ဈာနသမာပတ္တိ တထာဂတသေယျာ’’တိ ဝဒန္တိ၊ တထာ သတိ ပရိနိဗ္ဗာနကာလိကာ တထာဂတသေယျာတိ အာပဇ္ဇတိ၊ န စ ဘဂဝါ စတုတ္ထဇ္ဈာနံ သမာပဇ္ဇနဗဟုလော ဝိဟာသိ၊ အဂ္ဂဖလဈာနံ ပနေတ္ထ ‘‘စတုတ္ထဇ္ဈာန’’န္တိ အဓိပ္ပေတံ. တတ္ထ ယထာ သတ္တာနံ နိဒ္ဒုပဂမနလက္ခဏာ သေယျာ ဘဝင်္ဂစိတ္တဝါရဝသေန ဟောတိ၊ တဉ္စ တေသံ ပဌမဇာတိသမနွယံ ယေဘုယျဝုတ္တိကံ၊ ဧဝံ ဘဂဝတော အရိယဇာတိသမနွယံ ယေဘုယျဝုတ္တိကံ အဂ္ဂဖလဘူတံ စတုတ္ထဇ္ဈာနံ ‘‘တထာဂတသေယျာ’’တိ ဝေဒိတဗ္ဗံ. သီဟသေယျာတိ သေဋ္ဌသေယျာတိ အာဟ ‘‘ဥတ္တမသေယျာ’’တိ.

၄၂၆. ဝိဂတန္တာနီတိ ဣဏမူလာနိ. တေသန္တိ ဣဏမူလာနံ. ပရိယန္တောတိ အဝသေသော.

ပဝတ္တိနိဝါရဏေန စတုဣရိယာပထံ ဆိန္ဒန္တော. အာဗာဓတီတိ ပီဠေတိ. ဒုက္ခိတောတိ သဉ္ဇာတဒုက္ခော. အပ္ပံ ဗလံ ဗလမတ္တာ. အပ္ပတ္ထော ဟိ အယံ မတ္တာ-သဒ္ဒေါ ‘‘မတ္တာသုခပရိစ္စာဂါ’’တိအာဒီသု (ဓ. ပ. ၂၉၀) ဝိယ၊ ဗလဝတ္ထော ပန မတ္တာ-သဒ္ဒေါ အနတ္ထန္တရော. သေသန္တိ ‘‘တဿ ဟိ ဗန္ဓနာ မုတ္တောမှီတိ အာဝဇ္ဇယတော တဒုဘယံ ဟောတီ’’တိအာဒိနာ ဝတ္တဗ္ဗံ သန္ဓာယာဟ. သဗ္ဗပဒေသူတိ ဝုတ္တာဝသိဋ္ဌေသု သဗ္ဗပဒေသု. ယေနကာမံ ယထာရုစိ ဂစ္ဆတီတိ ယေနကာမံဂမောတိ အနုနာသိကလောပံ အကတွာ နိဒ္ဒေသော. ဘုဇော အတ္တနော ယထာသုခဝိနိယောဂေါ ဣဿော ဣစ္ဆိတဗ္ဗော ဧတ္ထာတိ ဘုဇိဿော၊ သာမိကော. သော ပန အပရသန္တကတာယ ‘‘အတ္တနော သန္တကော’’တိ ဝုတ္တော. ဒုလ္လဘအာပတာယ ကံ တာရေန္တိ ဧတ္ထာတိ ကန္တာရောတိ အာဟ ‘‘နိရုဒကံ ဒီဃမဂ္ဂ’’န္တိ.

ဝိနာသေတီတိ ခါဒနဒုဗ္ဗိနိယောဇနာဒီဟိ ယထာ ဣဏမူလံ ကိဉ္စိ န ဟောတိ၊ တထာ ကရောတိ. ယမှိ ရာဂဝတ္ထုမှိ. သော ပုဂ္ဂလော. တေန ရာဂဝတ္ထုနာ၊ ပုရိသော စေ ဣတ္ထိယာ၊ ဣတ္ထီ စေ ပုရိသေန. ဣဏံ ဝိယ ကာမစ္ဆန္ဒော ဒဋ္ဌဗ္ဗော ပီဠာသမာနတော.

