၁၀. ဥဋ္ဌာနသုတ္တဝဏ္ဏနာ

၃၃၄. ဥဋ္ဌဟထာတိ ဥဋ္ဌာနသုတ္တံ. ကာ ဥပ္ပတ္တိ? ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ သာဝတ္ထိယံ ဝိဟရန္တော ရတ္တိံ ဇေတဝနဝိဟာရေ ဝသိတွာ ပုဗ္ဗဏှသမယံ ဘိက္ခုသံဃပရိဝုတော သာဝတ္ထိယံ ပိဏ္ဍာယ စရိတွာ ပါစီနဒွါရေန နဂရာ နိက္ခမိတွာ မိဂါရမာတုပါသာဒံ အဂမာသိ ဒိဝါဝိဟာရတ္ထာယ. အာစိဏ္ဏံ ကိရေတံ ဘဂဝတော ရတ္တိံ ဇေတဝနဝိဟာရေ ဝသိတွာ မိဂါရမာတုပါသာဒေ ဒိဝါဝိဟာရူပဂမနံ၊ ရတ္တိဉ္စ မိဂါရမာတုပါသာဒေ ဝသိတွာ ဇေတဝနေ ဒိဝါဝိဟာရူပဂမနံ. ကသ္မာ? ဒွိန္နံ ကုလာနံ အနုဂ္ဂဟတ္ထာယ မဟာပရိစ္စာဂဂုဏပရိဒီပနတ္ထာယ စ. မိဂါရမာတုပါသာဒဿ စ ဟေဋ္ဌာ ပဉ္စ ကူဋာဂါရဂဗ္ဘသတာနိ ဟောန္တိ၊ ယေသု ပဉ္စသတာ ဘိက္ခူ ဝသန္တိ. တတ္ထ ယဒါ ဘဂဝါ ဟေဋ္ဌာပါသာဒေ ဝသတိ၊ တဒါ ဘိက္ခူ ဘဂဝတော ဂါရဝေန ဥပရိပါသာဒံ နာရုဟန္တိ. တံ ဒိဝသံ ပန ဘဂဝါ ဥပရိပါသာဒေ ကူဋာဂါရဂဗ္ဘံ ပါဝိသိ၊ တေန ဟေဋ္ဌာပါသာဒေ ပဉ္စပိ ဂဗ္ဘသတာနိ ပဉ္စသတာ ဘိက္ခူ ပဝိသိံသု. တေ စ သဗ္ဗေဝ နဝါ ဟောန္တိ အဓုနာဂတာ ဣမံ ဓမ္မဝိနယံ ဥဒ္ဓတာ ဥန္နဠာ ပါကတိန္ဒြိယာ. တေ ပဝိသိတွာ ဒိဝါသေယျံ သုပိတွာ သာယံ ဥဋ္ဌာယ မဟာတလေ သန္နိပတိတွာ ‘‘အဇ္ဇ ဘတ္တဂ္ဂေ တုယှံ ကိံ အဟောသိ၊ တွံ ကတ္ထ အဂမာသိ၊ အဟံ အာဝုသော ကောသလရညော ဃရံ၊ အဟံ အနာထပိဏ္ဍိကဿ၊ တတ္ထ ဧဝရူပေါ စ ဧဝရူပေါ စ ဘောဇနဝိဓိ အဟောသီ’’တိ နာနပ္ပကာရံ အာမိသကထံ ကထေန္တာ ဥစ္စာသဒ္ဒမဟာသဒ္ဒါ အဟေသုံ.

