၄. ကဠာရခတ္တိယဝဂ္ဂေါ

၁. ဘူတသုတ္တဝဏ္ဏနာ

၃၁. ကဠာရခတ္တိယဝဂ္ဂဿ ပဌမေ အဇိတပဉှေတိ အဇိတမာဏဝေန ပုစ္ဆိတပဉှေ. သင်္ခါတဓမ္မာသေတိ သင်္ခါတဓမ္မာ ဝုစ္စန္တိ ဉာတဓမ္မာ တုလိတဓမ္မာ တီရိတဓမ္မာ. သေက္ခာတိ သတ္တ သေက္ခာ. ပုထူတိ တေယေဝ သတ္တ ဇနေ သန္ဓာယ ပုထူတိ ဝုတ္တံ. ဣဓာတိ ဣမသ္မိံ သာသနေ. နိပကောတိ နေပက္ကံ ဝုစ္စတိ ပညာ၊ တာယ သမန္နာဂတတ္တာ နိပကော၊ တွံ ပဏ္ဍိတော ပဗြူဟီတိ ယာစတိ. ဣရိယန္တိ ဝုတ္တိံ အာစာရံ ဂေါစရံ ဝိဟာရံ ပဋိပတ္တိံ. မာရိသာတိ ဘဂဝန္တံ အာလပတိ. သေက္ခာနဉ္စ သင်္ခါတဓမ္မာနဉ္စ ခီဏာသဝါနဉ္စ ပဋိပတ္တိံ မယာ ပုစ္ဆိတော ပဏ္ဍိတ၊ မာရိသ၊ မယှံ ကထေဟီတိ အယမေတ္ထ သင်္ခေပတ္ထော.

တုဏှီ အဟောသီတိ ကသ္မာ ယာဝ တတိယံ ပုဋ္ဌော တုဏှီ အဟောသိ? ကိံ ပဉှေ ကင်္ခတိ၊ ဥဒါဟု အဇ္ဈာသယေတိ? အဇ္ဈာသယေ ကင်္ခတိ၊ နော ပဉှေ. ဧဝံ ကိရဿ အဟောသိ – ‘‘သတ္ထာ မံ သေက္ခာသေက္ခာနံ အာဂမနီယပဋိပဒံ ကထာပေတုကာမော၊ သာ စ ခန္ဓဝသေန ဓာတုဝသေန အာယတနဝသေန ပစ္စယာကာရဝသေနာတိ ဗဟူဟိ ကာရဏေဟိ သက္ကာ ကထေတုံ. ကထံ ကထေန္တော နု ခေါ သတ္ထု အဇ္ဈာသယံ ဂဟေတွာ ကထေတုံ သက္ခိဿာမီ’’တိ? အထ သတ္ထာ စိန္တေသိ – ‘‘ဌပေတွာ မံ အညော ပတ္တံ အာဒါယ စရန္တော သာဝကော နာမ ပညာယ သာရိပုတ္တသမော နတ္ထိ. အယမ္ပိ မယာ ပဉှံ ပုဋ္ဌော ယာဝ တတိယံ တုဏှီ ဧဝ. ပဉှေ နု ခေါ ကင်္ခတိ၊ ဥဒါဟု အဇ္ဈာသယေ’’တိ. အထ ‘‘အဇ္ဈာသယေ’’တိ ဉတွာ ပဉှကထနတ္ထာယ နယံ ဒဒမာနော ဘူတမိဒန္တိ၊ သာရိပုတ္တ၊ ပဿသီတိ အာဟ.

တတ္ထ ဘူတန္တိ ဇာတံ နိဗ္ဗတ္တံ၊ ခန္ဓပဉ္စကဿေတံ နာမံ. ဣတိ သတ္ထာ ‘‘ပဉ္စက္ခန္ဓဝသေန၊ သာရိပုတ္တ၊ ဣမံ ပဉှံ ကထေဟီ’’တိ ထေရဿ နယံ ဒေတိ. သဟနယဒါနေန ပန ထေရဿ တီရေ ဌိတပုရိသဿ ဝိဝဋော ဧကင်္ဂဏော မဟာသမုဒ္ဒေါ ဝိယ နယသတေန နယသဟဿေန ပဉှဗျာကရဏံ ဥပဋ္ဌာသိ. အထ နံ ဗျာကရောန္တော ဘူတမိဒန္တိ၊ ဘန္တေတိအာဒိမာဟ. တတ္ထ ဘူတမိဒန္တိ ဣဒံ နိဗ္ဗတ္တံ ခန္ဓပဉ္စကံ. သမ္မပ္ပညာယ ပဿတီတိ သဟ ဝိပဿနာယ မဂ္ဂပညာယ သမ္မာ ပဿတိ. ပဋိပန္နော ဟောတီတိ သီလတော ပဋ္ဌာယ ယာဝ အရဟတ္တမဂ္ဂါ နိဗ္ဗိဒါဒီနံ အတ္ထာယ ပဋိပန္နော ဟောတိ. တဒါဟာရသမ္ဘဝန္တိ ဣဒံ ကသ္မာ အာရဘိ? ဧတံ ခန္ဓပဉ္စကံ အာဟာရံ ပဋိစ္စ ဌိတံ၊ တသ္မာ တံ အာဟာရသမ္ဘဝံ နာမ ကတွာ ဒဿေတုံ ဣဒံ အာရဘိ. ဣတိ ဣမိနာပိ ပရိယာယေန သေက္ခပဋိပဒါ ကထိတာ ဟောတိ. တဒါဟာရနိရောဓာတိ တေသံ အာဟာရာနံ နိရောဓေန. ဣဒံ ကသ္မာ အာရဘိ? တဉှိ ခန္ဓပဉ္စကံ အာဟာရနိရောဓာ နိရုဇ္ဈတိ၊ တသ္မာ တံ အာဟာရနိရောဓသမ္ဘဝံ နာမ ကတွာ ဒဿေတုံ ဣဒံ အာရဘိ. ဣတိ ဣမိနာပိ ပရိယာယေန သေက္ခဿေဝ ပဋိပဒါ ကထိတာ. နိဗ္ဗိဒါတိ အာဒီနိ သဗ္ဗာနိ ကာရဏဝစနာနီတိ ဝေဒိတဗ္ဗာနိ. အနုပါဒါ ဝိမုတ္တောတိ စတူဟိ ဥပါဒါနေဟိ ကဉ္စိ ဓမ္မံ အဂဟေတွာ ဝိမုတ္တော. သာဓု သာဓူတိ ဣမိနာ ထေရဿ ဗျာကရဏံ သမ္ပဟံသေတွာ သယမ္ပိ တထေဝ ဗျာကရောန္တော ပုန ‘‘ဘူတမိဒ’’န္တိအာဒိမာဟာတိ. ပဌမံ.

