၆. ပရာဘဝသုတ္တဝဏ္ဏနာ

ဧဝံ မေ သုတန္တိ ပရာဘဝသုတ္တံ. ကာ ဥပ္ပတ္တိ? မင်္ဂလသုတ္တံ ကိရ သုတွာ ဒေဝါနံ ဧတဒဟောသိ – ‘‘ဘဂဝတာ မင်္ဂလသုတ္တေ သတ္တာနံ ဝုဍ္ဎိဉ္စ သောတ္ထိဉ္စ ကထယမာနေန ဧကံသေန ဘဝေါ ဧဝ ကထိတော၊ နော ပရာဘဝေါ. ဟန္ဒ ဒါနိ ယေန သတ္တာ ပရိဟာယန္တိ ဝိနဿန္တိ၊ တံ နေသံ ပရာဘဝမ္ပိ ပုစ္ဆာမာ’’တိ. အထ မင်္ဂလသုတ္တံ ကထိတဒိဝသတော ဒုတိယဒိဝသေ ဒသသဟဿစက္ကဝါဠေသု ဒေဝတာယော ပရာဘဝသုတ္တံ သောတုကာမာ ဣမသ္မိံ ဧကစက္ကဝါဠေ သန္နိပတိတွာ ဧကဝါလဂ္ဂကောဋိဩကာသမတ္တေ ဒသပိ ဝီသမ္ပိ တိံသမ္ပိ စတ္တာလီသမ္ပိ ပညာသမ္ပိ သဋ္ဌိပိ သတ္တတိပိ အသီတိပိ သုခုမတ္တဘာဝေ နိမ္မိနိတွာ သဗ္ဗဒေဝမာရဗြဟ္မာနော သိရိယာ စ တေဇေန စ အဓိဂယှ ဝိရောစမာနံ ပညတ္တဝရဗုဒ္ဓါသနေ နိသိန္နံ ဘဂဝန္တံ ပရိဝါရေတွာ အဋ္ဌံသု. တတော သက္ကေန ဒေဝါနမိန္ဒေန အာဏတ္တော အညတရော ဒေဝပုတ္တော ဘဂဝန္တံ ပရာဘဝပဉှံ ပုစ္ဆိ. အထ ဘဂဝါ ပုစ္ဆာဝသေန ဣမံ သုတ္တမဘာသိ.

တတ္ထ ‘‘ဧဝံ မေ သုတ’’န္တိအာဒိ အာယသ္မတာ အာနန္ဒေန ဝုတ္တံ. ‘‘ပရာဘဝန္တံ ပုရိသ’’န္တိအာဒိနာ နယေန ဧကန္တရိကာ ဂါထာ ဒေဝပုတ္တေန ဝုတ္တာ၊ ‘‘သုဝိဇာနော ဘဝံ ဟောတီ’’တိအာဒိနာ နယေန ဧကန္တရိကာ ဧဝ အဝသာနဂါထာ စ ဘဂဝတာ ဝုတ္တာ၊ တဒေတံ သဗ္ဗမ္ပိ သမောဓာနေတွာ ‘‘ပရာဘဝသုတ္တ’’န္တိ ဝုစ္စတိ. တတ္ထ ‘‘ဧဝံ မေ သုတ’’န္တိအာဒီသု ယံ ဝတ္တဗ္ဗံ၊ တံ သဗ္ဗံ မင်္ဂလသုတ္တဝဏ္ဏနာယံ ဝက္ခာမ.

