အရူပါဝစရကုသလဝဏ္ဏနာ

ဣဒါနိ အရူပါဝစရကုသလဿ နိဒ္ဒေသာဝကာသော အနုပ္ပတ္တောတိ တန္နိဒ္ဒေသတ္ထမာဟ ‘‘သေသေသု ပနာ’’တိအာဒိ. အာကာသကသိဏဝဇ္ဇိတဿ ယဿ ကဿစိ ကသိဏဿ ဥဂ္ဃါဋနတော လဒ္ဓမာကာသံ ကသိဏုဂ္ဃါဋိမာကာသံ. တတ္ထ ပဝတ္တံ ဝိညာဏန္တိ အာကာသာနဉ္စာယတနမာဟ. တဉှိ ဒုတိယာရုပ္ပဿ အာရမ္မဏံ ဟောတိ. သဗ္ဗသောတိ သဗ္ဗာကာရေန၊ ရူပနိမိတ္တဒဏ္ဍာဒါနသမ္ဘဝဒဿနာဒိနာ သဗ္ဗေန ရူပဓမ္မေသု၊ ပထဝီကသိဏာဒိရူပနိမိတ္တေသု တဒါရမ္မဏဇ္ဈာနေသု စ ဒေါသဒဿနာကာရေန၊ တေသု ဧဝ ဝါ ရူပနိမိတ္တေသု နိကန္တိပ္ပဟာနအသမာပဇ္ဇိတုကာမတာဒိနာ အာကာရေနာတိ အတ္ထော. အထ ဝါ သဗ္ဗသောတိ သဗ္ဗာသံ၊ ကုသလာဒိဘေဒေန အနဝသေသာနန္တိ အတ္ထော. ရူပသညာနန္တိ သညာသီသေန ဝုတ္တရူပါဝစရဇ္ဈာနာနဉ္စေဝ တဒါရမ္မဏာနဉ္စ. ရူပါဝစရဇ္ဈာနမ္ပိ ဟိ ‘‘ရူပ’’န္တိ ဝုစ္စတိ ဥတ္တရပဒလောပေန ‘‘ရူပီ ရူပါနိ ပဿတီ’’တိအာဒီသု ဝိယ. တဒါရမ္မဏမ္ပိ ကသိဏရူပံ ပုရိမပဒလောပေန ‘‘ဒေဝေန ဒတ္တောတိ၊ ဗဟိဒ္ဓါ ရူပါနိ ပဿတီ’’တိအာဒီသု ဝိယ၊ တသ္မာ ဣဓ ရူပေ ရူပဇ္ဈာနေ တံသဟဂတသညာ ရူပသညာတိ ဂဟိတာ၊ သညာသီသေန ဝုတ္တရူပါဝစရဇ္ဈာနာနမေတံ အဓိဝစနံ. ‘‘ရူပ’’န္တိ သညာ အဿာတိ ရူပသညံ၊ ရူပနာမဝန္တန္တိ အတ္ထော. တံဂဟိတေန ပထဝီကသိဏာဒိဘေဒဿ တဒါရမ္မဏဿ စေတံ နာမန္တိ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ. ‘‘ရူပသညာန’’န္တိ ဟိ သရူပေကသေသဝသေန နိဒ္ဒေသော ကတော. သမတိက္ကမာတိ ဝိရာဂါ၊ နိရောဓာ စ. ကိံ ဝုတ္တံ ဟောတိ? ဧတာသံ ကုသလဝိပါကကိရိယာဝသေန ပဉ္စဒသန္နံ ဈာနသင်္ခါတာနံ ရူပသညာနံ၊ ဧတေသဉ္စ ပထဝီကသိဏာဒိဝသေန နဝန္နံ အာရမ္မဏသင်္ခါတာနံ ရူပသညာနံ အနဝသေသာနံ သဗ္ဗာကာရေန စ၊ တေသု ဧဝ ဝါ နိကန္တိပ္ပဟာနအသမာပဇ္ဇိတုကာမတာဒိနာ အာကာရေန ဝိရာဂါ၊ နိရောဓာ စ ဇိဂုစ္ဆနတော စေဝ တပ္ပဋိဗန္ဓဆန္ဒရာဂဝိက္ခမ္ဘနတော စ နိဗ္ဗတ္တံ အာကာသာနဉ္စာယတနသညာယ သဟဂတံ အရူပါဝစရကုသလစိတ္တံ. န ဟိ သက္ကာ သဗ္ဗသော အနတိက္ကန္တရူပသညေန တံ နိဗ္ဗတ္တေတုန္တိ.