န ဝိန္ဒတီတိ န ဇာနာတိ. ဥပဒ္ဒဝေထာတိ သုခဝိဟာရဿ ဥပဒ္ဒဝံ ကရောထ၊ ဝိဗာဓေထာတိ အတ္ထော. ရောဂေါ ဝိယ ဗျာပါဒေါ ဒဋ္ဌဗ္ဗော သုခဘဉ္ဇနသမာနတော.

နာနာဝိဓဟေတူပါယာလင်္ကတတာယ ခန္ဓာယတနဓာတုပဋိစ္စသမုပ္ပါဒါဒိဓမ္မနီတိဝိစိတ္တတာယ စ ဝိစိတ္တနယေ. ဓမ္မဿဝနေတိ ဓမ္မကထာယံ. ကထာ ဟိ သောတဗ္ဗဋ္ဌေန ‘‘သဝန’’န္တိ ဝုတ္တာ. ဧဝမေတ္ထ သီလံ ဝိဘတ္တံ၊ ဧဝံ ဈာနာဘိညာ၊ ဧဝံ ဝိပဿနာမဂ္ဂဖလာနီတိ နေဝ တဿ ဓမ္မဿဝနဿ အာဒိမဇ္ဈပရိယောသာနံ ဇာနာတိ. ဥဋ္ဌိတေတိ နိဋ္ဌိတေ. အဟော ကာရဏန္တိ တတ္ထ တတ္ထ ပဋိညာနုရူပေန နိက္ခိတ္တသာဓနဝသေန ဂဟိတကာရဏံ. အဟော ဥပမာတိ တဿေဝ ကာရဏဿ ပတိဋ္ဌာပနဝသေန အနွယတော ဗျတိရေကတော စ ပတိဋ္ဌံ ဥဒါဟရဏာဒိ. ဗန္ဓနာဂါရံ ဝိယ ထိနမိဒ္ဓံ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ ဒုက္ခတော နိယျာနဿ ဝိဗန္ဓနတော.

ယသ္မာ ကုက္ကုစ္စနီဝရဏံ ဥဒ္ဓစ္စရဟိတံ နတ္ထိ၊ ယသ္မာ ဝါ ဥဒ္ဓစ္စကုက္ကုစ္စံ သမာနကိစ္စာဟာရပဋိပက္ခံ၊ တသ္မာ ကုက္ကုစ္စဿ ဝိသယံ ဒဿေန္တော ‘‘ဝိနယေ အပကတညုနာ’’တိအာဒိမာဟ. ယထာ ဟိ ဥဒ္ဓစ္စံ သတ္တဿ အဝူပသမကရံ၊ တထာ ကုက္ကုစ္စမ္ပိ. ယထာပိ ဥဒ္ဓစ္စဿ ဉာတိဝိတက္ကာဒိ အာဟာရော၊ တထာ ကုက္ကုစ္စဿပိ. ယထာ စ ဥဒ္ဓစ္စဿ သမထော ပဋိပက္ခော၊ တထာ ကုက္ကုစ္စဿပီတိ. ဒါသဗျံ ဝိယ ဥဒ္ဓစ္စကုက္ကုစ္စံ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ အသေရိဘာဝါပါဒနတော.

