ရူပါဝစရာရူပါဝစရဝိပါကဝဏ္ဏနာ
မဟဂ္ဂတဝိပါကာနံ တံတံကုသလာဂမနဝသေနေဝ ဈာနင်္ဂဟာနိ၊ န ပန ဘာဝနာဝိသေသေနာတိ တေသံ ပဟာနင်္ဂါနိ အနုဒ္ဓဋာနိ. ဥပပတ္တိယန္တိ ဥပပတ္တိဘဝေ.
အရူပါဝစရဝိပါကစိတ္တာနိ ဝုစ္စန္တီတိ သမ္ဗန္ဓော.
၄၄. ကုသလာနုဂတံ ကတွာတိ ကုသလာနုရူပံ ကုသလသဒိသံ ကတွာ. ယထာ ကာမာဝစရဝိပါကံ ကုသလတော ဝိသဒိသမ္ပိ ကတွာ ဝိဘတ္တံ၊ ဧဝမကတွာ ကုသလသဒိသမေဝ ကတွာတိ အတ္ထံ ဝဒန္တိ. အဋ္ဌကထာယံ ပန ကုသလာနန္တရံ ကတွာ မဟဂ္ဂတဝိပါကာနံ ဘာဇိတပါဠိံ သန္ဓာယ ‘‘ကုသလာနုဂတံ ကတွာ ဘာဇိတ’’န္တိ ဝုတ္တံ. ပါဠိယဉှိ –
‘‘ကတမေ ဓမ္မာ အဗျာကတာ? ယသ္မိံ သမယေ ကာမာဝစရဿ ကုသလဿ ကမ္မဿ ကတတ္တာ ဥပစိတတ္တာ ဝိပါကံ စက္ခုဝိညာဏံ ဥပ္ပန္နံ ဟောတီ’’တိအာဒိနာ (ဓ. သ. ၄၃၁) –
ကာမာဝစရဝိပါကံ ဝိဘဇိတွာ မဟဂ္ဂတဝိပါကံ ဝိဘဇန္တေန –
‘‘ကတမေ ဓမ္မာ အဗျာကတာ? ယသ္မိံ သမယေ ရူပပတ္တိယာ မဂ္ဂံ ဘာဝေတိ၊ ဝိဝိစ္စေဝ ကာမေဟိ။ပေ။ ပဌမံ ဈာနံ ဥပသမ္ပဇ္ဇ ဝိဟရတိ ပထဝီကသိဏံ၊ တသ္မိံ သမယေ ဖဿော ဟောတိ။ပေ။ အဝိက္ခေပေါ ဟောတိ၊ ဣမေ ဓမ္မာ ကုသလာ၊ တဿေဝ ရူပါဝစရဿ ကုသလဿ ကမ္မဿ ကတတ္တာ ဥပစိတတ္တာ ဝိပါကံ ဝိဝိစ္စေဝ ကာမေဟိ။ပေ။ ပဌမံ ဈာနံ ဥပသမ္ပဇ္ဇ ဝိဟရတိ ပထဝီကသိဏံ။ပေ။ ဣမေ ဓမ္မာ အဗျာကတာ’’တိ (ဓ. သ. ၄၉၈).
ဧဝံ ကုသလံ ဥဒ္ဒိသိတွာ တဒနန္တရံ ကတွာ မဟဂ္ဂတံ ဝိပါကံ ဝိဘတ္တံ၊ တသ္မာ ယထာ ကာမာဝစရဝိပါကံ၊ ဧဝံ အဝိဘဇိတွာ ဣဒံ ကုသလာနန္တရံ ကတွာ ဝိဘတ္တန္တိ ဣမမတ္ထံ ဇောတေတုံ အဋ္ဌကထာယံ ‘‘ကုသလာနုဂတံ ကတွာ’’တိ ဝုတ္တံ. ဣမိနာပိ စ အာစရိယေန ပရိဟာရမုခေန ဝက္ခမာနအတ္ထဝိသေသဝစနိစ္ဆာယ တတ္ထ ဝုတ္တနယေနေဝ စောဒနာ ကတာ. ဧဝဉှိ သတိ ကုသလာနန္တရံယေဝ ဖလံ ဥပ္ပဇ္ဇတီတိ ဉာပနံ သုဋ္ဌူပပန္နံ ဟောတီတိ အယမေတ္ထ အမှာကံ အာစရိယဿ မဂ္ဂေါ.
