၇. ပဝါရဏာနိဒ္ဒေသဝဏ္ဏနာ

၇၃. ယေန ဣရိယာပထေန ဥပလက္ခိတော ပဉ္စန္နံ ဘောဇနာနံ ယံ ကိဉ္စိ ဘောဇနံ ဘုဉ္ဇမာနော အယံ ဘိက္ခု ကပ္ပိယာနံ ပဉ္စန္နံ ဘောဇနာနံ ဟတ္ထပါသောပနီတာနံ ပဝါရိတော၊ တတော ဣရိယာပထတော အညေန ဣရိယာပထေန အနတိရိတ္တကံ ယာဝကာလိကံ ဘုဉ္ဇေယျ စေ၊ ဣမဿ ပါစိတ္တိ ဟောတီတိ ပဒတ္ထယောဇနာ. ဘုဉ္ဇနတ္ထာယ ပဋိဂ္ဂဟဏေ ပန ဒုက္ကဋံ. တတ္ထ ဣရိယာယ ကာယိကကိရိယာယ ပထော ပဝတ္တနူပါယော ဣရိယာပထော၊ ဌာနဂမနနိသဇ္ဇနသယနာနိ. ပဝါရေတိ ပဋိက္ခိပတီတိ ပဝါရိတော၊ အထ ဝါ ပဝါရဏံ ပဋိက္ခိပနံ ပဝါရိတံ၊ တမဿ အတ္ထီတိ ပဝါရိတော၊ ကတပ္ပဝါရဏော ကတပ္ပဋိက္ခေပေါတိ အတ္ထော၊ အထ ဝါ ပရိဝေသကေန ဝါရီယတီတိ ပဝါရိတော ပဋိက္ခေပိတော. အနတိရိတ္တကန္တိ ယံ ပဝါရေတွာ အာသနာ ဝုဋ္ဌဟန္တဿ ‘‘အလမေတံ သဗ္ဗ’’န္တိ ဧဝံ အတိရိတ္တကရဏာဒီဟိ သတ္တဟိ ဝိနယကမ္မာကာရေဟိ ကပ္ပိယံ ကတံ၊ တဉ္စ ‘‘အဇ္ဇ ဝါ ယဒါ ဝါ ဣစ္ဆတိ၊ တဒါ ခါဒိဿတီ’’တိ အာဟဋံ၊ ဂိလာနာတိရိတ္တဉ္စ အတိရိတ္တံ အဓိကန္တိ ဝုစ္စတိ၊ တတော အညံ အနတိရိတ္တကံ အနဓိကန္တိ အတ္ထော. ကုသလံ စိတ္တံ ပါတေတီတိ ပါစိတ္တိ၊ တသ္မာ ဣတ္ထိယံ တိမှိ တ-ကာရဿ စ-ကာရေ၊ ဒွိတ္တေ စ ပါစိတ္တိ. ယာမကာလိကံ သတ္တာဟကာလိကံ ယာဝဇီဝိကံ အာဟာရတ္ထာယ ပဋိဂ္ဂဏှတော အာပတ္တိ ဒုက္ကဋဿ၊ အဇ္ဈောဟာရေ အဇ္ဈောဟာရေ အာပတ္တိ ဒုက္ကဋဿ.

