၅. ဇမ္ဗုကတ္ထေရဂါထာဝဏ္ဏနာ

ပဉ္စပညာသာတိအာဒိကာ အာယသ္မတော ဇမ္ဗုကတ္ထေရဿ ဂါထာ. ကာ ဥပ္ပတ္တိ? အယမ္ပိ ပုရိမဗုဒ္ဓေသု ကတာဓိကာရော တတ္ထ တတ္ထ ဘဝေ ပုညာနိ ဥပစိနန္တော တိဿဿ ဘဂဝတော ကာလေ ကုလဂေဟေ နိဗ္ဗတ္တိတွာ ဝိညုတံ ပတ္တော သတ္ထု သမ္မာသမ္ဗောဓိံ သဒ္ဒဟန္တော ဗောဓိရုက္ခံ ဝန္ဒိတွာ ဗီဇနေန ပူဇေသိ. သော တေန ပုညကမ္မေန ဒေဝမနုဿေသု သံသရန္တော ကဿပဿ ဘဂဝတော ကာလေ ကုလဂေဟေ နိဗ္ဗတ္တိတွာ ဝိညုတံ ပတ္တော သာသနေ ပဗ္ဗဇိတွာ အညတရေန ဥပါသကေန ကာရိတေ အာရာမေ အာဝါသိကော ဟုတွာ ဝိဟရတိ တေန ဥပဋ္ဌီယမာနော. အထေကဒိဝသံ ဧကော ခီဏာသဝတ္ထေရော လူခစီဝရဓရော ကေသောဟရဏတ္ထံ အရညတော ဂါမာဘိမုခေါ အာဂစ္ဆတိ၊ တံ ဒိသွာ သော ဥပါသကော ဣရိယာပထေ ပသီဒိတွာ ကပ္ပကေန ကေသမဿူနိ ဩဟာရာပေတွာ ပဏီတဘောဇနံ ဘောဇေတွာ သုန္ဒရာနိ စီဝရာနိ ဒတွာ ‘‘ဣဓေဝ၊ ဘန္တေ၊ ဝသထာ’’တိ ဝသာပေတိ. တံ ဒိသွာ အာဝါသိကော ဣဿာမစ္ဆေရပကတော ခီဏာသဝတ္ထေရံ အာဟ – ‘‘ဝရံ တေ၊ ဘိက္ခု၊ ဣမိနာ ပါပုပါသကေန ဥပဋ္ဌီယမာနဿ ဧဝံ ဣဓ ဝသနတော အင်္ဂုလီဟိ ကေသေ လုဉ္စိတွာ အစေလဿ သတော ဂူထမုတ္တာဟာရဇီဝန’’န္တိ. ဧဝဉ္စ ပန ဝတွာ တာဝဒေဝ ဝစ္စကုဋိံ ပဝိသိတွာ ပါယာသံ ဝဍ္ဎေန္တော ဝိယ ဟတ္ထေန ဂူထံ ဝဍ္ဎေတွာ ဝဍ္ဎေတွာ ယာဝဒတ္ထံ ခါဒိ၊ မုတ္တဉ္စ ပိဝိ. ဣမိနာ နိယာမေန ယာဝတာယုကံ ဌတွာ ကာလင်္ကတွာ နိရယေ ပစ္စိတွာ ပုန ဂူထမုတ္တာဟာရော ဝသိတွာ တဿေဝ ကမ္မဿ ဝိပါကာဝသေသေန မနုဿေသု ဥပ္ပန္နောပိ ပဉ္စ ဇာတိသတာနိ နိဂဏ္ဌော ဟုတွာ ဂူထဘက္ခော အဟောသိ.

