၁. ကတာဓိကာရသဖလပဉှော

၁. အထ ခေါ မိလိန္ဒော ရာဇာ ကတာဝကာသော နိပစ္စ ဂရုနော ပါဒေ သိရသိ အဉ္ဇလိံ ကတွာ ဧတဒဝေါစ ‘‘ဘန္တေ နာဂသေန၊ ဣမေ တိတ္ထိယာ ဧဝံ ဘဏန္တိ [ဝဉ္စော ဘဝတိ အဖလော (သီ. ပီ. က.)] ‘ယဒိ ဗုဒ္ဓေါ ပူဇံ သာဒိယတိ၊ န ပရိနိဗ္ဗုတော ဗုဒ္ဓေါ သံယုတ္တော လောကေန အန္တောဘဝိကော လောကသ္မိံ လောကသာဓာရဏော၊ တသ္မာ တဿ ကတော အဓိကာရော အဝဉ္ဈော ဘဝတိ သဖလော. ယဒိ ပရိနိဗ္ဗုတော ဝိသံယုတ္တော လောကေန နိဿဋော သဗ္ဗဘဝေဟိ၊ တဿ ပူဇာ နုပ္ပဇ္ဇတိ၊ ပရိနိဗ္ဗုတော န ကိဉ္စိ သာဒိယတိ၊ အသာဒိယန္တဿ ကတော အဓိကာရော ဝဉ္ဈော ဘဝတိ အဖလော’တိ ဥဘတော ကောဋိကော ဧသော ပဉှော၊ နေသော ဝိသယော အပ္ပတ္တမာနသာနံ၊ မဟန္တာနံ ယေဝေသော ဝိသယော၊ ဘိန္ဒေတံ ဒိဋ္ဌိဇာလံ ဧကံသေ ဌပယ၊ တဝေသော ပဉှော အနုပ္ပတ္တော၊ အနာဂတာနံ ဇိနပုတ္တာနံ စက္ခုံ ဒေဟိ ပရဝါဒနိဂ္ဂဟာယာ’’တိ.

ထေရော အာဟ ‘‘ပရိနိဗ္ဗုတော၊ မဟာရာဇ၊ ဘဂဝါ၊ န စ ဘဂဝါ ပူဇံ သာဒိယတိ၊ ဗောဓိမူလေ ယေဝ တထာဂတဿ သာဒိယနာ ပဟီနာ၊ ကိံ ပန အနုပါဒိသေသာယ နိဗ္ဗာနဓာတုယာ ပရိနိဗ္ဗုတဿ. ဘာသိတမ္ပေတံ၊ မဟာရာဇ၊ ထေရေန သာရိပုတ္တေန ဓမ္မသေနာပတိနာ –

‘‘‘ပူဇိယန္တာ [ပူဇိတာ (သျာ.)] အသမသမာ၊ သဒေဝမာနုသေဟိ တေ၊

န သာဒိယန္တိ သက္ကာရံ၊ ဗုဒ္ဓါနံ ဧသ ဓမ္မတာ’’’တိ.

ရာဇာ အာဟ ‘‘ဘန္တေ နာဂသေန၊ ပုတ္တော ဝါ ပိတုနော ဝဏ္ဏံ ဘာသတိ၊ ပိတာ ဝါ ပုတ္တဿ ဝဏ္ဏံ ဘာသတိ၊ န စေတံ ကာရဏံ ပရဝါဒါနံ နိဂ္ဂဟာယ၊ ပသာဒပ္ပကာသနံ နာမေတံ၊ ဣင်္ဃ မေ တွံ တတ္ထ ကာရဏံ သမ္မာ ဗြူဟိ သကဝါဒဿ ပတိဋ္ဌာပနာယ ဒိဋ္ဌိဇာလဝိနိဝေဌနာယာ’’တိ.