န ကေဝလံ ဧတာသံယေဝ သမတိက္ကမနတော ဣဒံ နိဗ္ဗတ္တံ၊ အထ ခေါ ပဋိဃသညာဒီနမတ္ထင်္ဂမာဒိတောပီတိ အာဟ ‘‘ပဋိဃသညာန’’န္တိအာဒိ. တတ္ထ စက္ခာဒီနံ ဝတ္ထူနံ၊ ရူပါဒီနဉ္စ အာရမ္မဏာနံ ပဋိဃာတေန အညမညသမောဓာနသင်္ခါတေန ပဋိဟနနေန ဥပ္ပန္နာ သညာ ပဋိဃသညာ၊ ရူပသညာဒိဒွိပဉ္စသညာနမေတံ အဓိဝစနံ. ယထာဟ –

‘‘တတ္ထ ကတမာ ပဋိဃသညာ? ရူပသညာ သဒ္ဒသညာ ဂန္ဓသညာ ရသသညာ ဖောဋ္ဌဗ္ဗသညာ၊ ဣမာ ဝုစ္စန္တိ ပဋိဃသညာယော’’တိ (ဝိဘ. ၆၀၃).

တာသံ ကုသလာကုသလဝိပါကဘူတာနံ အတ္ထင်္ဂမာ ပဟာနာ အသမုပ္ပါဒါ အပ္ပဝတ္တိကရဏေနာတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ. နနု စ ဧတာ ရူပါဝစရဇ္ဈာနသမာပန္နဿာပိ န သန္တိ. န ဟိ ပဌမဇ္ဈာနာဒိသမာပန္နကာလေ ပဉ္စဒွါရဝသေန စိတ္တံ ပဝတ္တတီတိ? သစ္စမေတံ၊ ယထာ ပန ‘‘သုခဿ စ ပဟာနာ ဒုက္ခဿ စ ပဟာနာ အဒုက္ခမသုခံ ဥပေက္ခာသတိပါရိသုဒ္ဓိံ စတုတ္ထဇ္ဈာနံ ဥပသမ္ပဇ္ဇ ဝိဟရတီ’’တိ ဧတ္ထ ပသံသာဝသေန အညတ္ထ ပဟီနာနမ္ပိ သုခဒုက္ခာနံ စတုတ္ထဇ္ဈာနေ၊ ‘‘သက္ကာယဒိဋ္ဌိဝိစိကိစ္ဆာနံ ပဟာနာ ရာဂဒေါသမောဟာနံ တနုတ္တာ သကဒါဂါမိမဂ္ဂံ ဥပသမ္ပဇ္ဇ ဝိဟရတီ’’တိ ဧတ္ထ ပဌမမဂ္ဂေယေဝ ပဟီနာနံ သက္ကာယဒိဋ္ဌာဒီနံ ဒုတိယမဂ္ဂေ စ ဝစနံ၊ ဧဝမေဝ ဣမသ္မိံ ဈာနေ ပဋိပဇ္ဇနကာနံ ဥဿာဟဇနနတ္ထံ ဣမဿ ဈာနဿ ပသံသာဝသေန ဧတာသံ ဧတ္ထ ဝစနန္တိ ဝေဒိတဗ္ဗံ. အထ ဝါ ကိဉ္စာပိ တာ ရူပါဝစရသမာပန္နဿာပိ န သန္တိ၊ န ပန ပဟီနတ္တာ န သန္တိ. ကိဉ္စရဟိ ပစ္စယာဘာဝေန. န ဟိ ရူပါဝစရဘာဝနာ ရူပဝိရာဂါယ သံဝတ္တတိ၊ ရူပါယတ္တာ ဧဝ တာသံ ပဝတ္တီတိ. အရူပဘာဝနာ ပန ရူပဝိရာဂါယ သံဝတ္တတိ၊ တသ္မာ ‘‘တာ ဧတ္ထ ပဟီနာ’’တိ ဝတ္တုံ ဝဋ္ဋတိ. တထာ ဟိ ဧတာသံ ဣတော ပုဗ္ဗေ အပ္ပဟီနတ္တာယေဝ ‘‘ပဌမဇ္ဈာနံ သမာပန္နဿ သဒ္ဒေါ ကဏ္ဋကော’’တိ ဝုတ္တော ဘဂဝတာ. ဣဓ စ ပဟီနတ္တာ ဧဝ အရူပသမာပတ္တီနံ အာနေဉ္ဇာဘိသင်္ခါရဝစနာဒီဟိ၊ ‘‘ယေ တေ သန္တာ ဝိမောက္ခာ အတိက္ကမ္မ ရူပေ အရူပါ’’တိအာဒိနာ စ အာနေဉ္ဇတာ၊ သန္တဝိမောက္ခတာ စ ဝုတ္တာ.

