၂. သုဘူတတ္ထေရဂါထာဝဏ္ဏနာ
အယောဂေတိအာဒိကာ အာယသ္မတော သုဘူတတ္ထေရဿ ဂါထာ. ကာ ဥပ္ပတ္တိ? အယမ္ပိ ပုရိမဗုဒ္ဓေသု ကတာဓိကာရော တတ္ထ တတ္ထ ဘဝေ ပုညာနိ ဥပစိနန္တော ကဿပဿ ဘဂဝတော ကာလေ ဗာရာဏသိယံ ဂဟပတိမဟာသာလကုလေ နိဗ္ဗတ္တိတွာ ဝိညုတံ ပတ္တော ဧကဒိဝသံ သတ္ထု သန္တိကေ ဓမ္မံ သုတွာ ပသန္နမာနသော သရဏေသု စ သီလေသု စ ပတိဋ္ဌာယ မာသေ မာသေ အဋ္ဌက္ခတ္တုံ စတုဇ္ဇာတိယဂန္ဓေန သတ္ထု ဂန္ဓကုဋိံ ဩပုဉ္ဇာပေသိ. သော တေန ပုညကမ္မေန နိဗ္ဗတ္တနိဗ္ဗတ္တဋ္ဌာနေ သုဂန္ဓသရီရော ဟုတွာ၊ ဣမသ္မိံ ဗုဒ္ဓုပ္ပါဒေ မဂဓရဋ္ဌေ ဂဟပတိကုလေ နိဗ္ဗတ္တိတွာ သုဘူတောတိ လဒ္ဓနာမော ဝယပ္ပတ္တော၊ နိဿရဏဇ္ဈာသယတာယ ဃရာဝါသံ ပဟာယ တိတ္ထိယေသု ပဗ္ဗဇိတွာ တတ္ထ သာရံ အလဘန္တော၊ သတ္ထု သန္တိကေ ဥပတိဿကောလိတသေလာဒိကေ ဗဟူ သမဏဗြာဟ္မဏေ ပဗ္ဗဇိတွာ သာမညသုခံ အနုဘဝန္တေ ဒိသွာ သာသနေ ပဋိလဒ္ဓသဒ္ဓေါ ပဗ္ဗဇိတွာ အာစရိယုပဇ္ဈာယေ အာရာဓေတွာ ကမ္မဋ္ဌာနံ ဂဟေတွာ ဝိဝေကဝါသံ ဝသန္တော ဝိပဿနံ ဝဍ္ဎေတွာ အရဟတ္တံ ပါပုဏိ. တေန ဝုတ္တံ အပဒါနေ (အပ. ထေရ ၂.၅၅.၂၇၂-၃၀၈) –
‘‘ဣမမှိ ဘဒ္ဒကေ ကပ္ပေ၊ ဗြဟ္မဗန္ဓု မဟာယသော၊
ကဿပေါ နာမ ဂေါတ္တေန၊ ဥပ္ပဇ္ဇိ ဝဒတံ ဝရော.
‘‘အနုဗျဉ္ဇနသမ္ပန္နော၊ ဗာတ္တိံသဝရလက္ခဏော၊
ဗျာမပ္ပဘာပရိဝုတော၊ ရံသိဇာလသမောတ္ထဋော.
‘‘အဿာသေတာ ယထာ စန္ဒော၊ သူရိယောဝ ပဘင်္ကရော၊
နိဗ္ဗာပေတာ ယထာ မေဃော၊ သာဂရောဝ ဂုဏာကရော.
‘‘ဓရဏီရိဝ သီလေန၊ ဟိမဝါဝ သမာဓိနာ၊
အာကာသော ဝိယ ပညာယ၊ အသင်္ဂေါ အနိလော ယထာ.
‘‘တဒါဟံ ဗာရာဏသိယံ၊ ဥပပန္နော မဟာကုလေ၊
ပဟူတဓနဓညသ္မိံ၊ နာနာရတနသဉ္စယေ.