၂. ကဠာရသုတ္တဝဏ္ဏနာ

၃၂. ဒုတိယေ ကဠာရခတ္တိယောတိ တဿ ထေရဿ နာမံ. ဒန္တာ ပနဿ ကဠာရာ ဝိသမသဏ္ဌာနာ၊ တသ္မာ ‘‘ကဠာရော’’တိ ဝုစ္စတိ. ဟီနာယာဝတ္တောတိ ဟီနဿ ဂိဟိဘာဝဿ အတ္ထာယ နိဝတ္တော. အဿာသမလတ္ထာတိ အဿာသံ အဝဿယံ ပတိဋ္ဌံ န ဟိ နူန အလတ္ထ၊ တယော မဂ္ဂေ တီဏိ စ ဖလာနိ နူန နာလတ္ထာတိ ဒီပေတိ. ယဒိ ဟိ တာနိ လဘေယျ၊ န သိက္ခံ ပစ္စက္ခာယ ဟီနာယာဝတ္တေယျာတိ အယံ ထေရဿ အဓိပ္ပါယော. န ခွာဟံ၊ အာဝုသောတိ အဟံ ခေါ၊ အာဝုသော၊ ‘‘အဿာသံ ပတ္တော၊ န ပတ္တော’’တိ န ကင်္ခါမိ. ထေရဿ ဟိ သာဝကပါရမီဉာဏံ အဝဿယော၊ တသ္မာ သော န ကင်္ခတိ. အာယတိံ ပနာဝုသောတိ ဣမိနာ ‘‘အာယတိံ ပဋိသန္ဓိ တုမှာကံ ဥဂ္ဃါဋိတာ၊ န ဥဂ္ဃါဋိတာ’’တိ အရဟတ္တပ္ပတ္တိံ ပုစ္ဆတိ. န ခွာဟံ၊ အာဝုသော၊ ဝိစိကိစ္ဆာမီတိ ဣမိနာ ထေရော တတ္ထ ဝိစိကိစ္ဆာဘာဝံ ဒီပေတိ.

ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမီတိ ‘‘ဣမံ သုတကာရဏံ ဘဂဝတော အာရောစေဿာမီ’’တိ ဥပသင်္ကမိ. အညာ ဗျာကတာတိ အရဟတ္တံ ဗျာကတံ. ခီဏာ ဇာတီတိ န ထေရေန ဧဝံ ဗျာကတာ၊ အယံ ပန ထေရော တုဋ္ဌော ပသန္နော ဧဝံ ပဒဗျဉ္ဇနာနိ အာရောပေတွာ အာဟ. အညတရံ ဘိက္ခုံ အာမန္တေသီတိ တံ သုတွာ သတ္ထာ စိန္တေသိ – ‘‘သာရိပုတ္တော ဓီရော ဂမ္ဘီရော. န သော ကေနစိ ကာရဏေန ဧဝံ ဗျာကရိဿတိ. သံခိတ္တေန ပန ပဉှော ဗျာကတော ဘဝိဿတိ. ပက္ကောသာပေတွာ နံ ပဉှံ ဗျာကရာပေဿာမီ’’တိ အညတရံ ဘိက္ခုံ အာမန္တေသိ.

သစေ တံ သာရိပုတ္တာတိ ဣဒံ ဘဂဝါ ‘‘န ဧသ အတ္တနော ဓမ္မတာယ အညံ ဗျာကရိဿတိ၊ ပဉှမေတံ ပုစ္ဆိဿာမိ၊ တံ ကထေန္တောဝ အညံ ဗျာကရိဿတီ’’တိ အညံ ဗျာကရာပေတုံ ဧဝံ ပုစ္ဆိ. ယံနိဒါနာဝုသော၊ ဇာတီတိ၊ အာဝုသော၊ အယံ ဇာတိ နာမ ယံပစ္စယာ၊ တဿ ပစ္စယဿ ခယာ ခီဏသ္မိံ ဇာတိယာ ပစ္စယေ ဇာတိသင်္ခါတံ ဖလံ ခီဏန္တိ ဝိဒိတံ. ဣဓာပိ စ ထေရော ပဉှေ အကင်္ခိတွာ အဇ္ဈာသယေ ကင်္ခတိ. ဧဝံ ကိရဿ အဟောသိ – ‘‘အညာ နာမ တဏှာ ခီဏာ၊ ဥပါဒါနံ ခီဏံ၊ ဘဝေါ ခီဏော၊ ပစ္စယော ခီဏော၊ ကိလေသာ ခီဏာတိအာဒီဟိ ဗဟူဟိ ကာရဏေဟိ သက္ကာ ဗျာကာတုံ၊ ကထံ ကထေန္တော ပန သတ္ထု အဇ္ဈာသယံ ဂဟေတုံ သက္ခိဿာမီ’’တိ.

ကိဉ္စာပိ ဧဝံ အဇ္ဈာသယေ ကင်္ခတိ၊ ပဉှံ ပန အဋ္ဌပေတွာဝ ပစ္စယာကာရဝသေန ဗျာကာသိ. သတ္ထာပိ ပစ္စယာကာရဝသေနေဝ ဗျာကရာပေတုကာမော၊ တသ္မာ ဧသ ဗျာကရောန္တောဝ အဇ္ဈာသယံ ဂဏှိ. တာဝဒေဝ ‘‘ဂဟိတော မေ သတ္ထု အဇ္ဈာသယော’’တိ အညာသိ. အထဿ နယသတေန နယသဟဿေန ပဉှဗျာကရဏံ ဥပဋ္ဌာသိ. ယသ္မာ ပန ဘဂဝါ ဥတ္တရိ ပဉှံ ပုစ္ဆတိ၊ တသ္မာ တေန တံ ဗျာကရဏံ အနုမောဒိတန္တိ ဝေဒိတဗ္ဗံ.

ကထံ ဇာနတော ပန တေတိ ဣဒံ ကသ္မာ အာရဘိ? သဝိသယေ သီဟနာဒံ နဒါပေတုံ. ထေရော ကိရ သူကရနိခါတလေဏဒွါရေ ဒီဃနခပရိဗ္ဗာဇကဿ ဝေဒနာပရိဂ္ဂဟသုတ္တေ ကထိယမာနေ တာလဝဏ္ဋံ ဂဟေတွာ သတ္ထာရံ ဗီဇယမာနော ဌိတော တိဿော ဝေဒနာ ပရိဂ္ဂဟေတွာ သာဝကပါရမီဉာဏံ အဓိဂတော၊ အယမဿ သဝိသယော. ဣမသ္မိံ သဝိသယေ ဌိတော သီဟနာဒံ နဒိဿတီတိ နံ သန္ဓာယ သတ္ထာ ဣဒံ ပဉှံ ပုစ္ဆိ. အနိစ္စာတိ ဟုတွာ အဘာဝဋ္ဌေန အနိစ္စာ. ယဒနိစ္စံ တံ ဒုက္ခန္တိ ဧတ္ထ ကိဉ္စာပိ သုခါ ဝေဒနာ ဌိတိသုခါ ဝိပရိဏာမဒုက္ခာ၊ ဒုက္ခာ ဝေဒနာ ဌိတိဒုက္ခာ ဝိပရိဏာမသုခါ၊ အဒုက္ခမသုခါ ဉာဏသုခါ အညာဏဒုက္ခာ၊ ဝိပရိဏာမကောဋိယာ ပန သဗ္ဗာဝ ဒုက္ခာ နာမ ဇာတာ. ဝိဒိတန္တိ ယသ္မာ ဧဝံ ဝေဒနာတ္တယံ ဒုက္ခန္တိ ဝိဒိတံ၊ တသ္မာ ယာ တတ္ထ တဏှာ၊ သာ န ဥပဋ္ဌာသီတိ ဒဿေတိ.

