၆. ပဌမသိက္ခာသုတ္တဝဏ္ဏနာ

၈၇. ဆဋ္ဌေ သမတ္တကာရီတိ အနူနေန ပရိပူရေန အာကာရေန သမန္နာဂတော. သိက္ခာပဒါနံ ခုဒ္ဒါနုခုဒ္ဒကတ္တံ အပေက္ခာသိဒ္ဓန္တိ အာဟ ‘‘တတြာပိ သံဃာဒိသေသံ ခုဒ္ဒက’’န္တိအာဒိ. အင်္ဂုတ္တရမဟာနိကာယဝဠဉ္ဇနကအာစရိယာတိ အင်္ဂုတ္တရနိကာယံ ပရိဟရန္တာ အာစရိယာ၊ အင်္ဂုတ္တရဘာဏကာတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ. လောကဝဇ္ဇံ နာပဇ္ဇတိ လောကဝဇ္ဇသိက္ခာပဒါနံ ဝီတိက္ကမသာဓကဿ ကိလေသဂဟနဿ သဗ္ဗသော ပဟီနတ္တာ. ပဏ္ဏတ္တိဝဇ္ဇမေဝ အာပဇ္ဇတိ ပဏ္ဏတ္တိဝီတိက္ကမံ ဝါ အဇာနတောပိ အာပတ္တိသမ္ဘဝတော. စိတ္တေန အာပဇ္ဇန္တော ရူပိယပ္ပဋိဂ္ဂဟဏံ အာပဇ္ဇတီတိ ဥပနိက္ခိတ္တသာဒိယေန အာပဇ္ဇတိ.

ဗြဟ္မစရိယဿ အာဒိဘူတာနိ အာဒိဗြဟ္မစရိယာနိ၊ တာနိ ဧဝ အာဒိဗြဟ္မစရိယကာနိ ယထာ ‘‘ဝိနယော ဧဝ ဝေနယိကော’’တိ အာဟ ‘‘မဂ္ဂဗြဟ္မစရိယဿာ’’တိအာဒိ. စတ္တာရိ မဟာသီလသိက္ခာပဒါနီတိ စတ္တာရိ ပါရာဇိကာနိ သန္ဓာယ ဝဒတိ. ပဋိပက္ခဓမ္မာနံ အနဝသေသတော သဝနတော ပဂ္ဃရဏတော သောတော၊ အရိယမဂ္ဂေါတိ အာဟ ‘‘သောတသင်္ခါတေန မဂ္ဂေနာ’’တိ. ဝိနိပါတေတိ ဝိရူပံ သဒုက္ခံ သဥပါယာသံ နိပါတေတီတိ ဝိနိပါတော၊ အပါယဒုက္ခေ ခိပနကော. ဓမ္မောတိ သဘာဝေါ. နာဿ ဝိနိပါတော ဓမ္မောတိ အဝိနိပါတဓမ္မော၊ န အတ္တာနံ အပါယေသု ဝိနိပါတနသဘာဝေါတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ. ကသ္မာ? ယေ ဓမ္မာ အပါယဂမနီယာ၊ တေသံ ပဟီနတ္တာ. တေနာဟ ‘‘အဝိနိပါတဓမ္မောတိ စတူသု အပါယေသု အပတနသဘာဝေါ’’တိ. တတ္ထ အပတနသဘာဝေါတိ အနုပ္ပဇ္ဇနသဘာဝေါ. သောတာပတ္တိမဂ္ဂနိယာမေန နိယတောတိ ဥပရိမဂ္ဂါဓိဂမဿ အဝဿံဘာဝီဘာဝတော နိယတော. တေနေဝါဟ ‘‘သမ္ဗောဓိပရာယဏော’’တိ. ဟေဋ္ဌိမန္တတော သတ္တမဘဝတော ဥပရိ အနုပ္ပဇ္ဇနဓမ္မတာယ ဝါ နိယတော. သမ္ဗုဇ္ဈတီတိ သမ္ဗောဓိ၊ အရိယမဂ္ဂေါ. သော ပန ပဌမမဂ္ဂဿ အဓိဂတတ္တာ အဝသိဋ္ဌော စ အဓိဂန္တဗ္ဗဘာဝေန ဣစ္ဆိတဗ္ဗောတိ ဥပရိမဂ္ဂတ္တယသင်္ခါတာ သမ္ဗောဓိ ပရံ အယနံ ပရာ ဂတိ အဿာတိ သမ္ဗောဓိပရာယဏော. တေနာဟ ‘‘ဥပရိမဂ္ဂတ္တယသမ္ဗောဓိပရာယဏော’’တိ.