ထေရော အာဟ ‘‘ပရိနိဗ္ဗုတော၊ မဟာရာဇ၊ ဘဂဝါ၊ န စ ဘဂဝါ ပူဇံ သာဒိယတိ၊ အသာဒိယန္တဿေဝ တထာဂတဿ ဒေဝမနုဿာ ဓာတုရတနံ ဝတ္ထုံ ကရိတွာ တထာဂတဿ ဉာဏရတနာရမ္မဏေန သမ္မာပဋိပတ္တိံ သေဝန္တာ တိဿော သမ္ပတ္တိယော ပဋိလဘန္တိ.

‘‘ယထာ၊ မဟာရာဇ၊ မဟတိမဟာအဂ္ဂိက္ခန္ဓော ပဇ္ဇလိတွာ နိဗ္ဗာယေယျ၊ အပိ နု ခေါ သော၊ မဟာရာဇ၊ မဟာအဂ္ဂိက္ခန္ဓော သာဒိယတိ တိဏကဋ္ဌုပါဒါန’’န္တိ? ‘‘ဇလမာနောပိ သော၊ ဘန္တေ၊ မဟာအဂ္ဂိက္ခန္ဓော တိဏကဋ္ဌုပါဒါနံ န သာဒိယတိ၊ ကိံ ပန နိဗ္ဗုတော ဥပသန္တော အစေတနော သာဒိယတိ? ‘‘တသ္မိံ ပန၊ မဟာရာဇ၊ အဂ္ဂိက္ခန္ဓေ ဥပရတေ ဥပသန္တေ လောကေ အဂ္ဂိ သုညော ဟောတီ’’တိ. ‘‘န ဟိ၊ ဘန္တေ၊ ကဋ္ဌံ အဂ္ဂိဿ ဝတ္ထု ဟောတိ ဥပါဒါနံ၊ ယေ ကေစိ မနုဿာ အဂ္ဂိကာမာ၊ တေ အတ္တနော ထာမဗလဝီရိယေန ပစ္စတ္တပုရိသကာရေန ကဋ္ဌံ မန္ထယိတွာ [မဒ္ဒိတွာ (က.)] အဂ္ဂိံ နိဗ္ဗတ္တေတွာ တေန အဂ္ဂိနာ အဂ္ဂိကရဏီယာနိ ကမ္မာနိ ကရောန္တီ’’တိ. ‘‘တေန ဟိ၊ မဟာရာဇ၊ တိတ္ထိယာနံ ဝစနံ မိစ္ဆာ ဘဝတိ ‘အသာဒိယန္တဿ ကတော အဓိကာရော ဝဉ္ဈော ဘဝတိ အဖလော’တိ.

‘‘ယထာ၊ မဟာရာဇ၊ မဟတိမဟာအဂ္ဂိက္ခန္ဓော ပဇ္ဇလိ၊ ဧဝမေဝ ဘဂဝါ ဒသသဟဿိယာ [ဒသသဟဿိမှိ (သီ. ပီ. က.)] လောကဓာတုယာ ဗုဒ္ဓသိရိယာ ပဇ္ဇလိ. ယထာ၊ မဟာရာဇ၊ မဟတိမဟာအဂ္ဂိက္ခန္ဓော ပဇ္ဇလိတွာ နိဗ္ဗုတော၊ ဧဝမေဝ ဘဂဝါ ဒသသဟဿိယာ လောကဓာတုယာ ဗုဒ္ဓသိရိယာ ပဇ္ဇလိတွာ အနုပါဒိသေသာယ နိဗ္ဗာနဓာတုယာ ပရိနိဗ္ဗုတော. ယထာ၊ မဟာရာဇ၊ နိဗ္ဗုတော အဂ္ဂိက္ခန္ဓော တိဏကဋ္ဌုပါဒါနံ န သာဒိယတိ၊ ဧဝမေဝ ခေါ လောကဟိတဿ သာဒိယနာ ပဟီနာ ဥပသန္တာ. ယထာ၊ မဟာရာဇ၊ မနုဿာ နိဗ္ဗုတေ အဂ္ဂိက္ခန္ဓေ အနုပါဒါနေ အတ္တနော ထာမဗလဝီရိယေန ပစ္စတ္တပုရိသကာရေန ကဋ္ဌံ မန္ထယိတွာ အဂ္ဂိံ နိဗ္ဗတ္တေတွာ တေန အဂ္ဂိနာ အဂ္ဂိကရဏီယာနိ ကမ္မာနိ ကရောန္တိ၊ ဧဝမေဝ ခေါ ဒေဝမနုဿာ တထာဂတဿ ပရိနိဗ္ဗုတဿ အသာဒိယန္တဿေဝ ဓာတုရတနံ ဝတ္ထုံ ကရိတွာ တထာဂတဿ ဉာဏရတနာရမ္မဏေန သမ္မာပဋိပတ္တိံ သေဝန္တာ တိဿော သမ္ပတ္တိယော ပဋိလဘန္တိ၊ ဣမိနာပိ၊ မဟာရာဇ၊ ကာရဏေန တထာဂတဿ ပရိနိဗ္ဗုတဿ အသာဒိယန္တဿေဝ ကတော အဓိကာရော အဝဉ္ဈော ဘဝတိ သဖလော.