သာဓု သာဓူတိ ထေရဿ ဝေဒနာပရိစ္ဆေဒဇာနနေ သမ္ပဟံသနံ. ထေရော ဟိ ဝေဒနာ ဧကာတိ ဝါ ဒွေ တိဿော စတဿောတိ ဝါ အဝုတ္တေပိ ဝုတ္တနယေန တာသံ တိဿောတိ ပရိစ္ဆေဒံ အညာသိ၊ တေန တံ ဘဂဝါ သမ္ပဟံသန္တော ဧဝမာဟ. ဒုက္ခသ္မိန္တိ ဣဒံ ဘဂဝါ ဣမိနာ အဓိပ္ပါယေန အာဟ – ‘‘သာရိပုတ္တ၊ ယံ တယာ ‘ဣမိနာ ကာရဏေန ဝေဒနာသု တဏှာ န ဥပဋ္ဌာသီ’တိ ဗျာကတံ၊ တံ သုဗျာကတံ. ‘တိဿော ဝေဒနာ’တိ ဝိဘဇန္တေန ပန တေ အတိပ္ပပဉ္စော ကတော၊ တံ ‘ဒုက္ခသ္မိ’န္တိ ဗျာကရောန္တေနပိ ဟိ တေ သုဗျာကတမေဝ ဘဝေယျ. ယံကိဉ္စိ ဝေဒယိတံ၊ တံ ဒုက္ခန္တိ ဉာတမတ္တေပိ ဟိ ဝေဒနာသု တဏှာ န တိဋ္ဌတိ’’.

ကထံ ဝိမောက္ခာတိ ကတရာ ဝိမောက္ခာ၊ ကတရေန ဝိမောက္ခေန တယာ အညာ ဗျာကတာတိ အတ္ထော? အဇ္ဈတ္တံ ဝိမောက္ခာတိ အဇ္ဈတ္တဝိမောက္ခေန၊ အဇ္ဈတ္တသင်္ခါရေ ပရိဂ္ဂဟေတွာ ပတ္တအရဟတ္တေနာတိ အတ္ထော. တတ္ထ စတုက္ကံ ဝေဒိတဗ္ဗံ – အဇ္ဈတ္တံ အဘိနိဝေသော အဇ္ဈတ္တံ ဝုဋ္ဌာနံ၊ အဇ္ဈတ္တံ အဘိနိဝေသော ဗဟိဒ္ဓါ ဝုဋ္ဌာနံ၊ ဗဟိဒ္ဓါ အဘိနိဝေသော ဗဟိဒ္ဓါ ဝုဋ္ဌာနံ၊ ဗဟိဒ္ဓါ အဘိနိဝေသော အဇ္ဈတ္တံ ဝုဋ္ဌာနန္တိ. အဇ္ဈတ္တဉှိ အဘိနိဝေသိတွာ ဗဟိဒ္ဓါဓမ္မာပိ ဒဋ္ဌဗ္ဗာယေဝ၊ ဗဟိဒ္ဓါ အဘိနိဝေသိတွာ အဇ္ဈတ္တဓမ္မာပိ. တသ္မာ ကောစိ ဘိက္ခု အဇ္ဈတ္တံ သင်္ခါရေသု ဉာဏံ ဩတာရေတွာ တေ ဝဝတ္ထပေတွာ ဗဟိဒ္ဓါ ဩတာရေတိ၊ ဗဟိဒ္ဓါပိ ပရိဂ္ဂဟေတွာ ပုန အဇ္ဈတ္တံ ဩတာရေတိ၊ တဿ အဇ္ဈတ္တ သင်္ခါရေ သမ္မသနကာလေ မဂ္ဂဝုဋ္ဌာနံ ဟောတိ. ဣတိ အဇ္ဈတ္တံ အဘိနိဝေသော အဇ္ဈတ္တံ ဝုဋ္ဌာနံ နာမ. ကောစိ အဇ္ဈတ္တံ သင်္ခါရေသု ဉာဏံ ဩတာရေတွာ တေ ဝဝတ္ထပေတွာ ဗဟိဒ္ဓါ ဩတာရေတိ၊ တဿ ဗဟိဒ္ဓါ သင်္ခါရေ သမ္မသနကာလေ မဂ္ဂဝုဋ္ဌာနံ ဟောတိ. ဣတိ အဇ္ဈတ္တံ အဘိနိဝေသော ဗဟိဒ္ဓါ ဝုဋ္ဌာနံ နာမ. ကောစိ ဗဟိဒ္ဓါ သင်္ခါရေသု ဉာဏံ ဩတာရေတွာ၊ တေ ဝဝတ္ထပေတွာ အဇ္ဈတ္တံ ဩတာရေတိ၊ အဇ္ဈတ္တမ္ပိ ပရိဂ္ဂဟေတွာ ပုန ဗဟိဒ္ဓါ ဩတာရေတိ၊ တဿ ဗဟိဒ္ဓါ သင်္ခါရေ သမ္မသနကာလေ မဂ္ဂဝုဋ္ဌာနံ ဟောတိ. ဣတိ ဗဟိဒ္ဓါ အဘိနိဝေသော ဗဟိဒ္ဓါ ဝုဋ္ဌာနံ နာမ. ကောစိ ဗဟိဒ္ဓါ သင်္ခါရေသု ဉာဏံ ဩတာရေတွာ တေ ဝဝတ္ထပေတွာ အဇ္ဈတ္တံ ဩတာရေတိ၊ တဿ အဇ္ဈတ္တသင်္ခါရေ သမ္မသနကာလေ မဂ္ဂဝုဋ္ဌာနံ ဟောတိ. ဣတိ ဗဟိဒ္ဓါ အဘိနိဝေသော အဇ္ဈတ္တံ ဝုဋ္ဌာနံ နာမ. တတြ ထေရော ‘‘အဇ္ဈတ္တသင်္ခါရေ ပရိဂ္ဂဟေတွာ တေသံ ဝဝတ္ထာနကာလေ မဂ္ဂဝုဋ္ဌာနေန အရဟတ္တံ ပတ္တောသ္မီ’’တိ ဒဿေန္တော အဇ္ဈတ္တံ ဝိမောက္ခာ ခွာဟံ၊ အာဝုသောတိ အာဟ.

