၁၁. နိဿဂ္ဂိယနိဒ္ဒေသဝဏ္ဏနာ
၁၁၆-၇. ဣဒါနိ အစ္စောဠာရိကာနံ ဝသေန ဒဿေတုံ ‘‘အရူပိယ’’န္တိအာဒိ အာရဒ္ဓံ. အညထာပိ ယုတ္တိ ပရိယေသိတဗ္ဗာ. တတ္ထာယံ သင်္ခေပတ္ထော (ပါရာ. ၅၉၁၊ ပါရာ. အဋ္ဌ. ၂.၅၈၉၊ ကင်္ခါ. အဋ္ဌ. ဇာတရုပသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ) – ယော ရူပိယေန အရူပိယဉ္စ ပရိဝတ္တေယျ၊ ယော စ ဣတရေန စ အရူပိယေန ရူပိယံ ပရိဝတ္တေယျ၊ တဿ နိဿဂ္ဂိယံ ဟောတီတိ.
ဣဒါနိ ရူပိယဉ္စ အရူပိယဉ္စ ဒဿေတုံ ‘‘ဣဓ ရူပိယ’’န္တိအာဒိ အာရဒ္ဓံ. ဧတ္ထ (ပါရာ. ၅၈၉၊ ကင်္ခါ. အဋ္ဌ. ဇာတရုပသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ) သဇ္ဈု သိင်္ဂီတိ သဇ္ဈူတိ ရဇတံ. သိင်္ဂီတိ သုဝဏ္ဏံ. တမ္ဗလောဟာဒီဟိ ဝါ ဒါရူဟိ ဝါ ပဏ္ဏေဟိ ဝါ လာခါယ ဝါ ရူပံ သမုဋ္ဌာပေတွာ ဝါ အသမုဋ္ဌာပေတွာ ဝါ ကတံ စမ္မဗီဇမယမ္ပိယံ ယံ ဒေသေ ဝေါဟာရံ ဂစ္ဆတိ၊ ဣဒံ ဝေါဟာရူပဂမာသကံ နာမ. ဣဒမိဓ ရူပိယန္တိ အဓိပ္ပေတံ. ဝတ္ထာဒိ စ မုတ္တာဒိ စ ဝတ္ထမုတ္တာဒိ. ဣတရန္တိ အရူပိယံ ကပ္ပိယဝတ္ထုဉ္စ ဒုက္ကဋဝတ္ထုဉ္စ. ကိံ ဝုတ္တံ ဟောတိ? ဝတ္ထံ သုတ္တံ ဖာလော ပဋကော ကပ္ပါသော အနေကပ္ပကာရံ အပရဏ္ဏံ သပ္ပိ နဝနီတံ တေလံ မဓု ဖာဏိတာဒိဘေသဇ္ဇဉ္စာတိ ဣဒံ ကပ္ပိယဝတ္ထု နာမ. မုတ္တာ မဏိ ဝေဠုရိယော သင်္ခေါသိလာ ပဝါဠံ လောဟိတင်္ဂေါ မသာရဂလ္လံ သတ္တ ဓညာနိ ဒါသီ ဒါသော ခေတ္တံ ဝတ္ထု ပုပ္ဖါရာမဖလာရာမာဒယောတိ ဣဒံ ဒုက္ကဋဝတ္ထု နာမ၊ တဒုဘယံ အရူပိယံ နာမာတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ.
၁၁၈. ဧတ္တာဝတာ ရူပိယသံဝေါဟာရံ ဒဿေတွာ ဣဒါနိ ကယဝိက္ကယံ ဒဿေတုံ ‘‘ဣမံ ဂဟေတွာ’’တိအာဒိမာဟ. တတ္ထ ဣမန္တိ တဏ္ဍုလာဒိကံ ကပ္ပိယဘဏ္ဍံ ဂဟေတွာ ဝါ ဩဒနာဒိံ ဘုတွာ ဝါ ‘‘ဣမံ ဝတ္ထာဒိကံ ကပ္ပိယဘဏ္ဍံ ဒေဟိ၊ ဣမံ ရဇနပစနာဒိကံ ကရ၊ ရဇနကဋ္ဌာဒိမာ နယ၊ ဣမံ ဝါ တဝ ဒေမိ၊ တွံ ပန ဣမဉ္စ ဣမဉ္စ အာဟရ၊ ကရ၊ ဒေဟီ’’တိ ဧဝံ ကယဝိက္ကယေ သမာပန္နေ နိဿဂ္ဂီတိ သမ္ဗန္ဓော.
၁၁၉. ဣဒါနိ ပရိဏာမဝသေန အာပတ္တိဘေဒံ ဒဿေတုံ ‘‘အတ္တနော’’တိအာဒိ အာရဒ္ဓံ. တတြာယံ ပိဏ္ဍတ္ထော (ပါရာ. ၆၅၉၊ ပါရာ. အဋ္ဌ. ၂.၆၅၈၊ ကင်္ခါ. အဋ္ဌ. ပရိဏတသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ) – သံဃဿ ဝါ အညဿ ဝါ နတံ ပရိဏတံ လာဘံ လဘိတဗ္ဗံ စီဝရာဒိပစ္စယံ အတ္တနော ဝါ အညဿ ဝါ ပရိဏာမေယျ၊ နိဿဂ္ဂိယအာဒီနိ ဟောန္တီတိ. ကထံ? ယော ပန မာတုသန္တကမ္ပိ သံဃဿ ပရိဏတံ အတ္တနော ပရိဏာမေတိ၊ နိဿဂ္ဂိယံ. အညဿ ပုဂ္ဂလဿ ပရိဏာမေတိ၊ သုဒ္ဓိကပါစိတ္တိယံ. အညဿ သံဃဿ ဝါ စေတိယဿ ဝါ ပရိဏာမေတိ၊ ဒုက္ကဋံ. ယော ပန အညပုဂ္ဂလဿ ဝါ စေတိယဿ ဝါ ပရိဏတံ အတ္တနော ဝါ အညပုဂ္ဂလဿ ဝါ သံဃဿ ဝါ အညစေတိယဿ ဝါ ပရိဏာမေတိ၊ တဿာပိ ဒုက္ကဋမေဝါတိ.
၁၂၀. ယော ပန နိဿဂ္ဂိံ နိဿဇ္ဇိတဗ္ဗံ အနိဿဇ္ဇိတွာ ဝိနယကမ္မံ အကတွာ ပရိဘုဉ္ဇေယျ၊ တဿ ဒုက္ကဋံ. ယော ဝါ ပရေန ဝိနယကမ္မတ္ထာယ နိဿဋ္ဌံ သကသညာယ န ဒဒေယျ၊ တဿာပိ ဒုက္ကဋံ. အညထေတရန္တိ ဧတ္ထ အညထာတိ ထေယျသညာယ သစေ န ဒဒေယျ၊ ဣတရံ တဿ အဂ္ဃဝသေန ပါရာဇိကဉ္စ ထုလ္လစ္စယဉ္စ ဒုက္ကဋဉ္စ ဟောတီတိ အတ္ထော. နိဿဂ္ဂိယဝိနိစ္ဆယော.
နိဿဂ္ဂိယနိဒ္ဒေသဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.