၁၆. သဋ္ဌိကူဋပေတဝတ္ထုဝဏ္ဏနာ

ကိံ နု ဥမ္မတ္တရူပေါဝါတိ ဣဒံ သတ္ထရိ ဝေဠုဝနေ ဝိဟရန္တေ အညတရံ ပေတံ အာရဗ္ဘ ဝုတ္တံ. အတီတေ ကိရ ဗာရာဏသိနဂရေ အညတရော ပီဌသပ္ပီ သာလိတ္တကပယောဂေ ကုသလော၊ တဟိံ သက္ခရခိပနသိပ္ပေ နိပ္ဖတ္တိံ ဂတော နဂရဒွါရေ နိဂြောဓရုက္ခမူလေ နိသီဒိတွာ သက္ခရပဟာရေဟိ ဟတ္ထိအဿမနုဿရထကူဋာဂါရဓဇပုဏ္ဏဃဋာဒိရူပါနိ နိဂြောဓပတ္တေသု ဒဿေတိ. နဂရဒါရကာ အတ္တနော ကီဠနတ္ထာယ မာယကဍ္ဎမာသကာဒီနိ ဒတွာ ယထာရုစိ တာနိ သိပ္ပါနိ ကာရာပေန္တိ.

အထေကဒိဝသံ ဗာရာဏသိရာဇာ နဂရတော နိက္ခမိတွာ တံ နိဂြောဓမူလံ ဥပဂတော နိဂြောဓပတ္တေသု ဟတ္ထိရူပါဒိဝသေန နာနာဝိဓရူပဝိဘတ္တိယော အပ္ပိတာ ဒိသွာ မနုဿေ ပုစ္ဆိ – ‘‘ကေန နု ခေါ ဣမေသု နိဂြောဓပတ္တေသု ဧဝံ နာနာဝိဓရူပဝိဘတ္တိယော ကတာ’’တိ? မနုဿာ တံ ပီဌသပ္ပိံ ဒဿေသုံ ‘‘ဒေဝ၊ ဣမိနာ ကတာ’’တိ. ရာဇာ တံ ပက္ကောသာပေတွာ ဧဝမာဟ – ‘‘သက္ကာ နု ခေါ၊ ဘဏေ၊ မယာ ဒဿိတဿ ဧကဿ ပုရိသဿ ကထေန္တဿ အဇာနန္တဿေဝ ကုစ္ဆိယံ အဇလဏ္ဍိကာဟိ ပူရေတု’’န္တိ? ‘‘သက္ကာ၊ ဒေဝါ’’တိ. ရာဇာ တံ အတ္တနော ရာဇဘဝနံ နေတွာ ဗဟုဘာဏိကေ ပုရောဟိတေ နိဗ္ဗိန္နရူပေါ ပုရောဟိတံ ပက္ကောသာပေတွာ တေန သဟ ဝိဝိတ္တေ ဩကာသေ သာဏိပါကာရပရိက္ခိတ္တေ နိသီဒိတွာ မန္တယမာနော ပီဌသပ္ပိံ ပက္ကောသာပေသိ. ပီဌသပ္ပီ နာဠိမတ္တာ အဇလဏ္ဍိကာ အာဒါယာဂန္တွာ ရညော အာကာရံ ဉတွာ ပုရောဟိတာဘိမုခေါ နိသိန္နော တေန မုခေ ဝိဝဋေ သာဏိပါကာရဝိဝရေန ဧကေကံ အဇလဏ္ဍိကံ တဿ ဂလမူလေ ပတိဋ္ဌာပေသိ. သော လဇ္ဇာယ ဥဂ္ဂိလိတုံ အသက္ကောန္တော သဗ္ဗာ အဇ္ဈောဟရိ. အထ နံ ရာဇာ အဇလဏ္ဍိကာဟိ ပူရိတောဒရံ ဝိဿဇ္ဇိ – ‘‘ဂစ္ဆ၊ ဗြာဟ္မဏ၊ လဒ္ဓံ တယာ ဗဟုဘာဏိတာယ ဖလံ၊ မဒ္ဒနဖလပိယင်္ဂုတစာဒီဟိ အဘိသင်္ခတံ ပါနကံ ပိဝိတွာ ဥစ္ဆဍ္ဍေဟိ၊ ဧဝံ တေ သောတ္ထိ ဘဝိဿတီ’’တိ. တဿ စ ပီဌသပ္ပိဿ တေန ကမ္မေန အတ္တမနော ဟုတွာ စုဒ္ဒသ ဂါမေ အဒါသိ. သော ဂါမေ လဘိတွာ အတ္တာနံ သုခေန္တော ပီဏေန္တော ပရိဇနမ္ပိ သုခေန္တော ပီဏေန္တော သမဏဗြာဟ္မဏာဒီနံ ယထာရဟံ ကိဉ္စိ ဒေန္တော ဒိဋ္ဌဓမ္မိကံ သမ္ပရာယိကဉ္စ အတ္ထံ အဟာပေန္တော သုခေနေဝ ဇီဝတိ၊ အတ္တနော သန္တိကံ ဥပဂတာနံ သိပ္ပံ သိက္ခန္တာနံ ဘတ္တဝေတနံ ဒေတိ.