၉၁. ပရာဘဝန္တံ ပုရိသန္တိအာဒီသု ပန ပရာဘဝန္တန္တိ ပရိဟာယန္တံ ဝိနဿန္တံ. ပုရိသန္တိ ယံကိဉ္စိ သတ္တံ ဇန္တုံ. မယံ ပုစ္ဆာမဂေါတမာတိ သေသဒေဝေဟိ သဒ္ဓိံ အတ္တာနံ နိဒဿေတွာ ဩကာသံ ကာရေန္တော သော ဒေဝပုတ္တော ဂေါတ္တေန ဘဂဝန္တံ အာလပတိ. ဘဝန္တံ ပုဋ္ဌုမာဂမ္မာတိ မယဉှိ ဘဝန္တံ ပုစ္ဆိဿာမာတိ တတော တတော စက္ကဝါဠာ အာဂတာတိ အတ္ထော. ဧတေန အာဒရံ ဒဿေတိ. ကိံ ပရာဘဝတော မုခန္တိ ဧဝံ အာဂတာနံ အမှာကံ ဗြူဟိ ပရာဘဝတော ပုရိသဿ ကိံ မုခံ၊ ကိံ ဒွါရံ၊ ကာ ယောနိ၊ ကိံ ကာရဏံ၊ ယေန မယံ ပရာဘဝန္တံ ပုရိသံ ဇာနေယျာမာတိ အတ္ထော. ဧတေန ‘‘ပရာဘဝန္တံ ပုရိသ’’န္တိ ဧတ္ထ ဝုတ္တဿ ပရာဘဝတော ပုရိသဿ ပရာဘဝကာရဏံ ပုစ္ဆတိ. ပရာဘဝကာရဏေ ဟိ ဉာတေ တေန ကာရဏသာမညေန သက္ကာ ယော ကောစိ ပရာဘဝပုရိသော ဇာနိတုန္တိ.

၉၂. အထဿ ဘဂဝါ သုဋ္ဌု ပါကဋီကရဏတ္ထံ ပဋိပက္ခံ ဒဿေတွာ ပုဂ္ဂလာဓိဋ္ဌာနာယ ဒေသနာယ ပရာဘဝမုခံ ဒီပေန္တော အာဟ ‘‘သုဝိဇာနော ဘဝ’’န္တိ. တဿတ္ထော – ယွာယံ ဘဝံ ဝဍ္ဎန္တော အပရိဟာယန္တော ပုရိသော၊ သော သုဝိဇာနော ဟောတိ၊ သုခေန အကသိရေန အကိစ္ဆေန သက္ကာ ဝိဇာနိတုံ. ယောပါယံ ပရာဘဝတီတိ ပရာဘဝေါ၊ ပရိဟာယတိ ဝိနဿတိ၊ ယဿ တုမှေ ပရာဘဝတော ပုရိသဿ မုခံ မံ ပုစ္ဆထ၊ သောပိ သုဝိဇာနော. ကထံ? အယဉှိ ဓမ္မကာမော ဘဝံ ဟောတိ ဒသကုသလကမ္မပထဓမ္မံ ကာမေတိ၊ ပိဟေတိ၊ ပတ္ထေတိ၊ သုဏာတိ၊ ပဋိပဇ္ဇတိ၊ သော တံ ပဋိပတ္တိံ ဒိသွာ သုတွာ စ ဇာနိတဗ္ဗတော သုဝိဇာနော ဟောတိ. ဣတရောပိ ဓမ္မဒေဿီ ပရာဘဝေါ၊ တမေဝ ဓမ္မံ ဒေဿတိ၊ န ကာမေတိ၊ န ပိဟေတိ၊ န ပတ္ထေတိ၊ န သုဏာတိ၊ န ပဋိပဇ္ဇတိ၊ သော တံ ဝိပ္ပဋိပတ္တိံ ဒိသွာ သုတွာ စ ဇာနိတဗ္ဗတော သုဝိဇာနော ဟောတီတိ. ဧဝမေတ္ထ ဘဂဝါ ပဋိပက္ခံ ဒဿေန္တော အတ္ထတော ဓမ္မကာမတံ ဘဝတော မုခံ ဒဿေတွာ ဓမ္မဒေဿိတံ ပရာဘဝတော မုခံ ဒဿေတီတိ ဝေဒိတဗ္ဗံ.