သောဠသဝတ္ထုကာ ဝိစိကိစ္ဆာ အဋ္ဌဝတ္ထုကံ ဝိစိကိစ္ဆံ အနုပဝိဋ္ဌာတိ အာဟ ‘‘အဋ္ဌသု ဌာနေသု ဝိစိကိစ္ဆာ’’တိ. ဝိစိကိစ္ဆန္တောတိ သံသယန္တော. အဓိမုစ္စိတွာတိ ပတ္တိယာယေတွာ. ဂဏှိတုန္တိ သဒ္ဓေယျဝတ္ထုံ ပရိဂ္ဂဟေတုံ. အဘိမုခံ သပ္ပနံ အာသပ္ပနံ၊ ပရိတော သပ္ပနံ ပရိသပ္ပနံ. ပဒဒွယေနပိ စိတ္တဿ အနိစ္ဆနာကာရမေဝ ဝဒတိ. ခေမန္တဂါမိမဂ္ဂံ န ပရိယောဂါဟတိ ဧတေနာတိ အပရိယောဂါဟနံ၊ ဥဿင်္ကိတပရိသင်္ကိတဘာဝေန ဆမ္ဘိတံ ဟောတိ စိတ္တံ ယဿ ဓမ္မဿ ဝသေန၊ သော ဓမ္မော ဆမ္ဘိတတ္တန္တိ ဝိစိကိစ္ဆနာကာရမာဟ. တေနာဟ ‘‘စိတ္တဿ ဥပ္ပါဒယမာနာ’’တိ. ကန္တာရဒ္ဓါနမဂ္ဂေါ ဝိယာတိ သာသင်္ကကန္တာရဒ္ဓါနမဂ္ဂေါ ဝိယ ဒဋ္ဌဗ္ဗာ အပ္ပဋိပတ္တိဟေတုဘာဝတော.

နတ္ထိ ဧတ္ထ ဣဏန္တိ အဏဏော၊ တဿ ဘာဝေါ အာဏဏျံ၊ ကဿစိ ဣဏဿ အဓာရဏံ. သမိဒ္ဓကမ္မန္တောတိ နိပ္ဖန္နဇီဝိကပ္ပယောဂေါ. ပရိဗုန္ဓတိ ဥပရောဓေတီတိ ရ-ကာရဿ လ-ကာရံ ကတွာ ပလိဗောဓော၊ အသေရိဝိဟာရော၊ တဿ မူလံ ကာရဏန္တိ ပလိဗောဓမူလံ. ဆ ဓမ္မေ ဘာဝေတွာတိ အသုဘနိမိတ္တဂ္ဂါဟာဒိကေ ဆ ဓမ္မေ ဥပ္ပါဒေတွာ ဝဍ္ဎေတွာ. ဆ ဓမ္မေ ဘာဝေတွာတိ စ မေတ္တာနိမိတ္တဂ္ဂါဟာဒယော စ တတ္ထ တတ္ထ ဆ ဓမ္မာတိ ဝုတ္တာတိ ဝေဒိတဗ္ဗော. ပဇဟတီတိ ဝိက္ခမ္ဘနဝသေန ပဇဟတိ. တေနာဟ ‘‘အာစာရပဏ္ဏတ္တိအာဒီနိ သိက္ခာပိယမာနော’’တိအာဒိ. ပရဝတ္ထုမှီတိ ဝိသဘာဂဝတ္ထုသ္မိံ၊ ပရဝိသယေ ဝါ. ပရဝိသယာ ဟေတေ ဘိက္ခုနော၊ ယဒိဒံ ပဉ္စ ကာမဂုဏာ. အာဏဏျမိဝ ကာမစ္ဆန္ဒပ္ပဟာနံ အာဟ ပိယဝတ္ထုအဘာဝါဝဟတော.

အာစာရဝိပတ္တိပဋိဗာဟကာနိ သိက္ခာပဒါနိ အာစာရပဏ္ဏတ္တိအာဒီနိ. အာရောဂျမိဝ ဗျာပါဒပ္ပဟာနံ အာဟ ကာယစိတ္တာနံ ဖာသုဘာဝါဝဟတော.

ဗန္ဓနာ မောက္ခမိဝ ထိနမိဒ္ဓပ္ပဟာနံ အာဟ စိတ္တဿ နိဂ္ဂဟိတဘာဝါဝဟတော.

ဘုဇိဿံ ဝိယ ဥဒ္ဓစ္စကုက္ကုစ္စပ္ပဟာနံ အာဟ စိတ္တဿ သေရိဘာဝါဝဟတော.

တိဏံ ဝိယာတိ တိဏမိဝ ကတွာ. အဂဏေတွာတိ အစိန္တေတွာ. ခေမန္တဘူမိံ ဝိယ ဝိစိကိစ္ဆာပဟာနံ အာဟ အနုဿင်္ကိတာပရိသင်္ကိတဘာဝေန သမ္မာပဋိပတ္တိဟေတုဘာဝတော.