အထေကော ပုရိသော တဿ သန္တိကံ ဥပဂန္တွာ ဧဝမာဟ – ‘‘သာဓု၊ အာစရိယ၊ မမ္ပိ ဧတံ သိပ္ပံ သိက္ခာပေဟိ၊ မယှံ ပန အလံ ဘတ္တဝေတနေနာ’’တိ. သော တံ ပုရိသံ တံ သိပ္ပံ သိက္ခာပေသိ. သော သိက္ခိတသိပ္ပေါ သိပ္ပံ ဝီမံသိတုကာမော ဂန္တွာ ဂင်္ဂါတီရေ နိသိန္နဿ သုနေတ္တဿ နာမ ပစ္စေကဗုဒ္ဓဿ သက္ခရာဘိဃာတေန သီသံ ဘိန္ဒိ. ပစ္စေကဗုဒ္ဓေါ တတ္ထေဝ ဂင်္ဂါတီရေ ပရိနိဗ္ဗာယိ. မနုဿာ တံ ပဝတ္တိံ သုတွာ တံ ပုရိသံ တတ္ထေဝ လေဍ္ဍုဒဏ္ဍာဒီဟိ ပဟရိတွာ ဇီဝိတာ ဝေါရောပေသုံ. သော ကာလကတော အဝီစိမဟာနိရယေ နိဗ္ဗတ္တိတွာ ဗဟူနိ ဝဿသဟဿာနိ နိရယေ ပစ္စိတွာ တဿေဝ ကမ္မဿ ဝိပါကာဝသေသေန ဣမသ္မိံ ဗုဒ္ဓုပ္ပါဒေ ရာဇဂဟနဂရဿ အဝိဒူရေ ပေတော ဟုတွာ နိဗ္ဗတ္တိ. တဿ ကမ္မဿ သရိက္ခကေန ဝိပါကေန ဘဝိတဗ္ဗန္တိ ကမ္မဝေဂုက္ခိတ္တာနိ ပုဗ္ဗဏှသမယံ မဇ္ဈနှိကသမယံ သာယနှသမယဉ္စ သဋ္ဌိ အယောကူဋသဟဿာနိ မတ္ထကေ နိပတန္တိ. သော ဆိန္နဘိန္နသီသော အဓိမတ္တဝေဒနာပ္ပတ္တော ဘူမိယံ နိပတတိ၊ အယောကူဋေသု ပန အပဂတမတ္တေသု ပဋိပါကတိကသိရော တိဋ္ဌတိ.