၉၃. အထ သာ ဒေဝတာ ဘဂဝတော ဘာသိတံ အဘိနန္ဒမာနာ အာဟ ‘‘ဣတိ ဟေတ’’န္တိ. တဿတ္ထော – ဣတိ ဟိ ယထာ ဝုတ္တော ဘဂဝတာ၊ တထေဝ ဧတံ ဝိဇာနာမ၊ ဂဏှာမ၊ ဓာရေမ၊ ပဌမော သော ပရာဘဝေါ သော ဓမ္မဒေဿိတာလက္ခဏော ပဌမော ပရာဘဝေါ. ယာနိ မယံ ပရာဘဝမုခါနိ ဝိဇာနိတုံ အာဂတမှာ၊ တေသု ဣဒံ တာဝ ဧကံ ပရာဘဝမုခန္တိ ဝုတ္တံ ဟောတိ. တတ္ထ ဝိဂ္ဂဟော၊ ပရာဘဝန္တိ ဧတေနာတိ ပရာဘဝေါ. ကေန စ ပရာဘဝန္တိ? ယံ ပရာဘဝတော မုခံ၊ ကာရဏံ၊ တေန. ဗျဉ္ဇနမတ္တေန ဧဝ ဟိ ဧတ္ထ နာနာကရဏံ၊ အတ္ထတော ပန ပရာဘဝေါတိ ဝါ ပရာဘဝတော မုခန္တိ ဝါ နာနာကရဏံ နတ္ထိ. ဧဝမေကံ ပရာဘဝတော မုခံ ဝိဇာနာမာတိ အဘိနန္ဒိတွာ တတော ပရံ ဉာတုကာမတာယာဟ ‘‘ဒုတိယံ ဘဂဝါ ဗြူဟိ၊ ကိံ ပရာဘဝတော မုခ’’န္တိ. ဣတော ပရဉ္စ တတိယံ စတုတ္ထန္တိအာဒီသုပိ ဣမိနာဝ နယေနတ္ထော ဝေဒိတဗ္ဗော.

၉၄. ဗျာကရဏပက္ခေပိ စ ယသ္မာ တေ တေ သတ္တာ တေဟိ တေဟိ ပရာဘဝမုခေဟိ သမန္နာဂတာ၊ န ဧကောယေဝ သဗ္ဗေဟိ၊ န စ သဗ္ဗေ ဧကေနေဝ၊ တသ္မာ တေသံ တေသံ တာနိ တာနိ ပရာဘဝမုခါနိ ဒဿေတုံ ‘‘အသန္တဿ ပိယာ ဟောန္တီ’’တိအာဒိနာ နယေန ပုဂ္ဂလာဓိဋ္ဌာနာယ ဧဝ ဒေသနာယ နာနာဝိဓာနိ ပရာဘဝမုခါနိ ဗျာကာသီတိ ဝေဒိတဗ္ဗာ.

တတြာယံ သင်္ခေပတော အတ္ထဝဏ္ဏနာ – အသန္တော နာမ ဆ သတ္ထာရော၊ ယေ ဝါ ပနညေပိ အဝူပသန္တေန ကာယဝစီမနောကမ္မေန သမန္နာဂတာ၊ တေ အသန္တော အဿပိယာ ဟောန္တိ သုနက္ခတ္တာဒီနံ အစေလကကောရခတ္တိယာဒယော ဝိယ. သန္တော နာမ ဗုဒ္ဓပစ္စေကဗုဒ္ဓသာဝကာ. ယေ ဝါ ပနညေပိ ဝူပသန္တေန ကာယဝစီမနောကမ္မေန သမန္နာဂတာ၊ တေ သန္တေ န ကုရုတေ ပိယံ၊ အတ္တနော ပိယေ ဣဋ္ဌေ ကန္တေ မနာပေ န ကုရုတေတိ အတ္ထော. ဝေနေယျဝသေန ဟေတ္ထ ဝစနဘေဒေါ ကတောတိ ဝေဒိတဗ္ဗော. အထ ဝါ သန္တေ န ကုရုတေတိ သန္တေ န သေဝတီတိ အတ္ထော၊ ယထာ ‘‘ရာဇာနံ သေဝတီ’’တိ ဧတသ္မိဉှိ အတ္ထေ ရာဇာနံ ပိယံ ကုရုတေတိ သဒ္ဒဝိဒူ မန္တေန္တိ. ပိယန္တိ ပိယမာနော၊ တုဿမာနော၊ မောဒမာနောတိ အတ္ထော. အသတံ ဓမ္မော နာမ ဒွါသဋ္ဌိ ဒိဋ္ဌိဂတာနိ၊ ဒသာကုသလကမ္မပထာ ဝါ. တံ အသတံ ဓမ္မံ ရောစေတိ၊ ပိဟေတိ၊ ပတ္ထေတိ၊ သေဝတိ. ဧဝမေတာယ ဂါထာယ အသန္တပိယတာ၊ သန္တအပ္ပိယတာ၊ အသဒ္ဓမ္မရောစနဉ္စာတိ တိဝိဓံ ပရာဘဝတော မုခံ ဝုတ္တံ. ဧတေန ဟိ သမန္နာဂတော ပုရိသော ပရာဘဝတိ ပရိဟာယတိ၊ နေဝ ဣဓ န ဟုရံ ဝုဍ္ဎိံ ပါပုဏာတိ၊ တသ္မာ ‘‘ပရာဘဝတော မုခ’’န္တိ ဝုစ္စတိ. ဝိတ္ထာရံ ပနေတ္ထ ‘‘အသေဝနာ စ ဗာလာနံ၊ ပဏ္ဍိတာနဉ္စ သေဝနာ’’တိ ဂါထာဝဏ္ဏနာယံ ဝက္ခာမ.