‘‘မဟတာ ပရိဝါရေန၊ နိသိန္နံ လောကနာယကံ၊
ဥပေစ္စ ဓမ္မမဿောသိံ၊ အမတံဝ မနောဟရံ.
‘‘ဒွတ္တိံသလက္ခဏဓရော၊ သနက္ခတ္တောဝ စန္ဒိမာ၊
အနုဗျဉ္ဇနသမ္ပန္နော၊ သာလရာဇာဝ ဖုလ္လိတော.
‘‘ရံသိဇာလပရိက္ခိတ္တော၊ ဒိတ္တောဝ ကနကာစလော၊
ဗျာမပ္ပဘာပရိဝုတော၊ သတရံသီ ဒိဝါကရော.
‘‘သောဏ္ဏာနနော ဇိနဝရော၊ သမဏီဝ သိလုစ္စယော၊
ကရုဏာပုဏ္ဏဟဒယော၊ ဂုဏေန ဝိယ သာဂရော.
‘‘လောကဝိဿုတကိတ္တိ စ၊ သိနေရူဝ နဂုတ္တမော၊
ယသသာ ဝိတ္ထတော ဝီရော၊ အာကာသသဒိသော မုနိ.
‘‘အသင်္ဂစိတ္တော သဗ္ဗတ္ထ၊ အနိလော ဝိယ နာယကော၊
ပတိဋ္ဌာ သဗ္ဗဘူတာနံ၊ မဟီဝ မုနိသတ္တမော.
‘‘အနုပလိတ္တော လောကေန၊ တောယေန ပဒုမံ ယထာ၊
ကုဝါဒဂစ္ဆဒဟနော၊ အဂ္ဂိက္ခန္ဓောဝ သောဘတိ.
‘‘အဂဒေါ ဝိယ သဗ္ဗတ္ထ၊ ကိလေသဝိသနာသကော၊
ဂန္ဓမာဒနသေလောဝ၊ ဂုဏဂန္ဓဝိဘူသိတော.
‘‘ဂုဏာနံ အာကရော ဝီရော၊ ရတနာနံဝ သာဂရော၊
သိန္ဓူဝ ဝနရာဇီနံ၊ ကိလေသမလဟာရကော.
‘‘ဝိဇယီဝ မဟာယောဓော၊ မာရသေနာဝမဒ္ဒနော၊
စက္ကဝတ္တီဝ သော ရာဇာ၊ ဗောဇ္ဈင်္ဂရတနိဿရော.
‘‘မဟာဘိသက္ကသင်္ကာသော၊ ဒေါသဗျာဓိတိကိစ္ဆကော၊
သလ္လကတ္တော ယထာ ဝေဇ္ဇော၊ ဒိဋ္ဌိဂဏ္ဍဝိဖာလကော.
‘‘သော တဒါ လောကပဇ္ဇောတော၊ သနရာမရသက္ကတော၊
ပရိသာသု နရာဒိစ္စော၊ ဓမ္မံ ဒေသယတေ ဇိနော.
‘‘ဒါနံ ဒတွာ မဟာဘောဂေါ၊ သီလေန သုဂတူပဂေါ၊
ဘာဝနာယ စ နိဗ္ဗာတိ၊ ဣစ္စေဝမနုသာသထ.
‘‘ဒေသနံ တံ မဟဿာဒံ၊ အာဒိမဇ္ဈန္တသောဘနံ၊
သုဏန္တိ ပရိသာ သဗ္ဗာ၊ အမတံဝ မဟာရသံ.
‘‘သုတွာ သုမဓုရံ ဓမ္မံ၊ ပသန္နော ဇိနသာသနေ၊
သုဂတံ သရဏံ ဂန္တွာ၊ ယာဝဇီဝံ နမဿဟံ.
‘‘မုနိနော ဂန္ဓကုဋိယာ၊ ဩပုဉ္ဇေသိံ တဒါ မဟိံ၊
စတုဇ္ဇာတေန ဂန္ဓေန၊ မာသေ အဋ္ဌ ဒိနေသွဟံ.
