၈. ရာဟုလတ္ထေရဂါထာဝဏ္ဏနာ
ဥဘယေနာတိအာဒိကာ အာယသ္မတော ရာဟုလတ္ထေရဿ ဂါထာ. ကာ ဥပ္ပတ္တိ? အယမ္ပိ ပုရိမဗုဒ္ဓေသု ကတာဓိကာရော တတ္ထ တတ္ထ ဘဝေ ပုညာနိ ဥပစိနန္တော ပဒုမုတ္တရဿ ဘဂဝတော ကာလေ ကုလဂေဟေ နိဗ္ဗတ္တိတွာ ဝိညုတံ ပတ္တော သတ္ထာရံ ဧကံ ဘိက္ခုံ သိက္ခာကာမာနံ အဂ္ဂဋ္ဌာနေ ဌပေန္တံ ဒိသွာ သယမ္ပိ တံ ဌာနန္တရံ ပတ္ထေတွာ သေနာသနဝိသောဓနဝိဇ္ဇောတနာဒိကံ ဥဠာရံ ပုညံ ကတွာ ပဏိဓာနမကာသိ. သော တတော စဝိတွာ ဒေဝမနုဿေသု သံသရန္တော ဣမသ္မိံ ဗုဒ္ဓုပ္ပါဒေ အမှာကံ ဗောဓိသတ္တံ ပဋိစ္စ ယသောဓရာယ ဒေဝိယာ ကုစ္ဆိမှိ နိဗ္ဗတ္တိတွာ ရာဟုလောတိ လဒ္ဓနာမော မဟတာ ခတ္တိယပရိဝါရေန ဝဍ္ဎိ၊ တဿ ပဗ္ဗဇ္ဇာဝိဓာနံ ခန္ဓကေ (မဟာဝ. ၁၀၅) အာဂတမေဝ. သော ပဗ္ဗဇိတွာ သတ္ထု သန္တိကေ အနေကေဟိ သုတ္တပဒေဟိ သုလဒ္ဓေါဝါဒေါ ပရိပက္ကဉာဏော ဝိပဿနံ ဥဿုက္ကာပေတွာ အရဟတ္တံ ပါပုဏိ. တေန ဝုတ္တံ အပဒါနေ (အပ. ထေရ ၁.၂.၆၈-၈၅) –
‘‘ပဒုမုတ္တရဿ ဘဂဝတော၊ လောကဇေဋ္ဌဿ တာဒိနော၊
သတ္တဘူမမှိ ပါသာဒေ၊ အာဒါသံ သန္ထရိံ အဟံ.
‘‘ခီဏာသဝသဟဿေဟိ၊ ပရိကိဏ္ဏော မဟာမုနိ၊
ဥပါဂမိ ဂန္ဓကုဋိံ၊ ဒွိပဒိန္ဒော နရာသဘော.
‘‘ဝိရောစေန္တော ဂန္ဓကုဋိံ၊ ဒေဝဒေဝေါ နရာသဘော၊
ဘိက္ခုသံဃေ ဌိတော သတ္ထာ၊ ဣမာ ဂါထာ အဘာသထ.
‘‘ယေနာယံ ဇောတိတာ သေယျာ၊ အာဒါသောဝ သုသန္ထတော၊
တမဟံ ကိတ္တယိဿာမိ၊ သုဏာထ မမ ဘာသတော.
‘‘သောဏ္ဏမယာ ရူပိမယာ၊ အထော ဝေဠုရိယာမယာ၊
နိဗ္ဗတ္တိဿန္တိ ပါသာဒါ၊ ယေ ကေစိ မနသော ပိယာ.
‘‘စတုသဋ္ဌိက္ခတ္တုံ ဒေဝိန္ဒော၊ ဒေဝရဇ္ဇံ ကရိဿတိ၊
သဟဿက္ခတ္တုံ စက္ကဝတ္တီ၊ ဘဝိဿတိ အနန္တရာ.
‘‘ဧကဝီသတိကပ္ပမှိ၊ ဝိမလော နာမ ခတ္တိယော၊
စာတုရန္တော ဝိဇိတာဝီ၊ စက္ကဝတ္တီ ဘဝိဿတိ.
‘‘နဂရံ ရေဏုဝတီ နာမ၊ ဣဋ္ဌကာဟိ သုမာပိတံ၊
အာယာမတော တီဏိ သတံ၊ စတုရဿသမာယုတံ.
‘‘သုဒဿနော နာမ ပါသာဒေါ၊ ဝိဿကမ္မေန မာပိတော၊
ကူဋာဂါရဝရူပေတော၊ သတ္တရတနဘူသိတော.