သဗ္ဗုပါဒါနက္ခယာတိ သဗ္ဗေသံ စတုန္နမ္ပိ ဥပါဒါနာနံ ခယေန. တထာ သတော ဝိဟရာမီတိ တေနာကာရေန သတိယာ သမန္နာဂတော ဝိဟရာမိ. ယထာ သတံ ဝိဟရန္တန္တိ ယေနာကာရေန မံ သတိယာ သမန္နာဂတံ ဝိဟရန္တံ. အာသဝါ နာနုဿဝန္တီတိ စက္ခုတော ရူပေ သဝန္တိ အာသဝန္တိ သန္ဒန္တိ ပဝတ္တန္တီတိ ဧဝံ ဆဟိ ဒွါရေဟိ ဆသု အာရမ္မဏေသု သဝနဓမ္မာ ကာမာသဝါဒယော အာသဝါ နာနုဿဝန္တိ နာနုပ္ပဝဍ္ဎန္တိ၊ ယထာ မေ န ဥပ္ပဇ္ဇန္တီတိ အတ္ထော. အတ္တာနဉ္စ နာဝဇာနာမီတိ အတ္တာနဉ္စ န အဝဇာနာမိ. ဣမိနာ ဩမာနပဟာနံ ကထိတံ. ဧဝဉှိ သတိ ပဇာနနာ ပသန္နာ ဟောတိ.

သမဏေနာတိ ဗုဒ္ဓသမဏေန. တေသွာဟံ န ကင်္ခါမီတိ တေသု အဟံ ‘‘ကတရော ကာမာသဝေါ၊ ကတရော ဘဝါသဝေါ၊ ကတရော ဒိဋ္ဌာသဝေါ၊ ကတရော အဝိဇ္ဇာသဝေါ’’တိ ဧဝံ သရူပဘေဒတောပိ၊ ‘‘စတ္တာရော အာသဝါ’’တိ ဧဝံ ဂဏနပရိစ္ဆေဒတောပိ န ကင်္ခါမိ. တေ မေ ပဟီနာတိ န ဝိစိကိစ္ဆာမီတိ တေ မယှံ ပဟီနာတိ ဝိစိကိစ္ဆံ န ဥပ္ပါဒေမိ. ဣဒံ ဘဂဝါ ‘‘ဧဝံ ဗျာကရောန္တေနပိ တယာ သုဗျာကတံ ဘဝေယျ ‘အဇ္ဈတ္တံ ဝိမောက္ခာ ခွာဟံ၊ အာဝုသော’တိအာဒီနိ ပန တေ ဝဒန္တေန အတိပ္ပပဉ္စော ကတော’’တိ ဒဿေန္တော အာဟ.

ဥဋ္ဌာယာသနာ ဝိဟာရံ ပါဝိသီတိ ပညတ္တဝရဗုဒ္ဓါသနတော ဥဋ္ဌဟိတွာ ဝိဟာရံ အန္တောမဟာဂန္ဓကုဋိံ ပါဝိသိ အသမ္ဘိန္နာယ ဧဝ ပရိသာယ. ကသ္မာ? ဗုဒ္ဓါ ဟိ အနိဋ္ဌိတာယ ဒေသနာယ အသမ္ဘိန္နာယ ပရိသာယ ဥဋ္ဌာယာသနာ ဂန္ဓကုဋိံ ပဝိသန္တာ ပုဂ္ဂလထောမနတ္ထံ ဝါ ပဝိသန္တိ ဓမ္မထောမနတ္ထံ ဝါ. တတ္ထ ပုဂ္ဂလထောမနတ္ထံ ပဝိသန္တော သတ္ထာ ဧဝံ စိန္တေသိ – ‘‘ဣမံ မယာ သံခိတ္တေန ဥဒ္ဒေသံ ဥဒ္ဒိဋ္ဌံ ဝိတ္ထာရေန စ အဝိဘတ္တံ ဓမ္မပဋိဂ္ဂါဟကာ ဘိက္ခူ ဥဂ္ဂဟေတွာ အာနန္ဒံ ဝါ ကစ္စာယနံ ဝါ ဥပသင်္ကမိတွာ ပုစ္ဆိဿန္တိ၊ တေ မယှံ ဉာဏေန သံသန္ဒေတွာ ကထေဿန္တိ၊ တတောပိ ဓမ္မပဋိဂ္ဂါဟကာ ပုန မံ ပုစ္ဆိဿန္တိ. တေသမဟံ ‘သုကထိတံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အာနန္ဒေန၊ သုကထိတံ ကစ္စာယနေန၊ မံ စေပိ တုမှေ ဧတမတ္ထံ ပုစ္ဆေယျာထ၊ အဟမ္ပိ နံ ဧဝမေဝ ဗျာကရေယျ’န္တိ ဧဝံ တေ ပုဂ္ဂလေ ထောမေဿာမိ. တတော တေသု ဂါရဝံ ဇနေတွာ ဘိက္ခူ ဥပသင်္ကမိဿန္တိ၊ တေပိ ဘိက္ခူ အတ္ထေ စ ဓမ္မေ စ နိယောဇေဿန္တိ၊ တေ တေဟိ နိယောဇိတာ တိဿော သိက္ခာ ပရိပူရေတွာ ဒုက္ခဿန္တံ ကရိဿန္တီ’’တိ.

အထ ဝါ ပနဿ ဧဝံ ဟောတိ – ‘‘ဧသ မယိ ပက္ကန္တေ အတ္တနော အာနုဘာဝံ ကရိဿတိ၊ အထ နံ အဟမ္ပိ တထေဝ ထောမေဿာမိ၊ တံ မမ ထောမနံ သုတွာ ဂါရဝဇာတာ ဘိက္ခူ ဣမံ ဥပသင်္ကမိတဗ္ဗံ၊ ဝစနဉ္စဿ သောတဗ္ဗံ သဒ္ဓါတဗ္ဗံ မညိဿန္တိ၊ တံ တေသံ ဘဝိဿတိ ဒီဃရတ္တံ ဟိတာယ သုခါယာ’’တိ ဓမ္မထောမနတ္ထံ ပဝိသန္တော ဧဝံ စိန္တေသိ ယထာ ဓမ္မဒါယာဒသုတ္တေ စိန္တေသိ. တတြ ဟိဿ ဧဝံ အဟောသိ – ‘‘မယိ ဝိဟာရံ ပဝိဋ္ဌေ အာမိသဒါယာဒံ ဂရဟန္တော ဓမ္မဒါယာဒဉ္စ ထောမေန္တော ဣမိဿံယေဝ ပရိသတိ နိသိန္နော သာရိပုတ္တော ဓမ္မံ ဒေသေဿတိ၊ ဧဝံ ဒွိန္နမ္ပိ အမှာကံ ဧကဇ္ဈာသယာယ မတိယာ ဒေသိတာ အယံ ဒေသနာ အဂ္ဂါ စ ဂရုကာ စ ဘဝိဿတိ ပါသာဏစ္ဆတ္တသဒိသာ’’တိ.