အထေကဒိဝသံ အာယသ္မာ မဟာမောဂ္ဂလ္လာနော ဂိဇ္ဈကူဋပဗ္ဗတာ ဩတရန္တော တံ ဒိသွာ –

၈၀၆. ‘‘ကိံ နု ဥမ္မတ္တရူပေါဝ၊ မိဂေါ ဘန္တောဝ ဓာဝသိ၊

နိဿံသယံ ပါပကမ္မန္တော၊ ကိံ နု သဒ္ဒါယသေ တုဝ’’န္တိ. –

ဣမာယ ဂါထာယ ပဋိပုစ္ဆိ. တတ္ထ ဥမ္မတ္တရူပေါဝါတိ ဥမ္မတ္တကသဘာဝေါ ဝိယ ဥမ္မာဒပ္ပတ္တော ဝိယ. မိဂေါ ဘန္တောဝ ဓာဝသီတိ ဘန္တမိဂေါ ဝိယ ဣတော စိတော စ ဓာဝသိ. သော ဟိ တေသု အယောကူဋေသု နိပတန္တေသု ပရိတ္တာဏံ အပဿန္တော ‘‘န သိယာ နု ခေါ ဧဝံ ပဟာရော’’တိ ဣတောပိ ဧတ္တောပိ ပလာယတိ. တေ ပန ကမ္မဝေဂုက္ခိတ္တာ ယတ္ထ ကတ္ထစိ ဌိတဿ မတ္ထကေယေဝ နိပတန္တိ. ကိံ နု သဒ္ဒါယသေ တုဝန္တိ ကိံ နု ခေါ တုဝံ သဒ္ဒံ ကရောသိ၊ အတိဝိယ ဝိဿရံ ကရောန္တော ဝိစရသိ.

တံ သုတွာ ပေတော –

၈၀၇. ‘‘အဟံ ဘဒန္တေ ပေတောမှိ၊ ဒုဂ္ဂတော ယမလောကိကော၊

ပါပကမ္မံ ကရိတွာန၊ ပေတလောကံ ဣတော ဂတော.

၈၀၈. ‘‘သဋ္ဌိ ကူဋသဟဿာနိ၊ ပရိပုဏ္ဏာနိ သဗ္ဗသော၊

သီသေ မယှံ နိပတန္တိ၊ တေ ဘိန္ဒန္တိ စ မတ္ထက’’န္တိ. –

ဒွီဟိ ဂါထာဟိ ပဋိဝစနံ အဒါသိ. တတ္ထ သဋ္ဌိ ကူဋသဟဿာနီတိ သဋ္ဌိမတ္တာနိ အယောကူဋသဟဿာနိ. ပရိပုဏ္ဏာနီတိ အနူနာနိ. သဗ္ဗသောတိ သဗ္ဗဘာဂတော. တဿ ကိရ သဋ္ဌိယာ အယောကူဋသဟဿာနံ ပတနပ္ပဟောနကံ မဟန္တံ ပဗ္ဗတကူဋပ္ပမာဏံ သီသံ နိဗ္ဗတ္တိ. တံ တဿ ဝါလဂ္ဂကောဋိနိတုဒနမတ္တမ္ပိ ဌာနံ အသေသေတွာ တာနိ ကူဋာနိ ပတန္တာနိ မတ္ထကံ ဘိန္ဒန္တိ၊ တေန သော အဋ္ဋဿရံ ကရောတိ. တေန ဝုတ္တံ ‘‘သဗ္ဗသော သီသေ မယှံ နိပတန္တိ၊ တေ ဘိန္ဒန္တိ စ မတ္ထက’’န္တိ.

အထ နံ ထေရော ကတကမ္မံ ပုစ္ဆန္တော –

၈၀၉. ‘‘ကိံ နု ကာယေန ဝါစာယ၊ မနသာ ဒုက္ကဋံ ကတံ၊

ကိဿ ကမ္မဝိပါကေန၊ ဣဒံ ဒုက္ခံ နိဂစ္ဆသိ.