၇၄. ဣဒါနိ ယာယ ပဝါရိတာ၊ သာ ပဉ္စင်္ဂသမ္ပန္နာယေဝ ပဝါရဏာ နာမ ဟောတီတိ ဒဿေတုံ ‘‘အသန’’န္တိအာဒိမာဟ. တတ္ထ အသနန္တိ ဘုဉ္ဇမာနဿ ဘုဉ္ဇနံ. ဣမိနာ ယံ ဝိပ္ပကတံ ဘောဇနံ၊ တံ ဒဿေတိ. ဘောဇနဉ္စေဝါတိ ပဝါရဏပ္ပဟောနကံ ဘောဇနဉ္စေဝ ဟောတီတိ. အဘိဟာရောတိ ဒါယကဿ ကာယေန ပဝါရဏပ္ပဟောနကဿ အဘိဟရဏံ၊ န ဝါစာယ. သမီပတာတိ အဍ္ဎတေယျဟတ္ထပ္ပမာဏသင်္ခါတာ သမီပတာ စ. ဧတ္ထ ပန သစေ ဘိက္ခု နိသိန္နော ဟောတိ၊ အာသနဿ ပစ္ဆိမန္တတော ပဋ္ဌာယ၊ သစေ ဌိတော၊ ပဏှိအန္တတော ပဋ္ဌာယ၊ သစေ နိပန္နော၊ ယေန ပဿေန နိပန္နော၊ တဿ ပါရိမန္တတော ပဋ္ဌာယ ဒါယကဿ ဌိတဿ ဝါ နိသိန္နဿ ဝါ နိပန္နဿ ဝါ ဌပေတွာ ပသာရိတဟတ္ထံ ယံ အာသန္နတရံ အင်္ဂံ၊ တဿ ဩရိမန္တေန ပရိစ္ဆိန္ဒိတွာ အဍ္ဎတေယျဟတ္ထပါသော ဝေဒိတဗ္ဗော. ကာယဝါစာပဋိက္ခေပေါတိ တဿ အဘိဟဋဘောဇနဿ အင်္ဂုလိစလနာဒိကာယဝိကာရေန ဝါ ‘‘အလ’’န္တိအာဒိနာ ဝစီဝိကာရေန ဝါ ပဋိက္ခိပနံ. ဣတိ ဣမေဟိ ပဉ္စဟင်္ဂေဟိ ပဝါရဏာ ပကာရယုတ္တဝါရဏာ ပဉ္စအင်္ဂါတိ သမ္ဗန္ဓော. ပဉ္စ အင်္ဂါနိ ယဿာ သာ ပဉ္စအင်္ဂါ.

၇၅. ဣဒါနိ ဧတေသု ဩဒနာဒိပဉ္စဝိဓံ ဘောဇနံ ဒဿေတွာ တာနိ စ ပုန ဝိဘဇိတွာ ဒဿေတုံ ‘‘ဩဒနော’’တိအာဒိ အာရဒ္ဓံ. တတ္ထ သာလီတိ ရတ္တသာလိအာဒိကာ သဗ္ဗာပိ သာလိဇာတိ. ဝီဟီတိ သဗ္ဗာပိ ဝီဟိနာမိကာ ဝီဟိဇာတိ. ကင်္ဂူတိ သေတရတ္တကာဠဘေဒါ သဗ္ဗာပိ ကင်္ဂုဇာတိ. ကုဒြူသော နာမ ကာဠကောဒြဝေါ. ဝရကော နာမ သေတဝဏ္ဏော ကောဒြဝေါ. ယဝဂေါဓုမေသု ပန ဘေဒေါ နတ္ထိ. ဧဝံ ယထာဝုတ္တာနံ သာနုလောမာနံ သတ္တန္နံ ဓညာနံ ဘောဇ္ဇယာဂု စာတိ သမ္ဗန္ဓော. ဘောဇ္ဇယာဂု စာတိ ဥဏှံ ဝါ သီတလံ ဝါ ဘုဉ္ဇန္တာနံ ဘောဇနကာလေ ဂဟိတဋ္ဌာနေ ဩဓိ ပညာယတိ၊ သာ ဘောဇ္ဇယာဂု. စ-သဒ္ဒေန ဩဒနော စာတိ သမ္ဗန္ဓော၊ ဩဒနော နာမာတိ အတ္ထော. သစေ ပန ဘတ္တေ ဥဒကကဉ္ဇိကခီရာဒီနိ အာကိရိတွာ ‘‘ယာဂုံ ဂဏှထာ’’တိ ဒေန္တိ၊ ကိဉ္စာပိ တနုကာ ဟောတိ၊ ပဝါရဏံ ဇနေတိ. သစေ ပန ဥဒကာဒီသု ပက္ခိပိတွာ ပစိတွာ ဒေန္တိ၊ ယာဂုသင်္ဂဟမေဝ ဂစ္ဆတိ. သစေ ပန တနုကာယပိ ယာဂုယာ သာသပမတ္တမ္ပိ မစ္ဆမံသခဏ္ဍံ ဝါ နှာရု ဝါ ပက္ခိတ္တံ ဟောတိ၊ ပဝါရဏံ ဇနေတိ.

