၁၁. နိဗ္ဗာနသစ္ဆိကရဏပဉှော

၁၁. ‘‘ဘန္တေ နာဂသေန၊ တုမှေ ဘဏထ ‘နိဗ္ဗာနံ န အတီတံ၊ န အနာဂတံ၊ န ပစ္စုပ္ပန္နံ၊ န ဥပ္ပန္နံ န အနုပ္ပန္နံ န ဥပ္ပါဒနီယ’န္တိ. ဣဓ၊ ဘန္တေ နာဂသေန၊ ယော ကောစိ သမ္မာပဋိပန္နော နိဗ္ဗာနံ သစ္ဆိကရောတိ၊ သော ဥပ္ပန္နံ သစ္ဆိကရောတိ၊ ဥဒါဟု ဥပ္ပါဒေတွာ သစ္ဆိကရောတီ’’တိ? ‘‘ယော ကောစိ၊ မဟာရာဇ၊ သမ္မာပဋိပန္နော နိဗ္ဗာနံ သစ္ဆိကရောတိ၊ သော န ဥပ္ပန္နံ သစ္ဆိကရောတိ၊ န ဥပ္ပါဒေတွာ သစ္ဆိကရောတိ၊ အပိ စ၊ မဟာရာဇ၊ အတ္ထေသာ နိဗ္ဗာနဓာတု၊ ယံ သော သမ္မာပဋိပန္နော သစ္ဆိကရောတီ’’တိ.

‘‘မာ၊ ဘန္တေ နာဂသေန၊ ဣမံ ပဉှံ ပဋိစ္ဆန္နံ ကတွာ ဒီပေဟိ၊ ဝိဝဋံ ပါကဋံ ကတွာ ဒီပေဟိ ဆန္ဒဇာတော ဥဿာဟဇာတော၊ ယံ တေ သိက္ခိတံ၊ တံ သဗ္ဗံ ဧတ္ထေဝါကိရာဟိ၊ ဧတ္ထာယံ ဇနော သမ္မူဠှော ဝိမတိဇာတော သံသယပက္ခန္ဒော၊ ဘိန္ဒေတံ အန္တောဒေါသသလ္လ’’န္တိ. ‘‘အတ္ထေသာ၊ မဟာရာဇ၊ နိဗ္ဗာနဓာတု သန္တာ သုခါ ပဏီတာ၊ တံ သမ္မာပဋိပန္နော ဇိနာနုသိဋ္ဌိယာ သင်္ခါရေ သမ္မသန္တော ပညာယ သစ္ဆိကရောတိ. ယထာ၊ မဟာရာဇ၊ အန္တေဝါသိကော အာစရိယာနုသိဋ္ဌိယာ ဝိဇ္ဇံ ပညာယ သစ္ဆိကရောတိ၊ ဧဝမေဝ ခေါ၊ မဟာရာဇ၊ သမ္မာပဋိပန္နော ဇိနာနုသိဋ္ဌိယာ ပညာယ နိဗ္ဗာနံ သစ္ဆိကရောတိ.

‘‘ကထံ ပန တံ နိဗ္ဗာနံ ဒဋ္ဌဗ္ဗန္တိ? အနီတိတော နိရုပဒ္ဒဝတော အဘယတော ခေမတော သန္တတော သုခတော သာတတော ပဏီတတော သုစိတော သီတလတော ဒဋ္ဌဗ္ဗံ.

‘‘ယထာ၊ မဟာရာဇ၊ ပုရိသော ဗဟုကဋ္ဌပုဉ္ဇေန ဇလိတကဋ္ဌိတေန အဂ္ဂိနာ ဒယှမာနော ဝါယာမေန တတော မုဉ္စိတွာ နိရဂ္ဂိကောကာသံ ပဝိသိတွာ တတ္ထ ပရမသုခံ လဘေယျ၊ ဧဝမေဝ ခေါ၊ မဟာရာဇ၊ ယော သမ္မာပဋိပန္နော၊ သော ယောနိသော မနသိကာရေန ဗျပဂတတိဝိဓဂ္ဂိသန္တာပံ ပရမသုခံ နိဗ္ဗာနံ သစ္ဆိကရောတိ. ယထာ၊ မဟာရာဇ၊ အဂ္ဂိ၊ ဧဝံ တိဝိဓဂ္ဂိ ဒဋ္ဌဗ္ဗော၊ ယထာ အဂ္ဂိဂတော ပုရိသော၊ ဧဝံ သမ္မာပဋိပန္နော ဒဋ္ဌဗ္ဗော၊ ယထာ နိရဂ္ဂိကောကာသော၊ ဧဝံ နိဗ္ဗာနံ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ.