ဣဓ ပန အာယသ္မန္တံ သာရိပုတ္တံ ဥက္ကံသေတွာ ပကာသေတွာ ဌပေတုကာမော ပုဂ္ဂလထောမနတ္ထံ ဥဋ္ဌာယာသနာ ဝိဟာရံ ပါဝိသိ. ဤဒိသေသု ဌာနေသု ဘဂဝါ နိသိန္နာသနေယေဝ အန္တရဟိတော စိတ္တဂတိယာ ဝိဟာရံ ပဝိသတီတိ ဝေဒိတဗ္ဗော. ယဒိ ဟိ ကာယဂတိယာ ဂစ္ဆေယျ၊ သဗ္ဗာ ပရိသာ ဘဂဝန္တံ ပရိဝါရေတွာ ဂစ္ဆေယျ၊ သာ ဧကဝါရံ ဘိန္နာ ပုန ဒုဿန္နိပါတာ ဘဝေယျာတိ ဘဂဝါ အဒိဿမာနေန ကာယေန စိတ္တဂတိယာ ဧဝ ပါဝိသိ.

ဧဝံ ပဝိဋ္ဌေ ပန ဘဂဝတိ ဘဂဝတော အဓိပ္ပါယာနုရူပမေဝ သီဟနာဒံ နဒိတုကာမော တတြ ခေါ အာယသ္မာ သာရိပုတ္တော အစိရပက္ကန္တဿ ဘဂဝတော ဘိက္ခူ အာမန္တေသိ. ပုဗ္ဗေ အပ္ပဋိသံဝိဒိတန္တိ ဣဒံ နာမ ပုစ္ဆိဿတီတိ ပုဗ္ဗေ မယာ အဝိဒိတံ အညာတံ. ပဌမံ ပဉှန္တိ၊ ‘‘သစေ တံ၊ သာရိပုတ္တ၊ ဧဝံ ပုစ္ဆေယျုံ ကထံ ဇာနတာ ပန တယာ၊ အာဝုသော သာရိပုတ္တ၊ ကထံ ပဿတာ အညာ ဗျာကတာ ခီဏာ ဇာတီ’’တိ ဣမံ ပဌမံ ပဉှံ. ဒန္ဓာယိတတ္တန္တိ သတ္ထု အာသယဇာနနတ္ထံ ဒန္ဓဘာဝေါ အသီဃတာ. ပဌမံ ပဉှံ အနုမောဒီတိ၊ ‘‘ဇာတိ ပနာဝုသော သာရိပုတ္တ၊ ကိံနိဒါနာ’’တိ ဣမံ ဒုတိယံ ပဉှံ ပုစ္ဆန္တော၊ ‘‘ယံနိဒါနာဝုသော၊ ဇာတီ’’တိ ဧဝံ ဝိဿဇ္ဇိတံ ပဌမံ ပဉှံ အနုမောဒိ.

ဧတဒဟောသီတိ ဘဂဝတာ အနုမောဒိတေ နယသတေန နယသဟဿေန ပဉှဿ ဧကင်္ဂဏိကဘာဝေန ပါကဋီဘူတတ္တာ ဧတံ အဟောသိ. ဒိဝသမ္ပာဟံ ဘဂဝတော ဧတမတ္ထံ ဗျာကရေယျန္တိ သကလဒိဝသမ္ပိ အဟံ ဘဂဝတော ဧတံ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒတ္ထံ ပုဋ္ဌော သကလဒိဝသမ္ပိ အညမညေဟိ ပဒဗျဉ္ဇနေဟိ ဗျာကရေယျံ. ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမီတိ ဧဝံ ကိရဿ အဟောသိ – ‘‘ထေရော ဥဠာရသီဟနာဒံ နဒတိ၊ သုကာရဏံ ဧတံ၊ ဒသဗလဿ နံ အာရောစေဿာမီ’’တိ. တသ္မာ ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ.

သာ ဟိ ဘိက္ခု သာရိပုတ္တဿ ဓမ္မဓာတူတိ ဧတ္ထ ဓမ္မဓာတူတိ ပစ္စယာကာရဿ ဝိဝဋဘာဝဒဿနသမတ္ထံ သာဝကပါရမီဉာဏံ. သာဝကာနဉှိ သာဝကပါရမီဉာဏံ သဗ္ဗညုတညာဏဂတိကမေဝ ဟောတိ. ယထာ ဗုဒ္ဓါနံ အတီတာနာဂတပစ္စုပ္ပန္နာ ဓမ္မာ သဗ္ဗညုတညာဏဿ ပါကဋာ ဟောန္တိ၊ ဧဝံ ထေရဿ သာဝကပါရမီဉာဏံ သဗ္ဗေပိ သာဝကဉာဏဿ ဂေါစရဓမ္မေ ဇာနာတီတိ. ဒုတိယံ.

၃. ဉာဏဝတ္ထုသုတ္တဝဏ္ဏနာ

၃၃. တတိယေ တံ သုဏာထာတိ တံ ဉာဏဝတ္ထုဒေသနံ သုဏာထ. ဉာဏဝတ္ထူနီတိ စေတ္ထ ဉာဏမေဝ ဉာဏဝတ္ထူတိ ဝေဒိတဗ္ဗံ. ဇရာမရဏေ ဉာဏန္တိအာဒီသု စတူသု ပဌမံ သဝနမယဉာဏံ သမ္မသနဉာဏံ ပဋိဝေဓဉာဏံ ပစ္စဝေက္ခဏဉာဏန္တိ စတုဗ္ဗိဓံ ဝဋ္ဋတိ၊ တထာ ဒုတိယံ. တတိယံ ပန ဌပေတွာ သမ္မသနဉာဏံ တိဝိဓမေဝ ဟောတိ၊ တထာ စတုတ္ထံ. လောကုတ္တရဓမ္မေသု ဟိ သမ္မသနံ နာမ နတ္ထိ. ဇာတိယာ ဉာဏန္တိအာဒီသုပိ ဧသေဝ နယော. ဣမိနာ ဓမ္မေနာတိ ဣမိနာ စတုသစ္စဓမ္မေန ဝါ မဂ္ဂဉာဏဓမ္မေန ဝါ.

ဒိဋ္ဌေနာတိအာဒီသု ဒိဋ္ဌေနာတိ ဉာဏစက္ခုနာ ဒိဋ္ဌေန. ဝိဒိတေနာတိ ပညာယ ဝိဒိတေန. အကာလိကေနာတိ ကိဉ္စိ ကာလံ အနတိက္ကမိတွာ ပဋိဝေဓာနန္တရံယေဝ ဖလဒါယကေန. ပတ္တေနာတိ အဓိဂတေန. ပရိယောဂါဠှေနာတိ ပရိယောဂါဟိတေန ပညာယ အနုပဝိဋ္ဌေန. အတီတာနာဂတေ နယံ နေတီတိ ‘‘ယေ ခေါ ကေစီ’’တိအာဒိနာ နယေန အတီတေ စ အနာဂတေ စ နယံ နေတိ. ဧတ္ထ စ န စတုသစ္စဓမ္မေန ဝါ မဂ္ဂဉာဏဓမ္မေန ဝါ သက္ကာ အတီတာနာဂတေ နယံ နေတုံ၊ စတုသစ္စေ ပန မဂ္ဂဉာဏေန ပဋိဝိဒ္ဓေ ပရတော ပစ္စဝေက္ခဏဉာဏံ နာမ ဟောတိ. တေန နယံ နေတီတိ ဝေဒိတဗ္ဗာ. အဗ္ဘညံသူတိ အဘိအညံသု ဇာနိံသု. သေယျထာပါဟံ၊ ဧတရဟီတိ ယထာ အဟံ ဧတရဟိ စတုသစ္စဝသေန ဇာနာမိ. အနွယေ ဉာဏန္တိ အနုအယေ ဉာဏံ၊ ဓမ္မဉာဏဿ အနုဂမနေ ဉာဏံ၊ ပစ္စဝေက္ခဏဉာဏဿေတံ နာမံ. ဓမ္မေ ဉာဏန္တိ မဂ္ဂဉာဏံ. ဣမသ္မိံ သုတ္တေ ခီဏာသဝဿ သေက္ခဘူမိ ကထိတာ ဟောတိ. တတိယံ.