၇၆. သာမာကာဒိတိဏံ ကုဒြူသကေ သင်္ဂဟံ ဂတံ၊ ဝရကစောရကော ဝရကေ သင်္ဂဟံ ဂတော၊ နီဝါရော စေဝ သာလိယံ သင်္ဂဟံ ဂတောတိ ယောဇနာ. သာမာကာဒိတိဏန္တိ သာမာကော အာဒိ ယဿ၊ တမေဝ တိဏံ တိဏဓညန္တိ သမာသော.

၇၇. ဘဋ္ဌဓညမယောတိ ခရပါကဘဇ္ဇိတေဟိ သတ္တဝိဓေဟိ ဓညေဟိ ကောဋ္ဋေတွာ ကတော၊ အန္တမသော စုဏ္ဏမ္ပိ ကုဏ္ဍကမ္ပိ သတ္တု နာမာတိ အတ္ထော. သမပါကဘဇ္ဇိတာနံ ပန အာတပသုက္ခာနံ ဝါ တဏ္ဍုလာနံ သတ္တု ဝါ ကုဏ္ဍကာနိ ဧဝ ဝါ န ပဝါရေန္တိ. ယဝေန သမ္ဘဝေါ ဥပ္ပတ္တိ အဿာတိ ယဝသမ္ဘဝေါ၊ ကုမ္မာသော ကုမ္မာသော နာမ. မုဂ္ဂါဒီဟိ ကတော ပန ပဝါရဏံ န ဇနေတိ. ကပ္ပိယော စာတိ ကပ္ပိယောယေဝ မံသော ‘‘မံသော’’တိ ဝုတ္တောတိ ယောဇနာ. စာတိ အဝဓာရဏေ. အကပ္ပိယော ပန ပဋိက္ခိပိတဗ္ဗောဝ. ပဋိက္ခိတ္တောပိ န ပဝါရေတိ. ဥဒကေ သမ္ဘဝေါ ယဿ သော မစ္ဆော နာမ. ဒွီသု ပနေတေသု သစေ ယာဂုံ ပိဝန္တဿ ယာဂုသိတ္ထမတ္တေသုပိ မစ္ဆခဏ္ဍေသု ဝါ မံသခဏ္ဍေသု ဝါ ဧကံ ခါဒိတံ ဧကံ ဟတ္ထေ ဝါ ပတ္တေ ဝါ ဟောတိ၊ သော စေ အညံ ပဋိက္ခိပတိ၊ ပဝါရေတိ. ဒွေပိ ခါဒိတာနိ ဟောန္တိ၊ မုခေ သာသပမတ္တမ္ပိ အဝသိဋ္ဌံ နတ္ထိ၊ သစေပိ အညံ ပဋိက္ခိပတိ၊ န ပဝါရေတိ.

