၇. ကုသလာကုသလသမဝိသမပဉှော
၇. ‘‘ဘန္တေ နာဂသေန ‘ကုသလကာရိဿပိ အကုသလကာရိဿပိ ဝိပါကော သမသမော၊ ဥဒါဟု ကောစိ ဝိသေသော အတ္ထီ’တိ? ‘‘အတ္ထိ၊ မဟာရာဇ၊ ကုသလဿ စ အကုသလဿ စ ဝိသေသော၊ ကုသလံ၊ မဟာရာဇ၊ သုခဝိပါကံ သဂ္ဂသံဝတ္တနိကံ၊ အကုသလံ ဒုက္ခဝိပါကံ နိရယသံဝတ္တနိက’’န္တိ.
‘‘ဘန္တေ နာဂသေန၊ တုမှေ ဘဏထ ‘ဒေဝဒတ္တော ဧကန္တကဏှော၊ ဧကန္တကဏှေဟိ ဓမ္မေဟိ သမန္နာဂတော၊ ဗောဓိသတ္တော ဧကန္တသုက္ကော၊ ဧကန္တသုက္ကေဟိ ဓမ္မေဟိ သမန္နာဂတော’တိ. ပုန စ ဒေဝဒတ္တော ဘဝေ ဘဝေ ယသေန စ ပက္ခေန စ ဗောဓိသတ္တေန သမသမော ဟောတိ၊ ကဒါစိ အဓိကတရော ဝါ. ယဒါ ဒေဝဒတ္တော နဂရေ ဗာရာဏသိယံ ဗြဟ္မဒတ္တဿ ရညော ပုရောဟိတပုတ္တော အဟောသိ၊ တဒါ ဗောဓိသတ္တော ဆဝကစဏ္ဍာလော အဟောသိ ဝိဇ္ဇာဓရော၊ ဝိဇ္ဇံ ပရိဇပ္ပိတွာ အကာလေ အမ္ဗဖလာနိ နိဗ္ဗတ္တေသိ၊ ဧတ္ထ တာဝ ဗောဓိသတ္တော ဒေဝဒတ္တတော ဇာတိယာ နိဟီနော ယသေန စ နိဟီနော.
‘‘ပုန စပရံ ယဒါ ဒေဝဒတ္တော ရာဇာ အဟောသိ မဟာ မဟီပတိ သဗ္ဗကာမသမင်္ဂီ၊ တဒါ ဗောဓိသတ္တော တဿူပဘောဂေါ အဟောသိ ဟတ္ထိနာဂေါ သဗ္ဗလက္ခဏသမ္ပန္နော၊ တဿ စာရုဂတိဝိလာသံ အသဟမာနော ရာဇာ ဝဓမိစ္ဆန္တော ဟတ္ထာစရိယံ ဧဝမဝေါစ ‘အသိက္ခိတော တေ၊ အာစရိယ၊ ဟတ္ထိနာဂေါ၊ တဿ အာကာသဂမနံ နာမ ကာရဏံ ကရောဟီ’တိ၊ တတ္ထပိ တာဝ ဗောဓိသတ္တော ဒေဝဒတ္တတော ဇာတိယာ နိဟီနော လာမကော တိရစ္ဆာနဂတော.
‘‘ပုန စပရံ ယဒါ ဒေဝဒတ္တော မနုဿော အဟောသိ ပဝနေ နဋ္ဌာယိကော၊ တဒါ ဗောဓိသတ္တော မဟာပထဝီ နာမ မက္ကဋော အဟောသိ၊ ဧတ္ထပိ တာဝ ဒိဿတိ ဝိသေသော မနုဿဿ စ တိရစ္ဆာနဂတဿ စ၊ တတ္ထပိ တာဝ ဗောဓိသတ္တော ဒေဝဒတ္တတော ဇာတိယာ နိဟီနော.
‘‘ပုန စပရံ ယဒါ ဒေဝဒတ္တော မနုဿော အဟောသိ သောဏုတ္တရော နာမ နေသာဒေါ ဗလဝါ ဗလဝတရော နာဂဗလော၊ တဒါ ဗောဓိသတ္တော ဆဒ္ဒန္တော နာမ နာဂရာဇာ အဟောသိ. တဒါ သော လုဒ္ဒကော တံ ဟတ္ထိနာဂံ ဃာတေသိ၊ တတ္ထပိ တာဝ ဒေဝဒတ္တောဝ အဓိကတရော.