ဘဂဝါ တံ သဒ္ဒံ သုတွာ ‘‘ဣမေ မယာ သဒ္ဓိံ ဝသန္တာပိ ဧဝံ ပမတ္တာ၊ အဟော အယုတ္တကာရိနော’’တိ မဟာမောဂ္ဂလ္လာနတ္ထေရဿ အာဂမနံ စိန္တေသိ. တာဝဒေဝ အာယသ္မာ မဟာမောဂ္ဂလ္လာနော ဘဂဝတော စိတ္တံ ဉတွာ ဣဒ္ဓိယာ အာဂမ္မ ပါဒမူလေ ဝန္ဒမာနောယေဝ အဟောသိ. တတော နံ ဘဂဝါ အာမန္တေသိ – ‘‘ဧတေ တေ၊ မောဂ္ဂလ္လာန၊ သဗြဟ္မစာရိနော ပမတ္တာ၊ သာဓု နေ သံဝေဇေဟီ’’တိ. ‘‘ဧဝံ ဘန္တေ’’တိ ခေါ သော အာယသ္မာ မဟာမောဂ္ဂလ္လာနော ဘဂဝတော ပဋိဿုဏိတွာ တာဝဒေဝ အာပေါကသိဏံ သမာပဇ္ဇိတွာ ကရီသဘူမိယံ ဌိတံ မဟာပါသာဒံ နာဝံ ဝိယ မဟာဝါတော ပါဒင်္ဂုဋ္ဌကေန ကမ္ပေသိ သဒ္ဓိံ ပတိဋ္ဌိတပထဝိပ္ပဒေသေန. အထ တေ ဘိက္ခူ ဘီတာ ဝိဿရံ ကရောန္တာ သကသကစီဝရာနိ ဆဍ္ဍေတွာ စတူဟိ ဒွါရေဟိ နိက္ခမိံသု. ဘဂဝါ တေသံ အတ္တာနံ ဒဿေန္တော အညေန ဒွါရေန ဂန္ဓကုဋိံ ပဝိသန္တော ဝိယ အဟောသိ၊ တေ ဘဂဝန္တံ ဒိသွာ ဝန္ဒိတွာ အဋ္ဌံသု. ဘဂဝါ ‘‘ကိံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဘီတတ္ထာ’’တိ ပုစ္ဆိ၊ တေ ‘‘အယံ၊ ဘန္တေ၊ မိဂါရမာတုပါသာဒေါ ကမ္ပိတော’’တိ အာဟံသု. ‘‘ဇာနာထ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ကေနာ’’တိ? ‘‘န ဇာနာမ၊ ဘန္တေ’’တိ. အထ ဘဂဝါ ‘‘တုမှာဒိသာနံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ မုဋ္ဌဿတီနံ အသမ္ပဇာနာနံ ပမာဒဝိဟာရီနံ သံဝေဂဇနနတ္ထံ မောဂ္ဂလ္လာနေန ကမ္ပိတော’’တိ ဝတွာ တေသံ ဘိက္ခူနံ ဓမ္မဒေသနတ္ထံ ဣမံ သုတ္တမဘာသိ.

တတ္ထ ဥဋ္ဌဟထာတိ အာသနာ ဥဋ္ဌဟထ ဃဋထ ဝါယမထ၊ မာ ကုသီတာ ဟောထ. နိသီဒထာတိ ပလ္လင်္ကံ အာဘုဇိတွာ ကမ္မဋ္ဌာနာနုယောဂတ္ထာယ နိသီဒထ. ကော အတ္ထော သုပိတေန ဝေါတိ ကော တုမှာကံ အနုပါဒါပရိနိဗ္ဗာနတ္ထာယ ပဗ္ဗဇိတာနံ သုပိတေန အတ္ထော. န ဟိ သက္ကာ သုပန္တေန ကောစိ အတ္ထော ပါပုဏိတုံ. အာတုရာနဉှိ ကာ နိဒ္ဒါ၊ သလ္လဝိဒ္ဓါန ရုပ္ပတန္တိ ယတြ စ နာမ အပ္ပကေပိ သရီရပ္ပဒေသေ ဥဋ္ဌိတေန စက္ခုရောဂါဒိနာ ရောဂေန အာတုရာနံ ဧကဒွင်္ဂုလမတ္တမ္ပိ ပဝိဋ္ဌေန အယသလ္လအဋ္ဌိသလ္လဒန္တသလ္လဝိသာဏသလ္လကဋ္ဌသလ္လာနံ အညတရေန သလ္လေန ရုပ္ပမာနာနံ မနုဿာနံ နိဒ္ဒါ နတ္ထိ၊ တတ္ထ တုမှာကံ သကလစိတ္တသရီရသန္တာနံ ဘဉ္ဇိတွာ ဥပ္ပန္နေဟိ နာနပ္ပကာရကိလေသရောဂေဟိ အာတုရာနဉှိ ကာ နိဒ္ဒါ ရာဂသလ္လာဒီဟိ စ ပဉ္စဟိ သလ္လေဟိ အန္တောဟဒယံ ပဝိသိယ ဝိဒ္ဓတ္တာ သလ္လဝိဒ္ဓါနံ ရုပ္ပတံ.