နာနတ္တသညာနန္တိ နာနတ္တေ ဂေါစရေ ပဝတ္တာနံ၊ နာနတ္တာနံ ဝါ သညာနံ၊ ဝုတ္တာဝသေသာနံ စတုစတ္တာလီသကာမာဝစရသညာနန္တိ အတ္ထော. ဧတာ ဧဝ ဟိ –

‘‘တတ္ထ ကတမာ နာနတ္တသညာ? အသမာပန္နဿ မနောဓာတုသမင်္ဂိဿ ဝါ မနောဝိညာဏဓာတုသမင်္ဂိဿ ဝါ သညာ သဉ္ဇာနနာ သဉ္ဇာနိတတ္တံ၊ ဣမာ ဝုစ္စန္တိ နာနတ္တသညာယော’’တိ (ဝိဘ. ၆၀၄) –

ဧဝံ ဝိဘင်္ဂေ ဝိဘဇိတွာ ဝုတ္တာ. တာ ပန ယသ္မာ ရူပသဒ္ဒါဒိဘေဒေ နာနတ္တေ နာနာသဘာဝေ အာရမ္မဏေ ပဝတ္တန္တိ၊ ယသ္မာ စ အဋ္ဌ ကာမာဝစရကုသလသညာ၊ ဒွါဒသ အကုသလသညာ၊ ဧကာဒသ ကာမာဝစရကုသလဝိပါကသညာ၊ ဒွေ အကုသလဝိပါကသညာ၊ ဧကာဒသ ကာမာဝစရကိရိယသညာတိ ဧဝံ စတုစတ္တာလီသပ္ပဘေဒါ နာနာသဘာဝါ၊ အညမညံ အသဒိသာ၊ တသ္မာ ‘‘နာနတ္တသညာ’’တိ ဝုစ္စန္တိ. အမနသိကာရာတိ သဗ္ဗသော အနာဝဇ္ဇနာ အသမန္နာဟာရာ အပစ္စဝေက္ခဏဟေတု ဇဝနပဋိပါဒကေန ဝါ ဘဝင်္ဂစိတ္တဿ အန္တော အကရဏာ ဌပေတွာ ကသိဏုဂ္ဃါဋိမာကာသံ နာနာရမ္မဏေ စိတ္တဿ အသင်္ခရဏတောတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ. ဣမိနာ ဟိ နာနတ္တသညာမနသိကာရဟေတူနံ ရူပဓမ္မာနံ သမတိက္ကမောပိ ဝုတ္တော၊ ရူပဇ္ဈာနေ ပန တဒဘာဝတော ‘‘နာနတ္တသညာနံ အမနသိကာရာ’’တိ န ဝုတ္တံ. အထ သမတိက္ကမာဒီနံ ကိံ နာနာကရဏန္တိ? ဝုစ္စတေ – ယသ္မာ ရူပသညာ၊ ပဋိဃသညာ စ ဣမိနာ ဈာနေန နိဗ္ဗတ္တိတဘဝေပိ န ဝိဇ္ဇန္တိ၊ အရူပသညာယ ဘာဝနာယ အဘာဝေ စုတိတော ဥဒ္ဓံ ဥပ္ပတ္တိရဟာနံ ရူပသညာပဋိဃသညာနံ ယာဝ အတ္တနော ဝိပါကုပ္ပတ္တိ၊ တာဝ အနုပ္ပတ္တိဓမ္မတံ အာပါဒိယမာနတ္တာ၊ ပဂေဝ ပန ဣမံ ဈာနံ သမာပန္နကာလေ၊ တသ္မာ ‘‘သမတိက္ကမာ၊ အတ္ထင်္ဂမာ’’တိ ဥဘယထာပိ တာသံ အဘာဝေါယေဝ ဒဿိတော. နာနတ္တသညာသု ပန ယာ တသ္မိံ ဘဝေ န ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ ဧကန္တရူပနိဿိတတ္တာ၊ တာ အနောကာသတာယ န ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ၊ န အရူပဘာဝနာယ နိဝါရိတတ္တာ၊ အနိဝါရိတတ္တာ စ ကာစိ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ၊ တသ္မာ တာသံ အမနသိကာရော အနာဝဇ္ဇနံ အပစ္စဝေက္ခဏံ ဇဝနပဋိပါဒကေန ဝါ ဘဝင်္ဂမနဿ အန္တော အကရဏံ အပ္ပဝေသနံ ဝုတ္တံ. တတြ ပဝတ္တမာနာနမ္ပိ ဟိ ဈာနံ သမာပန္နဿ တာသံ အမနသိကာရောယေဝ ဣတရထာ ဈာနသမာပတ္တိယာ အဘာဝတော. ဣတိ သင်္ခေပတော ‘‘ရူပသညာနံ သမတိက္ကမာ’’တိ ဣမိနာ သဗ္ဗရူပါဝစရဓမ္မာနံ ပဟာနံ ဝုတ္တံ၊ ‘‘ပဋိဃသညာနံ အတ္ထင်္ဂမာ နာနတ္တသညာနံ အမနသိကာရာ’’တိ သဗ္ဗေသံ ကာမာဝစရစိတ္တစေတသိကာနံ ပဟာနံ၊ အမနသိကာရော စ ဝုတ္တော၊ တီဟိ ပနေတေဟိ သမာဓိဿ ထိရဘာဝေါ ကထိတောတိ.

