၄. ပါစိတ္တိယကဏ္ဍံ (ဘိက္ခုနီဝိဘင်္ဂဝဏ္ဏနာ)

၁. လသုဏဝဂ္ဂေါ

၁. ပဌမလသုဏသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

တိံသကာနန္တရံ ဓမ္မာ၊ ဆသဋ္ဌိသတသင်္ဂဟာ၊

သင်္ဂီတာ ယေ အယံ ဒါနိ၊ ဟောတိ တေသမ္ပိ ဝဏ္ဏနာ.

၇၉၃. တတ္ထ လသုဏဝဂ္ဂဿ တာဝ ပဌမသိက္ခာပဒေ – ဒွေ တယော ဘဏ္ဍိကေတိ ဒွေ ဝါ တယော ဝါ ပေါဋ္ဋလိကေ၊ သမ္ပုဏ္ဏမိဉ္ဇာနမေတံ အဓိဝစနံ. န မတ္တံ ဇာနိတွာတိ ပမာဏံ အဇာနိတွာ ခေတ္တပါလဿ ဝါရေန္တဿ ဗဟုံ လသုဏံ ဟရာပေသိ.

အညတရံ ဟံသယောနိန္တိ သုဝဏ္ဏဟံသယောနိံ. သော တာသံ ဧကေကန္တိ သော ဟံသော ဇာတိဿရော အဟောသိ၊ အထ ပုဗ္ဗသိနေဟေန အာဂန္တွာ တာသံ ဧကေကံ ပတ္တံ ဒေတိ၊ တံ တာပနတာလနစ္ဆေဒနက္ခမံ သုဝဏ္ဏမေဝ ဟောတိ.

၇၉၅. မာဂဓကန္တိ မဂဓေသု ဇာတံ. မဂဓရဋ္ဌေ ဇာတလသုဏမေဝ ဟိ ဣဓ လသုဏန္တိ အဓိပ္ပေတံ၊ တမ္ပိ ဘဏ္ဍိကလသုဏမေဝ၊ န ဧကဒွိတိမိဉ္ဇကံ. ကုရုန္ဒိယံ ပန ဇာတဒေသံ အဝတွာ ‘‘မာဂဓကံ နာမ ဘဏ္ဍိကလသုဏ’’န္တိ ဝုတ္တံ. အဇ္ဈောဟာရေ အဇ္ဈောဟာရေတိ ဧတ္ထ သစေ ဒွေ တယော ဘဏ္ဍိကေ ဧကတောယေဝ သင်္ခါဒိတွာ အဇ္ဈောဟရတိ၊ ဧကံ ပါစိတ္တိယံ. ဘိန္ဒိတွာ ဧကေကံ မိဉ္ဇံ ခါဒန္တိယာ ပန ပယောဂဂဏနာယ ပါစိတ္တိယာနီတိ.

၇၉၇. ပလဏ္ဍုကာဒီနံ ဝဏ္ဏေန ဝါ မိဉ္ဇာယ ဝါ နာနတ္တံ ဝေဒိတဗ္ဗံ – ဝဏ္ဏေန တာဝ ပလဏ္ဍုကော ပဏ္ဍုဝဏ္ဏော ဟောတိ. ဘဉ္ဇနကော လောဟိတဝဏ္ဏော. ဟရိတကော ဟရိတပဏ္ဏဝဏ္ဏော. မိဉ္ဇာယ ပန ပလဏ္ဍုကဿ ဧကာ မိဉ္ဇာ ဟောတိ၊ ဘဉ္ဇနကဿ ဒွေ၊ ဟရိတကဿ တိဿော. စာပလသုဏော အမိဉ္ဇကော၊ အင်္ကုရမတ္တမေဝ ဟိ တဿ ဟောတိ. မဟာပစ္စရိယာဒီသု ပန ‘‘ပလဏ္ဍုကဿ တီဏိ မိဉ္ဇာနိ၊ ဘဉ္ဇနကဿ ဒွေ၊ ဟရိတကဿ ဧက’’န္တိ ဝုတ္တံ. ဧတေ ပလဏ္ဍုကာဒယော သဘာဝေနေဝ ဝဋ္ဋန္တိ. သူပသမ္ပာကာဒီသု ပန မာဂဓကမ္ပိ ဝဋ္ဋတိ. တဉှိ ပစ္စမာနေသု မုဂ္ဂသူပါဒီသု ဝါ မစ္ဆမံသဝိကတိယာ ဝါ တေလာဒီသု ဝါ ဗဒရသာဠဝါဒီသု ဝါ အမ္ဗိလသာကာဒီသု ဝါ ဥတ္တရိဘင်္ဂေသု ဝါ ယတ္ထ ကတ္ထစိ အန္တမသော ယာဂုဘတ္တေပိ ပက္ခိပိတုံ ဝဋ္ဋတိ. သေသမေတ္ထ ဥတ္တာနမေဝ.

ဧဠကလောမသမုဋ္ဌာနံ – ကိရိယံ၊ နောသညာဝိမောက္ခံ၊ အစိတ္တကံ၊ ပဏ္ဏတ္တိဝဇ္ဇံ၊ ကာယကမ္မံ၊ တိစိတ္တံ၊ တိဝေဒနန္တိ.

လသုဏသိက္ခာပဒံ ပဌမံ.

၂. ဒုတိယသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

၇၉၉. ဒုတိယေ – သမ္ဗာဓေတိ ပဋိစ္ဆန္နောကာသေ. တဿ ဝိဘာဂဒဿနတ္ထံ ပန ‘‘ဥဘော ဥပကစ္ဆကာ မုတ္တကရဏ’’န္တိ ဝုတ္တံ. ဧကမ္ပိ လောမန္တိ ကတ္တရိယာ ဝါ သဏ္ဍာသကေန ဝါ ခုရေန ဝါ ယေန ကေနစိ ဧကပယောဂေန ဝါ နာနာပယောဂေန ဝါ ဧကံ ဝါ ဗဟူနိ ဝါ သံဟရာပေန္တိယာ ပယောဂဂဏနာယ ပါစိတ္တိယာနိ၊ န လောမဂဏနာယ.

၈၀၁. အာဗာဓပစ္စယာတိ ကဏ္ဍုကစ္ဆုအာဒိအာဗာဓပစ္စယာ သံဟရာပေန္တိယာ အနာပတ္တိ. သေသံ ဥတ္တာနမေဝ. စတုသမုဋ္ဌာနံ – ကာယတော ကာယဝါစတော ကာယစိတ္တတော ကာယဝါစာစိတ္တတော စ သမုဋ္ဌာတိ၊ ကိရိယံ၊ နောသညာဝိမောက္ခံ၊ အစိတ္တကံ၊ ပဏ္ဏတ္တိဝဇ္ဇံ၊ ကာယကမ္မံ၊ ဝစီကမ္မံ၊ တိစိတ္တံ၊ တိဝေဒနန္တိ.

ဒုတိယသိက္ခာပဒံ.

၃. တတိယသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

၈၀၃-၄. တတိယေ – တလဃာတကေတိ မုတ္တကရဏတလဃာတနေ. အန္တမသော ဥပ္ပလပတ္တေနာပီတိ ဧတ္ထ ပတ္တံ တာဝ မဟန္တံ၊ ကေသရေနာပိ ပဟာရံ ဒေန္တိယာ အာပတ္တိယေဝ.

