၃. ပုတ္တမံသူပမသုတ္တဝဏ္ဏနာ
၆၃. တတိယေ စတ္တာရောမေ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အာဟာရာတိအာဒိ ဝုတ္တနယမေဝ. ယသ္မာ ပနဿ အဋ္ဌုပ္ပတ္တိကော နိက္ခေပေါ၊ တသ္မာ တံ ဒဿေတွာဝေတ္ထ အနုပုဗ္ဗပဒဝဏ္ဏနံ ကရိဿာမိ. ကတရာယ ပန ဣဒံ အဋ္ဌုပ္ပတ္တိယာ နိက္ခိတ္တန္တိ? လာဘသက္ကာရေန. ဘဂဝတော ကိရ မဟာလာဘသက္ကာရော ဥပ္ပဇ္ဇိ၊ ယထာ တံ စတ္တာရော အသင်္ချေယျေ ပူရိတဒါနပါရမီသဉ္စယဿ. သဗ္ဗဒိသာသု ဟိဿ ယမကမဟာမေဃော ဝုဋ္ဌဟိတွာ မဟောဃံ ဝိယ သဗ္ဗပါရမိယော ‘‘ဧကသ္မိံ အတ္တဘာဝေ ဝိပါကံ ဒဿာမာ’’တိ သမ္ပိဏ္ဍိတာ ဝိယ လာဘသက္ကာရမဟောဃံ နိဗ္ဗတ္တယိံသု. တတော တတော အန္နပါနယာနဝတ္ထမာလာဂန္ဓဝိလေပနာဒိဟတ္ထာ ခတ္တိယဗြာဟ္မဏာဒယော အာဂန္တွာ၊ ‘‘ကဟံ ဗုဒ္ဓေါ၊ ကဟံ ဘဂဝါ၊ ကဟံ ဒေဝဒေဝေါ နရာသဘော ပုရိသသီဟော’’တိ? ဘဂဝန္တံ ပရိယေသန္တိ. သကဋသတေဟိပိ ပစ္စယေ အာဟရိတွာ ဩကာသံ အလဘမာနာ သမန္တာ ဂါဝုတပ္ပမာဏမ္ပိ သကဋဓုရေန သကဋဓုရံ အာဟစ္စ တိဋ္ဌန္တိ စေဝ အနုပ္ပဝတ္တန္တိ စ အန္ဓကဝိန္ဒဗြာဟ္မဏာဒယော ဝိယ. သဗ္ဗံ ခန္ဓကေ တေသု တေသု သုတ္တေသု စ အာဂတနယေန ဝေဒိတဗ္ဗံ.
ယထာ ဘဂဝတော၊ ဧဝံ ဘိက္ခုသံဃဿာပိ. ဝုတ္တဉ္စေတံ –
‘‘တေန ခေါ ပန သမယေန ဘဂဝါ သက္ကတော ဟောတိ ဂရုကတော မာနိတော ပူဇိတော အပစိတော လာဘီ စီဝရ-ပိဏ္ဍပါတ-သေနာသန-ဂိလာန-ပစ္စယ-ဘေသဇ္ဇ-ပရိက္ခာရာနံ. ဘိက္ခုသံဃောပိ ခေါ သက္ကတော ဟောတိ။ပေ။ ပရိက္ခာရာန’’န္တိ (ဥဒါ. ၁၄၊ သံ. နိ. ၂.၇၀).
တထာ ‘‘ယာဝတာ ခေါ၊ စုန္ဒ၊ ဧတရဟိ သံဃော ဝါ ဂဏော ဝါ လောကေ ဥပ္ပန္နော၊ နာဟံ၊ စုန္ဒ၊ အညံ ဧကသံဃမ္ပိ သမနုပဿာမိ ဧဝံ လာဘဂ္ဂယသဂ္ဂပတ္တံ ယထရိဝါယံ၊ စုန္ဒ၊ ဘိက္ခုသံဃော’’တိ (ဒီ. နိ. ၃.၁၇၆).
သွာယံ ဘဂဝတော စ သံဃဿ စ ဥပ္ပန္နော လာဘသက္ကာရော ဧကတော ဟုတွာ ဒွိန္နံ မဟာနဒီနံ ဥဒကံ ဝိယ အပ္ပမေယျော အဟောသိ. အထ သတ္ထာ ရဟောဂတော စိန္တေသိ – ‘‘မဟာလာဘသက္ကာရော အတီတဗုဒ္ဓါနမ္ပိ ဧဝရူပေါ အဟောသိ၊ အနာဂတာနမ္ပိ ဧဝရူပေါ ဘဝိဿတိ. ကိံ နု ခေါ ဘိက္ခူ အာဟာရပရိဂ္ဂါဟကေန သတိသမ္ပဇညေန သမန္နာဂတာ မဇ္ဈတ္တာ နိစ္ဆန္ဒရာဂါ ဟုတွာ အာဟာရံ ပရိဘုဉ္ဇိတုံ သက္ကောန္တိ၊ န သက္ကောန္တီ’’တိ?
သော အဒ္ဒသ ဧကစ္စေ အဓုနာ ပဗ္ဗဇိတေ ကုလပုတ္တေ အပစ္စဝေက္ခိတွာ အာဟာရံ ပရိဘုဉ္ဇမာနေ. ဒိသွာနဿ ဧတဒဟောသိ – ‘‘မယာ ကပ္ပသတသဟဿာဓိကာနိ စတ္တာရိ အသင်္ချေယျာနိ ပါရမိယော ပူရေန္တေန န စီဝရာဒိဟေတု ပူရိတာ၊ ဥတ္တမဖလဿ ပန အရဟတ္တဿတ္ထာယ ပူရိတာ. ဣမေပိ ဘိက္ခူ မမ သန္တိကေ ပဗ္ဗဇန္တာ န စီဝရာဒိဟေတု ပဗ္ဗဇိတာ၊ အရဟတ္တဿေဝ ပန အတ္ထာယ ပဗ္ဗဇိတာ. တေ ဣဒါနိ အသာရမေဝ သာရံ အနတ္ထမေဝ စ အတ္ထံ ကရောန္တီ’’တိ ဧဝမဿ ဓမ္မသံဝေဂေါ ဥဒပါဒိ. တတော စိန္တေသိ – ‘‘သစေ ပဉ္စမံ ပါရာဇိကံ ပညပေတုံ သက္ကာ အဘဝိဿ၊ အပစ္စဝေက္ခိတာဟာရပရိဘောဂေါ ပဉ္စမံ ပါရာဇိကံ ကတွာ ပညပေတဗ္ဗော ဘဝေယျ. န ပန သက္ကာ ဧဝံ ကာတုံ၊ ဓုဝပဋိသေဝနဋ္ဌာနဉှေတံ သတ္တာနံ. ယထာ ပန ကထိတေ ပဉ္စမံ ပါရာဇိကံ ဝိယ နံ ပဿိဿန္တိ. ဧဝံ ဓမ္မာဒါသံ သံဝရံ မရိယာဒံ ဌပေဿာမိ၊ ယံ အာဝဇ္ဇိတွာ အာဝဇ္ဇိတွာ အနာဂတေ ဘိက္ခူ စတ္တာရော ပစ္စယေ ပစ္စဝေက္ခိတွာ ပရိဘုဉ္ဇိဿန္တီ’’တိ. ဣမာယ အဋ္ဌုပ္ပတ္တိယာ ဣမံ ပုတ္တမံသူပမသုတ္တန္တံ နိက္ခိပိ. တတ္ထ စတ္တာရောမေ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အာဟာရာတိအာဒိ ဟေဋ္ဌာ ဝုတ္တတ္ထမေဝ.
