၅. နိသီဒနသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ
နိသီဒနသန္ထတန္တိ ‘‘နိသီဒနံ နာမ သဒသံ ဝုစ္စတီ’’တိ ဧတ္ထ ပဒဘာဇနိယံ (ပါရာ. ၅၆၈) ဝုတ္တတ္တာ သဒသံ သန္ထတံ၊ ဧတ္ထ စ နိသီဒနဂ္ဂဟဏံ သန္ထတေ စီဝရသညာနိဝါရဏတ္ထံ၊ ယတော တေ ဘိက္ခူ ကမ္ဗလစီဝရသညာယ သန္ထတံ ဆဍ္ဍေတွာ ဓုတင်္ဂါနိ သမာဒိယိံသု. သယနာသနပ္ပယောဇနတ္တာ သန္ထတဿ ‘‘ပုရာဏသန္ထတံ နာမာ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. ယတ္ထာတိ ယသ္မိံ သန္ထတေ. ဝိဒတ္ထိမတ္တန္တိ သုဂတဝိဒတ္ထိမတ္တံ. ဥက္ကဋ္ဌပရိစ္ဆေဒေါ စာယံ ‘‘အနာပတ္တိ အလဘန္တော ထောကတရံ အာဒိယိတွာ ကရောတီ’’တိ (ပါရာ. ၅၇၀) ပဒဘာဇနေ ဝုတ္တတ္တာ. ဧကဒေသေတိ ဣဒါနိ ကတ္တဗ္ဗနဝသန္ထတဿ ဧကပ္ပဒေသေ. ဝိဇဋေတွာတိ ဝိဒ္ဓံသေတွာ. အနာဒါတိ ယ-ကာရလောပေနာယံ နိဒ္ဒေသောတိ အာဟ ‘‘သတိ ပုရာဏသန္ထတေ အဂ္ဂဟေတွာ’’တိ.
ဧတ္ထ စ ‘‘ဣဒံ မေ၊ ဘန္တေ၊ နိသီဒနသန္ထတံ အနာဒိယိတွာ ပုရာဏသန္ထတဿ သာမန္တာ သုဂတဝိဒတ္ထိံ ကာရာပိတံ နိဿဂ္ဂိယ’’န္တိ (ပါရာ. ၅၆၈) ဣမိနာ နယေန နိဿဇ္ဇနဝိဓာနံ ဝေဒိတဗ္ဗံ. သန္ထတဝိဿဇ္ဇနဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တန္တိ ဘဂဝတာ သန္ထတာနိ ဝိပ္ပကိဏ္ဏာနိ ဒိသွာ ‘‘သဒ္ဓါဒေယျဝိနိပါတနေ ကာရဏံ နတ္ထိ၊ ပရိဘောဂုပါယံ နေသံ ဒဿေဿာမီ’’တိ (ပါရာ. အဋ္ဌ. ၂.၅၆၆) သန္ထတဝိဿဇ္ဇနဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ. ကိရိယာကိရိယတ္တာ ဣမဿ သိက္ခာပဒဿ ‘‘သေသံ တတိယသဒိသမေဝါ’’တိ ဝုတ္တံ၊ ဒွေဘာဂသိက္ခာပဒသဒိသမေဝါတိ အတ္ထော. အယံ ပန ဝိသေသော – ပုရာဏသန္ထတဿ သာမန္တာ သုဂတဝိဒတ္ထိယာ အာဒါယ ကရဏေ၊ အလဘန္တဿ ထောကတရံ အာဒါယ ကရဏေ၊ သဗ္ဗထာ အလဘန္တဿ အနာဒါယ ကရဏေ စ အနာပတ္တီတိ. အင်္ဂေသု ပနေတ္ထ ပဌမင်္ဂပုရာဏသန္ထတဿ သာမန္တာ သုဂတဝိဒတ္ထိအနာဒိယနာတိ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ.
နိသီဒနသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.