၈၁၀. ‘‘သဋ္ဌိ ကူဋသဟဿာနိ၊ ပရိပုဏ္ဏာနိ သဗ္ဗသော၊

သီသေ တုယှံ နိပတန္တိ၊ တေ ဘိန္ဒန္တိ စ မတ္ထက’’န္တိ. –

ဒွေ ဂါထာ အဘာသိ.

တဿ ပေတော အတ္တနာ ကတကမ္မံ အာစိက္ခန္တော –

၈၁၁. ‘‘အထဒ္ဒသာသိံ သမ္ဗုဒ္ဓံ၊ သုနေတ္တံ ဘာဝိတိန္ဒြိယံ၊

နိသိန္နံ ရုက္ခမူလသ္မိံ၊ ဈာယန္တံ အကုတောဘယံ.

၈၁၂. ‘‘သာလိတ္တကပ္ပဟာရေန၊ ဘိန္ဒိဿံ တဿ မတ္ထကံ၊

တဿကမ္မဝိပါကေန၊ ဣဒံ ဒုက္ခံ နိဂစ္ဆိသံ.

၈၁၃. ‘‘သဋ္ဌိ ကူဋသဟဿာနိ၊ ပရိပုဏ္ဏာနိ သဗ္ဗသော၊

သီသေ မယှံ နိပတန္တိ၊ တေ ဘိန္ဒန္တိ စ မတ္ထက’’န္တိ. –

တိဿော ဂါထာယော အဘာသိ.

၈၁၁. တတ္ထ သမ္ဗုဒ္ဓန္တိ ပစ္စေကသမ္ဗုဒ္ဓံ. သုနေတ္တန္တိ ဧဝံနာမကံ. ဘာဝိတိန္ဒြိယန္တိ အရိယမဂ္ဂဘာဝနာယ ဘာဝိတသဒ္ဓါဒိဣန္ဒြိယံ.

၈၁၂-၁၃. သာလိတ္တကပ္ပဟာရေနာတိ သာလိတ္တကံ ဝုစ္စတိ ဓနုကေန၊ အင်္ဂုလီဟိ ဧဝ ဝါ သက္ခရခိပနပယောဂေါ. တထာ ဟိ သက္ခရာယ ပဟာရေနာတိ ဝါ ပါဌော. ဘိန္ဒိဿန္တိ ဘိန္ဒိံ.

တံ သုတွာ ထေရော ‘‘အတ္တနော ကတကမ္မာနုရူပမေဝ ဣဒါနိ ပုရာဏကမ္မဿ ဣဒံ ဖလံ ပဋိလဘတီ’’တိ ဒဿေန္တော –

၈၁၄. ‘‘ဓမ္မေန တေ ကာပုရိသ၊

သဋ္ဌိ ကူဋသဟဿာနိ၊ ပရိပုဏ္ဏာနိ သဗ္ဗသော၊

သီသေ တုယှံ နိပတန္တိ၊ တေ ဘိန္ဒန္တိ စ မတ္ထက’’န္တိ. –

ဩသာနဂါထမာဟ. တတ္ထ ဓမ္မေနာတိ အနုရူပကာရဏေန. တေတိ တဝ၊ တသ္မိံ ပစ္စေကဗုဒ္ဓေ အပရဇ္ဈန္တေန တယာ ကတဿ ပါပကမ္မဿ အနုစ္ဆဝိကမေဝေတံ ဖလံ တုယှံ ဥပနီတံ. တသ္မာ ကေနစိ ဒေဝေန ဝါ မာရေန ဝါ ဗြဟ္မုနာ ဝါ အပိ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေနပိ အပ္ပဋိဗာဟနီယမေတန္တိ ဒဿေတိ.