‘‘ပဏိဓာယ သုဂန္ဓတ္တံ၊ သရီရဝိဿဂန္ဓိနော၊
တဒါ ဇိနော ဝိယာကာသိ၊ သုဂန္ဓတနုလာဘိတံ.
‘‘ယော ယံ ဂန္ဓကုဋိဘူမိံ၊ ဂန္ဓေနောပုဉ္ဇတေ သကိံ၊
တေန ကမ္မဝိပါကေန၊ ဥပပန္နော တဟိံ တဟိံ.
‘‘သုဂန္ဓဒေဟော သဗ္ဗတ္ထ၊ ဘဝိဿတိ အယံ နရော၊
ဂုဏဂန္ဓယုတ္တော ဟုတွာ၊ နိဗ္ဗာယိဿတိနာသဝေါ.
‘‘တေန ကမ္မေန သုကတေန၊ စေတနာပဏိဓီဟိ စ၊
ဇဟိတွာ မာနုသံ ဒေဟံ၊ တာဝတိံသမဂစ္ဆဟံ.
‘‘ပစ္ဆိမေ စ ဘဝေ ဒါနိ၊ ဇာတော ဝိပ္ပကုလေ အဟံ၊
ဂဗ္ဘံ မေ ဝသတော မာတာ၊ ဒေဟေနာသိ သုဂန္ဓိတာ.
‘‘ယဒါ စ မာတုကုစ္ဆိမှာ၊ နိက္ခမာမိ တဒါ ပုရီ၊
သာဝတ္ထိ သဗ္ဗဂန္ဓေဟိ၊ ဝါသိတာ ဝိယ ဝါယထ.
‘‘ပုပ္ဖဝဿဉ္စ သုရဘိ၊ ဒိဗ္ဗဂန္ဓံ မနောရမံ၊
ဓူပါနိ စ မဟဂ္ဃါနိ၊ ဥပဝါယိံသု တာဝဒေ.
‘‘ဒေဝါ စ သဗ္ဗဂန္ဓေဟိ၊ ဓူပပုပ္ဖေဟိ တံ ဃရံ၊
ဝါသယိံသု သုဂန္ဓေန၊ ယသ္မိံ ဇာတော အဟံ ဃရေ.
‘‘ယဒါ စ တရုဏော ဘဒ္ဒေါ၊ ပဌမေ ယောဗ္ဗနေ ဌိတော၊
တဒါ သေလံ သပရိသံ၊ ဝိနေတွာ နရသာရထိ.
‘‘တေဟိ သဗ္ဗေဟိ ပရိဝုတော၊ သာဝတ္ထိပုရမာဂတော၊
တဒါ ဗုဒ္ဓါနုဘာဝံ တံ၊ ဒိသွာ ပဗ္ဗဇိတော အဟံ.
‘‘သီလံ သမာဓိပညဉ္စ၊ ဝိမုတ္တိဉ္စ အနုတ္တရံ၊
ဘာဝေတွာ စတုရော ဓမ္မေ၊ ပါပုဏိံ အာသဝက္ခယံ.
‘‘ယဒါ ပဗ္ဗဇိတော စာဟံ၊ ယဒါ စ အရဟာ အဟုံ၊
နိဗ္ဗာယိဿံ ယဒါ စာဟံ၊ ဂန္ဓဝဿော တဒါ အဟု.
‘‘သရီရဂန္ဓော စ သဒါတိသေတိ မေ၊ မဟာရဟံ စန္ဒနစမ္ပကုပ္ပလံ၊
တထေဝ ဂန္ဓေ ဣတရေ စ သဗ္ဗသော၊ ပသယှ ဝါယာမိ တတော တဟိံ တဟိံ.
‘‘ကိလေသာ ဈာပိတာ မယှံ။ပေ။ ကတံ ဗုဒ္ဓဿ သာသန’’န္တိ.