စတ္တာရော ပန အာဟာရေ ဝိတ္ထာရေတွာ ဣဒါနိ တေသု အာဒီနဝံ ဒဿေတုံ ကထဉ္စ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ကဗဠီကာရော အာဟာရော ဒဋ္ဌဗ္ဗောတိအာဒိမာဟ? တတ္ထ ဇာယမ္ပတိကာတိ ဇာယာ စေဝ ပတိ စ. ပရိတ္တံ သမ္ဗလန္တိ ပုဋဘတ္တသတ္တုမောဒကာဒီနံ အညတရံ အပ္ပမတ္တကံ ပါထေယျံ. ကန္တာရမဂ္ဂန္တိ ကန္တာရဘူတံ မဂ္ဂံ၊ ကန္တာရေ ဝါ မဂ္ဂံ. ကန္တာရန္တိ စောရကန္တာရံ ဝါဠကန္တာရံ အမနုဿကန္တာရံ နိရုဒကကန္တာရံ အပ္ပဘက္ခကန္တာရန္တိ ပဉ္စဝိဓံ. တေသု ယတ္ထ စောရဘယံ အတ္ထိ၊ တံ စောရကန္တာရံ. ယတ္ထ သီဟဗျဂ္ဃါဒယော ဝါဠာ အတ္ထိ၊ တံ ဝါဠကန္တာရံ. ယတ္ထ ဗလဝါမုခယက္ခိနိအာဒီနံ အမနုဿာနံ ဝသေန ဘယံ အတ္ထိ၊ တံ အမနုဿကန္တာရံ. ယတ္ထ ပါတုံ ဝါ နှာယိတုံ ဝါ ဥဒကံ နတ္ထိ၊ တံ နိရုဒကကန္တာရံ. ယတ္ထ ခါဒိတဗ္ဗံ ဝါ ဘုဉ္ဇိတဗ္ဗံ ဝါ အန္တမသော ကန္ဒမူလာဒိမတ္တမ္ပိ နတ္ထိ၊ တံ အပ္ပဘက္ခကန္တာရံ နာမ. ယတ္ထ ပနေတံ ပဉ္စဝိဓမ္ပိ ဘယံ အတ္ထိ၊ တံ ကန္တာရမေဝ. တံ ပနေတံ ဧကာဟဒွီဟတီဟာဒိဝသေန နိတ္ထရိတဗ္ဗမ္ပိ အတ္ထိ၊ န တံ ဣဓ အဓိပ္ပေတံ. ဣဓ ပန နိရုဒကံ အပ္ပဘက္ခံ ယောဇနသတိကကန္တာရံ အဓိပ္ပေတံ. ဧဝရူပေ ကန္တာရေ မဂ္ဂံ. ပဋိပဇ္ဇေယျုန္တိ ဆာတကဘယေန စေဝ ရောဂဘယေန စ ရာဇဘယေန စ ဥပဒ္ဒုတာ ပဋိပဇ္ဇေယျုံ ‘‘ဧတံ ကန္တာရံ နိတ္ထရိတွာ ဓမ္မိကဿ ရညော နိရုပဒ္ဒဝေ ရဋ္ဌေ သုခံ ဝသိဿာမာ’’တိ မညမာနာ.
ဧကပုတ္တကောတိ ဥက္ခိပိတွာ ဂဟိတော အနုကမ္ပိတဗ္ဗယုတ္တော အထိရသရီရော ဧကပုတ္တကော. ဝလ္လူရဉ္စ သောဏ္ဍိကဉ္စာတိ ဃနဃနဋ္ဌာနတော ဂဟေတွာ ဝလ္လူရံ၊ အဋ္ဌိနိဿိတသိရာနိဿိတဋ္ဌာနာနိ ဂဟေတွာ သူလမံသဉ္စာတိ အတ္ထော. ပဋိပိသေယျုန္တိ ပဟရေယျုံ. ကဟံ ဧကပုတ္တကာတိ အယံ တေသံ ပရိဒေဝနာကာရော.
