၄. ပဒဋ္ဌာနဟာရဝိဘင်္ဂဝဏ္ဏနာ
၂၂. တေသံ တေသန္တိ အနဝသေသပရိယာဒါနံ၊ တေန ယေ သုတ္တေ ဝုတ္တာ စ ဓမ္မာ၊ ယေ စ တေသံ ကာရဏဘူတံ၊ တေသံ သဗ္ဗေသမ္ပီတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ. သဗ္ဗဓမ္မယာထာဝအသမ္ပဋိဝေဓောတိ ဣမမတ္ထံ ဒဿေတုံ ‘‘ကတ္ထ ပန သော’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ.
ပိယာယိတဗ္ဗဇာတိယန္တိ ပေမနီယသဘာဝံ. မိစ္ဆာပဋိပဒါတိ ပမာဒါပတ္တိ၊ မိစ္ဆာဘိနိဝေသော ဝါ. ဧကဝါရံ ဥပ္ပန္နာပိ ပါဏာတိပါတစေတနာ ဝေရပ္ပသဝနတော ဒေါသဿ၊ ဧကဝါရံ ဥပ္ပန္နာပိ ပမာဒါပတ္တိ၊ မိစ္ဆာဘိနိဝေသော ဝါ မောဟဿ ဥပ္ပတ္တိကာရဏန္တိ ပါဠိယံ အဝုတ္တမ္ပိ နယတော နိဒ္ဓါရေတဗ္ဗန္တိ ဒဿေန္တော ‘‘ဒေါသဿ။ပေ။ ဣမိနာဝ နယေန အတ္ထော ဝေဒိတဗ္ဗော’’တိ အာဟ. နိမိတ္တတ္ထဂ္ဂဟဏလက္ခဏံ ဝဏ္ဏသဏ္ဌာနံ၊ အနုဗျဉ္ဇနတ္ထဂ္ဂဟဏလက္ခဏံ အနုဗျဉ္ဇနန္တိ ‘‘နိမိတ္တာနုဗျဉ္ဇနဂ္ဂဟဏလက္ခဏာ’’တိ ဝုတ္တံ. တတ္ထ တတ္ထ နိမိတ္တံ ဣတ္ထိပုရိသနိမိတ္တံ. အနုဗျဉ္ဇနံ ဟတ္ထပါဒဟသိတကထိတာဒိ. ဖဿော ပစ္စယော ဧတိဿာတိ ဖဿပစ္စယာ၊ တံဘာဝေါ ဖဿပစ္စယတာ. အဿာဒေတိ ဧတာယာတိ အဿာဒေါ၊ တဏှာ.
ဝတ္ထူနိ ဉေယျဓမ္မောတိ အာဟ ‘‘ဝတ္ထုအဝိပ္ပဋိပတ္တိ ဝိသယသဘာဝပဋိဝေဓော’’တိ. ဣဓာဓိပ္ပေတံ သမ္မာပဋိပတ္တိံ ဒဿေတုံ ‘‘သီလသမာဓိသမ္ပဒါန’’န္တိ ဝုတ္တံ. ဧကဒေသုပလက္ခဏဝသေန၊ ဝဏ္ဏဂန္ဓရာဂိသပ္ပါယဝသေန ဝါ ပါဠိယံ ‘‘ဝိနီလကဝိပုဗ္ဗကဂ္ဂဟဏလက္ခဏာ အသုဘသညာ’’တိ ဝတွာ ‘‘တဿာ နိဗ္ဗိဒါပဒဋ္ဌာန’’န္တိ ဝုတ္တံ နိဗ္ဗိဒံ ဒဿေန္တော ‘‘နိဗ္ဗိဒါ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. တတ္ထ ပရိတဿနတော ဝိသေသေတုံ ‘‘ဉာဏေနာ’’တိ ဝိသေသိတံ. တထာ ပဝတ္တန္တိ နိဗ္ဗိဒနာကာရေန ပဝတ္တနံ.