၃၃၅. ဧဝံ ဝတွာ ပုန ဘဂဝါ ဘိယျောသောမတ္တာယ တေ ဘိက္ခူ ဥဿာဟေန္တော သံဝေဇေန္တော စ အာဟ – ‘‘ဥဋ္ဌဟထ။ပေ။ ဝသာနုဂေ’’တိ. တတြာယံ သာဓိပ္ပါယယောဇနာ အတ္ထဝဏ္ဏနာ – ဧဝံ ကိလေသသလ္လဝိဒ္ဓါနဉှိ ဝေါ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ကာလော ပဗုဇ္ဈိတုံ. ကိံ ကာရဏံ? မဏ္ဍပေယျမိဒံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဗြဟ္မစရိယံ၊ သတ္ထာ သမ္မုခီဘူတော၊ ဣတော ပုဗ္ဗေ ပန ဝေါ ဒီဃရတ္တံ သုတ္တံ၊ ဂိရီသု သုတ္တံ၊ နဒီသု သုတ္တံ၊ သမေသု သုတ္တံ၊ ဝိသမေသု သုတ္တံ၊ ရုက္ခဂ္ဂေသုပိ သုတ္တံ အဒဿနာ အရိယသစ္စာနံ၊ တသ္မာ တဿာ နိဒ္ဒါယ အန္တကိရိယတ္ထံ ဥဋ္ဌဟထ နိသီဒထ ဒဠှံ သိက္ခထ သန္တိယာ.

တတ္ထ ပုရိမပါဒဿတ္ထော ဝုတ္တနယော ဧဝ. ဒုတိယပါဒေ ပန သန္တီတိ တိဿော သန္တိယော – အစ္စန္တသန္တိ၊ တဒင်္ဂသန္တိ၊ သမ္မုတိသန္တီတိ၊ နိဗ္ဗာနဝိပဿနာဒိဋ္ဌိဂတာနမေတံ အဓိဝစနံ. ဣဓ ပန အစ္စန္တသန္တိ နိဗ္ဗာနမဓိပ္ပေတံ၊ တသ္မာ နိဗ္ဗာနတ္ထံ ဒဠှံ သိက္ခထ၊ အသိထိလပရက္ကမာ ဟုတွာ သိက္ခထာတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ. ကိံ ကာရဏံ? မာ ဝေါ ပမတ္တေ ဝိညာယ၊ မစ္စုရာဇာ အမောဟယိတ္ထ ဝသာနုဂေ၊ မာ တုမှေ ‘‘ပမတ္တာ ဧတေ’’တိ ဧဝံ ဉတွာ မစ္စုရာဇပရိယာယနာမော မာရော ဝသာနုဂေ အမောဟယိတ္ထ၊ ယထာ တဿ ဝသံ ဂစ္ဆထ၊ ဧဝံ ဝသာနုဂေ ကရောန္တော မာ အမောဟယိတ္ထာတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ.

၃၃၆. ယတော တဿ ဝသံ အနုပဂစ္ဆန္တာ ယာယ ဒေဝါ မနုဿာ စ။ပေ။ သမပ္ပိတာ၊ ယာယ ဒေဝါ စ မနုဿာ စ အတ္ထိကာ ရူပသဒ္ဒဂန္ဓရသဖောဋ္ဌဗ္ဗတ္ထိကာ၊ တံ ရူပါဒိံ သိတာ နိဿိတာ အလ္လီနာ ဟုတွာ တိဋ္ဌန္တိ၊ တရထ သမတိက္ကမထ ဧတံ နာနပ္ပကာရေသု ဝိသယေသု ဝိသဋဝိတ္ထိဏ္ဏဝိသာလတ္တာ ဝိသတ္တိကံ ဘဝဘောဂတဏှံ. ခဏော ဝေါ မာ ဥပစ္စဂါ၊ အယံ တုမှာကံ သမဏဓမ္မကရဏက္ခဏော မာ အတိက္ကမိ. ယေသဉှိ အယမေဝရူပေါ ခဏော အတိက္ကမတိ၊ ယေ စ ဣမံ ခဏံ အတိက္ကမန္တိ၊ တေ ခဏာတီတာ ဟိ သောစန္တိ နိရယမှိ သမပ္ပိတာ၊ နိရဿာဒဋ္ဌေန နိရယသညိတေ စတုဗ္ဗိဓေပိ အပါယေ ပတိဋ္ဌိတာ ‘‘အကတံ ဝတ နော ကလျာဏ’’န္တိအာဒိနာ နယေန သောစန္တိ.