အယံ ပနေတ္ထ ဘူတမတ္ထံ ကတွာ အာဒိတော ပဋ္ဌာယ သင်္ခေပတော အတ္ထဝဏ္ဏနာ – ဒွေ ကိရ ဇာယမ္ပတိကာ ပုတ္တံ ဂဟေတွာ ပရိတ္တေန ပါထေယျေန ယောဇနသတိကံ ကန္တာရမဂ္ဂံ ပဋိပဇ္ဇိံသု. တေသံ ပညာသယောဇနာနိ ဂန္တွာ ပါထေယျံ နိဋ္ဌာသိ၊ တေ ခုပ္ပိပါသာတုရာ ဝိရဠစ္ဆာယာယံ နိသီဒိံသု. တတော ပုရိသော ဘရိယံ အာဟ – ‘‘ဘဒ္ဒေ ဣတော သမန္တာ ပညာသယောဇနာနိ ဂါမော ဝါ နိဂမော ဝါ နတ္ထိ. တသ္မာ ယံ တံ ပုရိသေန ကာတဗ္ဗံ ဗဟုမ္ပိ ကသိဂေါရက္ခာဒိကမ္မံ၊ န ဒါနိ သက္ကာ တံ မယာ ကာတုံ၊ ဧဟိ မံ မာရေတွာ ဥပဍ္ဎမံသံ ခါဒိတွာ ဥပဍ္ဎံ ပါထေယျံ ကတွာ ပုတ္တေန သဒ္ဓိံ ကန္တာရံ နိတ္ထရာဟီ’’တိ. ပုန သာပိ တံ အာဟ – ‘‘သာမိ မယာ ဒါနိ ယံ တံ ဣတ္ထိယာ ကာတဗ္ဗံ ဗဟုမ္ပိ သုတ္တကန္တနာဒိကမ္မံ၊ တံ ကာတုံ န သက္ကာ၊ ဧဟိ မံ မာရေတွာ ဥပဍ္ဎမံသံ ခါဒိတွာ ဥပဍ္ဎံ ပါထေယျံ ကတွာ ပုတ္တေန သဒ္ဓိံ ကန္တာရံ နိတ္ထရာဟီ’’တိ. ပုန သောပိ တံ အာဟ – ‘‘ဘဒ္ဒေ မာတုဂါမမရဏေန ဒွိန္နံ မရဏံ ပညာယတိ. န ဟိ မန္ဒော ကုမာရော မာတရာ ဝိနာ ဇီဝိတုံ သက္ကောတိ. ယဒိ ပန မယံ ဇီဝါမ. ပုန ဒါရကံ လဘေယျာမ. ဟန္ဒ ဒါနိ ပုတ္တကံ မာရေတွာ၊ မံသံ ဂဟေတွာ ကန္တာရံ နိတ္ထရာမာ’’တိ. တတော မာတာ ပုတ္တမာဟ – ‘‘တာတ၊ ပိတုသန္တိကံ ဂစ္ဆာ’’တိ၊ သော အဂမာသိ. အထဿ ပိတာ၊ ‘‘မယာ ‘ပုတ္တကံ ပေါသေဿာမီ’တိ ကသိဂေါရက္ခာဒီဟိ အနပ္ပကံ ဒုက္ခမနုဘူတံ၊ န သက္ကောမိ အဟံ ပုတ္တံ မာရေတုံ၊ တွံယေဝ တဝ ပုတ္တံ မာရေဟီ’’တိ ဝတွာ၊ ‘‘တာတ မာတုသန္တိကံ ဂစ္ဆာ’’တိ အာဟ. သော အဂမာသိ. အထဿ မာတာပိ၊ ‘‘မယာ ပုတ္တံ ပတ္ထေန္တိယာ ဂေါဝတကုက္ကုရဝတဒေဝတာယာစနာဒီဟိပိ တာဝ အနပ္ပကံ ဒုက္ခမနုဘူတံ၊ ကော ပန ဝါဒေါ ကုစ္ဆိနာ ပရိဟရန္တိယာ? န သက္ကောမိ အဟံ ပုတ္တံ မာရေတု’’န္တိ ဝတွာ ‘‘တာတ၊ ပိတုသန္တိကမေဝ ဂစ္ဆာ’’တိ အာဟ. ဧဝံ သော ဒွိန္နမန္တရာ ဂစ္ဆန္တောယေဝ မတော. တေ တံ ဒိသွာ ပရိဒေဝိတွာ ဝုတ္တနယေန မံသာနိ ဂဟေတွာ ခါဒန္တာ ပက္ကမိံသု.
တေသံ သော ပုတ္တမံသာဟာရော နဝဟိ ကာရဏေဟိ ပဋိကူလတ္တာ နေဝ ဒဝါယ ဟောတိ၊ န မဒါယ၊ န မဏ္ဍနာယ၊ န ဝိဘူသနာယ၊ ကေဝလံ ကန္တာရနိတ္ထရဏတ္ထာယေဝ ဟောတိ. ကတမေဟိ နဝဟိ ကာရဏေဟိ ပဋိကူလောတိ စေ? သဇာတိမံသတာယ ဉာတိမံသတာယ ပုတ္တမံသတာယ ပိယပုတ္တမံသတာယ တရုဏမံသတာယ အာမကမံသတာယ အဘောဂမံသတာယ အလောဏတာယ အဓူပိတတာယာတိ. ဧဝဉှိ တေ နဝဟိ ကာရဏေဟိ ပဋိကူလံ တံ ပုတ္တမံသံ ခါဒန္တာ န သာရတ္တာ ဂိဒ္ဓမာနသာ ဟုတွာ ခါဒိံသု၊ မဇ္ဈတ္တဘာဝေယေဝ ပန နိစ္ဆန္ဒရာဂပရိဘောဂေ ဌိတာ ခါဒိံသု. န အဋ္ဌိနှာရုစမ္မနိဿိတဋ္ဌာနာနိ အပနေတွာ ထူလထူလံ ဝရမံသမေဝ ခါဒိံသု၊ ဟတ္ထသမ္ပတ္တံ မံသမေဝ ပန ခါဒိံသု. န ယာဝဒတ္ထံ ကဏ္ဌပ္ပမာဏံ ကတွာ ခါဒိံသု၊ ထောကံ ထောကံ ပန ဧကဒိဝသံ ယာပနမတ္တမေဝ ခါဒိံသု. န အညမညံ မစ္ဆရာယန္တာ ခါဒိံသု၊ ဝိဂတမစ္ဆေရမလေန ပန ပရိသုဒ္ဓေနေဝ စေတသာ ခါဒိံသု. န အညံ ကိဉ္စိ မိဂမံသံ ဝါ မောရမံသာဒီနံ ဝါ အညတရံ ခါဒါမာတိ သမ္မူဠှာ ခါဒိံသု၊ ပိယပုတ္တမံသဘာဝံ ပန ဇာနန္တာဝ ခါဒိံသု. န ‘‘အဟော ဝတ မယံ ပုနပိ ဧဝရူပံ ပုတ္တမံသံ ခါဒေယျာမာ’’တိ ပတ္ထနံ ကတွာ ခါဒိံသု၊ ပတ္ထနံ ပန ဝီတိဝတ္တာဝ ဟုတွာ ခါဒိံသု. န ‘‘ဧတ္တကံ ကန္တာရေ ခါဒိတွာ အဝသိဋ္ဌံ ကန္တာရံ အတိက္ကမ္မ လောဏမ္ဗိလာဒီဟိ ယောဇေတွာ ခါဒိဿာမာ’’တိ သန္နိဓိံ အကံသု၊ ကန္တာရပရိယောသာနေ ပန ‘‘ပုရေ မဟာဇနော ပဿတီ’’တိ ဘူမိယံ ဝါ နိခဏိံသု၊ အဂ္ဂိနာ ဝါ ဈာပယိံသု. န ‘‘ကောစိ အညော အမှေ ဝိယ ဧဝရူပံ ပုတ္တမံသံ ခါဒိတုံ န လဘတီ’’တိ မာနံ ဝါ ဒပ္ပံ ဝါ အကံသု၊ နိဟတမာနာ ပန နိဟတဒပ္ပါ ဟုတွာ ခါဒိံသု. ‘‘ကိံ ဣမိနာ အလောဏေန အနမ္ဗိလေန အဓူပိတေန ဒုဂ္ဂန္ဓေနာ’’တိ န ဟီဠေတွာ ခါဒိံသု၊ ဟီဠနံ ပန ဝီတိဝတ္တာ ဟုတွာ ခါဒိံသု. န ‘‘တုယှံ ဘာဂေါ မယှံ ဘာဂေါ တဝ ပုတ္တော မမ ပုတ္တော’’တိ အညမညံ အတိမညိံသု. သမဂ္ဂါ ပန သမ္မောဒမာနာ ဟုတွာ ခါဒိံသု. ဣမံ နေသံ ဧဝရူပံ နိစ္ဆန္ဒရာဂါဒိပရိဘောဂံ သမ္ပဿမာနော သတ္ထာ ဘိက္ခုသံဃမ္ပိ တံ ကာရဏံ အနုဇာနာပေန္တော တံ ကိံ မညထ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အပိ နု တေ ဒဝါယ ဝါ အာဟာရံ အာဟာရေယျုန္တိအာဒိမာဟ. တတ္ထ ဒဝါယ ဝါတိအာဒီနိ ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂေ (ဝိသုဒ္ဓိ. ၁.၁၈) ဝိတ္ထာရိတာနေဝ. ကန္တာရဿာတိ နိတ္တိဏ္ဏာဝသေသဿ ကန္တာရဿ.