၈၀၅. အာဗာဓပစ္စယာတိ ဂဏ္ဍံ ဝါ ဝဏံ ဝါ ပဟရိတုံ ဝဋ္ဋတိ. သေသံ ဥတ္တာနမေဝ. ပဌမပါရာဇိကသမုဋ္ဌာနံ – ကိရိယံ၊ သညာဝိမောက္ခံ၊ သစိတ္တကံ၊ လောကဝဇ္ဇံ၊ ကာယကမ္မံ၊ အကုသလစိတ္တံ၊ တိဝေဒနန္တိ.

တတိယသိက္ခာပဒံ.

၄. စတုတ္ထသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

၈၀၆. စတုတ္ထေ – ပုရာဏရာဇောရောဓာတိ ပုရာဏေ ဂိဟိဘာဝေ ရညော ဩရောဓာ. စိရာစိရံ ဂစ္ဆတီတိ စိရေန စိရေန ဂစ္ဆတိ. ဓာရေထာတိ သက္ကောထ. ကဿိဒံ ကမ္မန္တိ ဝုတ္တေ အနာရောစိတေပိ ဧတာ မယိ အာသင်္ကံ ကရိဿန္တီတိ မညမာနာ ဧဝမာဟ – ‘‘မယှိဒံ ကမ္မ’’န္တိ.

၈၀၇. ဇတုမဋ္ဌကေတိ ဇတုနာ ကတေ မဋ္ဌဒဏ္ဍကေ. ဝတ္ထုဝသေနေဝေတံ ဝုတ္တံ၊ ယံကိဉ္စိ ပန ဒဏ္ဍကံ ပဝေသေန္တိယာ အာပတ္တိယေဝ. တေနာဟ – ‘‘အန္တမသော ဥပ္ပလပတ္တမ္ပိ မုတ္တကရဏံ ပဝေသေတီ’’တိ. ဧတမ္ပိ စ အတိမဟန္တံ၊ ကေသရမတ္တမ္ပိ ပန ပဝေသေန္တိယာ အာပတ္တိ ဧဝ. သေသံ ဥတ္တာနမေဝ. သမုဋ္ဌာနာဒီနိ တလဃာတကေ ဝုတ္တသဒိသာနေဝါတိ.

စတုတ္ထသိက္ခာပဒံ.

၅. ပဉ္စမသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

၈၁၀. ပဉ္စမေ – အတိဂမ္ဘီရံ ဥဒကသုဒ္ဓိကံ အာဒိယန္တီတိ အတိအန္တော ပဝေသေတွာ ဥဒကေန ဓောဝနံ ကုရုမာနာ.

၈၁၂. ကေသဂ္ဂမတ္တမ္ပိ အတိက္ကာမေတီတိ ဝိတ္ထာရတော တတိယံ ဝါ စတုတ္ထံ ဝါ အင်္ဂုလံ ဂမ္ဘီရတော ဒွိန္နံ ပဗ္ဗာနံ ဥပရိ ကေသဂ္ဂမတ္တမ္ပိ ပဝေသေန္တိယာ ပါစိတ္တိယန္တိ အတ္ထော. ဝုတ္တဉှေတံ မဟာပစ္စရိယံ – ‘‘ဧကိဿာ အင်္ဂုလိယာ တီဏိ ပဗ္ဗာနိ အာဒါတုံ န လဘတိ၊ တိဏ္ဏံ ဝါ စတုန္နံ ဝါ ဧကေကမ္ပိ ပဗ္ဗံ အာဒါတုံ န လဘတီ’’တိ. သေသံ ဥတ္တာနမေဝ. သမုဋ္ဌာနာဒီနိပိ တလဃာတကေ ဝုတ္တသဒိသာနေဝါတိ.

ပဉ္စမသိက္ခာပဒံ.

၆. ဆဋ္ဌသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

၈၁၅. ဆဋ္ဌေ – ဘတ္တဝိဿဂ္ဂန္တိ ဘတ္တကိစ္စံ. ပါနီယေန စ ဝိဓူပနေန စ ဥပတိဋ္ဌိတွာတိ ဧကေန ဟတ္ထေန ပါနီယထာလကံ ဧကေန ဗီဇနိံ ဂဟေတွာ ဗီဇမာနာ သမီပေ ဌတွာတိ အတ္ထော. အစ္စာဝဒတီတိ ပုဗ္ဗေပိ တုမှေ ဧဝံ ဘုဉ္ဇထ၊ အဟံ ဧဝံ ဥပဋ္ဌာနံ ကရောမီ’’တိ ပဗ္ဗဇိတစာရိတ္တံ အတိက္ကမိတွာ ဂေဟဿိတကထံ ကထေတီတိ အတ္ထော.

၈၁၇. ယံကိဉ္စိ ပါနီယန္တိ သုဒ္ဓဥဒကံ ဝါ ဟောတု၊ တက္ကဒဓိမတ္ထုရသခီရာဒီနံ ဝါ အညတရံ. ယာ ကာစိ ဗီဇနီတိ အန္တမသော စီဝရကဏ္ဏောပိ. ဟတ္ထပါသေ တိဋ္ဌတိ အာပတ္တိ ပါစိတ္တိယဿာတိ ဣဓ ဌာနပစ္စယာဝ ပါစိတ္တိယံ ဝုတ္တံ. ပဟာရပစ္စယာ ပန ခန္ဓကေ ဒုက္ကဋံ ပညတ္တံ.

၈၁၉. ဒေတိ ဒါပေတီတိ ပါနီယံ ဝါ သူပါဒိံ ဝါ ဣမံ ပိဝထ၊ ဣမိနာ ဘုဉ္ဇထာတိ ဒေတိ၊ တာလဝဏ္ဋံ ဣမိနာ ဗီဇန္တာ ဘုဉ္ဇထာတိ ဒေတိ၊ အညေန ဝါ ဥဘယမ္ပိ ဒါပေတိ၊ အနာပတ္တိ. အနုပသမ္ပန္နံ အာဏာပေတီတိ ဥပတိဋ္ဌနတ္ထံ သာမဏေရိံ အာဏာပေတိ၊ အနာပတ္တိ. သေသံ ဥတ္တာနမေဝ.

ဧဠကလောမသမုဋ္ဌာနံ – ကိရိယံ၊ နောသညာဝိမောက္ခံ၊ အစိတ္တကံ၊ ပဏ္ဏတ္တိဝဇ္ဇံ၊ ကာယကမ္မံ၊ တိစိတ္တံ၊ တိဝေဒနန္တိ.

ဆဋ္ဌသိက္ခာပဒံ.