၄. ဒုတိယဉာဏဝတ္ထုသုတ္တဝဏ္ဏနာ

၃၄. စတုတ္ထေ သတ္တသတ္တရီတိ သတ္တ စ သတ္တရိ စ. ဗျဉ္ဇနဘာဏကာ ကိရ တေ ဘိက္ခူ၊ ဗဟုဗျဉ္ဇနံ ကတွာ ဝုစ္စမာနေ ပဋိဝိဇ္ဈိတုံ သက္ကောန္တိ၊ တသ္မာ တေသံ အဇ္ဈာသယေန ဣဒံ သုတ္တံ ဝုတ္တံ. ဓမ္မဋ္ဌိတိဉာဏန္တိ ပစ္စယာကာရေ ဉာဏံ. ပစ္စယာကာရော ဟိ ဓမ္မာနံ ပဝတ္တိဋ္ဌိတိကာရဏတ္တာ ဓမ္မဋ္ဌိတီတိ ဝုစ္စတိ၊ ဧတ္ထ ဉာဏံ ဓမ္မဋ္ဌိတိဉာဏံ၊ ဧတဿေဝ ဆဗ္ဗိဓဿ ဉာဏဿေတံ အဓိဝစနံ. ခယဓမ္မန္တိ ခယဂမနသဘာဝံ. ဝယဓမ္မန္တိ ဝယဂမနသဘာဝံ. ဝိရာဂဓမ္မန္တိ ဝိရဇ္ဇနသဘာဝံ. နိရောဓဓမ္မန္တိ နိရုဇ္ဈနသဘာဝံ. သတ္တသတ္တရီတိ ဧကေကသ္မိံ သတ္တ သတ္တ ကတွာ ဧကာဒသသု ပဒေသု သတ္တသတ္တရိ. ဣမသ္မိံ သုတ္တေ ဝိပဿနာပဋိဝိပဿနာ ကထိတာ. စတုတ္ထံ.

၅. အဝိဇ္ဇာပစ္စယသုတ္တဝဏ္ဏနာ

၃၅. ပဉ္စမေ သမုဒယော ဟောတီတိ သတ္ထာ ဣဓေဝ ဒေသနံ ဩသာပေသိ. ကိံကာရဏာတိ? ဒိဋ္ဌိဂတိကဿ ဩကာသဒါနတ္ထံ. တဿဉှိ ပရိသတိ ဥပါရမ္ဘစိတ္တော ဒိဋ္ဌိဂတိကော အတ္ထိ၊ သော ပဉှံ ပုစ္ဆိဿတိ၊ အထဿာဟံ ဝိဿဇ္ဇေဿာမီတိ တဿ ဩကာသဒါနတ္ထံ ဒေသနံ ဩသာပေသိ. နော ကလ္လော ပဉှောတိ အယုတ္တော ပဉှော. ဒုပ္ပဉှော ဧသောတိ အတ္ထော. နနု စ ‘‘ကတမံ နု ခေါ၊ ဘန္တေ၊ ဇရာမရဏ’’န္တိ? ဣဒံ သုပုစ္ဆိတန္တိ. ကိဉ္စာပိ သုပုစ္ဆိတံ၊ ယထာ ပန သတသဟဿဂ္ဃနိကေ သုဝဏ္ဏထာလေ ဝဍ္ဎိတဿ သုဘောဇနဿ မတ္ထကေ အာမလကမတ္တေပိ ဂူထပိဏ္ဍေ ဌပိတေ သဗ္ဗံ ဘောဇနံ ဒုဗ္ဘောဇနံ ဟောတိ ဆဍ္ဍေတဗ္ဗံ၊ ဧဝမေဝ ‘‘ကဿ စ ပနိဒံ ဇရာမရဏ’’န္တိ? ဣမိနာ သတ္တူပလဒ္ဓိဝါဒပဒေန ဂူထပိဏ္ဍေန တံ ဘောဇနံ ဒုဗ္ဘောဇနံ ဝိယ အယမ္ပိ သဗ္ဗော ဒုပ္ပဉှောဝ ဇာတောတိ.

ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ အရိယမဂ္ဂဝါသော. တံ ဇီဝံ တံ သရီရန္တိ ယဿ ဟိ အယံ ဒိဋ္ဌိ၊ သော ‘‘ဇီဝေ ဥစ္ဆိဇ္ဇမာနေ သရီရံ ဥစ္ဆိဇ္ဇတိ၊ သရီရေ ဥစ္ဆိဇ္ဇန္တေ ဇီဝိတံ ဥစ္ဆိဇ္ဇတီ’’တိ ဂဏှာတိ. ဧဝံ ဂဏှတော သာ ဒိဋ္ဌိ ‘‘သတ္တော ဥစ္ဆိဇ္ဇတီ’’တိ ဂဟိတတ္တာ ဥစ္ဆေဒဒိဋ္ဌိ နာမ ဟောတိ. သစေ ပန သင်္ခါရာဝ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ စေဝ နိရုဇ္ဈန္တိ စာတိ ဂဏှေယျ၊ သာသနာဝစရာ သမ္မာဒိဋ္ဌိ နာမ ဘဝေယျ. အရိယမဂ္ဂေါ စ နာမေသော ဝဋ္ဋံ နိရောဓေန္တော ဝဋ္ဋံ သမုစ္ဆိန္ဒန္တော ဥပ္ပဇ္ဇတိ၊ တဒေဝ တံ ဝဋ္ဋံ ဥစ္ဆေဒဒိဋ္ဌိယာ ဂဟိတာကာရဿ သမ္ဘဝေ သတိ ဝိနာဝ မဂ္ဂဘာဝနာယ နိရုဇ္ဈတီတိ မဂ္ဂဘာဝနာ နိရတ္ထကာ ဟောတိ. တေန ဝုတ္တံ ‘‘ဗြဟ္မစရိယဝါသော န ဟောတီ’’တိ.