၉၆. နိဒ္ဒါသီလီ နာမ ယော ဂစ္ဆန္တောပိ၊ နိသီဒန္တောပိ၊ တိဋ္ဌန္တောပိ၊ သယာနောပိ နိဒ္ဒါယတိယေဝ. သဘာသီလီ နာမ သင်္ဂဏိကာရာမတံ၊ ဘဿာရာမတမနုယုတ္တော. အနုဋ္ဌာတာတိ ဝီရိယတေဇဝိရဟိတော ဥဋ္ဌာနသီလော န ဟောတိ၊ အညေဟိ စောဒိယမာနော ဂဟဋ္ဌော ဝါ သမာနော ဂဟဋ္ဌကမ္မံ၊ ပဗ္ဗဇိတော ဝါ ပဗ္ဗဇိတကမ္မံ အာရဘတိ. အလသောတိ ဇာတိအလသော၊ အစ္စန္တာဘိဘူတော ထိနေန ဌိတဋ္ဌာနေ ဌိတော ဧဝ ဟောတိ၊ နိသိန္နဋ္ဌာနေ နိသိန္နော ဧဝ ဟောတိ၊ အတ္တနော ဥဿာဟေန အညံ ဣရိယာပထံ န ကပ္ပေတိ. အတီတေ အရညေ အဂ္ဂိမှိ ဥဋ္ဌိတေ အပလာယနအလသာ စေတ္ထ နိဒဿနံ. အယမေတ္ထ ဥက္ကဋ္ဌပရိစ္ဆေဒေါ၊ တတော လာမကပရိစ္ဆေဒေနာပိ ပန အလသော အလသောတွေဝ ဝေဒိတဗ္ဗော. ဓဇောဝ ရထဿ၊ ဓူမောဝ အဂ္ဂိနော၊ ကောဓော ပညာဏမဿာတိ ကောဓပညာဏော. ဒေါသစရိတော ခိပ္ပကောပီ အရုကူပမစိတ္တော ပုဂ္ဂလော ဧဝရူပေါ ဟောတိ. ဣမာယ ဂါထာယ နိဒ္ဒါသီလတာ၊ သဘာသီလတာ၊ အနုဋ္ဌာနတာ၊ အလသတာ၊ ကောဓပညာဏတာတိ ပဉ္စဝိဓံ ပရာဘဝမုခံ ဝုတ္တံ. ဧတေန ဟိ သမန္နာဂတော နေဝ ဂဟဋ္ဌော ဂဟဋ္ဌဝုဍ္ဎိံ၊ န ပဗ္ဗဇိတော ပဗ္ဗဇိတဝုဍ္ဎိံ ပါပုဏာတိ၊ အညဒတ္ထု ပရိဟာယတိယေဝ ပရာဘဝတိယေဝ၊ တသ္မာ ‘‘ပရာဘဝတော မုခ’’န္တိ ဝုစ္စတိ.