၇. သတ္တမသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

၈၂၂. သတ္တမေ – ဘုဉ္ဇိဿာမီတိ ပဋိဂ္ဂဏှာတိ အာပတ္တိ ဒုက္ကဋဿာတိ ဣဒံ ပယောဂဒုက္ကဋံ နာမ၊ တသ္မာ န ကေဝလံ ပဋိဂ္ဂဟဏေယေဝ ဟောတိ၊ ပဋိဂ္ဂဏှိတွာ ပန အရညတော အာဟရဏေပိ သုက္ခာပနေပိ ဝဒ္ဒလိဒိဝသေ ဘဇ္ဇနတ္ထာယ ဥဒ္ဓနသဇ္ဇနေပိ ကပလ္လသဇ္ဇနေပိ ဒဗ္ဗိသဇ္ဇနေပိ ဒါရူနိ အာဒါယ အဂ္ဂိကရဏေပိ ကပလ္လမှိ ဓညပက္ခိပနေပိ ဒဗ္ဗိယာ သင်္ဃဋ္ဋနေသုပိ ကောဋ္ဋနတ္ထံ ဥဒုက္ခလမုသလာဒိသဇ္ဇနေသုပိ ကောဋ္ဋနပပ္ဖေါဋနဓောဝနာဒီသုပိ ယာဝ မုခေ ဌပေတွာ အဇ္ဈောဟရဏတ္ထံ ဒန္တေဟိ သင်္ခါဒတိ၊ တာဝ သဗ္ဗပယောဂေသု ဒုက္ကဋာနိ၊ အဇ္ဈောဟရဏကာလေ ပန အဇ္ဈောဟရဏဂဏနာယ ပါစိတ္တိယာနိ. ဧတ္ထ စ ဝိညတ္တိ စေဝ ဘောဇနဉ္စ ပမာဏံ. တသ္မာ သယံ ဝိညာပေတွာ အညာယ ဘဇ္ဇနကောဋ္ဋနပစနာနိ ကာရာပေတွာ ဘုဉ္ဇန္တိယာပိ အာပတ္တိ. အညာယ ဝိညာပေတွာ သယံ ဘဇ္ဇနာဒီနိ ကတွာ ဘုဉ္ဇန္တိယာပိ အာပတ္တိ. မဟာပစ္စရိယံ ပန ဝုတ္တံ – ‘‘ဣဒံ အာမကဓညံ နာမ မာတရမ္ပိ ဝိညာပေတွာ ဘုဉ္ဇန္တိယာ ပါစိတ္တိယမေဝ၊ အဝိညတ္တိယာ လဒ္ဓံ သယံ ဘဇ္ဇနာဒီနိ ကတွာ ဝါ ကာရာပေတွာ ဝါ ဘုဉ္ဇန္တိယာ ဒုက္ကဋံ. အညာယ ဝိညတ္တိယာ လဒ္ဓံ သယံ ဝါ ဘဇ္ဇနာဒီနိ ကတွာ တာယ ဝါ ကာရာပေတွာ အညာယ ဝါ ကာရာပေတွာ ဘုဉ္ဇန္တိယာပိ ဒုက္ကဋမေဝါ’’တိ. ပုနပိ ဝုတ္တံ ‘‘အညာယ ဝိညတ္တိယာ လဒ္ဓံ၊ သယံ ဘဇ္ဇနာဒီနိ ကတွာ ဘုဉ္ဇန္တိယာ ပါစိတ္တိယမေဝ. ဘဇ္ဇနာဒီနိ ကာရာပေတွာ ဘုဉ္ဇန္တိယာ ပန ဒုက္ကဋ’’န္တိ. တံ ပုဗ္ဗာပရဝိရုဒ္ဓံ ဟောတိ၊ န ဟိ ဘဇ္ဇနာဒီနံ ကရဏေ ဝါ ကာရာပနေ ဝါ ဝိသေသော အတ္ထိ. မဟာအဋ္ဌကထာယံ ပန ‘‘အညာယ ဝိညတ္တံ ဘုဉ္ဇန္တိယာ ဒုက္ကဋ’’န္တိ အဝိသေသေန ဝုတ္တံ.

၈၂၃. အာဗာဓပစ္စယာတိ သေဒကမ္မာဒီနံ အတ္ထာယ ဓညဝိညတ္တိယာ အနာပတ္တိ. ‘‘အဝိညတ္တိယာ လဗ္ဘမာနံ ပန နဝကမ္မတ္ထာယ သမ္ပဋိစ္ဆိတုံ ဝဋ္ဋတီ’’တိ မဟာပစ္စရိယံ ဝုတ္တံ. အပရဏ္ဏံ ဝိညာပေတီတိ ဌပေတွာ သတ္တ ဓညာနိ မုဂ္ဂမာသာဒိံ ဝါ လာဗုကုမ္ဘဏ္ဍာဒိံ ဝါ အညံ ယံကိဉ္စိ ဉာတကပဝါရိတဋ္ဌာနေ ဝိညာပေန္တိယာ အနာပတ္တိ. အာမကဓညံ ပန ဉာတကပဝါရိတဋ္ဌာနေ န ဝဋ္ဋတိ. သေသံ ဥတ္တာနမေဝ.

စတုသမုဋ္ဌာနံ – ကာယတော ကာယဝါစတော ကာယစိတ္တတော ကာယဝါစာစိတ္တတော စ သမုဋ္ဌာတိ၊ ကိရိယံ၊ နောသညာဝိမောက္ခံ၊ အစိတ္တကံ၊ ပဏ္ဏတ္တိဝဇ္ဇံ၊ ကာယကမ္မံ၊ ဝစီကမ္မံ၊ တိစိတ္တံ၊ တိဝေဒနန္တိ.

သတ္တမသိက္ခာပဒံ.

၈. အဋ္ဌမသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

၈၂၄. အဋ္ဌမေ – နိဗ္ဗိဋ္ဌော ရာဇဘဋော ရညော ဘတိ ကေဏိ ဧတေနာတိ နိဗ္ဗိဋ္ဌရာဇဘဋော၊ ဧကံ ဌာနန္တရံ ကေဏိယာ ဂဟေတွာ တတော လဒ္ဓဥဒယောတိ အတ္ထော. တညေဝ ဘဋပထံ ယာစိဿာမီတိ ရညော ကေဏိံ ဒတွာ ပုန တံယေဝ ဌာနန္တရံ ယာစိဿာမီတိ စိန္တေန္တော. ပရိဘာသီတိ တာ ဘိက္ခုနိယော ‘‘မာ ပုန ဧဝံ ကရိတ္ထာ’’တိ သန္တဇ္ဇေသိ.

၈၂၆. သယံ ဆဍ္ဍေတီတိ စတ္တာရိပိ ဝတ္ထူနိ ဧကပယောဂေန ဆဍ္ဍေန္တိယာ ဧကာဝ အာပတ္တိ၊ ပါဋေက္ကံ ဆဍ္ဍေန္တိယာ ဝတ္ထုဂဏနာယ အာပတ္တိယော. အာဏတ္တိယမ္ပိ ဧသေဝ နယော. ဒန္တကဋ္ဌဆဍ္ဍနေပိ ဘိက္ခုနိယာ ပါစိတ္တိယမေဝ. ဘိက္ခုဿ သဗ္ဗတ္ထ ဒုက္ကဋံ. သေသံ ဥတ္တာနမေဝ.