ဒုတိယနယေ အညံ ဇီဝံ အညံ သရီရန္တိ ယဿ အယံ ဒိဋ္ဌိ၊ သော ‘‘သရီရံ ဣဓေဝ ဥစ္ဆိဇ္ဇတိ၊ န ဇီဝိတံ၊ ဇီဝိတံ ပန ပဉ္ဇရတော သကုဏော ဝိယ ယထာသုခံ ဂစ္ဆတီ’’တိ ဂဏှာတိ. ဧဝံ ဂဏှတော သာ ဒိဋ္ဌိ ‘‘ဣမသ္မာ လောကာ ဇီဝိတံ ပရလောကံ ဂတ’’န္တိ ဂဟိတတ္တာ သဿတဒိဋ္ဌိ နာမ ဟောတိ. အယဉ္စ အရိယမဂ္ဂေါ တေဘူမကဝဋ္ဋံ ဝိဝဋ္ဋေန္တော ဥပ္ပဇ္ဇတိ၊ သော ဧကသင်္ခါရေပိ နိစ္စေ ဓုဝေ သဿတေ သတိ ဥပ္ပန္နောပိ ဝဋ္ဋံ ဝိဝဋ္ဋေတုံ န သက္ကောတီတိ မဂ္ဂဘာဝနာ နိရတ္ထကာ ဟောတိ. တေန ဝုတ္တံ ‘‘အညံ ဇီဝံ အညံ သရီရန္တိ ဝါ ဘိက္ခု ဒိဋ္ဌိယာ သတိ ဗြဟ္မစရိယဝါသော န ဟောတီ’’တိ.

ဝိသူကာယိကာနီတိအာဒိ သဗ္ဗံ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိဝေဝစနမေဝ. သာ ဟိ သမ္မာဒိဋ္ဌိယာ ဝိနိဝိဇ္ဈနဋ္ဌေန ဝိသူကမိဝ အတ္တာနံ အာဝရဏတော ဝိသူကာယိကံ၊ သမ္မာဒိဋ္ဌိံ အနနုဝတ္တိတွာ တဿာ ဝိရောဓေန ပဝတ္တနတော ဝိသေဝိတံ၊ ကဒါစိ ဥစ္ဆေဒဿ ကဒါစိ သဿတဿ ဂဟဏတော ဝိရူပံ ဖန္ဒိတံ ဝိပ္ဖန္ဒိတန္တိ ဝုစ္စတိ. တာလာဝတ္ထုကတာနီတိ တာလဝတ္ထု ဝိယ ကတာနိ၊ ပုန အဝိရုဟဏဋ္ဌေန မတ္ထကစ္ဆိန္နတာလော ဝိယ သမူလံ တာလံ ဥဒ္ဓရိတွာ တဿ ပတိဋ္ဌိတဋ္ဌာနံ ဝိယ စ ကတာနီတိ အတ္ထော. အနဘာဝံကတာနီတိ အနုအဘာဝံ ကတာနီတိ. ပဉ္စမံ.

၆. ဒုတိယအဝိဇ္ဇာပစ္စယသုတ္တဝဏ္ဏနာ

၃၆. ဆဋ္ဌေ ဣတိ ဝါ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ယော ဝဒေယျာတိ တဿံ ပရိသတိ ဒိဋ္ဌိဂတိကော ပဉှံ ပုစ္ဆိတုကာမော အတ္ထိ၊ သော ပန အဝိသာရဒဓာတုကော ဥဋ္ဌာယ ဒသဗလံ ပုစ္ဆိတုံ န သက္ကောတိ၊ တသ္မာ တဿ အဇ္ဈာသယေန သယမေဝ ပုစ္ဆိတွာ ဝိဿဇ္ဇေန္တော သတ္ထာ ဧဝမာဟ. ဆဋ္ဌံ.

၇. နတုမှသုတ္တဝဏ္ဏနာ

၃၇. သတ္တမေ န တုမှာကန္တိ အတ္တနိ ဟိ သတိ အတ္တနိယံ နာမ ဟောတိ. အတ္တာယေဝ စ နတ္ထိ၊ တသ္မာ ‘‘န တုမှာက’’န္တိ အာဟ. နပိ အညေသန္တိ အညော နာမ ပရေသံ အတ္တာ၊ တသ္မိံ သတိ အညေသံ နာမ သိယာ၊ သောပိ နတ္ထိ၊ တသ္မာ ‘‘နပိ အညေသ’’န္တိ အာဟ. ပုရာဏမိဒံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ကမ္မန္တိ နယိဒံ ပုရာဏကမ္မမေဝ၊ ပုရာဏကမ္မနိဗ္ဗတ္တော ပနေသ ကာယော၊ တသ္မာ ပစ္စယဝေါဟာရေန ဧဝံ ဝုတ္တော. အဘိသင်္ခတန္တိအာဒိ ကမ္မဝေါဟာရဿေဝ ဝသေန ပုရိမလိင်္ဂသဘာဂတာယ ဝုတ္တံ၊ အယံ ပနေတ္ထ အတ္ထော – အဘိသင်္ခတန္တိ ပစ္စယေဟိ ကတောတိ ဒဋ္ဌဗ္ဗော. အဘိသဉ္စေတယိတန္တိ စေတနာဝတ္ထုကော စေတနာမူလကောတိ ဒဋ္ဌဗ္ဗော. ဝေဒနိယန္တိ ဝေဒနိယဝတ္ထူတိ ဒဋ္ဌဗ္ဗော. သတ္တမံ.

၈. စေတနာသုတ္တဝဏ္ဏနာ

၃၈. အဋ္ဌမေ ယဉ္စ၊ ဘိက္ခဝေ၊ စေတေတီတိ ယံ စေတနံ စေတေတိ၊ ပဝတ္တေတီတိ အတ္ထော. ယဉ္စ ပကပ္ပေတီတိ ယံ ပကပ္ပနံ ပကပ္ပေတိ၊ ပဝတ္တေတိစ္စေဝ အတ္ထော. ယဉ္စ အနုသေတီတိ ယဉ္စ အနုသယံ အနုသေတိ၊ ပဝတ္တေတိစ္စေဝ အတ္ထော. ဧတ္ထ စ စေတေတီတိ တေဘူမကကုသလာကုသလစေတနာ ဂဟိတာ၊ ပကပ္ပေတီတိ အဋ္ဌသု လောဘသဟဂတစိတ္တေသု တဏှာဒိဋ္ဌိကပ္ပါ ဂဟိတာ၊ အနုသေတီတိ ဒွါဒသန္နံ စေတနာနံ သဟဇာတကောဋိယာ စေဝ ဥပနိဿယကောဋိယာ စ အနုသယော ဂဟိတော. အာရမ္မဏမေတံ ဟောတီတိ (စေတနာဒိဓမ္မဇာတေ သတိ ကမ္မဝိညာဏဿ ဥပ္ပတ္တိယာ အဝါရိတတ္တာ) ဧတံ စေတနာဒိဓမ္မဇာတံ ပစ္စယော ဟောတိ. ပစ္စယော ဟိ ဣဓ အာရမ္မဏန္တိ အဓိပ္ပေတာ. ဝိညာဏဿ ဌိတိယာတိ ကမ္မဝိညာဏဿ ဌိတတ္ထံ. အာရမ္မဏေ သတီတိ တသ္မိံ ပစ္စယေ သတိ. ပတိဋ္ဌာ ဝိညာဏဿ ဟောတီတိ တဿ ကမ္မဝိညာဏဿ ပတိဋ္ဌာ ဟောတိ. တသ္မိံ ပတိဋ္ဌိတေ ဝိညာဏေတိ တသ္မိံ ကမ္မဝိညာဏေ ပတိဋ္ဌိတေ. ဝိရူဠှေတိ ကမ္မံ ဇဝါပေတွာ ပဋိသန္ဓိအာကဍ္ဎနသမတ္ထတာယ နိဗ္ဗတ္တမူလေ ဇာတေ. ပုနဗ္ဘဝါဘိနိဗ္ဗတ္တီတိ ပုနဗ္ဘဝသင်္ခါတာ အဘိနိဗ္ဗတ္တိ.