‘‘ယထာ ဝါ ပန၊ မဟာရာဇ၊ ပုရိသော အဟိကုက္ကုရမနုဿကုဏပသရီရဝဠဉ္ဇကောဋ္ဌာသရာသိဂတော ကုဏပဇဋာဇဋိတန္တရမနုပဝိဋ္ဌော ဝါယာမေန တတော မုဉ္စိတွာ နိက္ကုဏပေါကာသံ ပဝိသိတွာ တတ္ထ ပရမသုခံ လဘေယျ၊ ဧဝမေဝ ခေါ၊ မဟာရာဇ၊ ယော သမ္မာပဋိပန္နော၊ သော ယောနိသော မနသိကာရေန ဗျပဂတကိလေသကုဏပံ ပရမသုခံ နိဗ္ဗာနံ သစ္ဆိကရောတိ. ယထာ၊ မဟာရာဇ၊ ကုဏပံ၊ ဧဝံ ပဉ္စ ကာမဂုဏာ ဒဋ္ဌဗ္ဗာ၊ ယထာ ကုဏပဂတော ပုရိသော၊ ဧဝံ သမ္မာပဋိပန္နော ဒဋ္ဌဗ္ဗော၊ ယထာ နိက္ကုဏပေါကာသော၊ ဧဝံ နိဗ္ဗာနံ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ.

‘‘ယထာ ဝါ ပန၊ မဟာရာဇ၊ ပုရိသော ဘီတော တသိတော ကမ္ပိတော ဝိပရီတဝိဗ္ဘန္တစိတ္တော ဝါယာမေန တတော မုဉ္စိတွာ ဒဠှံ ထိရံ အစလံ အဘယဋ္ဌာနံ ပဝိသိတွာ တတ္ထ ပရမသုခံ လဘေယျ၊ ဧဝမေဝ ခေါ၊ မဟာရာဇ၊ ယော သမ္မာပဋိပန္နော၊ သော ယောနိသော မနသိကာရေန ဗျပဂတဘယသန္တာသံ ပရမသုခံ နိဗ္ဗာနံ သစ္ဆိကရောတိ. ယထာ၊ မဟာရာဇ၊ ဘယံ၊ ဧဝံ ဇာတိဇရာဗျာဓိမရဏံ ပဋိစ္စ အပရာပရံ ပဝတ္တဘယံ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ၊ ယထာ ဘီတော ပုရိသော၊ ဧဝံ သမ္မာပဋိပန္နော ဒဋ္ဌဗ္ဗော၊ ယထာ အဘယဋ္ဌာနံ၊ ဧဝံ နိဗ္ဗာနံ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ.

‘‘ယထာ ဝါ ပန၊ မဟာရာဇ၊ ပုရိသော ကိလိဋ္ဌမလိနကလလကဒ္ဒမဒေသေ ပတိတော ဝါယာမေန တံ ကလလကဒ္ဒမံ အပဝါဟေတွာ ပရိသုဒ္ဓဝိမလဒေသမုပဂန္တွာ တတ္ထ ပရမသုခံ လဘေယျ၊ ဧဝမေဝ ခေါ၊ မဟာရာဇ၊ ယော သမ္မာပဋိပန္နော၊ သော ယောနိသော မနသိကာရေန ဗျပဂတကိလေသမလကဒ္ဒမံ ပရမသုခံ နိဗ္ဗာနံ သစ္ဆိကရောတိ. ယထာ၊ မဟာရာဇ၊ ကလလံ၊ ဧဝံ လာဘသက္ကာရသိလောကော ဒဋ္ဌဗ္ဗော၊ ယထာ ကလလဂတော ပုရိသော၊ ဧဝံ သမ္မာပဋိပန္နော ဒဋ္ဌဗ္ဗော၊ ယထာ ပရိသုဒ္ဓဝိမလဒေသော၊ ဧဝံ နိဗ္ဗာနံ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ.

‘‘တဉ္စ ပန နိဗ္ဗာနံ သမ္မာပဋိပန္နော ကိန္တိ သစ္ဆိကရောတိ? ယော သော၊ မဟာရာဇ၊ သမ္မာပဋိပန္နော၊ သော သင်္ခါရာနံ ပဝတ္တံ သမ္မသတိ. ပဝတ္တံ သမ္မသမာနော တတ္ထ ဇာတိံ ပဿတိ ဇရံ ပဿတိ ဗျာဓိံ ပဿတိ မရဏံ ပဿတိ၊ န တတ္ထ ကိဉ္စိ သုခံ သာတံ ပဿတိ အာဒိတောပိ မဇ္ဈတောပိ ပရိယောသာနတောပိ. သော တတ္ထ ကိဉ္စိ န ဂယှူပဂံ ပဿတိ. ယထာ၊ မဟာရာဇ၊ ပုရိသော ဒိဝသသန္တတ္တေ အယောဂုဠေ ဇလိတေ တတ္တေ ကဌိတေ အာဒိတောပိ မဇ္ဈတောပိ ပရိယောသာနတောပိ န ကိဉ္စိ ဂယှူပဂံ ပဒေသံ ပဿတိ၊ ဧဝမေဝ ခေါ၊ မဟာရာဇ၊ ယော သင်္ခါရာနံ ပဝတ္တံ သမ္မသတိ၊ သော ပဝတ္တံ သမ္မသမာနော တတ္ထ ဇာတိံ ပဿတိ ဇရံ ပဿတိ ဗျာဓိံ ပဿတိ မရဏံ ပဿတိ၊ န တတ္ထ ကိဉ္စိ သုခံ သာတံ ပဿတိ အာဒိတောပိ မဇ္ဈတောပိ ပရိယောသာနတောပိ. သော တတ္ထ [ဣဒံ ပဒဒွယံ သီ. ပီ. ပေါတ္ထကေသု နတ္ထိ] န ကိဉ္စိ ဂယှူပဂံ ပဿတိ၊ တဿ ဂယှူပဂံ အပဿန္တဿ စိတ္တေ အရတိ သဏ္ဌာတိ၊ ကာယသ္မိံ ဍာဟော ဩက္ကမတိ၊ သော အတာဏော အသရဏော အသရဏီဘူတော ဘဝေသု နိဗ္ဗိန္ဒတိ.