ဧဝမေဝ ခေါတိ နဝန္နံ ပါဋိကုလျာနံ ဝသေန ပိယပုတ္တမံသသဒိသော ကတွာ ဒဋ္ဌဗ္ဗောတိ အတ္ထော. ကတမေသံ နဝန္နံ? ဂမနပါဋိကုလျတာဒီနံ. ဂမနပါဋိကုလျတံ ပစ္စဝေက္ခန္တောပိ ကဗဠီကာရာဟာရံ ပရိဂ္ဂဏှာတိ၊ ပရိယေသနပါဋိကုလျတံ ပစ္စဝေက္ခန္တောပိ၊ ပရိဘောဂနိဓာနအာသယပရိပက္ကာပရိပက္ကသမ္မက္ခဏနိဿန္ဒပါဋိကုလျတံ ပစ္စဝေက္ခန္တောပိ၊ တာနိ ပနေတာနိ ဂမနပါဋိကုလျတာဒီနိ ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂေ (ဝိသုဒ္ဓိ. ၁.၂၉၄) အာဟာရပါဋိကုလျတာနိဒ္ဒေသေ ဝိတ္ထာရိတာနေဝ. ဣတိ ဣမေသံ နဝန္နံ ပါဋိကုလျာနံ ဝသေန ပုတ္တမံသူပမံ ကတွာ အာဟာရော ပရိဘုဉ္ဇိတဗ္ဗော.
ယထာ တေ ဇာယမ္ပတိကာ ပါဋိကုလျံ ပိယပုတ္တမံသံ ခါဒန္တာ န သာရတ္တာ ဂိဒ္ဓမာနသာ ဟုတွာ ခါဒိံသု၊ မဇ္ဈတ္တဘာဝေယေဝ နိစ္ဆန္ဒရာဂပရိဘောဂေ ဌိတာ ခါဒိံသု၊ ဧဝံ နိစ္ဆန္ဒရာဂပရိဘောဂံ ကတွာ ပရိဘုဉ္ဇိတဗ္ဗော. ယထာ စ တေ န အဋ္ဌိနှာရုစမ္မနိဿိတံ အပနေတွာ ထူလထူလံ ဝရမံသမေဝ ခါဒိံသု၊ ဟတ္ထသမ္ပတ္တမေဝ ပန ခါဒိံသု၊ ဧဝံ သုက္ခဘတ္တမန္ဒဗျဉ္ဇနာဒီနိ ပိဋ္ဌိဟတ္ထေန အပဋိက္ခိပိတွာ ဝဋ္ဋကေန ဝိယ ကုက္ကုဋေန ဝိယ စ ဩဓိံ အဒဿေတွာ တတော တတော သပ္ပိမံသာဒိသံသဋ္ဌဝရဘောဇနံယေဝ ဝိစိနိတွာ အဘုဉ္ဇန္တေန သီဟေန ဝိယ သပဒါနံ ပရိဘုဉ္ဇိတဗ္ဗော.
ယထာ စ တေ န ယာဝဒတ္ထံ ကဏ္ဌပ္ပမာဏံ ခါဒိံသု၊ ထောကံ ထောကံ ပန ဧကေကဒိဝသံ ယာပနမတ္တမေဝ ခါဒိံသု၊ ဧဝမေဝ အာဟရဟတ္ထကာဒိဗြာဟ္မဏာနံ အညတရေန ဝိယ ယာဝဒတ္ထံ ဥဒရာဝဒေဟကံ အဘုဉ္ဇန္တေန စတုန္နံ ပဉ္စန္နံ ဝါ အာလောပါနံ ဩကာသံ ဌပေတွာဝ ဓမ္မသေနာပတိနာ ဝိယ ပရိဘုဉ္ဇိတဗ္ဗော. သော ကိရ ပဉ္စစတ္တာလီသ ဝဿာနိ တိဋ္ဌမာနော ‘‘ပစ္ဆာဘတ္တေ အမ္ဗိလုဂ္ဂါရသမုဋ္ဌာပကံ ကတွာ ဧကဒိဝသမ္ပိ အာဟာရံ န အာဟာရေသိ’’န္တိ ဝတွာ သီဟနာဒံ နဒန္တော ဣမံ ဂါထမာဟ –
‘‘စတ္တာရော ပဉ္စ အာလောပေ၊ အဘုတွာ ဥဒကံ ပိဝေ၊
အလံ ဖာသုဝိဟာရာယ၊ ပဟိတတ္တဿ ဘိက္ခုနော’’တိ. (ထေရဂါ. ၉၈၃)၊
ယထာ စ တေ န အညမညံ မစ္ဆရာယန္တာ ခါဒိံသု၊ ဝိဂတမလမစ္ဆေရေန ပန ပရိသုဒ္ဓေနေဝ စေတသာ ခါဒိံသု၊ ဧဝမေဝ ပိဏ္ဍပါတံ လဘိတွာ အမစ္ဆရာယိတွာ ‘‘ဣမံ သဗ္ဗံ ဂဏှန္တဿ သဗ္ဗံ ဒဿာမိ၊ ဥပဍ္ဎံ ဂဏှန္တဿ ဥပဍ္ဎံ၊ သစေ ဂဟိတာဝသေသော ဘဝိဿတိ၊ အတ္တနာ ပရိဘုဉ္ဇိဿာမီ’’တိ သာရဏီယဓမ္မေ ဌိတေနေဝ ပရိဘုဉ္ဇိတဗ္ဗော. ယထာ စ တေ န ‘‘အညံ ကိဉ္စိ မယံ မိဂမံသံ ဝါ မောရမံသာဒီနံ ဝါ အညတရံ ခါဒါမာ’’တိ သမ္မူဠှာ ခါဒိံသု၊ ပိယပုတ္တမံသဘာဝံ ပန ဇာနန္တာဝ ခါဒိံသု၊ ဧဝမေဝ ပိဏ္ဍပါတံ လဘိတွာ ‘‘အဟံ ခါဒါမိ ဘုဉ္ဇာမီ’’တိ အတ္တူပလဒ္ဓိသမ္မောဟံ အနုပ္ပါဒေတွာ ‘‘ကဗဠီကာရာဟာရော န ဇာနာတိ ‘စာတုမဟာဘူတိကကာယံ ဝဍ္ဎေမီ’တိ၊ ကာယောပိ န ဇာနာတိ ‘ကဗဠီကာရာဟာရော မံ ဝဍ္ဎေတီ’’’တိ၊ ဧဝံ သမ္မောဟံ ပဟာယ ပရိဘုဉ္ဇိတဗ္ဗော. သတိသမ္ပဇညဝသေနာပိ စေသ အသမ္မူဠှေနေဝ ဟုတွာ ပရိဘုဉ္ဇိတဗ္ဗော.