‘‘ပုန စပရံ ယဒါ ဒေဝဒတ္တော မနုဿော အဟောသိ ဝနစရကော အနိကေတဝါသီ၊ တဒါ ဗောဓိသတ္တော သကုဏော အဟောသိ တိတ္တိရော မန္တဇ္ဈာယီ၊ တဒါပိ သော ဝနစရကော တံ သကုဏံ ဃာတေသိ၊ တတ္ထပိ တာဝ ဒေဝဒတ္တောဝ ဇာတိယာ အဓိကတရော.
‘‘ပုန စပရံ ယဒါ ဒေဝဒတ္တော ကလာဗု နာမ ကာသိရာဇာ [ကာသိကရာဇာ (က.)] အဟောသိ၊ တဒါ ဗောဓိသတ္တော တာပသော အဟောသိ ခန္တိဝါဒီ. တဒါ သော ရာဇာ တဿ တာပသဿ ကုဒ္ဓေါ ဟတ္ထပါဒေ ဝံသကဠီရေ ဝိယ ဆေဒါပေသိ၊ တတ္ထပိ တာဝ ဒေဝဒတ္တော ယေဝ အဓိကတရော ဇာတိယာ စ ယသေန စ.
‘‘ပုန စပရံ ယဒါ ဒေဝဒတ္တော မနုဿော အဟောသိ ဝနစရော၊ တဒါ ဗောဓိသတ္တော နန္ဒိယော နာမ ဝါနရိန္ဒော အဟောသိ၊ တဒါပိ သော ဝနစရော တံ ဝါနရိန္ဒံ ဃာတေသိ သဒ္ဓိံ မာတရာ ကနိဋ္ဌဘာတိကေန စ၊ တတ္ထပိ တာဝ ဒေဝဒတ္တော ယေဝ အဓိကတရော ဇာတိယာ.
‘‘ပုန စပရံ ယဒါ ဒေဝဒတ္တော မနုဿော အဟောသိ အစေလကော ကာရမ္ဘိယော နာမ၊ တဒါ ဗောဓိသတ္တော ပဏ္ဍရကော နာမ နာဂရာဇာ အဟောသိ၊ တတ္ထပိ တာဝ ဒေဝဒတ္တော ယေဝ အဓိကတရော ဇာတိယာ.
‘‘ပုန စပရံ ယဒါ ဒေဝဒတ္တော မနုဿော အဟောသိ ပဝနေ ဇဋိလကော၊ တဒါ ဗောဓိသတ္တော တစ္ဆကော နာမ မဟာသူကရော အဟောသိ၊ တတ္ထပိ တာဝ ဒေဝဒတ္တော ယေဝ ဇာတိယာ အဓိကတရော.
‘‘ပုန စပရံ ယဒါ ဒေဝဒတ္တော စေတီသု သူရပရိစရော နာမ ရာဇာ အဟောသိ ဥပရိ ပုရိသမတ္တေ ဂဂနေ ဝေဟာသင်္ဂမော၊ တဒါ ဗောဓိသတ္တော ကပိလော နာမ ဗြာဟ္မဏော အဟောသိ၊ တတ္ထပိ တာဝ ဒေဝဒတ္တော ယေဝ အဓိကတရော ဇာတိယာ စ ယသေန စ.
‘‘ပုန စပရံ ယဒါ ဒေဝဒတ္တော မနုဿော အဟောသိ သာမော နာမ၊ တဒါ ဗောဓိသတ္တော ရုရု နာမ မိဂရာဇာ အဟောသိ၊ တတ္ထပိ တာဝ ဒေဝဒတ္တော ယေဝ ဇာတိယာ အဓိကတရော.
‘‘ပုန စပရံ ယဒါ ဒေဝဒတ္တော မနုဿော အဟောသိ လုဒ္ဒကော ပဝနစရော၊ တဒါ ဗောဓိသတ္တော ဟတ္ထိနာဂေါ အဟောသိ၊ သော လုဒ္ဒကော တဿ ဟတ္ထိနာဂဿ သတ္တက္ခတ္တုံ ဒန္တေ ဆိန္ဒိတွာ ဟရိ၊ တတ္ထပိ တာဝ ဒေဝဒတ္တော ယေဝ ယောနိယာ အဓိကတရော.