၉၈. မာတာတိ ဇနိကာ ဝေဒိတဗ္ဗာ. ပိတာတိ ဇနကောယေဝ. ဇိဏ္ဏကံ သရီရသိထိလတာယ. ဂတယောဗ္ဗနံ ယောဗ္ဗနာတိက္ကမေန အာသီတိကံ ဝါ နာဝုတိကံ ဝါ သယံ ကမ္မာနိ ကာတုမသမတ္ထံ. ပဟု သန္တောတိ သမတ္ထော သမာနော သုခံ ဇီဝမာနော. န ဘရတီတိ န ပေါသေတိ. ဣမာယ ဂါထာယ မာတာပိတူနံ အဘရဏံ၊ အပေါသနံ၊ အနုပဋ္ဌာနံ ဧကံယေဝ ပရာဘဝမုခံ ဝုတ္တံ. ဧတေန ဟိ သမန္နာဂတော ယံ တံ –

‘‘တာယ နံ ပါရိစရိယာယ၊ မာတာပိတူသု ပဏ္ဍိတာ၊

ဣဓေဝ နံ ပသံသန္တိ၊ ပေစ္စ သဂ္ဂေ ပမောဒတီ’’တိ. (ဣတိဝု. ၁၀၆၊ အ. နိ. ၄.၆၃) –

မာတာပိတုဘရဏေ အာနိသံသံ ဝုတ္တံ. တံ န ပါပုဏာတိ၊ အညဒတ္ထု ‘‘မာတာပိတရောပိ န ဘရတိ၊ ကံ အညံ ဘရိဿတီ’’တိ နိန္ဒဉ္စ ဝဇ္ဇနီယတဉ္စ ဒုဂ္ဂတိဉ္စ ပါပုဏန္တော ပရာဘဝတိယေဝ၊ တသ္မာ ‘‘ပရာဘဝတော မုခ’’န္တိ ဝုစ္စတိ.

၁၀၀. ပါပါနံ ဗာဟိတတ္တာ ဗြာဟ္မဏံ၊ သမိတတ္တာ သမဏံ. ဗြာဟ္မဏကုလပ္ပဘဝမ္ပိ ဝါ ဗြာဟ္မဏံ၊ ပဗ္ဗဇ္ဇုပဂတံ သမဏံ၊ တတော အညံ ဝါပိ ယံကိဉ္စိ ယာစနကံ. မုသာဝါဒေန ဝဉ္စေတီတိ ‘‘ဝဒ၊ ဘန္တေ၊ ပစ္စယေနာ’’တိ ပဝါရေတွာ ယာစိတော ဝါ ပဋိဇာနိတွာ ပစ္ဆာ အပ္ပဒါနေန တဿ တံ အာသံ ဝိသံဝါဒေတိ. ဣမာယ ဂါထာယ ဗြာဟ္မဏာဒီနံ မုသာဝါဒေန ဝဉ္စနံ ဧကံယေဝ ပရာဘဝမုခံ ဝုတ္တံ. ဧတေန ဟိ သမန္နာဂတော ဣဓ နိန္ဒံ၊ သမ္ပရာယေ ဒုဂ္ဂတိံ သုဂတိယမ္ပိ အဓိပ္ပါယဝိပတ္တိဉ္စ ပါပုဏာတိ. ဝုတ္တဉှေတံ –

‘‘ဒုဿီလဿ သီလဝိပန္နဿ ပါပကော ကိတ္တိသဒ္ဒေါ အဗ္ဘုဂ္ဂစ္ဆတီ’’တိ (ဒီ. နိ. ၂.၁၄၉၊ အ. နိ. ၅.၂၁၃၊ မဟာဝ. ၂၈၅).

တထာ –

‘‘စတူဟိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဓမ္မေဟိ သမန္နာဂတော ယထာဘတံ နိက္ခိတ္တော ဧဝံ နိရယေ. ကတမေဟိ စတူဟိ? မုသာဝါဒီ ဟောတီ’’တိအာဒိ (အ. နိ. ၄.၈၂).

တထာ –

‘‘ဣဓ၊ သာရိပုတ္တ၊ ဧကစ္စော သမဏံ ဝါ ဗြာဟ္မဏံ ဝါ ဥပသင်္ကမိတွာ ပဝါရေတိ၊ ‘ဝဒ၊ ဘန္တေ၊ ပစ္စယေနာ’တိ၊ သော ယေန ပဝါရေတိ၊ တံ န ဒေတိ. သော စေ တတော စုတော ဣတ္ထတ္တံ အာဂစ္ဆတိ. သော ယံ ယဒေဝ ဝဏိဇ္ဇံ ပယောဇေတိ၊ သာဿ ဟောတိ ဆေဒဂါမိနီ. ဣဓ ပန သာရိပုတ္တ။ပေ။ သော ယေန ပဝါရေတိ၊ န တံ ယထာဓိပ္ပါယံ ဒေတိ. သော စေ တတော စုတော ဣတ္ထတ္တံ အာဂစ္ဆတိ. သော ယံ ယဒေဝ ဝဏိဇ္ဇံ ပယောဇေတိ၊ သာဿ န ဟောတိ ယထာဓိပ္ပါယာ’’တိ (အ. နိ. ၄.၇၉).

