၈. အညတိတ္ထိယသုတ္တဝဏ္ဏနာ
၆၉. အဋ္ဌမေ ဘဂဝါ မူလံ ကာရဏံ ဧတေသံ ယာထာဝတော အဓိဂမာယာတိ ဘဂဝံမူလကာ. တေနာဟ ‘‘ဘဂဝန္တဉှိ နိဿာယ မယံ ဣမေ ဓမ္မေ အာဇာနာမ ပဋိဝိဇ္ဈာမာ’’တိ. အမှာကံ ဓမ္မာတိ တေဟိ အတ္တနာ အဓိဂန္တဗ္ဗတာယ ဝုတ္တံ. သေဝိတဗ္ဗာသေဝိတဗ္ဗာနဉှိ ယာထာဝတော အဓိဂမညာဏာနိ အဓိဂစ္ဆနကသမ္ဗန္ဓီနိ၊ တာနိ စ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓမူလကာနိ အနညဝိသယတ္တာ. တေနာဟ ‘‘ပုဗ္ဗေ ကဿပသမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေနာ’’တိအာဒိ. ဣမေ ဓမ္မာတိ ဣမေ ဉာဏဓမ္မာ. အာဇာနာမာတိ အဘိမုခံ ပစ္စက္ခတော ဇာနာမ. ပဋိဝိဇ္ဈာမာတိ တဿေဝ ဝေဝစနံ၊ အဓိဂစ္ဆာမာတိ အတ္ထော. ဘဂဝါ နေတာ ဧတေသန္တိ ဘဂဝံနေတ္တိကာ. နေတာတိ သေဝိတဗ္ဗဓမ္မေ ဝေနေယျသန္တာနံ ပါပေတာ. ဝိနေတာတိ အသေဝိတဗ္ဗဓမ္မေ ဝေနေယျသန္တာနတော အပနေတာ. တဒင်္ဂဝိနယာဒိဝသေန ဝါ ဝိနေတာ. အထ ဝါ ယထာ အလမရိယဉာဏဒဿနဝိသေသော ဟောတိ၊ ဧဝံ ဝိသေသတော နေတာ. အနုနေတာတိ ‘‘ဣမေ ဓမ္မာ သေဝိတဗ္ဗာ၊ ဣမေ န သေဝိတဗ္ဗာ’’တိ ဥဘယသမ္ပာပနာပနယနတ္ထံ ပညာပေတာ. တေနာဟ ‘‘ယထာသဘာဝတော’’တိအာဒိ.
ပဋိသရန္တိ ဧတ္ထာတိ ပဋိသရဏံ၊ ဘဂဝါ ပဋိသရဏံ ဧတေသန္တိ ဘဂဝံပဋိသရဏာ. အာပါထံ ဥပဂစ္ဆန္တာ ဟိ ဘဂဝါ ပဋိသရဏံ သမောသရဏဋ္ဌာနံ. တေနာဟ ‘‘စတုဘူမကဓမ္မာ’’တိအာဒိ. ပဋိသရတိ သဘာဝသမ္ပဋိဝေဓဝသေန ပစ္စေကံ ဥပဂစ္ဆတီတိ ဝါ ပဋိသရဏံ၊ ဘဂဝါ ပဋိသရဏံ ဧတေသန္တိ ဘဂဝံပဋိသရဏာ. ပဋိသရတိ ပဋိဝိဇ္ဈတီတိ ဝါ ပဋိသရဏံ၊ တသ္မာ ပဋိဝိဇ္ဈနဝသေန ဘဂဝါ ပဋိသရဏံ ဧတေသန္တိ ဘဂဝံပဋိသရဏာ. တေနာဟ ‘‘အပိစာ’’တိအာဒိ. ပဋိဝေဓဝသေနာတိ ပဋိဝိဇ္ဈိတဗ္ဗတာဝသေန. အသတိပိ မုခေ အတ္ထတော ဧဝံ ဝဒန္တော ဝိယ ဟောတီတိ အာဟ ‘‘ဖဿော အာဂစ္ဆတိ အဟံ ဘဂဝါ ကိန္နာမော’’တိ. ဖဿော ဉာဏဿ အာပါထံ အာဂစ္ဆန္တောယေဝ ဟိ အတ္တနော ‘‘အဟံ ကိန္နာမော’’တိ နာမံ ပုစ္ဆန္တော ဝိယ၊ ဘဂဝါ စဿ နာမံ ကရောန္တော ဝိယ ဟောတိ.
ပဋိဘာတူတိ ဧတ္ထ ပဋိသဒ္ဒါပေက္ခာယ ‘‘ဘဂဝန္တ’’န္တိ ဥပယောဂဝစနံ၊ အတ္ထော ပန သာမိဝစနဝသေနေဝ ဝေဒိတဗ္ဗောတိ ဒဿေန္တော အာဟ ‘‘ဘဂဝတော’’တိ. ပဋိဘာတူတိ စ ဘာဂေါ ဟောတု. ဘဂဝတော ဟိ ဧသ ဘာဂေါ၊ ယဒိဒံ ဓမ္မဿ ဒေသနာ၊ အမှာကံ ပန ဘာဂေါ သဝနန္တိ အဓိပ္ပါယော. ဧဝဉှိ သဒ္ဒလက္ခဏေန သမေတိ. ကေစိ ပန ပဋိဘာတူတိ ပဒဿ ဒိဿတူတိ အတ္ထံ ဝဒန္တိ၊ ဉာဏေန ဒိဿတု၊ ဒေသီယတူတိ ဝါ အတ္ထော. ဥပဋ္ဌာတူတိ ဉာဏဿ ပစ္စုပတိဋ္ဌတု. ပါဠိယံ ကော အဓိပ္ပယာသောတိ ဧတ္ထ ကော အဓိကပ္ပယောဂေါတိ အတ္ထော.
လောကဝဇ္ဇဝသေနာတိ လောကိယဇနေဟိ ပကတိယာ ဂရဟိတဗ္ဗဝဇ္ဇဝသေန. ဝိပါကဝဇ္ဇဝသေနာတိ ဝိပါကဿ အပါယသံဝတ္တနိကဝဇ္ဇဝသေန. ကထန္တိအာဒိနာ ဥဘယဝဇ္ဇဝသေနပိ အပ္ပသာဝဇ္ဇတာယ ဝိသယံ ဒဿေတိ. သေသမေတ္ထ သုဝိညေယျမေဝ.
အညတိတ္ထိယသုတ္တဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.