‘‘ပုန စပရံ ယဒါ ဒေဝဒတ္တော သိင်္ဂါလော အဟောသိ ခတ္တိယဓမ္မော၊ သော ယာဝတာ ဇမ္ဗုဒီပေ ပဒေသရာဇာနော တေ သဗ္ဗေ အနုယုတ္တေ အကာသိ၊ တဒါ ဗောဓိသတ္တော ဝိဓုရော နာမ ပဏ္ဍိတော အဟောသိ၊ တတ္ထပိ တာဝ ဒေဝဒတ္တော ယေဝ ယသေန အဓိကတရော.
‘‘ပုန စပရံ ယဒါ ဒေဝဒတ္တော ဟတ္ထိနာဂေါ ဟုတွာ လဋုကိကာယ သကုဏိကာယ ပုတ္တကေ ဃာတေသိ၊ တဒါ ဗောဓိသတ္တောပိ ဟတ္ထိနာဂေါ အဟောသိ ယူထပတိ၊ တတ္ထ တာဝ ဥဘောပိ တေ သမသမာ အဟေသုံ.
‘‘ပုန စပရံ ယဒါ ဒေဝဒတ္တော ယက္ခော အဟောသိ အဓမ္မော နာမ၊ တဒါ ဗောဓိသတ္တောပိ ယက္ခော အဟောသိ ဓမ္မော နာမ၊ တတ္ထပိ တာဝ ဥဘောပိ သမသမာ အဟေသုံ.
‘‘ပုန စပရံ ယဒါ ဒေဝဒတ္တော နာဝိကော အဟောသိ ပဉ္စန္နံ ကုလသတာနံ ဣဿရော၊ တဒါ ဗောဓိသတ္တောပိ နာဝိကော အဟောသိ ပဉ္စန္နံ ကုလသတာနံ ဣဿရော၊ တတ္ထပိ တာဝ ဥဘောပိ သမသမာ အဟေသုံ.
‘‘ပုန စပရံ ယဒါ ဒေဝဒတ္တော သတ္ထဝါဟော အဟောသိ ပဉ္စန္နံ သကဋသတာနံ ဣဿရော၊ တဒါ ဗောဓိသတ္တောပိ သတ္ထဝါဟော အဟောသိ ပဉ္စန္နံ သကဋသတာနံ ဣဿရော၊ တတ္ထပိ တာဝ ဥဘောပိ သမသမာ အဟေသုံ.
‘‘ပုန စပရံ ယဒါ ဒေဝဒတ္တော သာခေါ နာမ မိဂရာဇာ အဟောသိ၊ တဒါ ဗောဓိသတ္တောပိ နိဂြောဓော နာမ မိဂရာဇာ အဟောသိ၊ တတ္ထပိ တာဝ ဥဘောပိ သမသမာ အဟေသုံ.
‘‘ပုန စပရံ ယဒါ ဒေဝဒတ္တော သာခေါ နာမ သေနာပတိ အဟောသိ၊ တဒါ ဗောဓိသတ္တောပိ နိဂြောဓော နာမ ရာဇာ အဟောသိ၊ တတ္ထပိ တာဝ ဥဘောပိ သမသမာ အဟေသုံ.
‘‘ပုန စပရံ ယဒါ ဒေဝဒတ္တော ခဏ္ဍဟာလော နာမ ဗြာဟ္မဏော အဟောသိ၊ တဒါ ဗောဓိသတ္တော စန္ဒော နာမ ရာဇကုမာရော အဟောသိ၊ တဒါ သော ခဏ္ဍဟာလော ယေဝ အဓိကတရော.
‘‘ပုန စပရံ ယဒါ ဒေဝဒတ္တော ဗြဟ္မဒတ္တော နာမ ရာဇာ အဟောသိ၊ တဒါ ဗောဓိသတ္တော တဿ ပုတ္တော မဟာပဒုမော နာမ ကုမာရော အဟောသိ၊ တဒါ သော ရာဇာ သကပုတ္တံ စောရပပါတေ ခိပါပေသိ၊ ယတော ကုတောစိ ပိတာဝ ပုတ္တာနံ အဓိကတရော ဟောတိ ဝိသိဋ္ဌောတိ၊ တတ္ထပိ တာဝ ဒေဝဒတ္တော ယေဝ အဓိကတရော.