‘‘ဒသသဒ္ဒါဝိဝိတ္တံ တံ၊ ဝိဇ္ဇာဓရသမာကုလံ၊
သုဒဿနံဝ နဂရံ၊ ဒေဝတာနံ ဘဝိဿတိ.
‘‘ပဘာ နိဂ္ဂစ္ဆတေ တဿ၊ ဥဂ္ဂစ္ဆန္တေဝ သူရိယေ၊
ဝိရောစေဿတိ တံ နိစ္စံ၊ သမန္တာ အဋ္ဌယောဇနံ.
‘‘ကပ္ပသတသဟဿမှိ၊ ဩက္ကာကကုလသမ္ဘဝေါ၊
ဂေါတမော နာမ ဂေါတ္တေန၊ သတ္ထာ လောကေ ဘဝိဿတိ.
‘‘တုသိတာ သော စဝိတွာန၊ သုက္ကမူလေန စောဒိတော၊
ဂေါတမဿ ဘဂဝတော၊ အတြဇော သော ဘဝိဿတိ.
‘‘သစေဝသေယျ အဂါရံ၊ စက္ကဝတ္တီ ဘဝေယျ သော၊
အဋ္ဌာနမေတံ ယံ တာဒီ၊ အဂါရေ ရတိမဇ္ဈဂါ.
‘‘နိက္ခမိတွာ အဂါရမှာ၊ ပဗ္ဗဇိဿတိ သုဗ္ဗတော၊
ရာဟုလော နာမ နာမေန၊ အရဟာ သော ဘဝိဿတိ.
‘‘ကိကီဝ အဏ္ဍံ ရက္ခေယျ၊ စာမရီ ဝိယ ဝါလဓိံ၊
နိပကော သီလသမ္ပန္နော၊ မမံ ရက္ခိ မဟာမုနိ.
‘‘တဿာဟံ ဓမ္မမညာယ၊ ဝိဟာသိံ သာသနေ ရတော၊
သဗ္ဗာသဝေ ပရိညာယ၊ ဝိဟရာမိ အနာသဝေါ.
‘‘ကိလေသာ ဈာပိတာ မယှံ။ပေ။ ကတံ ဗုဒ္ဓဿ သာသန’’န္တိ.
အရဟတ္တံ ပန ပတွာ အတ္တနော ပဋိပတ္တိံ ပစ္စဝေက္ခိတွာ အညံ ဗျာကရောန္တော –
၂၉၅. ‘‘ဥဘယေနေဝ သမ္ပန္နော၊ ရာဟုလဘဒ္ဒေါတိ မံ ဝိဒူ၊
ယဉ္စမှိ ပုတ္တော ဗုဒ္ဓဿ၊ ယဉ္စ ဓမ္မေသု စက္ခုမာ.
၂၉၆. ‘‘ယဉ္စ မေ အာသဝါ ခီဏာ၊ ယဉ္စ နတ္ထိ ပုနဗ္ဘဝေါ၊
အရဟာ ဒက္ခိဏေယျောမှိ၊ တေဝိဇ္ဇော အမတဒ္ဒသော.
၂၉၇. ‘‘ကာမန္ဓာ ဇာလပစ္ဆန္နာ၊ တဏှာဆဒနဆာဒိတာ၊
ပမတ္တဗန္ဓုနာ ဗဒ္ဓါ၊ မစ္ဆာဝ ကုမိနာမုခေ.
၂၉၈. ‘‘တံ ကာမံ အဟမုဇ္ဈိတွာ၊ ဆေတွာ မာရဿ ဗန္ဓနံ၊
သမူလံ တဏှမဗ္ဗုယှ၊ သီတိဘူတောသ္မိ နိဗ္ဗုတော’’တိ. –
စတဿော ဂါထာ အဘာသိ.
တတ္ထ ဥဘယေနေဝ သမ္ပန္နောတိ ဇာတိသမ္ပဒါ၊ ပဋိပတ္တိသမ္ပဒါတိ ဥဘယသမ္ပတ္တိယာပိ သမ္ပန္နော သမန္နာဂတော. ရာဟုလဘဒ္ဒေါတိ မံ ဝိဒူတိ ‘‘ရာဟုလဘဒ္ဒေါ’’တိ မံ သဗြဟ္မစာရိနော သဉ္ဇာနန္တိ. တဿ ဟိ ဇာတသာသနံ သုတွာ ဗောဓိသတ္တေန ‘‘ရာဟု ဇာတော၊ ဗန္ဓနံ ဇာတ’’န္တိ ဝုတ္တဝစနံ ဥပါဒါယ သုဒ္ဓေါဒနမဟာရာဇာ ‘‘ရာဟုလော’’တိ နာမံ ဂဏှိ. တတ္ထ အာဒိတော ပိတရာ ဝုတ္တပရိယာယမေဝ ဂဟေတွာ အာဟ – ‘‘ရာဟုလဘဒ္ဒေါတိ မံ ဝိဒူ’’တိ. ဘဒ္ဒေါတိ စ ပသံသာဝစနမေတံ.