ယထာ စ တေ န ‘‘အဟော ဝတ မယံ ပုနပိ ဧဝရူပံ ပုတ္တမံသံ ခါဒေယျာမာ’’တိ ပတ္ထနံ ကတွာ ခါဒိံသု၊ ပတ္ထနံ ပန ဝီတိဝတ္တာဝ ဟုတွာ ခါဒိံသု၊ ဧဝမေဝ ပဏီတဘောဇနံ လဒ္ဓါ ‘အဟော ဝတာဟံ သွေပိ ပုနဒိဝသေပိ ဧဝရူပံ လဘေယျံ’၊ လူခံ ဝါ ပန လဒ္ဓါ ‘‘ဟိယျော ဝိယ မေ အဇ္ဇ ပဏီတဘောဇနံ န လဒ္ဓ’’န္တိ ပတ္ထနံ ဝါ အနုသောစနံ ဝါ အကတွာ နိတ္တဏှေန –
‘‘အတီတံ နာနုသောစာမိ၊ နပ္ပဇပ္ပါမိနာဂတံ၊
ပစ္စုပ္ပန္နေန ယာပေမိ၊ တေန ဝဏ္ဏော ပသီဒတီ’’တိ. (ဇာ. ၂.၂၂.၉၀) –
ဣမံ ဩဝါဒံ အနုဿရန္တေန ‘‘ပစ္စုပ္ပန္နေနေဝ ယာပေဿာမီ’’တိ ပရိဘုဉ္ဇိတဗ္ဗော.
ယထာ စ တေ န ‘‘ဧတ္တကံ ကန္တာရေ ခါဒိတွာ အဝသိဋ္ဌံ ကန္တာရံ အတိက္ကမ္မ လောဏမ္ဗိလာဒီဟိ ယောဇေတွာ ခါဒိဿာမာ’’တိ သန္နိဓိံ အကံသု၊ ကန္တာရပရိယောသာနေ ပန ‘‘ပုရေ မဟာဇနော ပဿတီ’’တိ ဘူမိယံ ဝါ နိခဏိံသု၊ အဂ္ဂိနာ ဝါ ဈာပယိံသု၊ ဧဝမေဝ –
‘‘အန္နာနမထော ပါနာနံ၊
ခါဒနီယာနံ အထောပိ ဝတ္ထာနံ၊
လဒ္ဓါ န သန္နိဓိံ ကယိရာ၊
န စ ပရိတ္တသေ တာနိ အလဘမာနော’’တိ. (သု. နိ. ၉၃၀)၊ –
ဣမံ ဩဝါဒံ အနုဿရန္တေန စတူသု ပစ္စယေသု ယံ ယံ လဘတိ၊ တတော တတော အတ္တနော ယာပနမတ္တံ ဂဟေတွာ၊ သေသံ သဗြဟ္မစာရီနံ ဝိဿဇ္ဇေတွာ သန္နိဓိံ ပရိဝဇ္ဇန္တေန ပရိဘုဉ္ဇိတဗ္ဗော. ယထာ စ တေ န ‘‘ကောစိ အညော အမှေ ဝိယ ဧဝရူပံ ပုတ္တမံသံ ခါဒိတုံ န လဘတီ’’တိ မာနံ ဝါ ဒပ္ပံ ဝါ အကံသု၊ နိဟတမာနာ ပန နိဟတဒပ္ပါ ဟုတွာ ခါဒိံသု၊ ဧဝမေဝ ပဏီတဘောဇနံ လဘိတွာ ‘‘အဟမသ္မိ လာဘီ စီဝရပိဏ္ဍပါတာဒီန’’န္တိ န မာနော ဝါ ဒပ္ပေါ ဝါ ကာတဗ္ဗော. ‘‘နာယံ ပဗ္ဗဇ္ဇာ စီဝရာဒိဟေတု၊ အရဟတ္တဟေတု ပနာယံ ပဗ္ဗဇ္ဇာ’’တိ ပစ္စဝေက္ခိတွာ နိဟတမာနဒပ္ပေနေဝ ပရိဘုဉ္ဇိတဗ္ဗော.
ယထာ စ တေ ‘‘ကိံ ဣမိနာ အလောဏေန အနမ္ဗိလေန အဓူပိတေန ဒုဂ္ဂန္ဓေနာ’’တိ ဟီဠေတွာ န ခါဒိံသု၊ ဟီဠနံ ပန ဝီတိဝတ္တာ ဟုတွာ ခါဒိံသု၊ ဧဝမေဝ ပိဏ္ဍပါတံ လဘိတွာ ‘‘ကိံ ဣမိနာ အဿဂေါဏဘတ္တသဒိသေန လူခေန နိရသေန၊ သုဝါနဒေါဏိယံ တံ ပက္ခိပထာ’’တိ ဧဝံ ပိဏ္ဍပါတံ ဝါ ‘‘ကော ဣမံ ဘုဉ္ဇိဿတိ၊ ကာကသုနခါဒီနံ ဒေဟီ’’တိ ဧဝံ ဒါယကံ ဝါ အဟီဠေန္တေန –
‘‘သ ပတ္တပါဏိ ဝိစရန္တော၊ အမူဂေါ မူဂသမ္မတော၊
အပ္ပံ ဒါနံ န ဟီဠေယျ၊ ဒါတာရံ နာဝဇာနိယာ’’တိ. (သု. နိ. ၇၁၈)၊ –
ဣမံ ဩဝါဒံ အနုဿရန္တေန ပရိဘုဉ္ဇိတဗ္ဗော. ယထာ စ တေ န ‘‘တုယှံ ဘာဂေါ၊ မယှံ ဘာဂေါ၊ တဝ ပုတ္တော မမ ပုတ္တော’’တိ အညမညံ အတိမညိံသု၊ သမဂ္ဂါ ပန၊ သမ္မောဒမာနာ ဟုတွာ ခါဒိံသု၊ ဧဝမေဝံ ပိဏ္ဍပါတံ လဘိတွာ ယထာ ဧကစ္စော ‘‘ကော တုမှာဒိသာနံ ဒဿတိ နိက္ကာရဏာ ဥမ္မာရေသု ပက္ခလန္တာနံ အာဟိဏ္ဍန္တာနံ ဝိဇာတမာတာပိ ဝေါ ဒါတဗ္ဗံ န မညတိ၊ မယံ ပန ဂတဂတဋ္ဌာနေ ပဏီတာနိ စီဝရာဒီနိ လဘာမာ’’တိ သီလဝန္တေ သဗြဟ္မစာရီ အတိမညတိ၊ ယံ သန္ဓာယ ဝုတ္တံ –
‘‘သော တေန လာဘသက္ကာရသိလောကေန အဘိဘူတော ပရိယာဒိဏ္ဏစိတ္တော အညေ ပေသလေ ဘိက္ခူ အတိမညတိ. တဉှိ တဿ၊ ဘိက္ခဝေ၊ မောဃပုရိသဿ ဟောတိ ဒီဃရတ္တံ အဟိတာယ ဒုက္ခာယာ’’တိ (သံ. နိ. ၂.၁၆၁).