၄၂၇. ကိရီယတိ (အ. နိ. ဋီ. ၃.၅.၂၈-၂၉) ဂဗ္ဘာသယေ ခိပီယတီတိ ကရော၊ သမ္ဘဝေါ၊ ကရတော ဇာတောတိ ကရဇော၊ မာတာပေတ္တိကသမ္ဘဝေါတိ အတ္ထော. မာတုယာ ဟိ သရီရသဏ္ဌာပနဝသေန ကရတော ဇာတောတိ ကရဇောတိ အပရေ. ဥဘယထာပိ ကရဇကာယန္တိ စတုသန္တတိရူပမာဟ. တေမေတီတိ တိန္တံ ကရောတိ. ကော ပနေတ္ထ တိန္တဘာဝေါတိ အာဟ ‘‘သ္နေဟေတီ’’တိ၊ ပီတိသ္နေဟေန ပီဏနံ ကရောတီတိ အတ္ထော. တေနာဟ ‘‘သဗ္ဗတ္ထ ပဝတ္တပီတိသုခံ ကရောတီ’’တိ. ပီတိသမုဋ္ဌာနပဏီတရူပေဟိ သကလဿ ကရဇကာယဿ ပရိဖုဋတာယ စေတ္ထ တံသမုဋ္ဌာပကပီတိသုခါနံ သဗ္ဗတ္ထ ပဝတ္တိ ဇောတိတာ. ပရိသန္ဒေတီတိအာဒီသုပိ ဧသေဝ နယော. တတ္ထာပိ ဟိ ‘‘သမန္တတော သန္ဒေတိ တေမေတိ သ္နေဟေတိ၊ သဗ္ဗတ္ထ ပဝတ္တပီတိသုခံ ကရောတီ’’တိအာဒိနာ ယထာရဟံ အတ္ထော ဝေဒိတဗ္ဗော. ပရိပူရေတီတိ ဝါယုနာ ဘသ္တံ ဝိယ ဣမံ ကရဇကာယံ ပီတိသုခေန ပူရေတိ. သမန္တတော ဖုသတီတိ ဣမံ ကရဇကာယံ ပီတိသုခေန ဖုသတိ. သဗ္ဗာဝတောတိ အ-ကာရဿ အာ-ကာရော ကတော၊ သဗ္ဗာဝယဝဝတောတိ အတ္ထောတိ အာဟ ‘‘သဗ္ဗကောဋ္ဌာသဝတော’’တိ၊ မံသာဒိသဗ္ဗာဘာဂဝတောတိ အတ္ထော. အဖုဋံ နာမ န ဟောတိ ပီတိသုခသမုဋ္ဌာနေဟိ ရူပေဟိ သဗ္ဗတ္ထကမေဝ ဗျာပိတတ္တာ. ကာတုဉ္စေဝ ယောဇေတုဉ္စ ဆေကော သန္နေတုံ ပဋိဗလောတိ ယောဇနာ. နှာနီယစုဏ္ဏာနံ ပရိမဒ္ဒနဝသေန ပိဏ္ဍံ ကရောန္တေန ဟတ္ထေန ဘာဇနံ နိပ္ပီဠေတဗ္ဗံ ဟောတီတိ အာဟ ‘‘သန္နေန္တဿ ဘိဇ္ဇတီ’’တိ. အနုဂတာတိ အနုပဝိဋ္ဌာ. ပရိဂတာတိ ပရိတော သမန္တတော တိန္တာ. တိန္တဘာဝေနေဝ သမံ အန္တရံ ဗာဟိရဉ္စ ဧတိဿာတိ သန္တရဗာဟိရာ. သဗ္ဗတ္ထကမေဝါတိ သဗ္ဗတ္ထေဝ. န စ ပဂ္ဃရိဏီ ပမာဏယုတ္တဿေဝ ဥဒကဿ သိတ္တတ္တာ. ဧတ္ထ စ နှာနီယပိဏ္ဍံ ဝိယ ကရဇကာယော၊ တံ တေမေတွာ သမ္ပိဏ္ဍိတပမာဏယုတ္တဥဒကံ ဝိယ ပဌမဇ္ဈာနသုခံ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ.