၇၈. ဣဒါနိ ‘‘ကီဒိသံ ဘုဉ္ဇန္တော ကိန္တိ ဝတွာ ဥပနီတံ ကိံ နာမ နိသေဓေန္တော ပဝါရေတိ နာမာ’’တိ စောဒနံ မနသိ နိဓာယာဟ ‘‘ဘုဉ္ဇန္တော’’တိအာဒိ. တတ္ထ ကပ္ပံ ဝါ အကပ္ပံ ဝါ ပဉ္စသု ဘောဇနေသု ယံ ကိဉ္စိ ဘောဇနံ ဘုဉ္ဇန္တော ဘိက္ခု တန္နာမေန တေသံ ပဝါရဏာဇနကဘောဇနာနံ နာမေန ဝါ ‘‘ဣမ’’န္တိ သာမညေန ဝါ ဝတွာ အဘိဟဋံ ဟတ္ထပါသောပနီတံ ကပ္ပံ ကပ္ပိယံ ယထာဝုတ္တဘောဇနံ နိသေဓယံ နိသေဓယန္တော ပဝါရေယျာတိ ပဒတ္ထသမ္ဗန္ဓော. အယမေတ္ထ အဓိပ္ပါယော – ယေန စေ အကပ္ပိယမံသဉ္စ ကုလဒူသနဝေဇ္ဇကမ္မဥတ္တရိမနုဿဓမ္မာရောစနသာဒိတရူပိယာဒီဟိ နိဗ္ဗတ္တံ အကပ္ပိယဘောဇနဉ္စ တထာ အညဉ္စ ကပ္ပိယံ ဝါ အကပ္ပိယံ ဝါ ဧကသိတ္ထမတ္တမ္ပိ အဇ္ဈောဟဋံ ဟောတိ၊ သော သစေ ပတ္တမုခဟတ္ထေသု ယတ္ထ ကတ္ထစိ ဘောဇနေ သတိ သာပေက္ခောဝ အညံ ဟတ္ထပါသေ ဌိတေန ‘‘ဩဒနံ ဂဏှထာ’’တိအာဒိနာ ပဝါရဏပ္ပဟောနကဿေဝ နာမေန ဝါ ‘‘ဣမ’’န္တိ သာမညဝသေနေဝ ဝါ ကာယေနေဝ အဘိဟဋံ ဝုတ္တလက္ခဏံ ကပ္ပိယမေဝ ဘောဇနံ ကေဝလံ ဝါ မိဿံ ဝါ ကာယေန ဝါ ဝါစာယ ဝါ ပဋိက္ခိပတိ ပဝါရေတီတိ. ‘‘အာကိရ အာကိရ၊ ကောဋ္ဋေတွာ ကောဋ္ဋေတွာ ပူရေဟီ’’တိ ပန ဝတ္တုံ ဝဋ္ဋတိ.

၇၉-၈၀. ဣဒါနိ ယေ ပဝါရဏံ န ဇနေန္တိ၊ တေ ဒဿေတုံ ‘‘လာဇာ’’တိအာဒိမာဟ. တတ္ထ လာဇာ။ပေ။ ဖလာဒီနိ ပဝါရဏံ န ဇနေန္တီတိ သမ္ဗန္ဓော. လာဇာတိ သာလိအာဒီဟိ ကတာ လာဇာ. တံသတ္တုဘတ္တာနီတိ တေဟိ လာဇေဟိ ကတာ သတ္တု စေဝ ဘတ္တာနိ စ. ဂေါရသောတိ ဂုန္နံ ရသော ခီရာဒိ. သုဒ္ဓခဇ္ဇကောတိ မစ္ဆမံသေဟိ အသမ္မိဿတာယ သုဒ္ဓခဇ္ဇကော. သတ္တုယော ပိဏ္ဍေတွာ ကတော အပက္ကော သတ္တုဂုဠော ပန သတ္တုမောဒကသင်္ခါတော ပဝါရေတိ. တဏ္ဍုလာတိ သမပါကဘဇ္ဇိတာနံ သာလိအာဒီနံ တဏ္ဍုလာ၊ ဘဇ္ဇိတတဏ္ဍုလာ ဧဝ ဝါ. ဘဋ္ဌပိဋ္ဌန္တိ သုဒ္ဓံ ယံ ကိဉ္စိ ဘဇ္ဇိတံ ပိဋ္ဌံ. ပုထုကာတိ သာလိအာဒီနံ ပုထုကာ. ပုထုကာ ဟိ တန္တိအာဂမယုတ္တိယာ ဝိသုမ္ပိ ဂယှတိ၊ ဧကတောပိ၊ တသ္မာ ဝုတ္တာဝသေသာနံ ပုထုကာဝေဠုအာဒီနံ ဘတ္တန္တိ စ သမ္ဗန္ဓော. ဝေဠူတိ တေသံ တဏ္ဍုလာ ဝုစ္စန္တိ. ပုထုကာ စ ဝေဠု စ၊ တေ အာဒယော ယေသန္တိ သမာသော. စ-သဒ္ဒေါ ပနေတ္ထ သဗ္ဗတ္ထာပိ ယောဇေတဗ္ဗော. အာဒိ-သဒ္ဒေန ကန္ဒမူလဖလာနိပိ ဂယှန္တိ. ဝုတ္တာဝသေသာနန္တိ ဝုတ္တေဟိ သတ္တဝိဓေဟိ ဓညေဟိ အဝသေသာနံ. ရသယာဂူတိ ရသေဟိ ပက္ကမံသာဒီဟိ သမ္မိဿာ ယာဂု. ရသောပိ တာဒိသောဝ. သုဒ္ဓယာဂူတိ မံသာဒီဟိ အမိဿာ သုဒ္ဓယာဂု. ဖလာဒီနီတိ အာဒိ-သဒ္ဒေန ကန္ဒာဒီနမ္ပိ ဂဟဏံ. အပိ စာတိ နိပါတော၊ နိပါတသမုဒါယော ဝါ သမုစ္စယေ၊ သော ပစ္စေကံ ယောဇေတဗ္ဗော.