အာကာသာနဉ္စာယတနသညာသဟဂတန္တိ ဧတ္ထ ပန နာဿ အန္တောတိ အနန္တံ၊ အနန္တံ အာကာသံ အာကာသာနန္တံ၊ ကသိဏုဂ္ဃါဋိမာကာသံ၊ အနန္တတာ ပန ဥပ္ပါဒဝယန္တာဘာဝတော အနန္တမနသိကာရဝသေန ဝါ ဝေဒိတဗ္ဗာ. န ဟိ ဧတဿ ဥပ္ပါဒန္တော၊ ဝယန္တော ဝါ ပညာယတိ အသဘာဝဓမ္မတ္တာ. သဘာဝဓမ္မော ဟိ အဟုတွာ သမ္ဘဝနတော၊ ဟုတွာ စ ဝိနဿနတော ဥပ္ပါဒဝယန္တပရိစ္ဆိန္နော၊ နေတရော. န စ ပနေတံ မနသိ ကရောန္တော ယောဂါဝစရော တဿ ပရိစ္ဆေဒသင်္ခါတမန္တံ ဂဏှာတိ၊ အထ ခေါ ရူပဝိဝေကမတ္တဿေဝ ဂဟဏေန အနန္တဖရဏာကာရေနေဝ မနသိကာရံ ပဝတ္တေတိ၊ တသ္မာ ဥပ္ပါဒဝယန္တဝိရဟတော မနသိကာရဝသေန ဝါ ဧတမနန္တန္တိ ဝေဒိတဗ္ဗံ. ‘‘အနန္တာကာသ’’န္တိ စ ဝတ္တဗ္ဗေ အနန္တ-သဒ္ဒဿ ပရနိပါတဝသေန ‘‘အာကာသာနန္တ’’န္တိ ဝုစ္စတိ. အာကာသာနန္တမေဝ အာကာသာနဉ္စံ သံယောဂပရဿ တ-ကာရဿ စ-ကာရံ ကတွာ၊ တဒေဝ အာယတနံ သသမ္ပယုတ္တဓမ္မဿ ဈာနဿ အာရမ္မဏဘာဝတော အဓိဋ္ဌာနဋ္ဌေန ဒေဝါယတနံ ဝိယာတိ အာကာသာနဉ္စာယတနံ၊ တသ္မိံ အပ္ပနာပတ္တာ သညာ အာကာသာနဉ္စာယတနသညာ၊ တာယ သဟဂတံ ဝိညာဏံ အာကာသာနဉ္စာယတနသညာသဟဂတံ. အထ ဝါ အာကာသာနဉ္စံ အာယတနမဿာ သသမ္ပယုတ္တဓမ္မာယ သညာယာတိ အာကာသာနဉ္စာယတနာ၊ သာယေဝ သညာ၊ တာယ ဈာနံ သဟဂတန္တိ အာကာသာနဉ္စာယတနသညာသဟဂတံ.

ဝိညာဏ။ပေ။ သဟဂတန္တိ ယဒေတံ ပဌမာရုပ္ပဝိညာဏံ၊ တံသဘာဝဓမ္မတ္တာ ဥပ္ပါဒါဒိအန္တဝန္တမ္ပိ အာရမ္မဏကရဏဝသေန အနန္တာကာသေ ဖရဏတော အတ္တာနံ အာရဗ္ဘ အန္တဿ အဂ္ဂဟဏဝသေန ပဝတ္တမနသိကာရတော ဝါ အနန္တံ ဝိညာဏန္တိ ဝိညာဏာနန္တံ၊ ‘‘ဝိညာဏာနဉ္စ’’န္တိ ဝတ္တဗ္ဗေ ဝိညာဏဉ္စ-သဒ္ဒေါ တဒတ္ထေ နိရူဠှော အာ-ကာရ န-ကာရလောပေါတိ ဝါ ကတွာ ‘‘ဝိညာဏဉ္စ’’မိစ္စေဝ ဝုတ္တံ. ဧဝဉ္စ ကတွာ ဝက္ခတိ –

‘‘ဝိညာဏာနန္တမိစ္စေဝံ၊ ဝတ္တဗ္ဗံ ပနိဒံ သိယာ’’တိ.

အထ ဝါ ဒုတိယာရုပ္ပဝိညာဏေန အဉ္စိတဗ္ဗံ အာရမ္မဏဝသေန ပါပုဏိတဗ္ဗန္တိ ဝိညာဏဉ္စံ. သေသံ ပုရိမသဒိသမေဝ.