ဧဝံ ကဉ္စိ အနတိမညိတွာ သဗ္ဗေဟိ သဗြဟ္မစာရီဟိ သဒ္ဓိံ သမဂ္ဂေန သမ္မောဒမာနေန ဟုတွာ ပရိဘုဉ္ဇိတဗ္ဗံ.
ပရိညာတေတိ ဉာတပရိညာ တီရဏပရိညာ ပဟာနပရိညာတိ ဣမာဟိ တီဟိ ပရိညာဟိ ပရိညာတေ. ကထံ? ဣဓ ဘိက္ခု ‘‘ကဗဠီကာရာဟာရော နာမ အယံ သဝတ္ထုကဝသေန ဩဇဋ္ဌမကရူပံ ဟောတိ၊ ဩဇဋ္ဌမကရူပံ ကတ္ထ ပဋိဟညတိ? ဇိဝှါပသာဒေ၊ ဇိဝှါပသာဒေါ ကိန္နိဿိတော? စတုမဟာဘူတနိဿိတော. ဣတိ ဩဇဋ္ဌမကံ ဇိဝှါပသာဒေါ တဿ ပစ္စယာနိ မဟာဘူတာနီတိ ဣမေ ဓမ္မာ ရူပက္ခန္ဓော နာမ၊ တံ ပရိဂ္ဂဏှတော ဥပ္ပန္နာ ဖဿပဉ္စမကာ ဓမ္မာ စတ္တာရော အရူပက္ခန္ဓာ. ဣတိ သဗ္ဗေပိမေ ပဉ္စက္ခန္ဓာ သင်္ခေပတော နာမရူပမတ္တံ ဟောတီ’’တိ ပဇာနာတိ. သော တေ ဓမ္မေ သရသလက္ခဏတော ဝဝတ္ထပေတွာ တေသံ ပစ္စယံ ပရိယေသန္တော အနုလောမပဋိလောမံ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒံ ပဿတိ. ဧတ္တာဝတာနေန ကဗဠီကာရာဟာရမုခေန သပ္ပစ္စယဿ နာမရူပဿ ယာထာဝတော ဒိဋ္ဌတ္တာ ကဗဠီကာရာဟာရော ဉာတပရိညာယ ပရိညာတော ဟောတိ. သော တဒေဝ သပ္ပစ္စယံ နာမရူပံ အနိစ္စံ ဒုက္ခံ အနတ္တာတိ တီဏိ လက္ခဏာနိ အာရောပေတွာ သတ္တန္နံ အနုပဿနာနံ ဝသေန သမ္မသတိ. ဧတ္တာဝတာနေန သော တိလက္ခဏပဋိဝေဓသမ္မသနဉာဏသင်္ခါတာယ တီရဏပရိညာယ ပရိညာတော ဟောတိ. တသ္မိံယေဝ နာမရူပေ ဆန္ဒရာဂါဝကဍ္ဎနေန အနာဂါမိမဂ္ဂေန ပရိဇာနတာ ပဟာနပရိညာယ ပရိညာတော ဟောတီတိ.
ပဉ္စကာမဂုဏိကောတိ ပဉ္စကာမဂုဏသမ္ဘဝေါ ရာဂေါ ပရိညာတော ဟောတိ. ဧတ္ထ ပန တိဿော ပရိညာ ဧကပရိညာ သဗ္ဗပရိညာ မူလပရိညာတိ. ကတမာ ဧကပရိညာ? ယော ဘိက္ခု ဇိဝှါဒွါရေ ဧကရသတဏှံ ပရိဇာနာတိ၊ တေန ပဉ္စကာမဂုဏိကော ရာဂေါ ပရိညာတောဝ ဟောတီတိ. ကသ္မာ? တဿာယေဝ တတ္ထ ဥပ္ပဇ္ဇနတော. သာယေဝ ဟိ တဏှာ စက္ခုဒွါရေ ဥပ္ပန္နာ ရူပရာဂေါ နာမ ဟောတိ၊ သောတဒွါရာဒီသု ဥပ္ပန္နာ သဒ္ဒရာဂါဒယော. ဣတိ ယထာ ဧကဿေဝ စောရဿ ပဉ္စမဂ္ဂေ ဟနတော ဧကသ္မိံ မဂ္ဂေ ဂဟေတွာ သီသေ ဆိန္နေ ပဉ္စပိ မဂ္ဂါ ခေမာ ဟောန္တိ၊ ဧဝံ ဇိဝှါဒွါရေ ရသတဏှာယ ပရိညာတာယ ပဉ္စကာမဂုဏိကော ရာဂေါ ပရိညာတော ဟောတီတိ အယံ ဧကပရိညာ နာမ.