နော စေ၊ ဘိက္ခဝေ၊ စေတေတီတိ ဣမိနာ တေဘူမကစေတနာယ အပ္ပဝတ္တနက္ခဏော ဝုတ္တော. နော စေ ပကပ္ပေတီတိ ဣမိနာ တဏှာဒိဋ္ဌိကပ္ပါနံ အပ္ပဝတ္တနက္ခဏော. အထ စေ အနုသေတီတိ ဣမိနာ တေဘူမကဝိပါကေသု ပရိတ္တကိရိယာသု ရူပေတိ ဧတ္ထ အပ္ပဟီနကောဋိယာ အနုသယော ဂဟိတော. အာရမ္မဏမေတံ ဟောတီတိ အနုသယေ သတိ ကမ္မဝိညာဏဿ ဥပ္ပတ္တိယာ အဝါရိတတ္တာ ဧတံ အနုသယဇာတံ ပစ္စယောဝ ဟောတိ.

နော စေဝ စေတေတီတိအာဒီသု ပဌမပဒေ တေဘူမကကုသလာကုသလစေတနာ နိဝတ္တာ၊ ဒုတိယပဒေ အဋ္ဌသု စိတ္တေသု တဏှာဒိဋ္ဌိယော၊ တတိယပဒေ ဝုတ္တပ္ပကာရေသု ဓမ္မေသု ယော အပ္ပဟီနကောဋိယာ အနုသယိတော အနုသယော၊ သော နိဝတ္တော.

အပိစေတ္ထ အသမ္မောဟတ္ထံ စေတေတိ ပကပ္ပေတိ အနုသေတိ၊ စေတေတိ န ပကပ္ပေတိ အနုသေတိ၊ န စေတေတိ န ပကပ္ပေတိ အနုသေတိ၊ န စေတေတိ န ပကပ္ပေတိ န အနုသေတီတိ ဣဒမ္ပိ စတုက္ကံ ဝေဒိတဗ္ဗံ. တတ္ထ ပဌမနယေ ဓမ္မပရိစ္ဆေဒေါ ဒဿိတော. ဒုတိယနယေ စေတေတီတိ တေဘူမကကုသလစေတနာ စေဝ စတဿော စ အကုသလစေတနာ ဂဟိတာ. န ပကပ္ပေတီတိ အဋ္ဌသု စိတ္တေသု တဏှာဒိဋ္ဌိယော နိဝတ္တာ. အနုသေတီတိ တေဘူမကကုသလေ ဥပနိဿယကောဋိယာ၊ စတူသု အကုသလစေတနာသု သဟဇာတကောဋိယာ စေဝ ဥပနိဿယကောဋိယာ စ အနုသယော ဂဟိတော. တတိယနယေ န စေတေတီတိ တေဘူမကကုသလာကုသလံ နိဝတ္တံ၊ န ပကပ္ပေတီတိ အဋ္ဌသု စိတ္တေသု တဏှာဒိဋ္ဌိယော နိဝတ္တာ၊ အနုသေတီတိ သုတ္တေ အာဂတံ ဝါရေတွာ တေဘူမကကုသလာကုသလဝိပါကကိရိယာရူပေသု အပ္ပဟီနကောဋိယာ ဥပနိဿယော ဂဟိတော. စတုတ္ထနယော ပုရိမသဒိသောဝ.

တဒပ္ပတိဋ္ဌိတေတိ တသ္မိံ အပ္ပတိဋ္ဌိတေ. အဝိရူဠှေတိ ကမ္မံ ဇဝါပေတွာ ပဋိသန္ဓိအာကဍ္ဎနသမတ္ထတာယ အနိဗ္ဗတ္တမူလေ. ဧတ္ထ ပန ကိံ ကထိတန္တိ? အရဟတ္တမဂ္ဂဿ ကိစ္စံ၊ ခီဏာသဝဿ ကိစ္စကရဏန္တိပိ နဝလောကုတ္တရဓမ္မာတိပိ ဝတ္တုံ ဝဋ္ဋတိ. ဧတ္ထ စ ဝိညာဏဿ စေဝ အာယတိံ ပုနဗ္ဘဝဿ စ အန္တရေ ဧကော သန္ဓိ၊ ဝေဒနာတဏှာနမန္တရေ ဧကော၊ ဘဝဇာတီနမန္တရေ ဧကောတိ. အဋ္ဌမံ.

၉. ဒုတိယစေတနာသုတ္တဝဏ္ဏနာ

၃၉. နဝမေ ဝိညာဏနာမရူပါနံ အန္တရေ ဧကော သန္ဓိ၊ ဝေဒနာတဏှာနမန္တရေ ဧကော၊ ဘဝဇာတီနမန္တရေ ဧကောတိ. နဝမံ.

၁၀. တတိယစေတနာသုတ္တဝဏ္ဏနာ

၄၀. ဒသမေ နတီတိ တဏှာ. သာ ဟိ ပိယရူပေသု ရူပါဒီသု နမနဋ္ဌေန ‘‘နတီ’’တိ ဝုစ္စတိ. အာဂတိ ဂတိ ဟောတီတိ အာဂတိမှိ ဂတိ ဟောတိ၊ အာဂတေ ပစ္စုပဋ္ဌိတေ ကမ္မေ ဝါ ကမ္မနိမိတ္တေ ဝါ ဂဟိနိမိတ္တေ ဝါ ပဋိသန္ဓိဝသေန ဝိညာဏဿ ဂတိ ဟောတိ. စုတူပပါတောတိ ဧဝံ ဝိညာဏဿ အာဂတေ ပဋိသန္ဓိဝိသယေ ဂတိယာ သတိ ဣတော စဝနသင်္ခါတာ စုတိ၊ တတ္ထူပပတ္တိသင်္ခါတော ဥပပါတောတိ အယံ စုတူပပါတော နာမ ဟောတိ. ဧဝံ ဣမသ္မိံ သုတ္တေ နတိယာ စ အာဂတိဂတိယာ စ အန္တရေ ဧကောဝ သန္ဓိ ကထိတောတိ. ဒသမံ.

ကဠာရခတ္တိယဝဂ္ဂေါ စတုတ္ထော.