အရဟတ္တံ ပန ပတွာ တိတ္ထိယေသု ပဗ္ဗဇိတွာ အတ္တနော ပတ္တံ အတ္တကိလမထာနုယောဂံ ဒုက္ခံ၊ သာသနေ ပဗ္ဗဇိတွာ ပတ္တံ ဈာနာဒိသုခဉ္စ စိန္တေတွာ အတ္တနော ပဋိပတ္တိပစ္စဝေက္ခဏမုခေန အညံ ဗျာကရောန္တော –
၃၂၀. ‘‘အယောဂေ ယုဉ္ဇမတ္တာနံ၊ ပုရိသော ကိစ္စမိစ္ဆကော၊
စရံ စေ နာဓိဂစ္ဆေယျ၊ တံ မေ ဒုဗ္ဘဂလက္ခဏံ.
၃၂၁. ‘‘အဗ္ဗူဠှံ အဃဂတံ ဝိဇိတံ၊ ဧကဉ္စေ ဩဿဇေယျ ကလီဝ သိယာ၊
သဗ္ဗာနိပိ စေ ဩဿဇေယျ အန္ဓောဝ သိယာ၊ သမဝိသမဿ အဒဿနတော.
၃၂၂. ‘‘ယဉှိ ကယိရာ တဉှိ ဝဒေ၊ ယံ န ကယိရာ န တံ ဝဒေ၊
အကရောန္တံ ဘာသမာနံ၊ ပရိဇာနန္တိ ပဏ္ဍိတာ.
၃၂၃. ‘‘ယထာပိ ရုစိရံ ပုပ္ဖံ၊ ဝဏ္ဏဝန္တံ အဂန္ဓကံ၊
ဧဝံ သုဘာသိတာ ဝါစာ၊ အဖလာ ဟောတိ အကုဗ္ဗတော.
၃၂၄. ‘‘ယထာပိ ရုစိရံ ပုပ္ဖံ၊ ဝဏ္ဏဝန္တံ သုဂန္ဓကံ၊
ဧဝံ သုဘာသိတာ ဝါစာ၊ သဖလာ ဟောတိ ကုဗ္ဗတော’’တိ. –
ဣမာ ပဉ္စ ဂါထာ အဘာသိ.
တတ္ထ အယောဂေတိ အယုဉ္ဇိတဗ္ဗေ အသေဝိတဗ္ဗေ အန္တဒွယေ. ဣဓ ပန အတ္တကိလမထာနုယောဂဝသေန အတ္ထော ဝေဒိတဗ္ဗော. ယုဉ္ဇန္တိ တသ္မိံ အတ္တာနံ ယုဉ္ဇန္တော ယောဇေန္တော တထာ ပဋိပဇ္ဇန္တော. ကိစ္စမိစ္ဆကောတိ ဥဘယဟိတာဝဟံ ကိစ္စံ ဣစ္ဆန္တော၊ တပ္ပဋိပက္ခတော အယောဂေ စရံ စရန္တော စေ ဘဝေယျ. နာဓိဂစ္ဆေယျာတိ ယထာဓိပ္ပေတံ ဟိတသုခံ န ပါပုဏေယျာတိ ဉာယော. တသ္မာ ယံ အဟံ တိတ္ထိယမတဝဉ္စိတော အယောဂေ ယုဉ္ဇိံ၊ တံ မေ ဒုဗ္ဘဂလက္ခဏံ အပုညသဘာဝေါ. ‘‘ပုရိမကမ္မဗျာမောဟိတော အယောဂေ ယုဉ္ဇိ’’န္တိ ဒဿေတိ.