‘‘ပုန စပရံ ယဒါ ဒေဝဒတ္တော မဟာပတာပေါ နာမ ရာဇာ အဟောသိ၊ တဒါ ဗောဓိသတ္တော တဿ ပုတ္တော ဓမ္မပါလော နာမ ကုမာရော အဟောသိ၊ တဒါ သော ရာဇာ သကပုတ္တဿ ဟတ္ထပါဒေ သီသဉ္စ ဆေဒါပေသိ၊ တတ္ထပိ တာဝ ဒေဝဒတ္တော ယေဝ ဥတ္တရော အဓိကတရော.
အဇ္ဇေတရဟိ ဥဘောပိ သကျကုလေ ဇာယိံသု. ဗောဓိသတ္တော ဗုဒ္ဓေါ အဟောသိ သဗ္ဗညူ လောကနာယကော၊ ဒေဝဒတ္တော တဿ ဒေဝါတိဒေဝဿ သာသနေ ပဗ္ဗဇိတွာ ဣဒ္ဓိံ နိဗ္ဗတ္တေတွာ ဗုဒ္ဓါလယံ အကာသိ. ကိံ နု ခေါ၊ ဘန္တေ နာဂသေန၊ ယံ မယာ ဘဏိတံ၊ တံ သဗ္ဗံ တထံ ဥဒါဟု ဝိတထ’’န္တိ?
‘‘ယံ တွံ၊ မဟာရာဇ၊ ဗဟုဝိဓံ ကာရဏံ ဩသာရေသိ၊ သဗ္ဗံ တံ တထေဝ၊ နော အညထာ’’တိ. ‘‘ယဒိ၊ ဘန္တေ နာဂသေန၊ ကဏှောပိ သုက္ကောပိ သမသမဂတိကာ ဟောန္တိ၊ တေန ဟိ ကုသလမ္ပိ အကုသလမ္ပိ သမသမဝိပါကံ ဟောတီ’’တိ? ‘‘န ဟိ၊ မဟာရာဇ၊ ကုသလမ္ပိ အကုသလမ္ပိ သမသမဝိပါကံ ဟောတိ၊ န ဟိ၊ မဟာရာဇ၊ ဒေဝဒတ္တော သဗ္ဗဇနေဟိ ပဋိဝိရုဒ္ဓေါ၊ ဗောဓိသတ္တေနေဝ ပဋိဝိရုဒ္ဓေါ. ယော တဿ ဗောဓိသတ္တေန ပဋိဝိရုဒ္ဓေါ၊ သော တသ္မိံ တသ္မိံ ယေဝ ဘဝေ ပစ္စတိ ဖလံ ဒေတိ. ဒေဝဒတ္တောပိ၊ မဟာရာဇ၊ ဣဿရိယေ ဌိတော ဇနပဒေသု အာရက္ခံ ဒေတိ၊ သေတုံ သဘံ ပုညသာလံ ကာရေတိ၊ သမဏဗြာဟ္မဏာနံ ကပဏဒ္ဓိကဝဏိဗ္ဗကာနံ နာထာနာထာနံ ယထာပဏိဟိတံ ဒါနံ ဒေတိ. တဿ သော ဝိပါကေန ဘဝေ ဘဝေ သမ္ပတ္တိယော ပဋိလဘတိ. ကဿေတံ၊ မဟာရာဇ၊ သက္ကာ ဝတ္တုံ ဝိနာ ဒါနေန ဒမေန သံယမေန ဥပေါသထကမ္မေန သမ္ပတ္တိံ အနုဘဝိဿတီတိ?