ယောနိသော ဥမ္မုဇ္ဇန္တိယာ ဝိဒေဟရညော ဓီတာယ ရုစာယ ဇာတိဿရဉာဏံ ကမ္မဿကတညာဏဿ ကာရဏံ အဟောသိ၊ န ပန အသပ္ပုရိသူပနိဿယတော၊ အယောနိသော ဥမ္မုဇ္ဇန္တဿ တဿေဝ ရညော သေနာပတိနော အလာတဿ ဗီဇကဿ ဒါသဿာတိ ဣမမတ္ထံ ဒဿေန္တော ‘‘ဣမဿ စ။ပေ။ ဥဒါဟရိတဗ္ဗော’’တိ အာဟ. သောတိ ပသာဒေါ. အဝတ္ထာဝိသေသောတိ သမ္ပယုတ္တဓမ္မာနံ အနာဝိလဘာဝလက္ခိတော အဝတ္ထာဘေဒေါ. အာယတနဂတောတိ ဌာနဂတော၊ ရတနတ္တယဝိသယောတိ အတ္ထော. ‘‘ကာယော’’တိအာဒိနာ အဝတ္ထာဝိသေသေန ဝိနာ သဘာဝသိဒ္ဓမေဝ ပဒဋ္ဌာနံ ဒဿေတိ.
ဣမသ္မိံ စ ဌာနေ ပါဠိယံ ပုဗ္ဗေ ယေသံ ဓမ္မာနံ ပဒဋ္ဌာနံ နိဒ္ဓါရိတံ၊ တေ ဓမ္မာ ယေသံ ဓမ္မာနံ ပဒဋ္ဌာနာနိ ဟောန္တိ၊ တေ ဒဿေတုံ ‘‘အပရော နယော’’တိအာဒိ အာရဒ္ဓန္တိ ဝေဒိတဗ္ဗံ. အဿာဒမနသိကာရော အယောနိသောမနသိကာရလက္ခဏော ဝုတ္တော နိဒဿနမတ္တအတ္ထောတိ ဝေဒိတဗ္ဗော၊ ယေဘုယျေန သတ္တာနံ လောဘဝသေန အယောနိသောမနသိကာရာ သံဝတ္တန္တီတ္တိ ဒဿနတ္ထံ ဝါ ဧဝံ ဝုတ္တံ. ဥပပတ္တိ ဧဝ ဩပပစ္စယံ၊ တဿ ဘာဝေါ ဩပပစ္စယိကန္တိ အာဟ ‘‘ဥပပတ္တိဘဝဘာဝေနာ’’တိ. ဝဝတ္ထိတဘာဝေါတိ ဝဝတ္ထိတဘာဝေါ ရူပဿ ဒဿနာဒိပဋိနိယတာရမ္မဏကိစ္စတာ. ဘဝဿ အင်္ဂါနီတိ ဘဝဿ ကာရဏာနိ. ဒုတိယေ အင်္ဂါနီတိ အဝယဝါ၊ ကမ္မဝဋ္ဋမ္ပိ ဝါ ကာရဏင်္ဂဘာဝေန ယောဇေတဗ္ဗံ.
ကမ္မဋ္ဌာနဿာတိ ဘာဝနာယ ဗြူဟနာ ဝဍ္ဎနာ. တေသူတိ တိတ္ထညုတာဒီသု. ကလျာဏမိတ္တဿ သမ္မဒေဝ ပယိရုပါသနာယပီတိ တံ နိဿာယ လဒ္ဓေန သဗ္ဗာယ ဓမ္မဿဝနေန ဓမ္မုပသံဟိတံ ပါမောဇ္ဇံ ဟောတီတိ တိတ္ထညုတာ ပီတညုတာယ ပဒဋ္ဌာနံ. ဧဝံ ယာယ ဝိမုတ္တိယာ သတိ ဝိမုတ္တိဉာဏဒဿနံ ဟောတီတိ သာ တဿ ပဒဋ္ဌာနန္တိ အယမတ္ထော ပါကဋောတိ အာဟ ‘‘ပုရိမာနံ။ပေ။ သုဝိညေယျော ဧဝါ’’တိ. သဟ အဓိဋ္ဌာနေနာတိ ဉာတပရိညာယ သဒ္ဓိံ. ဉာတပရိညာ ဟိ တီရဏပရိညာယ အဓိဋ္ဌာနံ. သေသံ သုဝိညေယျမေဝ.
ပဒဋ္ဌာနဟာရဝိဘင်္ဂဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.