‘‘အပရမ္ပိ၊ မဟာရာဇ၊ ဥတ္တရိံ ကာရဏံ သုဏောဟိ ယေန ကာရဏေန တထာဂတဿ ပရိနိဗ္ဗုတဿ အသာဒိယန္တဿေဝ ကတော အဓိကာရော အဝဉ္ဈော ဘဝတိ သဖလော. ယထာ၊ မဟာရာဇ၊ မဟတိမဟာဝါတော ဝါယိတွာ ဥပရမေယျ၊ အပိ နု ခေါ သော၊ မဟာရာဇ၊ ဥပရတော ဝါတော သာဒိယတိ ပုန နိဗ္ဗတ္တာပန’’န္တိ? ‘‘န ဟိ၊ ဘန္တေ၊ ဥပရတဿ ဝါတဿ အာဘောဂေါ ဝါ မနသိကာရော ဝါ ပုန နိဗ္ဗတ္တာပနာယ’’. ‘‘ကိံ ကာရဏံ’’? ‘‘အစေတနာ သာ ဝါယောဓာတူ’’တိ. ‘‘အပိ နု တဿ၊ မဟာရာဇ၊ ဥပရတဿ ဝါတဿ ဝါတောတိ သမညာ အပဂစ္ဆတီ’’တိ? ‘‘န ဟိ၊ ဘန္တေ၊ တာလဝဏ္ဋဝိဓူပနာနိ ဝါတဿ ဥပ္ပတ္တိယာ ပစ္စယာ၊ ယေ ကေစိ မနုဿာ ဥဏှာဘိတတ္တာ ပရိဠာဟပရိပီဠိတာ၊ တေ တာလဝဏ္ဋေန ဝါ ဝိဓူပနေန ဝါ အတ္တနော ထာမဗလဝီရိယေန ပစ္စတ္တပုရိသကာရေန တံ နိဗ္ဗတ္တေတွာ တေန ဝါတေန ဥဏှံ နိဗ္ဗာပေန္တိ ပရိဠာဟံ ဝူပသမေန္တီ’’တိ. ‘‘တေန ဟိ၊ မဟာရာဇ၊ တိတ္ထိယာနံ ဝစနံ မိစ္ဆာ ဘဝတိ ‘အသာဒိယန္တဿ ကတော အဓိကာရော ဝဉ္ဈော ဘဝတိ အဖလော’တိ.