၃၃၇. ဧဝံ ဘဂဝါ တေ ဘိက္ခူ ဥဿာဟေတွာ သံဝေဇေတွာ စ ဣဒါနိ တေသံ တံ ပမာဒဝိဟာရံ ဝိဂရဟိတွာ သဗ္ဗေဝ တေ အပ္ပမာဒေ နိယောဇေန္တော ‘‘ပမာဒေါ ရဇော’’တိ ဣမံ ဂါထမာဟ. တတ္ထ ပမာဒေါတိ သင်္ခေပတော သတိဝိပ္ပဝါသော၊ သော စိတ္တမလိနဋ္ဌေန ရဇော. တံ ပမာဒမနုပတိတော ပမာဒါနုပတိတော၊ ပမာဒါနုပတိတတ္တာ အပရာပရုပ္ပန္နော ပမာဒေါ ဧဝ၊ သောပိ ရဇော. န ဟိ ကဒါစိ ပမာဒေါ နာမ အရဇော အတ္ထိ. တေန ကိံ ဒီပေတိ? မာ တုမှေ ‘‘ဒဟရာ တာဝ မယံ ပစ္ဆာ ဇာနိဿာမာ’’တိ ဝိဿာသမာပဇ္ဇိတ္ထ. ဒဟရကာလေပိ ဟိ ပမာဒေါ ရဇော၊ မဇ္ဈိမကာလေပိ ထေရကာလေပိ ပမာဒါနုပတိတတ္တာ မဟာရဇော သင်္ကာရကူဋော ဧဝ ဟောတိ၊ ယထာ ဃရေ ဧကဒွေဒိဝသိကော ရဇော ရဇော ဧဝ၊ ဝဍ္ဎမာနော ပန ဂဏဝဿိကော သင်္ကာရကူဋော ဧဝ ဟောတိ. ဧဝံ သန္တေပိ ပန ပဌမဝယေ ဗုဒ္ဓဝစနံ ပရိယာပုဏိတွာ ဣတရဝယေသု သမဏဓမ္မံ ကရောန္တော၊ ပဌမဝယေ ဝါ ပရိယာပုဏိတွာ မဇ္ဈိမဝယေ သုဏိတွာ ပစ္ဆိမဝယေ သမဏဓမ္မံ ကရောန္တောပိ ဘိက္ခု ပမာဒဝိဟာရီ န ဟောတိ အပ္ပမာဒါနုလောမပဋိပဒံ ပဋိပန္နတ္တာ. ယော ပန သဗ္ဗဝယေသု ပမာဒဝိဟာရီ ဒိဝါသေယျံ အာမိသကထဉ္စ အနုယုတ္တော၊ သေယျထာပိ တုမှေ၊ တဿေဝ သော ပဌမဝယေ ပမာဒေါ ရဇော၊ ဣတရဝယေသု ပမာဒါနုပတိတော မဟာပမာဒေါ စ မဟာရဇော ဧဝါတိ.

ဧဝံ တေသံ ပမာဒဝိဟာရံ ဝိဂရဟိတွာ အပ္ပမာဒေ နိယောဇေန္တော အာဟ – ‘‘အပ္ပမာဒေန ဝိဇ္ဇာယ၊ အဗ္ဗဟေ သလ္လမတ္တနော’’တိ၊ တဿတ္ထော – ယသ္မာ ဧဝမေသော သဗ္ဗဒါပိ ပမာဒေါ ရဇော၊ တသ္မာ သတိအဝိပ္ပဝါသသင်္ခါတေန အပ္ပမာဒေန အာသဝါနံ ခယဉာဏသင်္ခါတာယ စ ဝိဇ္ဇာယ ပဏ္ဍိတော ကုလပုတ္တော ဥဒ္ဓရေ အတ္တနော ဟဒယနိဿိတံ ရာဂါဒိပဉ္စဝိဓံ သလ္လန္တိ အရဟတ္တနိကူဋေန ဒေသနံ သမာပေသိ. ဒေသနာပရိယောသာနေ သံဝေဂမာပဇ္ဇိတွာ တမေဝ ဓမ္မဒေသနံ မနသိ ကရိတွာ ပစ္စဝေက္ခမာနာ ဝိပဿနံ အာရဘိတွာ ပဉ္စသတာပိ တေ ဘိက္ခူ အရဟတ္တေ ပတိဋ္ဌဟိံသူတိ.

ပရမတ္ထဇောတိကာယ ခုဒ္ဒက-အဋ္ဌကထာယ

သုတ္တနိပါတ-အဋ္ဌကထာယ ဥဋ္ဌာနသုတ္တဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.