ကတမာ သဗ္ဗပရိညာ? ပတ္တေ ပက္ခိတ္တပိဏ္ဍပါတသ္မိဉှိ ဧကသ္မိံယေဝ ပဉ္စကာမဂုဏိကရာဂေါ လဗ္ဘတိ. ကထံ? ပရိသုဒ္ဓံ တာဝဿ ဝဏ္ဏံ ဩလောကယတော ရူပရာဂေါ ဟောတိ၊ ဥဏှေ သပ္ပိမှိ တတ္ထ အာသိဉ္စန္တေ ပဋပဋာတိ သဒ္ဒေါ ဥဋ္ဌဟတိ၊ တထာရူပံ ခါဒနီယံ ဝါ ခါဒန္တဿ မုရုမုရူတိ သဒ္ဒေါ ဥပ္ပဇ္ဇတိ၊ တံ အဿာဒယတော သဒ္ဒရာဂေါ. ဇီရကာဒိဝသဂန္ဓံ အဿာဒေန္တဿ ဂန္ဓရာဂေါ၊ သာဒုရသဝသေန ရသရာဂေါ. မုဒုဘောဇနံ ဖဿဝန္တန္တိ အဿာဒယတော ဖောဋ္ဌဗ္ဗရာဂေါ. ဣတိ ဣမသ္မိံ အာဟာရေ သတိသမ္ပဇညေန ပရိဂ္ဂဟေတွာ နိစ္ဆန္ဒရာဂပရိဘောဂေန ပရိဘုတ္တေ သဗ္ဗောပိ သော ပရိညာတော ဟောတီတိ အယံ သဗ္ဗပရိညာ နာမ.
ကတမာ မူလပရိညာ? ပဉ္စကာမဂုဏိကရာဂဿ ဟိ ကဗဠီကာရာဟာရော မူလံ. ကသ္မာ? တသ္မိံ သတိ တဿုပ္ပတ္တိတော. ဗြာဟ္မဏတိဿဘယေ ကိရ ဒွါဒသ ဝဿာနိ ဇာယမ္ပတိကာနံ ဥပနိဇ္ဈာနစိတ္တံ နာမ နာဟောသိ. ကသ္မာ? အာဟာရမန္ဒတာယ. ဘယေ ပန ဝူပသန္တေ ယောဇနသတိကော တမ္ဗပဏ္ဏိဒီပေါ ဒါရကာနံ ဇာတမင်္ဂလေဟိ ဧကမင်္ဂလော အဟောသိ. ဣတိ မူလဘူတေ အာဟာရေ ပရိညာတေ ပဉ္စကာမဂုဏိကော ရာဂေါ ပရိညာတောဝ ဟောတီတိ အယံ မူလပရိညာ နာမ.
နတ္ထိ တံ သံယောဇနန္တိ တေန ရာဂေန သဒ္ဓိံ ပဟာနေကဋ္ဌတာယ ပဟီနတ္တာ နတ္ထိ. ဧဝမယံ ဒေသနာ ယာဝ အနာဂါမိမဂ္ဂါ ကထိတာ. ‘‘ဧတ္တကေန ပန မာ ဝေါသာနံ အာပဇ္ဇိံသူ’’တိ ဧတေသံယေဝ ရူပါဒီနံ ဝသေန ပဉ္စသု ခန္ဓေသု ဝိပဿနံ ဝဍ္ဎေတွာ ယာဝ အရဟတ္တာ ကထေတုံ ဝဋ္ဋတီတိ. ပဌမာဟာရော (နိဋ္ဌိတော).
ဒုတိယေ နိစ္စမ္မာတိ ခုရတော ပဋ္ဌာယ ယာဝ သိင်္ဂမူလာ သကလသရီရတော ဥဒ္ဒါလိတစမ္မာ ကိံသုကရာသိဝဏ္ဏာ. ကသ္မာ ပန အညံ ဟတ္ထိအဿဂေါဏာဒိဥပမံ အဂဟေတွာ နိစ္စမ္မဂါဝူပမာ ဂဟိတာတိ? တိတိက္ခိတုံ အသမတ္ထဘာဝဒီပနတ္ထံ. မာတုဂါမော ဟိ ဥပ္ပန္နံ ဒုက္ခဝေဒနံ တိတိက္ခိတုံ အဓိဝါသေတုံ န သက္ကောတိ၊ ဧဝမေဝ ဖဿာဟာရော အဗလော ဒုဗ္ဗလောတိ ဒဿနတ္ထံ သဒိသမေဝ ဥပမံ အာဟရိ. ကုဋ္ဋန္တိ သိလာကုဋ္ဋာဒီနံ အညတရံ. ကုဋ္ဋနိဿိတာ ပါဏာ နာမ ဥဏ္ဏနာဘိသရဗူမူသိကာဒယော. ရုက္ခနိဿိတာတိ ဥစ္စာလိင်္ဂပါဏကာဒယော. ဥဒကနိဿိတာတိ မစ္ဆသုံသုမာရာဒယော. အာကာသနိဿိတာတိ ဍံသမကသကာကကုလလာဒယော. ခါဒေယျုန္တိ လုဉ္စိတွာ ခါဒေယျုံ. သာ တသ္မိံ တသ္မိံ ဌာနေ တံ တံဌာနသန္နိဿယမူလိကံ ပါဏခါဒနဘယံ သမ္ပဿမာနာ နေဝ အတ္တနော သက္ကာရသမ္မာနံ၊ န ပိဋ္ဌိပရိကမ္မသရီရသမ္ဗာဟနဥဏှောဒကာနိ ဣစ္ဆတိ၊ ဧဝမေဝ ဘိက္ခု ဖဿာဟာရမူလကံ ကိလေသပါဏကခါဒနဘယံ သမ္ပဿမာနော တေဘူမကဖဿေန အနတ္ထိကော ဟောတိ.
ဖဿေ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အာဟာရေ ပရိညာတေတိ တီဟိ ပရိညာဟိ ပရိညာတေ. ဣဓာပိ တိဿော ပရိညာ. တတ္ထ ‘‘ဖဿော သင်္ခါရက္ခန္ဓော၊ တံသမ္ပယုတ္တာ ဝေဒနာ ဝေဒနာက္ခန္ဓော၊ သညာ သညာက္ခန္ဓော၊ စိတ္တံ ဝိညာဏက္ခန္ဓော၊ တေသံ ဝတ္ထာရမ္မဏာနိ ရူပက္ခန္ဓော’’တိ ဧဝံ သပ္ပစ္စယဿ နာမရူပဿ ယာထာဝတော ဒဿနံ ဉာတပရိညာ. တတ္ထေဝ တိလက္ခဏံ အာရောပေတွာ သတ္တန္နံ အနုပဿနာနံ ဝသေန အနိစ္စာဒိတော တုလနံ တီရဏပရိညာ. တသ္မိံယေဝ ပန နာမရူပေ ဆန္ဒရာဂနိက္ကဍ္ဎနော အရဟတ္တမဂ္ဂေါ ပဟာနပရိညာ. တိဿော ဝေဒနာတိ ဧဝံ ဖဿာဟာရေ တီဟိ ပရိညာဟိ ပရိညာတေ တိဿော ဝေဒနာ ပရိညာတာဝ ဟောန္တိ တမ္မူလကတ္တာ တံသမ္ပယုတ္တတ္တာ စ. ဣတိ ဖဿာဟာရဝသေန ဒေသနာ ယာဝ အရဟတ္တာ ကထိတာ. ဒုတိယာဟာရော.