‘‘ယထာ၊ မဟာရာဇ၊ မဟတိမဟာဝါတော ဝါယိ၊ ဧဝမေဝ ဘဂဝါ ဒသသဟဿိယာ လောကဓာတုယာ သီတလမဓုရသန္တသုခုမမေတ္တာဝါတေန ဥပဝါယိ. ယထာ၊ မဟာရာဇ၊ မဟတိမဟာဝါတော ဝါယိတွာ ဥပရတော၊ ဧဝမေဝ ဘဂဝါ သီတလမဓုရသန္တသုခုမမေတ္တာဝါတေန ဥပဝါယိတွာ အနုပါဒိသေသာယ နိဗ္ဗာနဓာတုယာ ပရိနိဗ္ဗုတော. ယထာ၊ မဟာရာဇ၊ ဥပရတော ဝါတော ပုန နိဗ္ဗတ္တာပနံ န သာဒိယတိ၊ ဧဝမေဝ လောကဟိတဿ သာဒိယနာ ပဟီနာ ဥပသန္တာ. ယထာ၊ မဟာရာဇ၊ တေ မနုဿာ ဥဏှာဘိတတ္တာ ပရိဠာဟပရိပီဠိတာ၊ ဧဝမေဝ ဒေဝမနုဿာ တိဝိဓဂ္ဂိသန္တာပပရိဠာဟပရိပီဠိတာ. ယထာ တာလဝဏ္ဋဝိဓူပနာနိ ဝါတဿ နိဗ္ဗတ္တိယာ ပစ္စယာ ဟောန္တိ၊ ဧဝမေဝ တထာဂတဿ ဓာတု စ ဉာဏရတနဉ္စ ပစ္စယော ဟောတိ တိဿန္နံ သမ္ပတ္တီနံ ပဋိလာဘာယ. ယထာ မနုဿာ ဥဏှာဘိတတ္တာ ပရိဠာဟပရိပီဠိတာ တာလဝဏ္ဋေန ဝါ ဝိဓူပနေန ဝါ ဝါတံ နိဗ္ဗတ္တေတွာ ဥဏှံ နိဗ္ဗာပေန္တိ ပရိဠာဟံ ဝူပသမေန္တိ၊ ဧဝမေဝ ဒေဝမနုဿာ တထာဂတဿ ပရိနိဗ္ဗုတဿ အသာဒိယန္တဿေဝ ဓာတုဉ္စ ဉာဏရတနဉ္စ ပူဇေတွာ ကုသလံ နိဗ္ဗတ္တေတွာ တေန ကုသလေန တိဝိဓဂ္ဂိသန္တာပပရိဠာဟံ နိဗ္ဗာပေန္တိ ဝူပသမေန္တိ. ဣမိနာပိ၊ မဟာရာဇ၊ ကာရဏေန တထာဂတဿ ပရိနိဗ္ဗုတဿ အသာဒိယန္တဿေဝ ကတော အဓိကာရော အဝဉ္ဈော ဘဝတိ သဖလောတိ.

‘‘အပရမ္ပိ၊ မဟာရာဇ၊ ဥတ္တရိံ ကာရဏံ သုဏောဟိ ပရဝါဒါနံ နိဂ္ဂဟာယ. ယထာ၊ မဟာရာဇ၊ ပုရိသော ဘေရိံ အာကောဋေတွာ သဒ္ဒံ နိဗ္ဗတ္တေယျ၊ ယော သော ဘေရိသဒ္ဒေါ ပုရိသေန နိဗ္ဗတ္တိတော၊ သော သဒ္ဒေါ အန္တရဓာယေယျ၊ အပိ နု ခေါ သော၊ မဟာရာဇ၊ သဒ္ဒေါ သာဒိယတိ ပုန နိဗ္ဗတ္တာပန’’န္တိ? ‘‘န ဟိ၊ ဘန္တေ၊ အန္တရဟိတော သော သဒ္ဒေါ၊ နတ္ထိ တဿ ပုန ဥပ္ပါဒါယ အာဘောဂေါ ဝါ မနသိကာရော ဝါ၊ သကိံ နိဗ္ဗတ္တေ ဘေရိသဒ္ဒေ အန္တရဟိတေ သော ဘေရိသဒ္ဒေါ သမုစ္ဆိန္နော ဟောတိ. ဘေရီ ပန၊ ဘန္တေ၊ ပစ္စယော ဟောတိ သဒ္ဒဿ နိဗ္ဗတ္တိယာ၊ အထ ပုရိသော ပစ္စယေ သတိ အတ္တဇေန ဝါယာမေန ဘေရိံ အကောဋေတွာ သဒ္ဒံ နိဗ္ဗတ္တေတီ’’တိ. ‘‘ဧဝမေဝ ခေါ၊ မဟာရာဇ၊ ဘဂဝါ သီလသမာဓိပညာဝိမုတ္တိဝိမုတ္တိဉာဏဒဿနပရိဘာဝိတံ ဓာတုရတနဉ္စ ဓမ္မဉ္စ ဝိနယဉ္စ အနုသိဋ္ဌဉ္စ [အနုသတ္ထိဉ္စ (သီ. ပီ.)] သတ္ထာရံ ဌပယိတွာ သယံ အနုပါဒိသေသာယ နိဗ္ဗာနဓာတုယာ ပရိနိဗ္ဗုတော၊ န စ ပရိနိဗ္ဗုတေ ဘဂဝတိ သမ္ပတ္တိလာဘော ဥပစ္ဆိန္နော ဟောတိ၊ ဘဝဒုက္ခပဋိပီဠိတာ သတ္တာ ဓာတုရတနဉ္စ ဓမ္မဉ္စ ဝိနယဉ္စ အနုသိဋ္ဌဉ္စ ပစ္စယံ ကရိတွာ သမ္ပတ္တိကာမာ သမ္ပတ္တိယော ပဋိလဘန္တိ၊ ဣမိနာပိ၊ မဟာရာဇ၊ ကာရဏေန တထာဂတဿ ပရိနိဗ္ဗုတဿ အသာဒိယန္တဿေဝ ကတော အဓိကာရော အဝဉ္ဈော ဘဝတိ သဖလောတိ.