ဆသမုဋ္ဌာနံ – ကိရိယာကိရိယံ၊ နောသညာဝိမောက္ခံ၊ အစိတ္တကံ၊ ပဏ္ဏတ္တိဝဇ္ဇံ၊ ကာယကမ္မံ၊ ဝစီကမ္မံ၊ တိစိတ္တံ၊ တိဝေဒနန္တိ.

အဋ္ဌမသိက္ခာပဒံ.

၉. နဝမသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

၈၃၀-၂. နဝမေ – ယံ မနုဿာနံ ဥပဘောဂပရိဘောဂံ ရောပိမန္တိ ခေတ္တံ ဝါ ဟောတု နာဠိကေရာဒိအာရာမော ဝါ၊ ယတ္ထ ကတ္ထစိ ရောပိမဟရိတဋ္ဌာနေ ဧတာနိ ဝတ္ထူနိ ဆဍ္ဍေန္တိယာ ပုရိမနယေနေဝ အာပတ္တိဘေဒေါ ဝေဒိတဗ္ဗော. ခေတ္တေ ဝါ အာရာမေ ဝါ နိသီဒိတွာ ဘုဉ္ဇမာနာ ဥစ္ဆုအာဒီနိ ဝါ ခါဒန္တီ၊ ဂစ္ဆမာနာ ဥစ္ဆိဋ္ဌောဒကစလကာဒီနိ ဟရိတဋ္ဌာနေ ဆဍ္ဍေတိ၊ အန္တမသော ဥဒကံ ပိဝိတွာ မတ္ထကစ္ဆိန္နနာဠိကေရမ္ပိ ဆဍ္ဍေတိ၊ ပါစိတ္တိယမေဝ. ဘိက္ခုနော ဒုက္ကဋံ. ကသိတဋ္ဌာနေ ပန နိက္ခိတ္တဗီဇေ ယာဝ အင်္ကုရံ န ဥဋ္ဌဟတိ၊ တာဝ သဗ္ဗေသံ ဒုက္ကဋံ. အနိက္ခိတ္တဗီဇေသု ခေတ္တကောဏာဒီသု ဝါ အသဉ္ဇာတရောပိမေသု ခေတ္တမရိယာဒါဒီသု ဝါ ဆဍ္ဍေတုံ ဝဋ္ဋတိ. မနုဿာနံ ကစဝရဆဍ္ဍနဋ္ဌာနေပိ ဝဋ္ဋတိ. ဆဍ္ဍိတခေတ္တေတိ မနုဿေသု သဿံ ဥဒ္ဓရိတွာ ဂတေသု ဆဍ္ဍိတခေတ္တံ နာမ ဟောတိ၊ တတ္ထ ဝဋ္ဋတိ. ယတ္ထ ပန လာယိတမ္ပိ ပုဗ္ဗဏ္ဏာဒိ ပုန ဥဋ္ဌဟိဿတီတိ ရက္ခန္တိ၊ တတ္ထ ယထာဝတ္ထုကမေဝ. သေသံ ဥတ္တာနမေဝ. ဆသမုဋ္ဌာနံ – ကိရိယာကိရိယံ။ပေ။ တိဝေဒနန္တိ.

နဝမသိက္ခာပဒံ.

၁၀. ဒသမသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

၈၃၅. ဒသမေ – ယံကိဉ္စိ နစ္စန္တိ နဋာဒယော ဝါ နစ္စန္တု သောဏ္ဍာ ဝါ၊ အန္တမသော မောရသုဝမက္ကဋာဒယောပိ၊ သဗ္ဗမ္ပေတံ နစ္စမေဝ. ယံကိဉ္စိ ဂီတန္တိ ယံကိဉ္စိ နဋာဒီနံ ဝါ ဂီတံ ဟောတု၊ အရိယာနံ ပရိနိဗ္ဗာနကာလေ ရတနတ္တယဂုဏူပသံဟိတံ သာဓုကီဠိတဂီတံ ဝါ အသံယတဘိက္ခူနံ ဓမ္မဘာဏကဂီတံ ဝါ၊ သဗ္ဗမ္ပေတံ ဂီတမေဝ. ယံကိဉ္စိ ဝါဒိတန္တိ တန္တိဗဒ္ဓါဒိဝါဒနီယဘဏ္ဍဝါဒိတံ ဝါ ဟောတု၊ ကုဋဘေရိဝါဒိတံ ဝါ၊ အန္တမသော ဥဒကဘေရိဝါဒိတမ္ပိ၊ သဗ္ဗမ္ပေတံ ဝါဒိတမေဝ.

၈၃၆. ဒဿနာယ ဂစ္ဆတိ အာပတ္တိ ဒုက္ကဋဿာတိ ပဒဝါရဂဏနာယ အာပတ္တိ ဒုက္ကဋဿ. ယတ္ထ ဌိတာ ပဿတိ ဝါ သုဏာတိ ဝါတိ ဧကပယောဂေန ဩလောကေန္တီ ပဿတိ၊ တေသံယေဝ ဂီတဝါဒိတံ သုဏာတိ၊ ဧကမေဝ ပါစိတ္တိယံ. သစေ ပန ဧကံ ဒိသံ ဩလောကေတွာ နစ္စံ ပဿတိ၊ ပုန အညတော ဩလောကေတွာ ဂါယန္တေ ပဿတိ အညတော ဝါဒေန္တေ၊ ပါဋေက္ကာ အာပတ္တိယော. ဘိက္ခုနီ သယမ္ပိ နစ္စိတုံ ဝါ ဂါယိတုံ ဝါ ဝါဒိတုံ ဝါ န လဘတိ၊ အညေ ‘‘နစ္စ၊ ဂါယ၊ ဝါဒေဟီ’’တိ ဝတ္တုမ္ပိ န လဘတိ. ‘‘စေတိယဿ ဥပဟာရံ ဒေထ၊ ဥပါသကာ’’တိ ဝတ္တုမ္ပိ ‘‘တုမှာကံ စေတိယဿ ဥပဋ္ဌာနံ ကရောမာ’’တိ ဝုတ္တေ ‘‘သာဓူ’’တိ သမ္ပဋိစ္ဆိတုမ္ပိ န လဘတိ. သဗ္ဗတ္ထ ပါစိတ္တိယန္တိ သဗ္ဗအဋ္ဌကထာသု ဝုတ္တံ. ဘိက္ခုနော ဒုက္ကဋံ. ‘‘တုမှာကံ စေတိယဿ ဥပဋ္ဌာနံ ကရောမာ’’တိ ဝုတ္တေ ပန ‘‘ဥပဋ္ဌာနကရဏံ နာမ သုန္ဒရ’’န္တိ ဝတ္တုံ ဝဋ္ဋတိ.

၈၃၇. အာရာမေ ဌိတာတိ အာရာမေ ဌတွာ အန္တရာရာမေ ဝါ ဗဟိအာရာမေ ဝါ နစ္စာဒီနိ ပဿတိ ဝါ သုဏာတိ ဝါ၊ အနာပတ္တိ. သတိ ကရဏီယေတိ သလာကဘတ္တာဒီနံ ဝါ အတ္ထာယ အညေန ဝါ ကေနစိ ကရဏီယေန ဂန္တွာ ဂတဋ္ဌာနေ ပဿတိ ဝါ သုဏာတိ ဝါ၊ အနာပတ္တိ. အာပဒါသူတိ တာဒိသေန ဥပဒ္ဒဝေန ဥပဒ္ဒုတာ သမဇ္ဇဋ္ဌာနံ ပဝိသတိ၊ ဧဝံ ပဝိသိတွာ ပဿန္တိယာ ဝါ သုဏန္တိယာ ဝါ အနာပတ္တိ. သေသံ ဥတ္တာနမေဝ.