မဟဂ္ဂတန္တိ မဟဂ္ဂတဝိပါကံ. တဉှိ ဣဓ အဓိဂတံ. ကာမာ။ပေ။ ယတောတိ ယသ္မာ ကာမာဝစရကုသလံ အသမာနဖလံ ဟောတိ တိဟေတုကဿ ဒုဟေတုကာဟေတုကဝိပါကာနံ၊ ဒုဟေတုကဿ စ အဟေတုကဝိပါကာနမ္ပိ ဇနနတော၊ န ဧဝမိဒံ၊ ဣဒံ ပန ဧကန္တေနေဝ သဒိသဝိပါကဇနနတော သမာနဖလမေဝ၊ တသ္မာတိ အတ္ထော. ဧတ္ထ စ ‘‘ကုသလ’’န္တိ အဝုတ္တေပိ ကာမာဝစရပုညံဝါတိ ဥပမိတတ္တာ ဥပမေယျဿပိ ကုသလဘာဝေါ ဝိညာယတိ. ကသ္မာ ပနေတံ သဒိသဝိပါကံ၊ န ကာမာဝစရံ ဝိယ ဝိသဒိသဝိပါကမ္ပီတိ? ဝုစ္စတေ – ကာမာဝစရပုညဉှိ အာစိနန္တော ရူပတဏှာဒိနာနာဝတ္ထုကကာမတဏှူပနိဿယတော အာစိနတိ၊ တသ္မာ တဒူပနိဿယကုသလံ တဒနုရူပတော နာနာဝတ္ထုကံ ဝိပါကံ ဇနေတိ. မဟဂ္ဂတံ ပန အာစိနန္တော ဧကဝတ္ထုကာယေဝ ဘဝတဏှာယ ဝသေန အာစိနတီတိ တဒနုရူပတော တံ နာနာဝတ္ထုံ အဇနေတွာ ဧကဝတ္ထုမေဝ ဇနေတီတိ.
၄၅-၆. သဗ္ဗထာတိ ဓမ္မတော အာရမ္မဏတော ပဋိပဒါဒိတော စ. တထာ ဟိ ယေ ဖဿာဒယော ကုသလေ စ လဗ္ဘန္တိ၊ တေ ဝိပါကေပိ လဗ္ဘန္တိ၊ ယသ္မိဉ္စ အာရမ္မဏေ ကုသလံ ပဝတ္တတိ၊ တတ္ထေဝ ဣဒံ ဝိပါကမ္ပိ. ယာဝ ပဋိပဒါဒယော ကုသလဿ လဗ္ဘန္တိ၊ တာဝ ဣမဿ ဝိပါကဿပီတိ. ကာမံ ယဿ ကဿစိ ဆာယာ တံတံဝတ္ထုသဒိသာဝ၊ မဟန္တဿ ပန ကုသလဝိပါကဿ မဟန္တာဟိယေဝ ဥပမာဟိ ဘဝိတဗ္ဗန္တိ ‘‘ဂဇာဒီန’’န္တိအာဒိ ဝုတ္တံ. အပရေ အပရေ အတ္တဘာဝေ ဘဝံ ဝေဒနမဿာတိ အပရာပရိယဝေဒနံ. ယဒိ အပရာပရိယဝေဒနံ န ဟောတိ၊ ကထဉ္စရဟိ ဣမဿ ဖလုပ္ပတ္တီတိ အာဟ ‘‘ဈာနာ အပရိဟီနဿာ’’တိအာဒိ.