‘‘ဒိဋ္ဌဉ္စေတံ၊ မဟာရာဇ၊ ဘဂဝတာ အနာဂတမဒ္ဓါနံ. ကထိတဉ္စ ဘဏိတဉ္စ အာစိက္ခိတဉ္စ ‘သိယာ ခေါ ပနာနန္ဒ၊ တုမှာကံ ဧဝမဿ အတီတသတ္ထုကံ ပါဝစနံ နတ္ထိ နော သတ္ထာတိ၊ န ခေါ ပနေတံ၊ အာနန္ဒ၊ ဧဝံ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ၊ ယော ဝေါ၊ အာနန္ဒ၊ မယာ ဓမ္မော စ ဝိနယော စ ဒေသိတော ပညတ္တော၊ သော ဝေါ မမစ္စယေန သတ္ထာ’တိ. ပရိနိဗ္ဗုတဿ တထာဂတဿ အသာဒိယန္တဿ ကတော အဓိကာရော ဝဉ္ဈော ဘဝတိ အဖလောတိ၊ တံ တေသံ တိတ္ထိယာနံ ဝစနံ မိစ္ဆာ အဘူတံ ဝိတထံ အလိကံ ဝိရုဒ္ဓံ ဝိပရီတံ ဒုက္ခဒါယကံ ဒုက္ခဝိပါကံ အပါယဂမနီယန္တိ.

‘‘အပရမ္ပိ၊ မဟာရာဇ၊ ဥတ္တရိံ ကာရဏံ သုဏောဟိ ယေန ကာရဏေန တထာဂတဿ ပရိနိဗ္ဗုတဿ အသာဒိယန္တဿေဝ ကတော အဓိကာရော အဝဉ္ဈော ဘဝတိ သဖလော. သာဒိယတိ နု ခေါ၊ မဟာရာဇ၊ အယံ မဟာပထဝီ ‘သဗ္ဗဗီဇာနိ မယိ သံဝိရုဟန္တူ’’’တိ? ‘‘န ဟိ၊ ဘန္တေ’’တိ. ‘‘ကိဿ ပန တာနိ၊ မဟာရာဇ၊ ဗီဇာနိ အသာဒိယန္တိယာ မဟာပထဝိယာ သံဝိရုဟိတွာ ဒဠှမူလဇဋာပတိဋ္ဌိတာ ခန္ဓသာရသာခါပရိဝိတ္ထိဏ္ဏာ ပုပ္ဖဖလဓရာ ဟောန္တီ’’တိ? ‘‘အသာဒိယန္တီပိ၊ ဘန္တေ၊ မဟာပထဝီ တေသံ ဗီဇာနံ ဝတ္ထုံ ဟောတိ ပစ္စယံ ဒေတိ ဝိရုဟနာယ၊ တာနိ ဗီဇာနိ တံ ဝတ္ထုံ နိဿာယ တေန ပစ္စယေန သံဝိရုဟိတွာ ဒဠှမူလဇဋာပတိဋ္ဌိတာ ခန္ဓသာရသာခါပရိဝိတ္ထိဏ္ဏာ ပုပ္ဖဖလဓရာ ဟောန္တီ’’တိ. ‘‘တေန ဟိ၊ မဟာရာဇ၊ တိတ္ထိယာ သကေ ဝါဒေ နဋ္ဌာ ဟောန္တိ ဟတာ ဝိရုဒ္ဓါ၊ သစေ တေ ဘဏန္တိ ‘အသာဒိယန္တဿ ကတော အဓိကာရော ဝဉ္ဈော ဘဝတိ အဖလော’ တိ.