၄၂၈. ဟေဋ္ဌာ ဥဗ္ဘိဇ္ဇိတွာ ဥဂ္ဂစ္ဆနဥဒကောတိ ရဟဒဿ အဓောထူလဓာရာဝသေန ဥဗ္ဘိဇ္ဇ ဥဋ္ဌဟနဥဒကော. အန္တောယေဝ ဥဗ္ဘိဇ္ဇနဥဒကောတိ ရဟဒဿ အဗ္ဘန္တရေယေဝ ထူလဓာရာ အဟုတွာ ဥဋ္ဌိတဥဒကသိရာမုခေဟိ ဥဗ္ဘိဇ္ဇနကော. အာဂမနမဂ္ဂေါတိ နဒီတဠာကကန္ဒရသရအာဒိတော အာဂမနမဂ္ဂေါ.

၄၂၉. ဥပ္ပလဂစ္ဆာနိ ဧတ္ထ သန္တီတိ ဥပ္ပလိနီ (အ. နိ. ဋီ. ၃.၅.၂၈-၂၉)၊ ဝါရိ. အယမေတ္ထ ဝိနိစ္ဆယော၊ တထာ ဟိ လောကေ ရတ္တက္ခိကော ‘‘ပုဏ္ဍရီကက္ခော’’တိ ဝုစ္စတိ. ကေစိ ပန ‘‘ရတ္တံ ပဒုမံ၊ သေတံ ပုဏ္ဍရီက’’န္တိ ဝဒန္တိ. ဥပ္ပလာဒီနိ ဝိယ ကရဇကာယော၊ ဥဒကံ ဝိယ တတိယဇ္ဈာနသုခန္တိ အယမ္ပိ အတ္ထော ‘‘ပုရိမနယေနာ’’တိ အတိဒေသေနေဝ ဝိဘာဝိတောတိ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ.

၄၃၀. နိရုပက္ကိလေသဋ္ဌေနာတိ ရဇောဇလ္လာဒိနာ အနုပက္ကိလိဋ္ဌတာယ အမလီနဘာဝေန. အမလီနမ္ပိ ကိဉ္စိ ဝတ္ထု ပဘဿရသဘာဝံ ဟောတီတိ ဝုတ္တံ ‘‘ပဘဿရဋ္ဌေနာ’’တိ. ဥတုဖရဏန္တိ ဥဏှဥတုဖရဏံ. သဗ္ဗတ္ထကမေဝ ဈာနသုခေန ဖုဋ္ဌော ကရဇကာယော ယထာ ဥတုနာ ဖုဋ္ဌဝတ္ထသဒိသောတိ အာဟ ‘‘ဝတ္ထံ ဝိယ ကရဇကာယော’’တိ. တသ္မာတိ ‘‘ဝတ္ထံ ဝိယာ’’တိအာဒိနာ ဝုတ္တမေဝတ္ထံ ဟေတုဘာဝေန ပစ္စာမသတိ၊ ကရဇကာယဿ ဝတ္ထသဒိသတ္တာ စတုတ္ထဇ္ဈာနသုခဿ စ ဥတုဖရဏသဒိသတ္တာတိ အတ္ထော. သန္တသဘာဝတ္တာ ဉာဏုတ္တရတ္တာ စေတ္ထ ဥပေက္ခာပိ သုခေ သင်္ဂဟိတာတိ စတုတ္ထဇ္ဈာနေပိ သုခဂ္ဂဟဏံ ကတံ. ‘‘ပရိသုဒ္ဓေန ပရိယောဒါတေန ဖရိတွာ နိသိန္နော ဟောတီ’’တိ ဝစနတော စတုတ္ထဇ္ဈာနစိတ္တဿ ဝတ္ထသဒိသတာ ဝုတ္တာ. စတုတ္ထဇ္ဈာနသမုဋ္ဌာနရူပေဟိ ဘိက္ခုနော ကာယဿ ဖုဋဘာဝံ သန္ဓာယ ‘‘တံသမုဋ္ဌာနရူပံ ဥတုဖရဏံ ဝိယာ’’တိ ဝုတ္တံ. ပုရိသဿ ကာယော ဝိယ ဘိက္ခုနော ကရဇကာယောတိ အယံ ပနတ္ထော ပါကဋောတိ န ဂဟိတော၊ ဂဟိတော ဧဝ ဝါ ‘‘ယထာ ဟိ ကတ္ထစိ။ပေ။ ကာယော ဖုဋော ဟောတီ’’တိ ဝုတ္တတ္တာ.