၄၇. ကုသလာနန္တရန္တိ ကုသလဘဝါနန္တရံ. ယသ္မိဉှိ ဘဝေ တံ ကုသလံ ကတံ၊ သော ဣဓ ကုသလ-သဒ္ဒေန ဥပစာရတော ဂဟိတော ကမ္မာနန္တရံယေဝ ဖလဿ အသမ္ဘဝတော. န ဟိ တံ လောကုတ္တရကုသလံ ဝိယ အနန္တရဖလနိပ္ဖါဒကံ၊ အထ ခေါ ဧကစ္စကာမာဝစရကုသလံ ဝိယ အပရာပရိယဝေဒနံ အဟုတွာ သတိပိ အနေကေယေဝ ကာမာဝစရကမ္မေ မဟောဃော ဝိယ ပရိတ္တံ ဥဒကံ တမဇ္ဈောတ္ထရိတွာ အတ္တနောယေဝ ဝိပါကဒါနေန ဧကန္တေန အနန္တရဘဝေယေဝ ဖလံ နိဗ္ဗတ္တေတိ. နနု စ အပရိဟီနဇ္ဈာနဿေဝ ကဿစိ နိကန္တိဝသေန ကာမဘဝေ ပဋိသန္ဓိ ဟောတိ. တထာ ဟိ တိဿမဟာဗြဟ္မာ ဥပရိဗြဟ္မလောကူပပတ္တိယာ ဘာဝိတမဂ္ဂေါ ဘိက္ခူဟိ ယာစိတော တတော စဝိတွာ မောဂ္ဂလိဗြာဟ္မဏဿ ဂေဟေ ပဋိသန္ဓိံ အဂ္ဂဟေသီတိ ဝုတ္တန္တိ တံ ကထန္တိ? နိကန္တိဗလေနေဝ ဈာနံ ပရိဟာယတီတိ တတော ပရိဟီနဇ္ဈာနော နိဗ္ဗတ္တတီတိ ဝဒန္တိ. အပရေ ပန အာစရိယာ ‘‘အနီဝရဏာဝတ္ထာယ နိကန္တိယာ ဈာနဿ ပရိဟာနိ ဝီမံသိတွာ ဂဟေတဗ္ဗာ’’တိ ဝတွာ ‘‘သတိပိ မဟဂ္ဂတကမ္မုနော ဝိပါကံ ပဋိဗာဟနသမတ္ထဿေဝ ပရိတ္တကမ္မဿ အဘာဝေ ‘ဣဇ္ဈတိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ သီလဝတော စေတောပဏိဓိ ဝိသုဒ္ဓတ္တာ’တိ (အ. နိ. ၈.၃၅) ဝစနတော ကာမဘဝေ စေတောပဏိဓိ မဟဂ္ဂတကမ္မဿ ဝိပါကံ ပဋိဗာဟိတွာ ပရိတ္တကမ္မုနော ဝိပါကဿ ဩကာသံ ကရောတီ’’တိ ဝဒန္တိ၊ တံ ယုတ္တံ. ဧတဿာတိ ဣမဿတ္ထဿ ဉာပနတ္ထန္တိ သမ္ဗန္ဓော.
၄၈-၉. ဧဝံ အဝိသေသေန ကုသလသဒိသတံ အတိဒိသိတွာ ဣဒါနိ ဝိသေသံ ဒဿေတုံ ‘‘ပဋိပဒါက္ကမော စေဝါ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. ယထာ ဟိ ဒုက္ခပဋိပဒံ ဒန္ဓာဘိညံ ဈာနံ ဥပ္ပါဒေတွာ ပုနပ္ပုနံ သမာပဇ္ဇန္တဿ တံ ဈာနံ တံပဋိပဒမေဝ ဟောတိ၊ ဧဝံ တသ္မိံ တသ္မိံ အပရိဟီနေ တဿ တဿ ဝိပါကော နိဗ္ဗတ္တမာနော တံတံပဋိပဒေါဝ ဘဝိတုံ အရဟတိ. ဆန္ဒာဓိပတေယျာဒိဘာဝေါ ပန တသ္မိံ ခဏေ ဝိဇ္ဇမာနာနံ ဆန္ဒာဒီနံ အဓိပတိပစ္စယဘာဝေန ဟောတိ၊ န အာဂမနဝသေန. တထာ ဟိ ဧကမေဝ ဈာနံ နာနက္ခဏေသု နာနာဓိပတေယျံ ဟောတိ၊ တသ္မာ ဝိပါကဿ အာဂမနဝသေန ဆန္ဒာဓိပတေယျာဒိတာ န ဂဟိတာ. တေနာဟ ‘‘အဘာဝေါဓိပတီန’’န္တိ. တဒဘာဝတောဝ သရသတော တဿ ဟီနာဒိတာ န သမ္ဘဝတီတိ သာပိ ဈာနာဂမနတောဝ ဝုတ္တာ.
ရူပါဝစရာရူပါဝစရဝိပါကဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.