‘‘ယထာ၊ မဟာရာဇ၊ မဟာပထဝီ၊ ဧဝံ တထာဂတော အရဟံ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ. ယထာ၊ မဟာရာဇ၊ မဟာပထဝီ န ကိဉ္စိ သာဒိယတိ၊ ဧဝံ တထာဂတော န ကိဉ္စိ သာဒိယတိ. ယထာ၊ မဟာရာဇ၊ တာနိ ဗီဇာနိ ပထဝိံ နိဿာယ သံဝိရုဟိတွာ ဒဠှမူလဇဋာပတိဋ္ဌိတာ ခန္ဓသာရသာခါပရိဝိတ္ထိဏ္ဏာ ပုပ္ဖဖလဓရာ ဟောန္တိ၊ ဧဝံ ဒေဝမနုဿာ တထာဂတဿ ပရိနိဗ္ဗုတဿ အသာဒိယန္တဿေဝ ဓာတုဉ္စ ဉာဏရတနဉ္စ နိဿာယ ဒဠှကုသလမူလပတိဋ္ဌိတာ သမာဓိက္ခန္ဓဓမ္မသာရသီလသာခါပရိဝိတ္ထိဏ္ဏာ ဝိမုတ္တိပုပ္ဖသာမညဖလဓရာ ဟောန္တိ၊ ဣမိနာပိ၊ မဟာရာဇ၊ ကာရဏေန တထာဂတဿ ပရိနိဗ္ဗုတဿ အသာဒိယန္တဿေဝ ကတော အဓိကာရော အဝဉ္ဈော ဘဝတိ သဖလောတိ.

‘‘အပရမ္ပိ၊ မဟာရာဇ၊ ဥတ္တရိံ ကာရဏံ သုဏောဟိ ယေန ကာရဏေန တထာဂတဿ ပရိနိဗ္ဗုတဿ အသာဒိယန္တဿေဝ ကတော အဓိကာရော အဝဉ္ဈော ဘဝတိ သဖလော. သာဒိယန္တိ နု ခေါ၊ မဟာရာဇ၊ ဣမေ ဩဋ္ဌာ ဂေါဏာ ဂဒြဘာ အဇာ ပသူ မနုဿာ အန္တောကုစ္ဆိသ္မိံ ကိမိကုလာနံ သမ္ဘဝ’’န္တိ? ‘‘န ဟိ၊ ဘန္တေ’’တိ. ‘‘ကိဿ ပန တေ၊ မဟာရာဇ၊ ကိမယော တေသံ အသာဒိယန္တာနံ အန္တောကုစ္ဆိသ္မိံ သမ္ဘဝိတွာ ဗဟုပုတ္တနတ္တာ ဝေပုလ္လတံ ပါပုဏန္တီ’’တိ? ‘‘ပါပဿ၊ ဘန္တေ၊ ကမ္မဿ ဗလဝတာယ အသာဒိယန္တာနံ ယေဝ တေသံ သတ္တာနံ အန္တောကုစ္ဆိသ္မိံ ကိမယော သမ္ဘဝိတွာ ဗဟုပုတ္တနတ္တာ ဝေပုလ္လတံ ပါပုဏန္တီ’’တိ. ‘‘ဧဝမေဝ ခေါ၊ မဟာရာဇ၊ တထာဂတဿ ပရိနိဗ္ဗုတဿ အသာဒိယန္တဿေဝ ဓာတုဿ စ ဉာဏာရမ္မဏဿ စ ဗလဝတာယ တထာဂတေ ကတော အဓိကာရော အဝဉ္ဈော ဘဝတိ သဖလောတိ.