ပုန ဣမသ္မိံ ဗုဒ္ဓုပ္ပါဒေ မနုဿယောနိယံ နိဗ္ဗတ္တမာနောပိ အရိယူပဝါဒဗလေန ဒုဂ္ဂတကူလေ နိဗ္ဗတ္တိတွာ ထညံ ဝါ ခီရံ ဝါ သပ္ပိံ ဝါ ပါယမာနော၊ တံ ဆဍ္ဍေတွာ မုတ္တမေဝ ပိဝတိ၊ ဩဒနံ ဘောဇိယမာနော၊ တံ ဆဍ္ဍေတွာ ဂူထမေဝ ခါဒတိ၊ ဧဝံ ဂူထမုတ္တပရိဘောဂေန ဝဍ္ဎန္တော ဝယပ္ပတ္တောပိ တဒေဝ ပရိဘုဉ္ဇတိ. မနုဿာ တတော ဝါရေတုံ အသက္ကောန္တာ ပရိစ္စဇိံသု. သော ဉာတကေဟိ ပရိစ္စတ္တော နဂ္ဂပဗ္ဗဇ္ဇံ ပဗ္ဗဇိတွာ န နှာယတိ၊ ရဇောဇလ္လဓရော ကေသမဿူနိ လုဉ္စိတွာ အညေ ဣရိယာပထေ ပဋိက္ခိပိတွာ ဧကပါဒေန တိဋ္ဌတိ၊ နိမန္တနံ န သာဒိယတိ၊ မာသောပဝါသံ အဓိဋ္ဌာယ ပုညတ္ထိကေဟိ ဒိန္နံ ဘောဇနံ မာသေ မာသေ ဧကဝါရံ ကုသဂ္ဂေန ဂဟေတွာ ဒိဝါ ဇိဝှဂ္ဂေန လေဟတိ၊ ရတ္တိယံ ပန ‘‘အလ္လဂူထံ သပ္ပါဏက’’န္တိ အခါဒိတွာ သုက္ခဂူထမေဝ ခါဒတိ၊ ဧဝံ ကရောန္တဿ ပဉ္စပညာသဝဿာနိ ဝီတိဝတ္တာနိ မဟာဇနော ‘‘မဟာတပေါ ပရမပ္ပိစ္ဆော’’တိ မညမာနော တန္နိန္နော တပ္ပေါဏော အဟောသိ.

အထ ဘဂဝါ တဿ ဟဒယဗ္ဘန္တရေ ဃဋေ ပဒီပံ ဝိယ အရဟတ္တူပနိဿယံ ပဇ္ဇလန္တံ ဒိသွာ သယမေဝ တတ္ထ ဂန္တွာ ဓမ္မံ ဒေသေတွာ သောတာပတ္တိဖလေ ပတိဋ္ဌာပေတွာ၊ ဧဟိဘိက္ခူပသမ္ပဒါယ လဒ္ဓူပသမ္ပဒံ ဝိပဿနံ ဥဿုက္ကာပေတွာ အရဟတ္တေ ပတိဋ္ဌာပေသိ. အယမေတ္ထ သင်္ခေပေါ. ဝိတ္ထာရော ပန ဓမ္မပဒေ ‘‘မာသေ မာသေ ကုသဂ္ဂေနာ’’တိ ဂါထာဝဏ္ဏနာယ (ဓ. ပ. အဋ္ဌ. ၁.ဇမ္ဗုကတ္ထေရဝတ္ထု) ဝုတ္တနယေန ဝေဒိတဗ္ဗော. အရဟတ္တေ ပန ပတိဋ္ဌိတော ပရိနိဗ္ဗာနကာလေ ‘‘အာဒိတော မိစ္ဆာ ပဋိပဇ္ဇိတွာပိ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓံ နိဿာယ သာဝကေန အဓိဂန္တဗ္ဗံ မယာ အဓိဂတ’’န္တိ ဒဿေန္တော –

၂၈၃. ‘‘ပဉ္စပညာသဝဿာနိ၊ ရဇောဇလ္လမဓာရယိံ၊

ဘုဉ္ဇန္တော မာသိကံ ဘတ္တံ၊ ကေသမဿုံ အလောစယိံ.

၂၈၄. ‘‘ဧကပါဒေန အဋ္ဌာသိံ၊ အာသနံ ပရိဝဇ္ဇယိံ၊

သုက္ခဂူထာနိ စ ခါဒိံ၊ ဥဒ္ဒေသဉ္စ န သာဒိယိံ.

၂၈၅. ‘‘ဧတာဒိသံ ကရိတွာန၊ ဗဟုံ ဒုဂ္ဂတိဂါမိနံ၊

ဝုယှမာနော မဟောဃေန၊ ဗုဒ္ဓံ သရဏမာဂမံ.

၂၈၆. ‘‘သရဏဂမနံ ပဿ၊ ပဿ ဓမ္မသုဓမ္မတံ၊

တိဿော ဝိဇ္ဇာ အနုပ္ပတ္တာ၊ ကတံ ဗုဒ္ဓဿ သာသန’’န္တိ. –

ဣမာ စတဿော ဂါထာ အဘာသိ.