ဧဝမိမာနိ နိန္ဒာဒီနိ ပါပုဏန္တော ပရာဘဝတိယေဝ၊ တသ္မာ ‘‘ပရာဘဝတော မုခ’’န္တိ ဝုတ္တံ.

၁၀၂. ပဟူတဝိတ္တောတိ ပဟူတဇာတရူပရဇတမဏိရတနော. သဟိရညောတိ သကဟာပဏော. သဘောဇနောတိ အနေကသူပဗျဉ္ဇနဘောဇနသမ္ပန္နော. ဧကော ဘုဉ္ဇတိ သာဒူနီတိ သာဒူနိ ဘောဇနာနိ အတ္တနော ပုတ္တာနမ္ပိ အဒတွာ ပဋိစ္ဆန္နောကာသေ ဘုဉ္ဇတီတိ ဧကော ဘုဉ္ဇတိ သာဒူနိ. ဣမာယ ဂါထာယ ဘောဇနဂိဒ္ဓတာယ ဘောဇနမစ္ဆရိယံ ဧကံယေဝ ပရာဘဝမုခံ ဝုတ္တံ. ဧတေန ဟိ သမန္နာဂတော နိန္ဒံ ဝဇ္ဇနီယံ ဒုဂ္ဂတိန္တိ ဧဝမာဒီနိ ပါပုဏန္တော ပရာဘဝတိယေဝ၊ တသ္မာ ‘‘ပရာဘဝတော မုခ’’န္တိ ဝုတ္တံ. ဝုတ္တနယေနေဝ သဗ္ဗံ သုတ္တာနုသာရေန ယောဇေတဗ္ဗံ၊ အတိဝိတ္ထာရဘယေန ပန ဣဒါနိ ယောဇနာနယံ အဒဿေတွာ အတ္ထမတ္တမေဝ ဘဏာမ.

၁၀၄. ဇာတိတ္ထဒ္ဓေါ နာမ ယော ‘‘အဟံ ဇာတိသမ္ပန္နော’’တိ မာနံ ဇနေတွာ တေန ထဒ္ဓေါ ဝါတပူရိတဘသ္တာ ဝိယ ဥဒ္ဓုမာတော ဟုတွာ န ကဿစိ ဩနမတိ. ဧသ နယော ဓနဂေါတ္တတ္ထဒ္ဓေသု. သညာတိံ အတိမညေတီတိ အတ္တနော ဉာတိမ္ပိ ဇာတိယာ အတိမညတိ သကျာ ဝိယ ဝိဋဋူဘံ. ဓနေနာပိ စ ‘‘ကပဏော အယံ ဒလိဒ္ဒေါ’’တိ အတိမညတိ၊ သာမီစိမတ္တမ္ပိ န ကရောတိ၊ တဿ တေ ဉာတယော ပရာဘဝမေဝ ဣစ္ဆန္တိ. ဣမာယ ဂါထာယ ဝတ္ထုတော စတုဗ္ဗိဓံ၊ လက္ခဏတော ဧကံယေဝ ပရာဘဝမုခံ ဝုတ္တံ.

၁၀၆. ဣတ္ထိဓုတ္တောတိ ဣတ္ထီသု သာရတ္တော၊ ယံကိဉ္စိ အတ္ထိ၊ တံ သဗ္ဗမ္ပိ ဒတွာ အပရာပရံ ဣတ္ထိံ သင်္ဂဏှာတိ. တထာ သဗ္ဗမ္ပိ အတ္တနော သန္တကံ နိက္ခိပိတွာ သုရာပါနပယုတ္တော သုရာဓုတ္တော. နိဝတ္ထသာဋကမ္ပိ နိက္ခိပိတွာ ဇူတကီဠနမနုယုတ္တော အက္ခဓုတ္တော. ဧတေဟိ တီဟိ ဌာနေဟိ ယံကိဉ္စိပိ လဒ္ဓံ ဟောတိ၊ တဿ ဝိနာသနတော လဒ္ဓံ လဒ္ဓံ ဝိနာသေတီတိ ဝေဒိတဗ္ဗော. ဧဝံဝိဓော ပရာဘဝတိယေဝ၊ တေနဿေတံ ဣမာယ ဂါထာယ တိဝိဓံ ပရာဘဝမုခံ ဝုတ္တံ.