၄၃၁. ပုဗ္ဗေနိဝါသဉာဏဥပမာယန္တိ ပုဗ္ဗေနိဝါသဉာဏဿ ဒဿိတဥပမာယံ. တံဒိဝသံကတကိရိယာဂဟဏံ ပါကတိကသတ္တဿပိ ယေဘုယျေန ပါကဋာ ဟောတီတိ ဒဿနတ္ထံ. တံဒိဝသဂတဂါမတ္တယဂ္ဂဟဏေနေဝ မဟာဘိနီဟာရေဟိ အညေသမ္ပိ ပုဗ္ဗေနိဝါသဉာဏလာဘီနံ တီသု ဘဝေသု ကတာ ကိရိယာ ယေဘုယျေန ပါကဋာ ဟောတီတိ ဒီပိတန္တိ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ.

၄၃၂. သမ္မုခဒွါရာတိ အညမညဿ အဘိမုခဒွါရာ. အပရာပရံ သဉ္စရန္တေတိ တံတံကိစ္စဝသေန ဣတော စိတော စ သဉ္စရန္တေ. ဣတော ပန ဂေဟာ။ပေ။ ပဝိသနဝသေနပီတိ ဣဒံ စုတူပပါတဉာဏဿ ဝိသယဒဿနဝသေန ဝုတ္တံ. ဒွိန္နံ ဂေဟာနံ အန္တရေ ဌတွာတိ ဒွိန္နံ ဂေဟဒွါရာနံ သမ္မုခဋ္ဌာနဘူတေ အန္တရဝီထိယံ ဝေမဇ္ဈေ ဌတွာ. တေသု ဟိ ဧကဿ စေ ပါစီနမုခဒွါရံ ဣတရဿ ပစ္ဆိမမုခံ၊ တဿ သမ္မုခံ ဥဘိန္နံ အန္တရဝီထိယံ ဌိတဿ ဒက္ခိဏာမုခဿ၊ ဥတ္တရာမုခဿ ဝါ စက္ခုမတော ပုရိသဿ တတ္ထ ပဝိသနကနိက္ခမနကပုရိသာ ယထာ သုခေနေဝ ပါကဋာ ဟောန္တိ၊ ဧဝံ ဒိဗ္ဗစက္ခုဉာဏသမင်္ဂိနော စဝနကဥပပဇ္ဇနကပုရိသာ. ယထာ ပန တဿ ပုရိသဿ အညေနေဝ ခဏေန ပဝိသန္တဿ ဒဿနံ၊ အညေန နိက္ခမန္တဿ ဒဿနံ၊ ဧဝံ ဣမဿပိ အညေနေဝ ခဏေန စဝမာနဿ ဒဿနံ၊ အညေန ဥပပဇ္ဇမာနဿ ဒဿနန္တိ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ. ဉာဏဿ ပါကဋာတိ အာနေတွာ သမ္ဗန္ဓော. တဿာတိ ဉာဏဿ.