၈၁. ဣဒါနိ ယသ္မာ သတ္တဟိ ဝိနယကမ္မာကာရေဟိ ယံ အတိရိတ္တံ အကတံ၊ တတ္ထ ပါစိတ္တိယံ ဝုတ္တံ၊ ဗျတိရေကတော အတိရိတ္တကတေ နတ္ထိ၊ တသ္မာ အတိရိတ္တံ ကရောန္တေန ဧဝံ ကာတဗ္ဗန္တိ ဒဿေန္တော ‘‘ပဝါရိတေနာ’’တိအာဒိမာဟ. တတ္ထ ပဝါရိတေန ဝုဋ္ဌာယ အတိရိတ္တံ န ကာတဗ္ဗံ၊ ဘောဇနံ အဘုတ္တေန စ အတိရိတ္တံ န ကာတဗ္ဗန္တိ သမ္ဗန္ဓော. ဘောဇနန္တိ ပဝါရဏပ္ပဟောနကဘောဇနံ. အဘုတ္တေနာတိ ဧကသိတ္ထမတ္တမ္ပိ အဘုတ္တာဝိနာ. ယေန ယံဝါ ပုရေ ကတန္တိ ဧတ္ထ စ ဧဝ-သဒ္ဒေါ ဒီဃံ ကတွာ နိဒ္ဒိဋ္ဌော၊ သော စ အဇ္ဈာဟဋေန တံ-သဒ္ဒေန သမ္ဗန္ဓီယတိ၊ တသ္မာ ယေန ဘိက္ခုနာ ယံ ဘောဇနံ ပုရေ ပုဗ္ဗေ အတိရိတ္တံ ကတံ၊ တေနေဝ တမေဝ အတိရိတ္တံ န ကာတဗ္ဗန္တိ ယောဇေတွာ အတ္ထော ဝေဒိတဗ္ဗော. တသ္မာ ကပ္ပိယံ ကာရေတွာ ဘုဉ္ဇန္တဿ အညံ အာမိသံ အာကိရန္တိ၊ တံ သော ပုန ကာတုံ န လဘတိ၊ တသ္မိံ ဘောဇနေ ကရိယမာနေ ပဌမကတေန သဒ္ဓိံ ကတံ ဟောတီတိ. အညသ္မိံ ပန တေန ဝါ အညေန ဝါ ကာတုံ ဝဋ္ဋတိ.