ဧဠကလောမသမုဋ္ဌာနံ – ကိရိယံ၊ နောသညာဝိမောက္ခံ၊ အစိတ္တကံ၊ လောကဝဇ္ဇံ၊ ကာယကမ္မံ၊ အကုသလစိတ္တံ၊ တိဝေဒနန္တိ.

ဒသမသိက္ခာပဒံ.

လသုဏဝဂ္ဂေါ ပဌမော.

၂. အန္ဓကာရဝဂ္ဂေါ

၁. ပဌမသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

၈၃၉. အန္ဓကာရဝဂ္ဂဿ ပဌမသိက္ခာပဒေ – အပ္ပဒီပေတိ ပဒီပစန္ဒသူရိယအဂ္ဂီသု ဧကေနာပိ အနောဘာသိတေ. တေနေဝဿ ပဒဘာဇနေ ‘‘အနာလောကေ’’တိ ဝုတ္တံ. သလ္လပေယျ ဝါတိ ဂေဟဿိတကထံ ကထေယျ.

၈၄၁. အရဟောပေက္ခာ အညဝိဟိတာတိ န ရဟောအဿာဒါပေက္ခာ ရဟောအဿာဒတော အညဝိဟိတာဝ ဟုတွာ ဉာတိံ ဝါ ပုစ္ဆတိ၊ ဒါနေ ဝါ ပူဇာယ ဝါ မန္တေတိ. သေသံ ဥတ္တာနမေဝ. ထေယျသတ္ထသမုဋ္ဌာနံ – ကာယစိတ္တတော ကာယဝါစာစိတ္တတော စ သမုဋ္ဌာတိ၊ ကိရိယံ၊ သညာဝိမောက္ခံ၊ သစိတ္တကံ၊ လောကဝဇ္ဇံ၊ ကာယကမ္မံ၊ ဝစီကမ္မံ၊ အကုသလစိတ္တံ၊ ဒွိဝေဒနန္တိ.

ပဌမသိက္ခာပဒံ.

၂. ဒုတိယသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

၈၄၂. ဒုတိယေ – ပဋိစ္ဆန္နေ ဩကာသေတိ ဣဒမေဝ နာနံ. သေသံ သဗ္ဗံ ပုရိမသဒိသမေဝါတိ.

ဒုတိယသိက္ခာပဒံ.

၃. တတိယသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

၈၄၆. တတိယေ – အဇ္ဈောကာသေတိ နာနံ၊ သေသံ သဗ္ဗံ တာဒိသမေဝါတိ.

တတိယသိက္ခာပဒံ.

၄. စတုတ္ထသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

၈၅၀-၃. စတုတ္ထေ – နိကဏ္ဏိကန္တိ ကဏ္ဏမူလံ ဝုစ္စတိ၊ ကဏ္ဏမူလေ ဇပ္ပေယျာတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ. သတိ ကရဏီယေတိ သလာကဘတ္တာဒီနံ အာဟရဏတ္ထာယ ဝိဟာရေ ဝါ ဒုန္နိက္ခိတ္တံ ပဋိသာမနတ္ထာယ. သေသံ ဥတ္တာနမေဝ. သမုဋ္ဌာနာဒီနိ ပုရိမသဒိသာနေဝါတိ.

စတုတ္ထသိက္ခာပဒံ.

၅. ပဉ္စမသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

၈၅၄. ပဉ္စမေ – ဃရံ သောဓေန္တာတိ တေသံ ကိရ ဧတဒဟောသိ – ‘‘ထေရိယာ ကောစိ ကာယိကဝါစသိကော ဝီတိက္ကမော န ဒိဿတိ၊ ဃရမ္ပိ တာဝ သောဓေမာ’’တိ၊ တတော ဃရံ သောဓေန္တာ နံ အဒ္ဒသံသု.

၈၅၆. အနောဝဿကံ အတိက္ကာမေန္တိယာတိ ပဌမံ ပါဒံ အတိက္ကာမေန္တိယာ ဒုက္ကဋံ၊ ဒုတိယံ အတိက္ကာမေန္တိယာ ပါစိတ္တိယံ၊ ဥပစာရာတိက္ကမေ ဧသေဝ နယော.

၈၅၈. ဂိလာနာယာတိ ယာ တာဒိသေန ဂေလညေန အာပုစ္ဆိတုံ န သက္ကောတိ. အာပဒါသူတိ ဃရေ အဂ္ဂိ ဝါ ဥဋ္ဌိတော ဟောတိ၊ စောရာ ဝါ၊ ဧဝရူပေ ဥပဒ္ဒဝေ အနာပုစ္ဆာ ပက္ကမတိ၊ အနာပတ္တိ. သေသမေတ္ထ ဥတ္တာနမေဝ.

ကထိနသမုဋ္ဌာနံ – ကာယဝါစတော ကာယဝါစာစိတ္တတော စ သမုဋ္ဌာတိ၊ ကိရိယာကိရိယံ၊ နောသညာဝိမောက္ခံ၊ အစိတ္တကံ၊ ပဏ္ဏတ္တိဝဇ္ဇံ၊ ကာယကမ္မံ၊ ဝစီကမ္မံ၊ တိစိတ္တံ၊ တိဝေဒနန္တိ.

ပဉ္စမသိက္ခာပဒံ.

၆. ဆဋ္ဌသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

၈၆၀. ဆဋ္ဌေ – အဘိနိသီဒေယျာတိ နိသီဒေယျ. နိသီဒိတွာ ဂစ္ဆန္တိယာ ဧကာ အာပတ္တိ၊ အနိသီဒိတွာ နိပဇ္ဇိတွာ ဂစ္ဆန္တိယာ ဧကာ၊ နိသီဒိတွာ နိပဇ္ဇိတွာ ဂစ္ဆန္တိယာ ဒွေ.

၈၆၃. ဓုဝပညတ္တေတိ ဘိက္ခုနီနံ အတ္ထာယ နိစ္စပညတ္တေ. သေသံ ဥတ္တာနမေဝ. ကထိနသမုဋ္ဌာနံ။ပေ။ တိဝေဒနန္တိ.

ဆဋ္ဌသိက္ခာပဒံ.

၇. သတ္တမသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

၈၆၄. သတ္တမေပိ – သဗ္ဗံ ဆဋ္ဌေ ဝုတ္တနယေနေဝ ဝေဒိတဗ္ဗံ.

သတ္တမသိက္ခာပဒံ.

၈. အဋ္ဌမသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

၈၆၉. အဋ္ဌမေ – သဗ္ဗံ ဥတ္တာနမေဝ. တိသမုဋ္ဌာနံ – ကိရိယံ၊ သညာဝိမောက္ခံ၊ သစိတ္တကံ၊ လောကဝဇ္ဇံ၊ ကာယကမ္မံ၊ ဝစီကမ္မံ အကုသလစိတ္တံ၊ ဒုက္ခဝေဒနန္တိ.