‘‘အပရမ္ပိ၊ မဟာရာဇ၊ ဥတ္တရိံ ကာရဏံ သုဏောဟိ ယေန ကာရဏေန တထာဂတဿ ပရိနိဗ္ဗုတဿ အသာဒိယန္တဿေဝ ကတော အဓိကာရော အဝဉ္ဈော ဘဝတိ သဖလော. သာဒိယန္တိ နု ခေါ၊ မဟာရာဇ၊ ဣမေ မနုဿာ ဣမေ အဋ္ဌနဝုတိ ရောဂါ ကာယေ နိဗ္ဗတ္တန္တူ’’တိ? ‘‘န ဟိ၊ ဘန္တေ’’တိ. ‘‘ကိဿ ပန တေ၊ မဟာရာဇ၊ ရောဂါ အသာဒိယန္တာနံ ကာယေ နိပတန္တီ’’တိ? ‘‘ပုဗ္ဗေ ကတေန၊ ဘန္တေ၊ ဒုစ္စရိတေနာ’’တိ. ‘‘ယဒိ၊ မဟာရာဇ၊ ပုဗ္ဗေ ကတံ အကုသလံ ဣဓ ဝေဒနီယံ ဟောတိ၊ တေန ဟိ၊ မဟာရာဇ၊ ပုဗ္ဗေ ကတမ္ပိ ဣဓ ကတမ္ပိ ကုသလာကုသလံ ကမ္မံ အဝဉ္ဈံ ဘဝတိ သဖလန္တိ. ဣမိနာပိ၊ မဟာရာဇ၊ ကာရဏေန တထာဂတဿ ပရိနိဗ္ဗုတဿ အသာဒိယန္တဿေဝ ကတော အဓိကာရော အဝဉ္ဈော ဘဝတိ သဖလောတိ.

‘‘သုတပုဗ္ဗံ ပန တယာ၊ မဟာရာဇ၊ နန္ဒကော နာမ ယက္ခော ထေရံ သာရိပုတ္တံ အာသာဒယိတွာ ပထဝိံ ပဝိဋ္ဌော’’တိ? ‘‘အာမ၊ ဘန္တေ၊ သုယျတိ၊ လောကေ ပါကဋော ဧသော’’တိ. ‘‘အပိ နု ခေါ၊ မဟာရာဇ၊ ထေရော သာရိပုတ္တော သာဒိယိ နန္ဒကဿ ယက္ခဿ မဟာပထဝိဂိလန’’န္တိ [ပဝတ္တမာနေပိ (သျာ.)]. ‘‘ဥဗ္ဗတ္တိယန္တေပိ၊ ဘန္တေ၊ သဒေဝကေ လောကေ ပတမာနေပိ ဆမာယံ စန္ဒိမသူရိယေ ဝိကိရန္တေပိ သိနေရုပဗ္ဗတရာဇေ ထေရော သာရိပုတ္တော န ပရဿ ဒုက္ခံ သာဒိယေယျ. တံ ကိဿ ဟေတု? ယေန ဟေတုနာ ထေရော သာရိပုတ္တော ကုဇ္ဈေယျ ဝါ ဒုဿေယျ ဝါ၊ သော ဟေတု ထေရဿ သာရိပုတ္တဿ သမူဟတော သမုစ္ဆိန္နော၊ ဟေတုနော သမုဂ္ဃါတိတတ္တာ၊ ဘန္တေ၊ ထေရော သာရိပုတ္တော ဇီဝိတဟာရကေပိ ကောပံ န ကရေယျာ’’တိ. ‘‘ယဒိ၊ မဟာရာဇ၊ ထေရော သာရိပုတ္တော နန္ဒကဿ ယက္ခဿ ပထဝိဂိလနံ န သာဒိယိ၊ ကိဿ ပန နန္ဒကော ယက္ခော ပထဝိံ ပဝိဋ္ဌော’’တိ? ‘‘အကုသလဿ၊ ဘန္တေ၊ ကမ္မဿ ဗလဝတာယာ’’တိ. ‘‘ယဒိ၊ မဟာရာဇ၊ အကုသလဿ ကမ္မဿ ဗလဝတာယ နန္ဒကော ယက္ခော ပထဝိံ ပဝိဋ္ဌော၊ အသာဒိယန္တဿာပိ ကတော အပရာဓော အဝဉ္ဈော ဘဝတိ သဖလော. တေန ဟိ၊ မဟာရာဇ၊ အကုသလဿပိ ကမ္မဿ ဗလဝတာယ အသာဒိယန္တဿ ကတော အဓိကာရော အဝဉ္ဈော ဘဝတိ သဖလောတိ. ဣမိနာပိ၊ မဟာရာဇ၊ ကာရဏေန တထာဂတဿ ပရိနိဗ္ဗုတဿ အသာဒိယန္တဿေဝ ကတော အဓိကာရော အဝဉ္ဈော ဘဝတိ သဖလောတိ.