တနုဘာဝါတိ ပရိယုဋ္ဌာနမန္ဒတာယ စ ကဒါစိ ကရဟစိ ဥပ္ပတ္တိယာ စ တနုဘာဝေန. တနုတ္တဉှိ ဒွီဟိ ကာရဏေဟိ ဝေဒိတဗ္ဗံ အဓိစ္စုပ္ပတ္တိယာ စ ပရိယုဋ္ဌာနမန္ဒတာယ စ. သကဒါဂါမိဿ ဟိ ဝဋ္ဋာနုသာရိမဟာဇနဿ ဝိယ ကိလေသာ အဘိဏှံ န ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ၊ ကဒါစိ ကရဟစိ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ ဝိရဠာကာရာ ဟုတွာ ဝိရဠဝါပိတေ ခေတ္တေ အင်္ကုရာ ဝိယ. ဥပ္ပဇ္ဇမာနာပိ စ ဝဋ္ဋာနုသာရိမဟာဇနဿေဝ မဒ္ဒန္တာ ဖရန္တာ ဆာဒေန္တာ အန္ဓကာရံ ကရောန္တာ န ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ၊ မန္ဒမန္ဒာ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ တနုကာကာရာ ဟုတွာ အဗ္ဘပဋလမိဝ မက္ခိကာပတ္တမိဝ စ. တတ္ထ ကေစိ ထေရာ ဘဏန္တိ ‘‘သကဒါဂါမိဿ ကိလေသာ ကိဉ္စာပိ စိရေန ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ၊ ဗဟလာဝ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ. တထာ ဟိဿ ပုတ္တာ စ ဓီတရော စ ဒိဿန္တီ’’တိ. ဧတံ ပန အပ္ပမာဏံ. ပုတ္တဓီတရော ဟိ အင်္ဂပစ္စင်္ဂပရာမသနမတ္တေနပိ ဟောန္တီတိ. ဒွီဟိယေဝ ကာရဏေဟိဿ ကိလေသာနံ တနုတ္တံ ဝေဒိတဗ္ဗံ အဓိစ္စုပ္ပတ္တိယာ စ ပရိယုဋ္ဌာနမန္ဒတာယ စာတိ.

ဟေဋ္ဌာဘာဂိယာနန္တိ ဧတ္ထ ဟေဋ္ဌာတိ မဟဂ္ဂတဘူမိတော ဟေဋ္ဌာ၊ ကာမဘူမိယန္တိ အတ္ထော. တေသံ ပစ္စယဘာဝေန ဟေဋ္ဌာဘာဂဿ ဟိတာတိ ဟေဋ္ဌာဘာဂိယာ၊ တေသံ ဟေဋ္ဌာဘာဂိယာနံ၊ ဟေဋ္ဌာဘာဂဿ ကာမဘဝဿ ပစ္စယဘာဝေန ဂဟိတာနန္တိ အတ္ထော. သံယောဇေန္တိ ဗန္ဓန္တိ ခန္ဓဂတိဘဝါဒီဟိ ခန္ဓဂတိဘဝါဒယော၊ ကမ္မံ ဝါ ဖလေနာတိ သံယောဇနာနီတိ အာဟ ‘‘သံယောဇနာနန္တိ ဗန္ဓနာန’’န္တိ. အသမုစ္ဆိန္နရာဂါဒိကဿ ဟိ ဧတရဟိ ခန္ဓာဒီနံ အာယတိံ ခန္ဓာဒီဟိ သမ္ဗန္ဓော၊ သမုစ္ဆိန္နရာဂါဒိကဿ ပန တံ နတ္ထိ၊ ကတာနမ္ပိ ကမ္မာနံ အသမတ္ထဘာဝါပတ္တိတော ရာဂါဒီနံ အနွယတော ဗျတိရေကတော စ သံယောဇနဋ္ဌော သိဒ္ဓေါ. ပရိက္ခယေနာတိ သမုစ္ဆေဒေန.

ဩပပါတိကောတိ ဥပပါတိကယောနိကော ဥပပတနေ သာဓုကာရီ. သေသယောနိပဋိက္ခေပဝစနမေတံ. တေန ဂဗ္ဘဝါသဒုက္ခာဘာဝမာဟ. တတ္ထ ပရိနိဗ္ဗာယီတိ ဣမိနာ သေသဒုက္ခာဘာဝံ. တတ္ထ ပရိနိဗ္ဗာယိတာ စဿ ကာမလောကေ ခန္ဓဗီဇဿ အပုနာဂမနဝသေနေဝါတိ ဒဿေတုံ ‘‘အနာဝတ္တိဓမ္မော’’တိ ဝုတ္တံ. ဥပရိယေဝါတိ ဗြဟ္မလောကေယေဝ. အနာဝတ္တိဓမ္မောတိ တတော ဗြဟ္မလောကာ ပုနပ္ပုနံ ပဋိသန္ဓိဝသေန န အာဝတ္တနဓမ္မော. တေနာဟ ‘‘ယောနိဂတိဝသေန အနာဂမနဓမ္မော’’တိ.

ပဒေသံ ပဒေသကာရီ အာရာဓေတီတိ သီလက္ခန္ဓာဒီနံ ပါရိပူရိယာ ဧကဒေသဘူတံ ဟေဋ္ဌိမမဂ္ဂတ္တယံ ပဒေသော၊ တံ ကရောန္တော ပဒေသံ ဧကဒေသဘူတံ ဟေဋ္ဌိမံ ဖလတ္တယမေဝ အာရာဓေတိ၊ နိပ္ဖါဒေတီတိ အတ္ထော. တေနာဟ ‘‘ပဒေသကာရီ ပုဂ္ဂလော နာမ သောတာပန္နော’’တိအာဒိ. ပရိပူရံ ပရိပူရကာရီတိ သီလက္ခန္ဓာဒီဟိ သဒ္ဓိန္ဒြိယာဒီဟိ စ ပရိတော ပူရဏေန ပရိပူရသင်္ခါတံ အရဟတ္တမဂ္ဂံ ကရောန္တော နိဗ္ဗတ္တေန္တော ပရိပူရံ အရဟတ္တဖလံ အာရာဓေတိ၊ နိပ္ဖါဒေတီတိ အတ္ထော. တေနာဟ ‘‘ပရိပူရကာရီ နာမ အရဟာ’’တိအာဒိ.

ပဌမသိက္ခာသုတ္တဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.