၁၀၈. သေဟိ ဒါရေဟီတိ အတ္တနော ဒါရေဟိ. ယော အတ္တနော ဒါရေဟိ အသန္တုဋ္ဌော ဟုတွာ ဝေသိယာသု ပဒုဿတိ၊ တထာ ပရဒါရေသု၊ သော ယသ္မာ ဝေသီနံ ဓနပ္ပဒါနေန ပရဒါရသေဝနေန စ ရာဇဒဏ္ဍာဒီဟိ ပရာဘဝတိယေဝ၊ တေနဿေတံ ဣမာယ ဂါထာယ ဒုဝိဓံ ပရာဘဝမုခံ ဝုတ္တံ.

၁၁၀. အတီတယောဗ္ဗနောတိ ယောဗ္ဗနမတိစ္စ အာသီတိကော ဝါ နာဝုတိကော ဝါ ဟုတွာ အာနေတိ ပရိဂ္ဂဏှာတိ. တိမ္ဗရုတ္ထနိန္တိ တိမ္ဗရုဖလသဒိသတ္ထနိံ တရုဏဒါရိကံ. တဿာ ဣဿာ န သုပတီတိ ‘‘ဒဟရာယ မဟလ္လကေန သဒ္ဓိံ ရတိ စ သံဝါသော စ အမနာပေါ၊ မာ ဟေဝ ခေါ တရုဏံ ပတ္ထေယျာ’’တိ ဣဿာယ တံ ရက္ခန္တော န သုပတိ. သော ယသ္မာ ကာမရာဂေန စ ဣဿာယ စ ဍယှန္တော ဗဟိဒ္ဓါ ကမ္မန္တေ စ အပ္ပယောဇေန္တော ပရာဘဝတိယေဝ၊ တေနဿေတံ ဣမာယ ဂါထာယ ဣမံ ဣဿာယ အသုပနံ ဧကံယေဝ ပရာဘဝမုခံ ဝုတ္တံ.

၁၁၂. သောဏ္ဍိန္တိ မစ္ဆမံသာဒီသု လောလံ ဂေဓဇာတိကံ. ဝိကိရဏိန္တိ တေသံ အတ္ထာယ ဓနံ ပံသုကံ ဝိယ ဝိကိရိတွာ နာသနသီလံ. ပုရိသံ ဝါပိ တာဒိသန္တိ ပုရိသော ဝါပိ ယော ဧဝရူပေါ ဟောတိ၊ တံ ယော ဣဿရိယသ္မိံ ဌပေတိ၊ လဉ္ဆနမုဒ္ဒိကာဒီနိ ဒတွာ ဃရာဝါသေ ကမ္မန္တေ ဝါ ဝဏိဇ္ဇာဒိဝေါဟာရေသု ဝါ တဒေဝ ဝါဝဋံ ကာရေတိ. သော ယသ္မာ တဿ ဒေါသေန ဓနက္ခယံ ပါပုဏန္တော ပရာဘဝတိယေဝ၊ တေနဿေတံ ဣမာယ ဂါထာယ တထာဝိဓဿ ဣဿရိယသ္မိံ ဌပနံ ဧကံယေဝ ပရာဘဝမုခံ ဝုတ္တံ.