အဋ္ဌမသိက္ခာပဒံ.

၉. နဝမသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

၈၇၅. နဝမေ – အဘိသပေယျာတိ သပထံ ကရေယျ. နိရယေန အဘိသပတိ နာမ ‘‘နိရယေ နိဗ္ဗတ္တာမိ၊ အဝီစိမှိ နိဗ္ဗတ္တာမိ၊ နိရယေ နိဗ္ဗတ္တတု၊ အဝီစိမှိ နိဗ္ဗတ္တတူ’’တိ ဧဝမာဒိနာ နယေန အက္ကောသတိ. ဗြဟ္မစရိယေန အဘိသပတိ နာမ ‘‘ဂိဟိနီ ဟောမိ၊ ဩဒါတဝတ္ထာ ဟောမိ၊ ပရိဗ္ဗာဇိကာ ဟောမိ၊ ဣတရာ ဝါ ဧဒိသာ ဟောတူ’’တိ ဧဝမာဒိနာ နယေန အက္ကောသတိ၊ ဝါစာယ ဝါစာယ ပါစိတ္တိယံ. ဌပေတွာ ပန နိရယဉ္စ ဗြဟ္မစရိယဉ္စ ‘‘သုနခီ သူကရီ ကာဏာ ကုဏီ’’တိအာဒိနာ နယေန အက္ကောသန္တိယာ ဝါစာယ ဝါစာယ ဒုက္ကဋံ.

၈၇၈. အတ္ထပုရေက္ခာရာယာတိ အဋ္ဌကထံ ကထေန္တိယာ. ဓမ္မပုရေက္ခာရာယာတိ ပါဠိံ ဝါစေန္တိယာ. အနုသာသနိပုရေက္ခာရာယာတိ ‘‘ဣဒါနိပိ တွံ ဧဒိသာ၊ သာဓု ဝိရမဿု၊ နော စေ ဝိရမသိ၊ အဒ္ဓါ ပုန ဧဝရူပါနိ ကမ္မာနိ ကတွာ နိရယေ ဥပ္ပဇ္ဇိဿသိ၊ တိရစ္ဆာနယောနိယာ ဥပ္ပဇ္ဇိဿသီ’’တိ ဧဝံ အနုသာသနိယံ ဌတွာ ဝဒန္တိယာ အနာပတ္တိ. သေသံ ဥတ္တာနမေဝ.

တိသမုဋ္ဌာနံ – ကိရိယံ၊ သညာဝိမောက္ခံ၊ သစိတ္တကံ၊ လောကဝဇ္ဇံ၊ ကာယကမ္မံ၊ ဝစီကမ္မံ၊ အကုသလစိတ္တံ၊ ဒုက္ခဝေဒနန္တိ.

နဝမသိက္ခာပဒံ.

၁၀. ဒသမသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

၈၇၉. ဒသမေ – သဗ္ဗံ ဥတ္တာနမေဝ. ဓုရနိက္ခေပသမုဋ္ဌာနံ – ကာယဝါစာစိတ္တတော သမုဋ္ဌာတိ၊ ကိရိယံ၊ သညာဝိမောက္ခံ၊ သစိတ္တကံ၊ လောကဝဇ္ဇံ၊ ကာယကမ္မံ၊ ဝစီကမ္မံ၊ အကုသလကမ္မံ၊ ဒုက္ခဝေဒနန္တိ.

ဒသမသိက္ခာပဒံ.

အန္ဓကာရဝဂ္ဂေါ ဒုတိယော.

၃. နဂ္ဂဝဂ္ဂေါ

၁. ပဌမသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

၈၈၃-၆. နဂ္ဂဝဂ္ဂဿ ပဌမသိက္ခာပဒေ – ဗြဟ္မစရိယံ စိဏ္ဏေနာတိ ဗြဟ္မစရိယေန စိဏ္ဏေန၊ အထ ဝါ ဗြဟ္မစရိယဿ စရဏေနာတိ၊ ဧဝံ ကရဏတ္ထေ ဝါ သာမိအတ္ထေ ဝါ ဥပယောဂဝစနံ ဝေဒိတဗ္ဗံ. အစ္ဆိန္နစီဝရိကာယာတိ ဣဒံ ဥဒကသာဋိကံ သန္ဓာယ ဝုတ္တံ၊ န အညံ စီဝရံ. တသ္မာ ဥဒကသာဋိကာယ အစ္ဆိန္နာယ ဝါ နဋ္ဌာယ ဝါ နဂ္ဂါယ နှာယန္တိယာ အနာပတ္တိ. သစေပိ ဥဒကသာဋိကစီဝရံ မဟဂ္ဃံ ဟောတိ၊ န သက္ကာ နိဝါသေတွာ ဗဟိ ဂန္တုံ၊ ဧဝမ္ပိ နဂ္ဂါယ နှာယိတုံ ဝဋ္ဋတိ. သေသမေတ္ထ ဥတ္တာနမေဝ.

ဧဠကလောမသမုဋ္ဌာနံ – ကိရိယံ၊ နောသညာဝိမောက္ခံ၊ အစိတ္တကံ၊ ပဏ္ဏတ္တိဝဇ္ဇံ၊ ကာယကမ္မံ၊ တိစိတ္တံ၊ တိဝေဒနန္တိ.

ပဌမသိက္ခာပဒံ.

၂. ဒုတိယသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

၈၈၇. ဒုတိယေ – သဗ္ဗံ ဥတ္တာနမေဝ. ဆသမုဋ္ဌာနံ – ကိရိယံ၊ နောသညာဝိမောက္ခံ၊ အစိတ္တကံ၊ ပဏ္ဏတ္တိဝဇ္ဇံ၊ ကာယကမ္မံ၊ ဝစီကမ္မံ၊ တိစိတ္တံ၊ တိဝေဒနန္တိ.

ဒုတိယသိက္ခာပဒံ.

၃. တတိယသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

၈၉၃-၄. တတိယေ – အနန္တရာယိကိနီတိ ဒသသု အန္တရာယေသု ဧကေနပိ အန္တရာယေန အနန္တရာယာ. ဓုရံ နိက္ခိတ္တမတ္တေတိ ဓုရံ နိက္ခိပိတွာ သစေပိ ပစ္ဆာ သိဗ္ဗတိ၊ အာပတ္တိယေဝါတိ အတ္ထော. သေသံ ဥတ္တာနမေဝ.

ဓုရနိက္ခေပသမုဋ္ဌာနံ – အကိရိယံ၊ သညာဝိမောက္ခံ၊ သစိတ္တကံ၊ လောကဝဇ္ဇံ၊ ကာယကမ္မံ၊ ဝစီကမ္မံ၊ အကုသလစိတ္တံ၊ ဒုက္ခဝေဒနန္တိ.

တတိယသိက္ခာပဒံ.