‘‘ကတိ နု ခေါ တေ၊ မဟာရာဇ၊ မနုဿာ၊ ယေ ဧတရဟိ မဟာပထဝိံ ပဝိဋ္ဌာ၊ အတ္ထိ တေ တတ္ထ သဝဏ’’န္တိ? ‘‘အာမ၊ ဘန္တေ၊ သုယျတီ’’တိ. ‘‘ဣင်္ဃ တွံ၊ မဟာရာဇ၊ သာဝေဟီ’’တိ? ‘‘စိဉ္စမာဏဝိကာ၊ ဘန္တေ၊ သုပ္ပဗုဒ္ဓေါ စ သက္ကော၊ ဒေဝဒတ္တော စ ထေရော၊ နန္ဒကော စ ယက္ခော၊ နန္ဒော စ မာဏဝကောတိ. သုတမေတံ၊ ဘန္တေ၊ ဣမေ ပဉ္စ ဇနာ မဟာပထဝိံ ပဝိဋ္ဌာ’’တိ. ‘‘ကိသ္မိံ တေ၊ မဟာရာဇ၊ အပရဒ္ဓါ’’တိ? ‘‘ဘဂဝတိ စ၊ ဘန္တေ၊ သာဝကေသု စာ’’တိ. ‘‘အပိ နု ခေါ၊ မဟာရာဇ၊ ဘဂဝါ ဝါ သာဝကာ ဝါ သာဒိယိံသု ဣမေသံ မဟာပထဝိပဝိသန’’န္တိ? ‘‘န ဟိ ဘန္တေ’’တိ. ‘‘တေန ဟိ၊ မဟာရာဇ၊ တထာဂတဿ ပရိနိဗ္ဗုတဿ အသာဒိယန္တဿေဝ ကတော အဓိကာရော အဝဉ္ဈော ဘဝတိ သဖလော’’တိ. ‘‘သုဝိညာပိတော၊ ဘန္တေ နာဂသေန၊ ပဉှော ဂမ္ဘီရော ဥတ္တာနီကတော၊ ဂုယှံ ဝိဒံသိတံ၊ ဂဏ္ဌိ ဘိန္နော၊ ဂဟနံ အဂဟနံ ကတံ၊ နဋ္ဌာ ပရဝါဒါ၊ ဘဂ္ဂါ ကုဒိဋ္ဌီ၊ နိပ္ပဘာ ဇာတာ ကုတိတ္ထိယာ၊ တွံ ဂဏီဝရပဝရမာသဇ္ဇာ’’တိ.

ကတာဓိကာရသဖလပဉှော ပဌမော.