၁၁၄. အပ္ပဘောဂေါ နာမ သန္နိစိတာနဉ္စ ဘောဂါနံ အာယမုခဿ စ အဘာဝတော. မဟာတဏှောတိ မဟတိယာ ဘောဂတဏှာယ သမန္နာဂတော၊ ယံ လဒ္ဓံ၊ တေန အသန္တုဋ္ဌော. ခတ္တိယေ ဇာယတေ ကုလေတိ ခတ္တိယာနံ ကုလေ ဇာယတိ. သော စ ရဇ္ဇံ ပတ္ထယတီတိ သော ဧတာယ မဟာတဏှတာယ အနုပါယေန ဥပ္ပဋိပါဋိယာ အတ္တနော ဒါယဇ္ဇဘူတံ အလဗ္ဘနေယျံ ဝါ ပရသန္တကံ ရဇ္ဇံ ပတ္ထေတိ၊ သော ဧဝံ ပတ္ထေန္တော ယသ္မာ တမ္ပိ အပ္ပကံ ဘောဂံ ယောဓာဇီဝါဒီနံ ဒတွာ ရဇ္ဇံ အပါပုဏန္တော ပရာဘဝတိယေဝ၊ တေနဿေတံ ဣမာယ ဂါထာယ ရဇ္ဇပတ္ထနံ ဧကံယေဝ ပရာဘဝမုခံ ဝုတ္တံ.

၁၁၅. ဣတော ပရံ ယဒိ သာ ဒေဝတာ ‘‘တေရသမံ ဘဂဝါ ဗြူဟိ။ပေ။ သတသဟဿိမံ ဘဂဝါ ဗြူဟီ’’တိ ပုစ္ဆေယျ၊ တမ္ပိ ဘဂဝါ ကထေယျ. ယသ္မာ ပန သာ ဒေဝတာ ‘‘ကိံ ဣမေဟိ ပုစ္ဆိတေဟိ၊ ဧကမေတ္ထ ဝုဍ္ဎိကရံ နတ္ထီ’’တိ တာနိ ပရာဘဝမုခါနိ အသုယျမာနာ ဧတ္တကမ္ပိ ပုစ္ဆိတွာ ဝိပ္ပဋိသာရီ ဟုတွာ တုဏှီ အဟောသိ၊ တသ္မာ ဘဂဝါ တဿာသယံ ဝိဒိတွာ ဒေသနံ နိဋ္ဌာပေန္တော ဣမံ ဂါထံ အဘာသိ ‘‘ဧတေ ပရာဘဝေ လောကေ’’တိ.

တတ္ထ ပဏ္ဍိတောတိ ပရိဝီမံသာယ သမန္နာဂတော. သမဝေက္ခိယာတိ ပညာစက္ခုနာ ဥပပရိက္ခိတွာ. အရိယောတိ န မဂ္ဂေန၊ န ဖလေန၊ အပိစ ခေါ၊ ပန ဧတသ္မိံ ပရာဘဝသင်္ခါတေ အနယေ န ဣရိယတီတိ အရိယော. ယေန ဒဿနေန ယာယ ပညာယ ပရာဘဝေ ဒိသွာ ဝိဝဇ္ဇေတိ၊ တေန သမ္ပန္နတ္တာ ဒဿနသမ္ပန္နော. သ လောကံ ဘဇတေ သိဝန္တိ သော ဧဝရူပေါ သိဝံ ခေမမုတ္တမမနုပဒ္ဒဝံ ဒေဝလောကံ ဘဇတိ၊ အလ္လီယတိ၊ ဥပဂစ္ဆတီတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ. ဒေသနာပရိယောသာနေ ပရာဘဝမုခါနိ သုတွာ ဥပ္ပန္နသံဝေဂါနုရူပံ ယောနိသော ပဒဟိတွာ သောတာပတ္တိသကဒါဂါမိအနာဂါမိဖလာနိ ပတ္တာ ဒေဝတာ ဂဏနံ ဝီတိဝတ္တာ. ယထာဟ –

‘‘မဟာသမယသုတ္တေ စ၊ အထော မင်္ဂလသုတ္တကေ၊

သမစိတ္တေ ရာဟုလောဝါဒေ၊ ဓမ္မစက္ကေ ပရာဘဝေ.

‘‘ဒေဝတာသမိတီ တတ္ထ၊ အပ္ပမေယျာ အသင်္ခိယာ၊

ဓမ္မာဘိသမယော စေတ္ထ၊ ဂဏနာတော အသင်္ခိယော’’တိ.

ပရမတ္ထဇောတိကာယ ခုဒ္ဒက-အဋ္ဌကထာယ

သုတ္တနိပါတ-အဋ္ဌကထာယ ပရာဘဝသုတ္တဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.