တတိယေ အင်္ဂါရကာသူတိ အင်္ဂါရာနံ ကာသု. ကာသူတိ ရာသိပိ ဝုစ္စတိ အာဝါဋောပိ.
‘‘အင်္ဂါရကာသုံ အပရေ ဖုဏန္တိ၊
နရာ ရုဒန္တာ ပရိဒဍ္ဎဂတ္တာ၊
ဘယဉှိ မံ ဝိန္ဒတိ သူတ ဒိသွာ၊
ပုစ္ဆာမိ တံ မာတလိ ဒေဝသာရထီ’’တိ. (ဇာ. ၂.၂၂.၄၆၂)၊ –
ဧတ္ထ ရာသိ ‘‘ကာသူ’’တိ ဝုတ္တော.
‘‘ကိန္နု သန္တရမာနောဝ၊ ကာသုံ ခနသိ သာရထီ’’တိ? (ဇာ. ၂.၂၂.၃). –
ဧတ္ထ အာဝါဋော. ဣဓာပိ အယမေဝ အဓိပ္ပေတော. သာဓိကပေါရိသာတိ အတိရေကပေါရိသာ ပဉ္စရတနပ္ပမာဏာ. ဝီတစ္စိကာနံ ဝီတဓူမာနန္တိ ဧတေနဿ မဟာပရိဠာဟတံ ဒဿေတိ. ဇာလာယ ဝါ ဟိ ဓူမေ ဝါ သတိ ဝါတော သမုဋ္ဌာတိ၊ ပရိဠာဟော မဟာ န ဟောတိ၊ တဒဘာဝေ ဝါတာဘာဝတော ပရိဠာဟော မဟာ ဟောတိ. အာရကာဝဿာတိ ဒူရေယေဝ ဘဝေယျ.
ဧဝမေဝ ခေါတိ ဧတ္ထ ဣဒံ ဩပမ္မသံသန္ဒနံ – အင်္ဂါရကာသု ဝိယ ဟိ တေဘူမကဝဋ္ဋံ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ. ဇီဝိတုကာမော ပုရိသော ဝိယ ဝဋ္ဋနိဿိတော ဗာလပုထုဇ္ဇနော. ဒွေ ဗလဝန္တော ပုရိသာ ဝိယ ကုသလာကုသလကမ္မံ. တေသံ တံ ပုရိသံ နာနာဗာဟာသု ဂဟေတွာ အင်္ဂါရကာသုံ ဥပကဍ္ဎနကာလော ဝိယ ပုထုဇ္ဇနဿ ကမ္မာယူဟနကာလော. ကမ္မဉှိ အာယူဟိယမာနမေဝ ပဋိသန္ဓိံ အာကဍ္ဎတိ နာမ. အင်္ဂါရကာသုနိဒါနံ ဒုက္ခံ ဝိယ ကမ္မနိဒါနံ ဝဋ္ဋဒုက္ခံ ဝေဒိတဗ္ဗံ.
ပရိညာတေတိ တီဟိ ပရိညာဟိ ပရိညာတေ. ပရိညာယောဇနာ ပနေတ္ထ ဖဿေ ဝုတ္တနယေနေဝ ဝေဒိတဗ္ဗာ. တိဿော တဏှာတိ ကာမတဏှာ ဘဝတဏှာ ဝိဘဝတဏှာတိ ဣမာ ပရိညာတာ ဟောန္တိ. ကသ္မာ? တဏှာမူလကတ္တာ မနောသဉ္စေတနာယ. န ဟိ ဟေတုမှိ အပ္ပဟီနေ ဖလံ ပဟီယတိ. ဣတိ မနောသဉ္စေတနာဟာရဝသေနပိ ယာဝ အရဟတ္တာ ဒေသနာ ကထိတာ. တတိယာဟာရော.
စတုတ္ထေ အာဂုစာရိန္တိ ပါပစာရိံ ဒေါသကာရကံ. ကထံ သော ပုရိသောတိ သော ပုရိသော ကထံဘူတော၊ ကိံ ယာပေတိ၊ န ယာပေတီတိ ပုစ္ဆတိ? တထေဝ ဒေဝ ဇီဝတီတိ ယထာ ပုဗ္ဗေ၊ ဣဒါနိပိ တထေဝ ဇီဝတိ.
ဧဝမေဝ ခေါတိ ဣဓာပိ ဣဒံ ဩပမ္မသံသန္ဒနံ – ရာဇာ ဝိယ ဟိ ကမ္မံ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ၊ အာဂုစာရီ ပုရိသော ဝိယ ဝဋ္ဋသန္နိဿိတော ဗာလပုထုဇ္ဇနော၊ တီဏိ သတ္တိသတာနိ ဝိယ ပဋိသန္ဓိဝိညာဏံ၊ အာဂုစာရိံ ပုရိသံ ‘‘တီဟိ သတ္တိသတေဟိ ဟနထာ’’တိ ရညာ အာဏတ္တကာလော ဝိယ ကမ္မရညာ ဝဋ္ဋသန္နိဿိတပုထုဇ္ဇနံ ဂဟေတွာ ပဋိသန္ဓိယံ ပက္ခိပနကာလော. တတ္ထ ကိဉ္စာပိ တီဏိ သတ္တိသတာနိ ဝိယ ပဋိသန္ဓိဝိညာဏံ၊ သတ္တီသု ပန ဒုက္ခံ နတ္ထိ၊ သတ္တီဟိ ပဟဋဝဏမူလကံ ဒုက္ခံ၊ ဧဝမေဝ ပဋိသန္ဓိယမ္ပိ ဒုက္ခံ နတ္ထိ၊ ဒိန္နာယ ပန ပဋိသန္ဓိယာ ပဝတ္တေ ဝိပါကဒုက္ခံ သတ္တိပဟဋဝဏမူလကံ ဒုက္ခံ ဝိယ ဟောတိ.
ပရိညာတေတိ တီဟေဝ ပရိညာဟိ ပရိညာတေ. ဣဓာပိ ပရိညာယောဇနာ ဖဿာဟာရေ ဝုတ္တနယေနေဝ ဝေဒိတဗ္ဗာ. နာမရူပန္တိ ဝိညာဏပစ္စယာ နာမရူပံ. ဝိညာဏသ္မိဉှိ ပရိညာတေ တံ ပရိညာတမေဝ ဟောတိ တမ္မူလကတ္တာ သဟုပ္ပန္နတ္တာ စ. ဣတိ ဝိညာဏာဟာရဝသေနပိ ယာဝ အရဟတ္တာ ဒေသနာ ကထိတာတိ. စတုတ္ထာဟာရော. တတိယံ.