ဣဒါနိ တံ ဥဘယသမ္ပတ္တိံ ဒဿေတုံ ‘‘ယဉ္စမှီ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. တတ္ထ ယန္တိ ယသ္မာ. စ-သဒ္ဒေါ သမုစ္စယတ္ထော. အမှိ ပုတ္တော ဗုဒ္ဓဿာတိ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ ဩရသပုတ္တော အမှိ. ဓမ္မေသူတိ လောကိယေသု လောကုတ္တရေသု စ ဓမ္မေသု၊ စတုသစ္စဓမ္မေသူတိ အတ္ထော. စက္ခုမာတိ မဂ္ဂပညာစက္ခုနာ စက္ခုမာ စ အမှီတိ ယောဇေတဗ္ဗံ.
ပုန အပရာပရေဟိပိ ပရိယာယေဟိ အတ္တနိ ဥဘယသမ္ပတ္တိံ ဒဿေတုံ – ‘‘ယဉ္စ မေ အာသဝါ ခီဏာ’’တိ ဂါထမာဟ. တတ္ထ ဒက္ခိဏေယျောတိ ဒက္ခိဏာရဟော. အမတဒ္ဒသောတိ နိဗ္ဗာနဿ ဒဿာဝီ. သေသံ သုဝိညေယျမေဝ.
ဣဒါနိ ယာယ ဝိဇ္ဇာသမ္ပတ္တိယာ စ ဝိမုတ္တိသမ္ပတ္တိယာ စ အဘာဝေန သတ္တကာယော ကုမိနေ ဗန္ဓမစ္ဆာ ဝိယ သံသာရေ ပရိဝတ္တတိ၊ တံ ဥဘယသမ္ပတ္တိံ အတ္တနိ ဒဿေတုံ ‘‘ကာမန္ဓာ’’တိ ဂါထာဒွယမာဟ. တတ္ထ ကာမေဟိ ကာမေသု ဝါ အန္ဓာတိ ကာမန္ဓာ. ‘‘ဆန္ဒော ရာဂေါ’’တိအာဒိဝိဘာဂေဟိ (စူဠနိ. အဇိတမာဏဝပုစ္ဆာနိဒ္ဒေသ ၈) ကိလေသကာမေဟိ ရူပါဒီသု ဝတ္ထုကာမေသု အနာဒီနဝဒဿိတာယ အန္ဓီကတာ. ဇာလပစ္ဆန္နာတိ သကလံ ဘဝတ္တယံ အဇ္ဈောတ္ထရိတွာ ဌိတေန ဝိသတ္တိကာဇာလေန ပကာရတော ဆန္နာ ပလိဂုဏ္ဌိတာ. တဏှာဆဒနဆာဒိတာတိ တတော ဧဝ တဏှာသင်္ခါတေန ဆဒနေန ဆာဒိတာ နိဝုတာ သဗ္ဗသော ပဋိကုဇ္ဇိတာ. ပမတ္တဗန္ဓုနာ ဗဒ္ဓါ၊ မစ္ဆာဝ ကုမိနာမုခေတိ ကုမိနာမုခေ မစ္ဆဗန္ဓာနံ မစ္ဆပသိဗ္ဗကမုခေ ဗဒ္ဓါ မစ္ဆာ ဝိယ ပမတ္တဗန္ဓုနာ မာရေန ယေန ကာမဗန္ဓနေန ဗဒ္ဓါ ဣမေ သတ္တာ တတော န နိဂစ္ဆန္တိ အန္တောဗန္ဓနဂတာဝ ဟောန္တိ.
တံ တထာရူပံ ကာမံ ဗန္ဓနဘူတံ ဥဇ္ဈိတွာ ပုဗ္ဗဘာဂပဋိပတ္တိယာ ပဟာယ ကိလေသမာရဿ ဗန္ဓနံ ဆေတွာ၊ ပုန အရိယမဂ္ဂသတ္ထေန အနဝသေသတော သမုစ္ဆိန္ဒိတွာ တတော ဧဝ အဝိဇ္ဇာသင်္ခါတေန မူလေန သမူလံ၊ ကာမတဏှာဒိကံ တဏှံ အဗ္ဗုယှ ဥဒ္ဓရိတွာ သဗ္ဗကိလေသဒရထပရိဠာဟာဘာဝတော၊ သီတိဘူတော သဥပါဒိသေသာယ နိဗ္ဗာနဓာတုယာ နိဗ္ဗုတော၊ အဟံ အသ္မိ ဟောမီတိ အတ္ထော.
ရာဟုလတ္ထေရဂါထာဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.