တတ္ထ ပဉ္စပညာသဝဿာနိ၊ ရဇောဇလ္လမဓာရယိန္တိ နဂ္ဂပဗ္ဗဇ္ဇူပဂမနေန နှာနပဋိက္ခေပတော ပဉ္စာဓိကာနိ ပညာသဝဿာနိ သရီရေ လဂ္ဂံ အာဂန္တုကရေဏုသင်္ခါတံ ရဇော၊ သရီရမလသင်္ခါတံ ဇလ္လဉ္စ ကာယေန ဓာရေသိံ. ဘုဉ္ဇန္တော မာသိကံ ဘတ္တန္တိ ရတ္တိယံ ဂူထံ ခါဒန္တော လောကဝဉ္စနတ္ထံ မာသောပဝါသိကော နာမ ဟုတွာ ပုညတ္ထိကေဟိ ဒိန္နံ ဘောဇနံ မာသေ မာသေ ဧကဝါရံ ဇိဝှဂ္ဂေ ပဌနဝသေန ဘုဉ္ဇန္တော အလောစယိန္တိ တာဒိသစ္ဆာရိကာပက္ခေပေန သိထိလမူလံ ကေသမဿုံ အင်္ဂုလီဟိ လုဉ္စာပေသိံ.

ဧကပါဒေန အဋ္ဌာသိံ၊ အာသနံ ပရိဝဇ္ဇယိန္တိ သဗ္ဗေန သဗ္ဗံ အာသနံ နိသဇ္ဇံ ပရိဝဇ္ဇေသိံ၊ တိဋ္ဌန္တော စ ဥဘော ဟတ္ထေ ဥက္ခိပိတွာ ဧကေနေဝ ပါဒေန အဋ္ဌာသိံ. ဥဒ္ဒေသန္တိ နိမန္တနံ. ဥဒိဿကတန္တိ ကေစိ. န သာဒိယိန္တိ န သမ္ပဋိစ္ဆိံ ပဋိက္ခိပိန္တိ အတ္ထော.

ဧတာဒိသံ ကရိတွာန၊ ဗဟုံ ဒုဂ္ဂတိဂါမိနန္တိ ဧတာဒိသံ ဧဝရူပံ ဝိပါကနိဗ္ဗတ္တနကံ ဒုဂ္ဂတိဂါမိနံ ဗဟုံ ပါပကမ္မံ ပုရိမဇာတီသု ဣဓ စ ကတွာ ဥပ္ပါဒေတွာ. ဝုယှမာနော မဟောဃေနာတိ ကာမောဃာဒိနာ မဟတာ ဩဃေန ဝိသေသတော ဒိဋ္ဌောဃေန အပါယသမုဒ္ဒံ ပတိအာကဍ္ဎိယမာနော၊ ဗုဒ္ဓံ သရဏမာဂမန္တိ တာဒိသေန ပုညကမ္မစ္ဆိဒ္ဒေန ကိစ္ဆေန မနုဿတ္တဘာဝံ လဘိတွာ ဣဒါနိ ပုညဗလေန ဗုဒ္ဓံ ‘‘သရဏ’’န္တိ အာဂမာသိံ၊ ‘‘သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ ဘဂဝါ’’တိ အဝေစ္စပသာဒေန သတ္ထရိ ပသီဒိံ. သရဏဂမနံ ပဿ၊ ပဿ ဓမ္မသုဓမ္မတန္တိ အာယတနဂတံ မမ သရဏဂမနံ ပဿ၊ ပဿ သာသနဓမ္မဿ စ သုဓမ္မတံ ယောဟံ တထာမိစ္ဆာပဋိပန္နောပိ ဧကောဝါဒေနေဝ သတ္ထာရာ ဧဒိသံ သမ္ပတ္တိံ သမ္ပာပိတော. ‘‘တိဿော ဝိဇ္ဇာ’’တိအာဒိနာ တံ သမ္ပတ္တိံ ဒဿေတိ တေနာဟ (အပ. ထေရ ၂.၄၆.၁၇-၂၁) –

‘‘တိဿဿာဟံ ဘဂဝတော၊ ဗောဓိရုက္ခမဝန္ဒိယံ၊

ပဂ္ဂယှ ဗီဇနိံ တတ္ထ၊ သီဟာသနမဗီဇဟံ.

‘‘ဒွေနဝုတေ ဣတော ကပ္ပေ၊ သီဟာသနမဗီဇဟံ၊

ဒုဂ္ဂတိံ နာဘိဇာနာမိ၊ ဗီဇနာယ ဣဒံ ဖလံ.

‘‘ကိလေသာ ဈာပိတာ မယှံ။ပေ။ ကတံ ဗုဒ္ဓဿ သာသန’’န္တိ.

ဇမ္ဗုကတ္ထေရဂါထာဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.