၄. စတုတ္ထသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

၈၉၈-၉. စတုတ္ထေ – ပဉ္စ အဟာနိ ပဉ္စာဟံ၊ ပဉ္စာဟမေဝ ပဉ္စာဟိကံ. သင်္ဃာဋီနံ စာရော သင်္ဃာဋိစာရော၊ ပရိဘောဂဝသေန ဝါ ဩတာပနဝသေန ဝါ သင်္ဃဋိတဋ္ဌေန သင်္ဃာဋီတိ လဒ္ဓနာမာနံ ပဉ္စန္နံ စီဝရာနံ ပရိဝတ္တနန္တိ အတ္ထော. တသ္မာယေဝ ပဒဘာဇနေ ‘‘ပဉ္စမံ ဒိဝသံ ပဉ္စ စီဝရာနီ’’တိအာဒိမာဟ. အာပတ္တိ ပါစိတ္တိယဿာတိ ဧတ္ထ စ ဧကသ္မိံ စီဝရေ ဧကာ အာပတ္တိ၊ ပဉ္စသု ပဉ္စ.

၉၀၀. အာပဒါသူတိ မဟဂ္ဃံ စီဝရံ၊ န သက္ကာ ဟောတိ စောရဘယာဒီသု ပရိဘုဉ္ဇိတုံ၊ ဧဝရူပေ ဥပဒ္ဒဝေ အနာပတ္တိ. သေသံ ဥတ္တာနမေဝ. ကထိနသမုဋ္ဌာနံ – အကိရိယံ၊ နောသညာဝိမောက္ခံ၊ အစိတ္တကံ၊ ပဏ္ဏတ္တိဝဇ္ဇံ၊ ကာယကမ္မံ၊ ဝစီကမ္မံ၊ တိစိတ္တံ၊ တိဝေဒနန္တိ.

စတုတ္ထသိက္ခာပဒံ.

၅. ပဉ္စမသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

၉၀၃. ပဉ္စမေ – စီဝရသင်္ကမနီယန္တိ သင်္ကမေတဗ္ဗံ စီဝရံ၊ အညိဿာ သန္တကံ အနာပုစ္ဆာ ဂဟိတံ ပုန ပဋိဒါတဗ္ဗစီဝရန္တိ အတ္ထော.

၉၀၆. အာပဒါသူတိ သစေ အပါရုတံ ဝါ အနိဝတ္ထံ ဝါ စောရာ ဟရန္တိ၊ ဧဝရူပါသု အာပဒါသု ဓာရေန္တိယာ အနာပတ္တိ. သေသံ ဥတ္တာနမေဝ. ကထိနသမုဋ္ဌာနံ – ကိရိယာကိရိယံ၊ နောသညာဝိမောက္ခံ၊ အစိတ္တကံ၊ ပဏ္ဏတ္တိဝဇ္ဇံ၊ ကာယကမ္မံ၊ ဝစီကမ္မံ၊ တိစိတ္တံ၊ တိဝေဒနန္တိ.

ပဉ္စမသိက္ခာပဒံ.

၆. ဆဋ္ဌသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

၉၀၉-၁၀. ဆဋ္ဌေ – အညံ ပရိက္ခာရန္တိ ယံကိဉ္စိ ထာလကာဒီနံ ဝါ သပ္ပိတေလာဒီနံ ဝါ အညတရံ. အာနိသံသန္တိ ‘‘ကိတ္တကံ အဂ္ဃနကံ ဒါတုကာမတ္ထာ’’တိ ပုစ္ဆတိ၊ ‘‘ဧတ္တကံ နာမာ’’တိ ဝဒန္တိ၊ ‘‘အာဂမေထ တာဝ၊ ဣဒါနိ ဝတ္ထံ မဟဂ္ဃံ၊ ကတိပါဟေန ကပ္ပါသေ အာဂတေ သမဂ္ဃံ ဘဝိဿတီ’’တိ ဧဝံ ဝတွာ နိဝါရေန္တိယာ အနာပတ္တိ. သေသံ ဥတ္တာနမေဝ.

တိသမုဋ္ဌာနံ – ကိရိယံ၊ သညာဝိမောက္ခံ၊ သစိတ္တကံ၊ လောကဝဇ္ဇံ၊ ကာယကမ္မံ၊ ဝစီကမ္မံ၊ အကုသလစိတ္တံ၊ တိဝေဒနန္တိ.

ဆဋ္ဌသိက္ခာပဒံ.

၇. သတ္တမသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

၉၁၁. သတ္တမေ – ပက္ကမိံသူတိ အညာသမ္ပိ အာဂမနံ အာဂမေန္တီ ‘‘အဒ္ဓါ အမှာကမ္ပိ အာဂမေဿတီ’’တိ တတ္ထ တတ္ထ အဂမံသု. ပဋိဗာဟေယျာတိ ပဋိသေဓေယျ.

၉၁၅. အာနိသံသန္တိ ‘‘ဧကိဿာ ဧကံ သာဋကံ နပ္ပဟောတိ၊ အာဂမေထ တာဝ၊ ကတိပါဟေန ဥပ္ပဇ္ဇိဿတိ၊ တတော ဘာဇေဿာမီ’’တိ ဧဝံ အာနိသံသံ ဒဿေတွာ ပဋိဗာဟန္တိယာ အနာပတ္တိ. သေသံ ဥတ္တာနမေဝ.

တိသမုဋ္ဌာနံ – ကိရိယံ၊ သညာဝိမောက္ခံ၊ သစိတ္တကံ၊ ပဏ္ဏတ္တိဝဇ္ဇံ၊ ကာယကမ္မံ၊ ဝစီကမ္မံ၊ တိစိတ္တံ၊ တိဝေဒနန္တိ.

သတ္တမသိက္ခာပဒံ.

၈. အဋ္ဌမသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

၉၁၆-၈. အဋ္ဌမေ – နဋာ နာမ ယေ နာဋကံ နာဋေန္တိ. နဋကာ နာမ ယေ နစ္စန္တိ. လင်္ဃကာ နာမ ယေ ဝံသဝရတ္တာဒီသု လင်္ဃနကမ္မံ ကရောန္တိ. သောကဇ္ဈာယိကာ နာမ မာယာကာရာ. ကုမ္ဘထူဏိကာ နာမ ဃဋကေန ကီဠနကာ၊ ဗိမ္ဗိသကဝါဒကာတိပိ ဝဒန္တိ. ဒေတိ အာပတ္တိ ပါစိတ္တိယဿာတိ ဧတ္ထ စီဝရဂဏနာယ အာပတ္တိယော ဝေဒိတဗ္ဗာ. သေသံ ဥတ္တာနမေဝ.

ဆသမုဋ္ဌာနံ – ကိရိယံ၊ နောသညာဝိမောက္ခံ၊ အစိတ္တကံ၊ ပဏ္ဏတ္တိဝဇ္ဇံ၊ ကာယကမ္မံ၊ ဝစီကမ္မံ၊ တိစိတ္တံ၊ တိဝေဒနန္တိ.

အဋ္ဌမသိက္ခာပဒံ.