၄၃၃. ပဗ္ဗတသိခရံ ယေဘုယျေန သံခိတ္တံ သင်္ကုစိတံ ဟောတီတိ ဣဓ ပဗ္ဗတမတ္ထကံ ‘‘ပဗ္ဗတသင်္ခေပေါ’’တိ ဝုတ္တံ၊ ပဗ္ဗတပရိယာပန္နော ဝါ ပဒေသော ပဗ္ဗတသင်္ခေပေါ. အနာဝိလောတိ အကာလုဿော. သာ စဿ အနာဝိလတာ ကဒ္ဒမာဘာဝေန ဟောတီတိ အာဟ ‘‘နိက္ကဒ္ဒမော’’တိ. ဌိတာသုပိ နိသိန္နာသုပိ ဂါဝီသု. ဝိဇ္ဇမာနာသူတိ လဗ္ဘမာနာသု. ဣတရာ ဌိတာပိ နိသိန္နာပိ စရန္တီတိ ဝုစ္စန္တိ သဟစရဏဉာယေန. တိဋ္ဌန္တမေဝ၊ န ကဒါစိပိ စရန္တံ. ဒွယန္တိ သိပ္ပိသမ္မုကံ မစ္ဆဂုမ္ဗန္တိ ဣမံ ဥဘယံ တိဋ္ဌန္တန္တိ ဝုတ္တံ၊ စရန္တမ္ပီတိ အဓိပ္ပါယော. ကိံ ဝါ ဣမာယ သဟစရိယာယ၊ ယထာလာဘဂ္ဂဟဏံ ပနေတ္ထ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ. သက္ခရကထလဿ ဟိ ဝသေန ‘‘တိဋ္ဌန္တ’’န္တိ၊ သိပ္ပိသမ္ဗုကဿ မစ္ဆဂုမ္ဗဿ စ ဝသေန ‘‘တိဋ္ဌန္တမ္ပိ၊ စရန္တမ္ပီ’’တိ ယောဇနာ ကာတဗ္ဗာ.

၄၃၄. ဘိက္ခူတိ ဘိန္နကိလေသောတိ ဘိက္ခု. သော ဟိ ပရမတ္ထတော သမဏောတိနာမကော. တတ္ထ အရိယမဂ္ဂေန သဗ္ဗသော ပါပါနံ သမိတာဝီတိ သမဏော. တေနာဟ ‘‘သမိတပါပတ္တာ’’တိ. သေဋ္ဌဋ္ဌေန ဗြဟ္မာ ဝုစ္စတိ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ၊ တတော အာဂတောတိ ဗြဟ္မာ၊ အရိယမဂ္ဂေါ၊ တံ အသမ္မောဟပဋိဝေဓဝသေန အညာသီတိ ဗြာဟ္မဏော. တံသမင်္ဂိတာယ ဟိဿ ပါပါနံ ဗာဟိတဘာဝေါ. တေနာဟ ‘‘ဗာဟိတပါပတ္တာ ဗြာဟ္မဏော’’တိ. အဋ္ဌင်္ဂိကေန အရိယမဂ္ဂဇလေန နှာတဝါ နိဒ္ဓေါတကိလေသောတိ နှာတကော. ဂတတ္တာတိ ပဟာနာဘိသမယဝသေန ပဋိဝိဒ္ဓတ္တာ. တေနာဟ ‘‘ဝိဒိတတ္တာ’’တိ. နိဿုတတ္တာတိ သမုစ္ဆေဒပ္ပဟာနဝသေန သန္တာနတော သဗ္ဗသော နိဟတတ္တာ. တေနာဟ ‘‘အပဟတတ္တာ’’တိ၊ မရိယာဒဝသေန ကိလေသာနံ ဟိံသိတတ္တာ အရိယမဂ္ဂေဟိ ဩဓိသော သဗ္ဗသော ကိလေသာနံ သမုစ္ဆိန္နတ္တာတိ အတ္ထော. တေနာဟ ‘‘ဟတတ္တာ’’တိ. အာရကတ္တာတိ သုပ္ပဟီနတာယ ဝိပ္ပကဋ္ဌဘာဝတော. တေနာဟ ‘‘ဒူရီဘူတတ္တာ’’တိ. ဥဘယမ္ပိ ဥဘယတ္ထ ယောဇေတဗ္ဗံ – ကိလေသာနံ အာရကတ္တာ ဟတတ္တာ ဒူရီဘူတတ္တာ စ အရိယော၊ တထာ အရဟန္တိ. ယံ ပနေတ္ထ အတ္ထတော န ဝိဘတ္တံ၊ တံ ဥတ္တာနတ္ထတ္တာ သုဝိညေယျမေဝ.

မဟာအဿပုရသုတ္တဝဏ္ဏနာယ လီနတ္ထပ္ပကာသနာ သမတ္တာ.