‘‘ယံ ပန တွံ၊ မဟာရာဇ၊ ဧဝံ ဝဒေသိ ‘ဒေဝဒတ္တော စ ဗောဓိသတ္တော စ ဧကတော အနုပရိဝတ္တန္တီ’တိ၊ သော န ဇာတိသတဿ အစ္စယေန သမာဂမော အဟောသိ၊ န ဇာတိသဟဿဿ အစ္စယေန၊ န ဇာတိသတသဟဿဿ အစ္စယေန၊ ကဒါစိ ကရဟစိ ဗဟူနံ အဟောရတ္တာနံ အစ္စယေန သမာဂမော အဟောသိ. ယံ ပနေတံ၊ မဟာရာဇ၊ ဘဂဝတာ ကာဏကစ္ဆပေါပမံ ဥပဒဿိတံ မနုဿတ္တပ္ပဋိလာဘာယ၊ တထူပမံ၊ မဟာရာဇ၊ ဣမေသံ သမာဂမံ ဓာရေဟိ.
‘‘န၊ မဟာရာဇ၊ ဗောဓိသတ္တဿ ဒေဝဒတ္တေနေဝ သဒ္ဓိံ သမာဂမော အဟောသိ၊ ထေရောပိ၊ မဟာရာဇ၊ သာရိပုတ္တော အနေကေသု ဇာတိသတသဟဿေသု ဗောဓိသတ္တဿ ပိတာ အဟောသိ၊ မဟာပိတာ အဟောသိ၊ စူဠပိတာ အဟောသိ၊ ဘာတာ အဟောသိ၊ ပုတ္တော အဟောသိ၊ ဘာဂိနေယျော အဟောသိ၊ မိတ္တော အဟောသိ.
‘‘ဗောဓိသတ္တောပိ၊ မဟာရာဇ၊ အနေကေသု ဇာတိသတသဟဿေသု ထေရဿ သာရိပုတ္တဿ ပိတာ အဟောသိ၊ မဟာပိတာ အဟောသိ၊ စူဠပိတာ အဟောသိ၊ ဘာတာ အဟောသိ၊ ပုတ္တော အဟောသိ၊ ဘာဂိနေယျော အဟောသိ၊ မိတ္တော အဟောသိ၊ သဗ္ဗေပိ၊ မဟာရာဇ၊ သတ္တနိကာယပရိယာပန္နာ သံသာရသောတမနုဂတာ သံသာရသောတေန ဝုယှန္တာ အပ္ပိယေဟိပိ ပိယေဟိပိ သမာဂစ္ဆန္တိ. ယထာ၊ မဟာရာဇ၊ ဥဒကံ သောတေန ဝုယှမာနံ သုစိအသုစိကလျာဏပါပကေန သမာဂစ္ဆတိ၊ ဧဝမေဝ ခေါ၊ မဟာရာဇ၊ သဗ္ဗေပိ သတ္တနိကာယပရိယာပန္နာ သံသာရသောတမနုဂတာ သံသာရသောတေန ဝုယှန္တာ အပ္ပိယေဟိပိ ပိယေဟိပိ သမာဂစ္ဆန္တိ. ဒေဝဒတ္တော၊ မဟာရာဇ၊ ယက္ခော သမာနော အတ္တနာ အဓမ္မော ပရေ အဓမ္မေ နိယောဇေတွာ သတ္တပညာသဝဿကောဋိယော သဋ္ဌိ စ ဝဿသတသဟဿာနိ မဟာနိရယေ ပစ္စိ၊ ဗောဓိသတ္တောပိ၊ မဟာရာဇ၊ ယက္ခော သမာနော အတ္တနာ ဓမ္မော ပရေ ဓမ္မေ နိယောဇေတွာ သတ္တပညာသဝဿကောဋိယော သဋ္ဌိ စ ဝဿသတသဟဿာနိ သဂ္ဂေ မောဒိ သဗ္ဗကာမသမင်္ဂီ၊ အပိ စ၊ မဟာရာဇ၊ ဒေဝဒတ္တော ဣမသ္မိံ ဘဝေ ဗုဒ္ဓံ အနာသာဒနီယမာသာဒယိတွာ သမဂ္ဂဉ္စ သံဃံ ဘိန္ဒိတွာ ပထဝိံ ပါဝိသိ၊ တထာဂတော ဗုဇ္ဈိတွာ သဗ္ဗဓမ္မေ ပရိနိဗ္ဗုတော ဥပဓိသင်္ခယေ’’တိ. ‘‘သာဓု၊ ဘန္တေ နာဂသေန၊ ဧဝမေတံ တထာ သမ္ပဋိစ္ဆာမီ’’တိ.
ကုသလာကုသလသမဝိသမပဉှော သတ္တမော.