၉. နဝမသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

၉၂၁-၄. နဝမေ – ဒုဗ္ဗလစီဝရပစ္စာသာယာတိ ဒုဗ္ဗလာယ စီဝရပစ္စာသာယ. အာနိသံသန္တိ ကိဉ္စာပိ ‘‘န မယံ အယျေ သက္ကောမာ’’တိ ဝဒန္တိ၊ ‘‘ဣဒါနိ ပန တေသံ ကပ္ပါသော အာဂမိဿတိ၊ သဒ္ဓေါ ပသန္နော ပုရိသော အာဂမိဿတိ၊ အဒ္ဓါ ဒဿတီ’’တိ ဧဝံ အာနိသံသံ ဒဿေတွာ နိဝါရေန္တိယာ အနာပတ္တိ. သေသံ ဥတ္တာနမေဝ.

တိသမုဋ္ဌာနံ – ကိရိယံ၊ သညာဝိမောက္ခံ၊ သစိတ္တကံ၊ လောကဝဇ္ဇံ၊ ကာယကမ္မံ၊ ဝစီကမ္မံ၊ အကုသလစိတ္တံ၊ တိဝေဒနန္တိ.

နဝမသိက္ခာပဒံ.

၁၀. ဒသမသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

၉၂၇. ဒသမေ – ကထိနုဒ္ဓါရံ န ဒဿန္တီတိ ကီဒိသော ကထိနုဒ္ဓါရော ဒါတဗ္ဗော၊ ကီဒိသော န ဒါတဗ္ဗောတိ? ယဿ အတ္ထာရမူလကော အာနိသံသော မဟာ၊ ဥဗ္ဘာရမူလကော အပ္ပေါ၊ ဧဝရူပေါ န ဒါတဗ္ဗော. ယဿ ပန အတ္ထာရမူလကော အာနိသံသော အပ္ပေါ၊ ဥဗ္ဘာရမူလကော မဟာ၊ ဧဝရူပေါ ဒါတဗ္ဗော. သမာနိသံသောပိ သဒ္ဓါပရိပါလနတ္ထံ ဒါတဗ္ဗောဝ.

၉၃၁. အာနိသံသန္တိ ဘိက္ခုနိသံဃော ဇိဏ္ဏစီဝရော၊ ကထိနာနိသံသမူလကော မဟာလာဘောတိ ဧဝရူပံ အာနိသံသံ ဒဿေတွာ ပဋိဗာဟန္တိယာ အနာပတ္တိ. သေသံ ဥတ္တာနမေဝ.

တိသမုဋ္ဌာနံ – ကိရိယံ၊ သညာဝိမောက္ခံ၊ သစိတ္တကံ၊ လောကဝဇ္ဇံ၊ ကာယကမ္မံ၊ ဝစီကမ္မံ၊ အကုသလစိတ္တံ၊ တိဝေဒနန္တိ.

ဒသမသိက္ခာပဒံ.

နဂ္ဂဝဂ္ဂေါ တတိယော.

၄. တုဝဋ္ဋဝဂ္ဂေါ

၁. ပဌမသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

၉၃၃. တုဝဋ္ဋဝဂ္ဂဿ ပဌမသိက္ခာပဒေ – တုဝဋ္ဋေယျုန္တိ နိပဇ္ဇေယျုံ. သေသံ ဥတ္တာနမေဝ. ဧဠကလောမသမုဋ္ဌာနံ – ကိရိယံ၊ နောသညာဝိမောက္ခံ၊ အစိတ္တကံ၊ ပဏ္ဏတ္တိဝဇ္ဇံ၊ ကာယကမ္မံ၊ တိစိတ္တံ၊ တိဝေဒနန္တိ.

ပဌမသိက္ခာပဒံ.

၂. ဒုတိယသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

၉၃၇. ဒုတိယေ – ဧကံ အတ္ထရဏဉ္စေဝ ပါဝုရဏဉ္စ ဧတာသန္တိ ဧကတ္ထရဏပါဝုရဏာ၊ သံဟာရိမာနံ ပါဝါရတ္ထရဏကဋသာရကာဒီနံ ဧကံ အန္တံ အတ္ထရိတွာ ဧကံ ပါရုပိတွာ တုဝဋ္ဋေန္တီနမေတံ အဓိဝစနံ.

၉၄၀. ဝဝတ္ထာနံ ဒဿေတွာတိ မဇ္ဈေ ကာသာဝံ ဝါ ကတ္တရယဋ္ဌိံ ဝါ အန္တမသော ကာယဗန္ဓနမ္ပိ ဌပေတွာ နိပဇ္ဇန္တီနံ အနာပတ္တီတိ အတ္ထော. သေသံ ဥတ္တာနမေဝ. ဧဠကလောမသမုဋ္ဌာနံ – ကိရိယံ၊ နောသညာဝိမောက္ခံ၊ အစိတ္တကံ၊ ပဏ္ဏတ္တိဝဇ္ဇံ၊ ကာယကမ္မံ၊ တိစိတ္တံ၊ တိဝေဒနန္တိ.

ဒုတိယသိက္ခာပဒံ.

၃. တတိယသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

၉၄၁. တတိယေ – ဥဠာရသမ္ဘာဝိတာတိ ဥဠာရကုလာ ပဗ္ဗဇိတတ္တာ ဂုဏေဟိ စ ဥဠာရတ္တာ ဥဠာရာတိ သမ္ဘာဝိတာ. ဣဿာပကတာတိ ဣဿာယ အပကတာ၊ အဘိဘူတာတိ အတ္ထော. သညတ္တိ ဗဟုလာ ဧတာသန္တိ သညတ္တိဗဟုလာ၊ ဒိဝသံ မဟာဇနံ သညာပယမာနာတိ အတ္ထော. ဝိညတ္တိ ဗဟုလာ ဧတာသန္တိ ဝိညတ္တိဗဟုလာ. ဝိညတ္တီတိ ဟေတူဒါဟရဏာဒီဟိ ဝိဝိဓေဟိ နယေဟိ ဉာပနာ ဝေဒိတဗ္ဗာ၊ န ယာစနာ.

၉၄၃. စင်္ကမနေ နိဝတ္တနဂဏနာယ အာပတ္တိယော ဝေဒိတဗ္ဗာ. တိဋ္ဌတိ ဝါတိအာဒီသု ပယောဂဂဏနာယ. ဥဒ္ဒိသတိ ဝါတိအာဒီသု ပဒါဒိဂဏနာယ. သေသံ ဥတ္တာနမေဝ.

တိသမုဋ္ဌာနံ – ကိရိယာကိရိယံ၊ သညာဝိမောက္ခံ၊ သစိတ္တကံ၊ လောကဝဇ္ဇံ၊ ကာယကမ္မံ၊ ဝစီကမ္မံ၊ အကုသလစိတ္တံ၊ ဒုက္ခဝေဒနန္တိ.

တတိယသိက္ခာပဒံ.

၄. စတုတ္ထသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

၉၄၉. စတုတ္ထေ – သတိ အန္တရာယေတိ ဒသဝိဓေ အန္တရာယေ သတိ. ပရိယေသိတွာ န လဘတီတိ အညံ ဥပဋ္ဌာယိကံ န လဘတိ. ဂိလာနာယာတိ သယံ ဂိလာနာယ. အာပဒါသူတိ တထာရူပေ ဥပဒ္ဒဝေ သတိ အနာပတ္တိ. သေသံ ဥတ္တာနမေဝ.