အဗ္ဗူဠှံ အဃဂတံ ဝိဇိတန္တိ ဝိဗာဓနသဘာဝတာယ အဃာ နာမ ရာဂါဒယော၊ အဃာနိ ဧဝ အဃဂတံ၊ အဃဂတာနံ ဝိဇိတံ သံသာရပ္ပဝတ္တိ၊ တေသံ ဝိဇယော ကုသလဓမ္မာဘိဘဝေါ. ‘‘အဃဂတံ ဝိဇိတ’’န္တိ အနုနာသိကလောပံ အကတွာ ဝုတ္တံ. တံ အဗ္ဗူဠှံ အနုဒ္ဓတံ ယေန၊ တံ အဗ္ဗူဠှာဃဂတံ ဝိဇိတံ ကတွာ ဧဝံဘူတော ဟုတွာ၊ ကိလေသေ အသမုစ္ဆိန္ဒိတွာတိ အတ္ထော. ဧကဉ္စေ ဩဿဇေယျာတိ အဒုတိယတာယ ပဓာနတာယ စ ဧကံ အပ္ပမာဒံ သမ္မာပယောဂမေဝ ဝါ ဩဿဇေယျ ပရိစ္စဇေယျ စေ. ကလီဝ သော ပုဂ္ဂလော ကာဠကဏ္ဏီ ဝိယ သိယာ. သဗ္ဗာနိပိ စေ ဩဿဇေယျာတိ သဗ္ဗာနိပိ ဝိမုတ္တိယာ ပရိပါစကာနိ သဒ္ဓါဝီရိယသတိသမာဓိပညိန္ဒြိယာနိ ဩဿဇေယျ စေ၊ အဘာဝနာယ ဆဍ္ဍေယျ စေ၊ အန္ဓောဝ သိယာ သမဝိသမဿ အဒဿနတော.
ယထာတိ ဩပမ္မသမ္ပဋိပါဒနတ္ထေ နိပါတော. ရုစိရန္တိ သောဘနံ. ဝဏ္ဏဝန္တန္တိ ဝဏ္ဏသဏ္ဌာနသမ္ပန္နံ. အဂန္ဓကန္တိ ဂန္ဓရဟိတံ ပါလိဘဒ္ဒကဂိရိကဏ္ဏိကဇယသုမနာဒိဘေဒံ. ဧဝံ သုဘာသိတာ ဝါစာတိ သုဘာသိတာ ဝါစာ နာမ တေပိဋကံ ဗုဒ္ဓဝစနံ ဝဏ္ဏသဏ္ဌာနသမ္ပန္နပုပ္ဖသဒိသံ. ယထာ ဟိ အဂန္ဓကံ ပုပ္ဖံ ဓာရေန္တဿ သရီရေ ဂန္ဓော န ဖရတိ၊ ဧဝံ ဧတမ္ပိ ယော သက္ကစ္စသဝနာဒီဟိ စ သမာစရတိ၊ တဿ သက္ကစ္စံ အသမာစရန္တဿ ယံ တတ္ထ ကတ္တဗ္ဗံ၊ တံ အကုဗ္ဗတော သုတဂန္ဓံ ပဋိပတ္တိဂန္ဓဉ္စ န အာဝဟတိ အဖလာ ဟောတိ. တေန ဝုတ္တံ ‘‘ဧဝံ သုဘာသိတာ ဝါစာ၊ အဖလာ ဟောတိ အကုဗ္ဗတော’’တိ.
သုဂန္ဓကန္တိ သုမနစမ္ပကနီလုပ္ပလပုပ္ဖါဒိဘေဒံ. ဧဝန္တိ ယထာ တံ ပုပ္ဖံ ဓာရေန္တဿ သရီရေ ဂန္ဓော ဖရတိ၊ ဧဝံ တေပိဋကဗုဒ္ဓဝစနသင်္ခါတာ သုဘာသိတာ ဝါစာပိ ယော သက္ကစ္စသဝနာဒီဟိ တတ္ထ ကတ္တဗ္ဗံ ကရောတိ၊ အဿ ပုဂ္ဂလဿ သဖလာ ဟောတိ၊ သုတဂန္ဓပဋိပတ္တိဂန္ဓာနံ အာဝဟနတော မဟပ္ဖလာ ဟောတိ မဟာနိသံသာ. တသ္မာ ယထောဝါဒံ ပဋိပဇ္ဇေယျ၊ ယထာကာရီ တထာဝါဒီ စ ဘဝေယျာတိ. သေသံ ဝုတ္တနယမေဝ.
သုဘူတတ္ထေရဂါထာဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.