၈၂. ‘‘ကပ္ပိယ’’န္တိအာဒီနိ ‘‘ကရောန္တော’’တိ ဧတဿ ကမ္မပဒါနိ. ကပ္ပိယဉ္စေဝ ဂဟိတဉ္စေဝ ဥစ္စာရိတဉ္စေဝ ဟတ္ထပါသဂဉ္စေဝ ယာဝကာလိကံ အတိရိတ္တံ ကရောန္တော ‘‘အလမေတံ သဗ္ဗ’’န္တိ ဧဝံ ဘာသတူတိ ယောဇနာ. တတ္ထယံ ဖလံ ဝါ ကန္ဒမူလာဒိ ဝါ ပဉ္စဟိ သမဏကပ္ပေဟိ ကပ္ပိယံ ကတံ၊ ယဉ္စ ကပ္ပိယမံသံ ဝါ ကပ္ပိယဘောဇနံ ဝါ၊ ဧတံ ကပ္ပိယံ နာမ. ဂဟိတန္တိ ဘိက္ခုနာ ပဋိဂ္ဂဟိတံ. ဥစ္စာရိတန္တိ ကပ္ပိယံ ကာရေတုံ အာဂတေန ဘိက္ခုနာ ဤသကမ္ပိ ဥက္ခိတ္တံ ဝါ အပနာမိတံ ဝါ၊ တံ ပန အတိရိတ္တကာရကေန ‘‘အလမေတံ သဗ္ဗ’’န္တိ ဝုတ္တေန ကာတဗ္ဗံ. ဟတ္ထပါသဂန္တိ ကပ္ပိယံ ကာရေတုံ အာဂတေန ဟတ္ထပါသံ ဂတံ. အတိရိတ္တံ ကရောန္တောတိ ဤဒိသံ စတုဗ္ဗိဓာကာရသမ္ပန္နံ ဘောဇနံ အတိရိတ္တံ ကရောန္တော ပဝါရေတွာ အာသနာ အဝုဋ္ဌိတော ဝါ အပ္ပဝါရေတွာပိ သဗ္ဗထာ ဘုတ္တော ဝါတိ ဧဝံ ဒုဝိဓဝိနယကမ္မာကာရသမ္ပန္နော ဘိက္ခု. အလမေတံ သဗ္ဗန္တိ ဧဝံ ဘာသတူတိ အလမေတံ သဗ္ဗံ ဣတိ ဧဝံ ဘာသတု. ဧဝံ သတ္တဝိဓံ ဝိနယကမ္မာကာရံ သမ္ပာဒေန္တော ဝစီဘေဒံ ကတွာ သကိမ္ပိ ဧဝံ ဝဒေယျာတိ အတ္ထော.

၈၃. ကပ္ပိယံ ကရောန္တေန ပန အနုပသမ္ပန္နဿ ဟတ္ထေ ဌိတံ န ကာတဗ္ဗံ. တေနာဟ ‘‘န ကရေ။ပေ။ ဟတ္ထဂ’’န္တိ. ဥပသမ္ပန္နတော အညော အနုပသမ္ပန္နော၊ တဿ ဟတ္ထေ ဂတံ အနုပသမ္ပန္နဟတ္ထဂံ. ပေသယိတွာပီတိ သစေ တတ္ထ အညော ဗျတ္တော ဘိက္ခု နတ္ထိ၊ ယတ္ထ အတ္ထိ၊ တတ္ထ ပေသယိတွာပိ. တံ အတိရိတ္တကတံ အကာရကော အတိရိတ္တကာရကတော အညော သဗ္ဗော ပဝါရိတောပိ အပ္ပဝါရိတောပိ ဘုဉ္ဇိတုံ လဗ္ဘတေတိ သမ္ဗန္ဓနီယံ. ပဝါရိတေန ပန မုခဉ္စ ဟတ္ထဉ္စ သောဓေတွာ ဘုဉ္ဇိတဗ္ဗံ.

ပဝါရဏာနိဒ္ဒေသဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.