ဧဝဉ္စ ပန ဝတွာ တတော နဂရေ ပိဏ္ဍာယ စရိတွာ ကတဘတ္တကိစ္စော သာယနှသမယေ သတ္ထာရံ ဥပသင်္ကမိတွာ တံ ပဝတ္တိံ ဘဂဝတော အာရောစေသိ. ဘဂဝါ တမတ္ထံ အဋ္ဌုပ္ပတ္တိံ ကတွာ သမ္ပတ္တပရိသာယ ဓမ္မံ ဒေသေန္တော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါနံ ဂုဏာနုဘာဝံ ကမ္မာနဉ္စ အဝဉ္ဈတံ ပကာသေသိ၊ မဟာဇနော သံဝေဂဇာတော ဟုတွာ ပါပံ ပဟာယ ဒါနာဒိပုညနိရတော အဟောသီတိ.

သဋ္ဌိကူဋပေတဝတ္ထုဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

ဣတိ ခုဒ္ဒက-အဋ္ဌကထာယ ပေတဝတ္ထုသ္မိံ

သောဠသဝတ္ထုပဋိမဏ္ဍိတဿ

စတုတ္ထဿ မဟာဝဂ္ဂဿ အတ္ထသံဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

နိဂမနကထာ

ဧတ္တာဝတာ စ –

ယေ တေ ပေတေသု နိဗ္ဗတ္တာ၊ သတ္တာ ဒုက္ကဋကာရိနော၊

ယေဟိ ကမ္မေဟိ တေသံ တံ၊ ပါပကံ ကဋုကပ္ဖလံ.

ပစ္စက္ခတော ဝိဘာဝေန္တီ၊ ပုစ္ဆာဝိဿဇ္ဇနေဟိ စ၊

ယာ ဒေသနာနိယာမေန၊ သတံ သံဝေဂဝဍ္ဎနီ.

ယံ ကထာဝတ္ထုကုသလာ၊ သုပရိညာတဝတ္ထုကာ၊

ပေတဝတ္ထူတိ နာမေန၊ သင်္ဂါယိံသု မဟေသယော.

တဿ အတ္ထံ ပကာသေတုံ၊ ပေါရာဏဋ္ဌကထာနယံ၊

နိဿာယ ယာ သမာရဒ္ဓါ၊ အတ္ထသံဝဏ္ဏနာ မယာ.

ယာ တတ္ထ ပရမတ္ထာနံ၊ တတ္ထ တတ္ထ ယထာရဟံ၊

ပကာသနာ ပရမတ္ထ-ဒီပနီ နာမ နာမတော.

သမ္ပတ္တာ ပရိနိဋ္ဌာနံ၊ အနာကုလဝိနိစ္ဆယာ၊

သာ ပန္နရသမတ္တာယ၊ ပါဠိယာ ဘာဏဝါရတော.

ဣတိ တံ သင်္ခရောန္တေန၊ ယံ တံ အဓိဂတံ မယာ၊

ပုညံ တဿာနုဘာဝေန၊ လောကနာထဿ သာသနံ.

ဩဂါဟေတွာ ဝိသုဒ္ဓါယ၊ သီလာဒိပဋိပတ္တိယာ၊

သဗ္ဗေပိ ဒေဟိနော ဟောန္တု၊ ဝိမုတ္တိရသဘာဂိနော.

စိရံ တိဋ္ဌတု လောကသ္မိံ၊ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓသာသနံ၊

တသ္မိံ သဂါရဝါ နိစ္စံ၊ ဟောန္တု သဗ္ဗေပိ ပါဏိနော.

သမ္မာ ဝဿတု ကာလေန၊ ဒေဝေါပိ ဇဂတီပတိ၊

သဒ္ဓမ္မနိရတော လောကံ၊ ဓမ္မေနေဝ ပသာသတူတိ.

ဣတိ ဗဒရတိတ္ထဝိဟာရဝါသိနာ မုနိဝရယတိနာ

ဘဒန္တေန အာစရိယဓမ္မပါလေန ကတာ ပေတဝတ္ထုအတ္ထသံဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

ပေတဝတ္ထု-အဋ္ဌကထာ သမတ္တာ.