အာကိဉ္စညာ။ပေ။ သဟဂတန္တိ နာဿ ပဌမာရုပ္ပဝိညာဏဿ ကိဉ္စနန္တိ အကိဉ္စနံ၊ အန္တမသော ဘင်္ဂမတ္တမ္ပိ အဝသိဋ္ဌံ နတ္ထီတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ. သတိ ဟိ ဘင်္ဂမတ္တေပိ တဿ သကိဉ္စနတာ သိယာ. အကိဉ္စနဿ ဘာဝေါ အာကိဉ္စညံ၊ အာကာသာနဉ္စာယတနဝိညာဏာဘာဝဿေတံ အဓိဝစနံ. သေသံ ဝုတ္တနယမေဝ.

နေဝသညာ။ပေ။ သဟဂတန္တိ ဟေဋ္ဌိမဈာနေသု ဝိယ ဩဠာရိကာယ သညာယ အဘာဝတော နေဝဿ သညာ အတ္ထီတိ နေဝသညံ၊ သုခုမာယ စ သညာယ အတ္ထိတာယ နာဿ သညာ နတ္ထီတိ နာသညံ၊ နေဝသညဉ္စ တံ နာသညဉ္စေတိ နေဝသညာနာသညံ၊ စတုတ္ထာရုပ္ပဇ္ဈာနံ. ယဒိ ဧဝံ ‘‘နေဝသညနာသည’’န္တိ ဝတ္တဗ္ဗံ? သစ္စမေတံ. ဝစနသောဘနတ္ထံ ပန ဒီဃံ ကတွာ ဝုတ္တံ. အထ ဝါ နေဝဿ သညာ နာသညာတိ ဧဝံ ဧကဇ္ဈံ ဗဟုဗ္ဗီဟိသမာသဝသေန ‘‘နေဝသညာနာသည’’န္တိ ဝုတ္တံ. နေဝသညာနာသညဉ္စ တံ အာယတနဉ္စ မနာယတနဓမ္မာယတနပရိယာပန္နတ္တာတိ နေဝသညာနာသညာယတနံ၊ တေန သမ္ပယုတ္တံ သညာသဟဂတံ နေဝသညာနာသညာယတနသညာသဟဂတံ. အထ ဝါ သညာယေဝ ပဋုသညာကိစ္စကရဏေ အသမတ္ထတာယ နေဝသညာ၊ ဥဏှောဒကေ တေဇောဓာတု ဝိယ သင်္ခါရာဝသေသသုခုမဘာဝပ္ပတ္တိယာ နာသညာတိ နေဝသညာနာသညာ၊ သာ ဧဝ သေသဓမ္မာနံ နိဿယပစ္စယတာယ၊ အဓိဋ္ဌာနဋ္ဌေန ဓမ္မာယတနပရိယာပန္နတာယ ဧဝ ဝါ အာယတနန္တိ နေဝသညာနာသညာယတနံ၊ နေဝသညာနာသညာယတနဘူတာယ သညာယ သဟဂတန္တိ နေဝသညာနာသညာယတနသညာသဟဂတံ.

ယထာနုရူပံ။ပေ။ နိပ္ဖါဒကန္တိ ‘‘ပဌမာရုပ္ပဘူမိယာ ပဌမံ၊ ဒုတိယာရုပ္ပဘူမိယာ ဒုတိယ’’န္တိအာဒိနာ အတ္တနော အနုရူပဝသေန စတူသု အရူပဘူမီသု ဥပပတ္တိသာဓကံ. တာသု ပန ပဌမာ ဝီသတိသဟဿကပ္ပါယုကာ ဟောတိ၊ ဒုတိယာ စတ္တာလီသသဟဿကပ္ပါယုကာ၊ တတိယာ သဋ္ဌိသဟဿကပ္ပါယုကာ၊ စတုတ္ထာ ပန စတုရာသီတိသဟဿကပ္ပါယုကာတိ ဝေဒိတဗ္ဗံ.

အရူပါဝစရကုသလဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.