‘‘ယထာ၊ မဟာရာဇ၊ ပုရိသော ဇလိတဇာလံ မဟန္တံ အဂ္ဂိက္ခန္ဓံ ပဝိသေယျ၊ သော တတ္ထ အတာဏော အသရဏော အသရဏီဘူတော အဂ္ဂိမှိ နိဗ္ဗိန္ဒေယျ၊ ဧဝမေဝ ခေါ၊ မဟာရာဇ၊ တဿ ဂယှူပဂံ အပဿန္တဿ စိတ္တေ အရတိ သဏ္ဌာတိ၊ ကာယသ္မိံ ဍာဟော ဩက္ကမတိ၊ သော အတာဏော အသရဏော အသရဏီဘူတော ဘဝေသု နိဗ္ဗိန္ဒတိ.

‘‘တဿ ပဝတ္တေ ဘယဒဿာဝိဿ ဧဝံ စိတ္တံ ဥပ္ပဇ္ဇတိ ‘သန္တတ္တံ ခေါ ပနေတံ ပဝတ္တံ သမ္ပဇ္ဇလိတံ ဗဟုဒုက္ခံ ဗဟူပါယာသံ၊ ယဒိ ကောစိ လဘေထ အပ္ပဝတ္တံ ဧတံ သန္တံ ဧတံ ပဏီတံ၊ ယဒိဒံ သဗ္ဗသင်္ခါရသမထော သဗ္ဗူပဓိပဋိနိဿဂ္ဂေါ တဏှက္ခယော ဝိရာဂေါ နိရောဓော နိဗ္ဗာန’န္တိ. ဣတိ ဟေတံ [ဟိတံ (သီ.)၊ ဟိ ဣဒံ (ပီ.)] တဿ အပ္ပဝတ္တေ စိတ္တံ ပက္ခန္ဒတိ ပသီဒတိ ပဟံသယတိ တုသယတိ [ပဟံသီယတိ ကုဟီယတိ (သီ. ပီ.)]‘ပဋိလဒ္ဓံ ခေါ မေ နိဿရဏ’န္တိ.

‘‘ယထာ၊ မဟာရာဇ၊ ပုရိသော ဝိပ္ပနဋ္ဌော ဝိဒေသပက္ခန္ဒော နိဗ္ဗာဟနမဂ္ဂံ ဒိသွာ တတ္ထ ပက္ခန္ဒတိ ပသီဒတိ ပဟံသယတိ တုသယတိ [ပဟံသီယတိ ကုဟီယတိ (သီ. ပီ.)] ‘ပဋိလဒ္ဓေါ မေ နိဗ္ဗာဟနမဂ္ဂေါ’တိ၊ ဧဝမေဝ ခေါ၊ မဟာရာဇ၊ ပဝတ္တေ ဘယဒဿာဝိဿ အပ္ပဝတ္တေ စိတ္တံ ပက္ခန္ဒတိ ပသီဒတိ ပဟံသယတိ တုသယတိ [ပဟံသီယတိ ကုဟီယတိ (သီ. ပီ.)] ‘ပဋိလဒ္ဓံ ခေါ မေ နိဿရဏ’န္တိ.

‘‘သော အပ္ပဝတ္တတ္ထာယ မဂ္ဂံ အာယူဟတိ ဂဝေသတိ ဘာဝေတိ ဗဟုလီကရောတိ၊ တဿ တဒတ္ထံ သတိ သန္တိဋ္ဌတိ၊ တဒတ္ထံ ဝီရိယံ သန္တိဋ္ဌတိ၊ တဒတ္ထံ ပီတိ သန္တိဋ္ဌတိ၊ တဿ တံ စိတ္တံ အပရာပရံ မနသိကရောတော ပဝတ္တံ သမတိက္ကမိတွာ အပ္ပဝတ္တံ ဩက္ကမတိ၊ အပ္ပဝတ္တမနုပ္ပတ္တော၊ မဟာရာဇ၊ သမ္မာပဋိပန္နော ‘နိဗ္ဗာနံ သစ္ဆိကရောတီ’တိ ဝုစ္စတီ’’တိ. ‘‘သာဓု၊ ဘန္တေ နာဂသေန၊ ဧဝမေတံ တထာ သမ္ပဋိစ္ဆာမီ’’တိ.

နိဗ္ဗာနသစ္ဆိကရဏပဉှော ဧကာဒသမော.