၁၂. ဥရဂပေတဝတ္ထုဝဏ္ဏနာ

ဥရဂေါဝ တစံ ဇိဏ္ဏန္တိ ဣဒံ သတ္ထာ ဇေတဝနေ ဝိဟရန္တော အညတရံ ဥပါသကံ အာရဗ္ဘ ကထေသိ. သာဝတ္ထိယံ ကိရ အညတရဿ ဥပါသကဿ ပုတ္တော ကာလမကာသိ. သော ပုတ္တမရဏဟေတု ပရိဒေဝသောကသမာပန္နော ဗဟိ နိက္ခမိတွာ ကိဉ္စိ ကမ္မံ ကာတုံ အသက္ကောန္တော ဂေဟေယေဝ အဋ္ဌာသိ. အထ သတ္ထာ ပစ္စူသဝေလာယံ မဟာကရုဏာသမာပတ္တိတော ဝုဋ္ဌာယ ဗုဒ္ဓစက္ခုနာ လောကံ ဝေါလောကေန္တော တံ ဥပါသကံ ဒိသွာ ပုဗ္ဗဏှသမယံ နိဝါသေတွာ ပတ္တစီဝရမာဒါယ တဿ ဂေဟံ ဂန္တွာ ဒွါရေ အဋ္ဌာသိ. ဥပါသကော စ သတ္ထု အာဂတဘာဝံ သုတွာ သီဃံ ဥဋ္ဌာယ ဂန္တွာ ပစ္စုဂ္ဂမနံ ကတွာ ဟတ္ထတော ပတ္တံ ဂဟေတွာ ဂေဟံ ပဝေသေတွာ အာသနံ ပညပေတွာ အဒါသိ. နိသီဒိ ဘဂဝါ ပညတ္တေ အာသနေ. ဥပါသကောပိ ဘဂဝန္တံ ဝန္ဒိတွာ ဧကမန္တံ နိသီဒိ. တံ ဘဂဝါ ‘‘ကိံ၊ ဥပါသက၊ သောကပရေတော ဝိယ ဒိဿတီ’’တိ အာဟ. ‘‘အာမ၊ ဘဂဝါ၊ ပိယော မေ ပုတ္တော ကာလကတော၊ တေနာဟံ သောစာမီ’’တိ. အထဿ ဘဂဝါ သောကဝိနောဒနံ ကရောန္တော ဥရဂဇာတကံ (ဇာ. ၁.၅.၁၉ အာဒယော) ကထေသိ.

အတီတေ ကိရ ကာသိရဋ္ဌေ ဗာရာဏသိယံ ဓမ္မပါလံ နာမ ဗြာဟ္မဏကုလံ အဟောသိ. တတ္ထ ဗြာဟ္မဏော ဗြာဟ္မဏီ ပုတ္တော ဓီတာ သုဏိသာ ဒါသီတိ ဣမေ သဗ္ဗေပိ မရဏာနုဿတိဘာဝနာဘိရတာ အဟေသုံ. တေသု ယော ဂေဟတော နိက္ခမတိ၊ သော သေသဇနေ ဩဝဒိတွာ နိရပေက္ခောဝ နိက္ခမတိ. အထေကဒိဝသံ ဗြာဟ္မဏော ပုတ္တေန သဒ္ဓိံ ဃရတော နိက္ခမိတွာ ခေတ္တံ ဂန္တွာ ကသတိ. ပုတ္တော သုက္ခတိဏပဏ္ဏကဋ္ဌာနိ အာလိမ္ပေတိ. တတ္ထေကော ကဏှသပ္ပေါ ဍာဟဘယေန ရုက္ခသုသိရတော နိက္ခမိတွာ ဣမံ ဗြာဟ္မဏဿ ပုတ္တံ ဍံသိ. သော ဝိသဝေဂေန မုစ္ဆိတော တတ္ထေဝ ပရိပတိတွာ ကာလကတော၊ သက္ကော ဒေဝရာဇာ ဟုတွာ နိဗ္ဗတ္တိ. ဗြာဟ္မဏော ပုတ္တံ မတံ ဒိသွာ ကမ္မန္တသမီပေန ဂစ္ဆန္တံ ဧကံ ပုရိသံ ဧဝမာဟ – ‘‘သမ္မ၊ မမ ဃရံ ဂန္တွာ ဗြာဟ္မဏိံ ဧဝံ ဝဒေဟိ ‘နှာယိတွာ သုဒ္ဓဝတ္ထနိဝတ္ထာ ဧကဿ ဘတ္တံ မာလာဂန္ဓာဒီနိ စ ဂဟေတွာ တုရိတံ အာဂစ္ဆတူ’တိ’’. သော တတ္ထ ဂန္တွာ တထာ အာရောစေသိ၊ ဂေဟဇနောပိ တထာ အကာသိ. ဗြာဟ္မဏော နှတွာ ဘုဉ္ဇိတွာ ဝိလိမ္ပိတွာ ပရိဇနပရိဝုတော ပုတ္တဿ သရီရံ စိတကံ အာရောပေတွာ အဂ္ဂိံ ဒတွာ ဒါရုက္ခန္ဓံ ဍဟန္တော ဝိယ နိဿောကော နိဿန္တာပေါ အနိစ္စသညံ မနသိ ကရောန္တော အဋ္ဌာသိ.

အထ ဗြာဟ္မဏဿ ပုတ္တော သက္ကော ဟုတွာ နိဗ္ဗတ္တိ၊ သော စ အမှာကံ ဗောဓိသတ္တော အဟောသိ. သော အတ္တနော ပုရိမဇာတိံ ကတပုညဉ္စ ပစ္စဝေက္ခိတွာ ပိတရံ ဉာတကေ စ အနုကမ္ပမာနော ဗြာဟ္မဏဝေသေန တတ္ထ အာဂန္တွာ ဉာတကေ အသောစန္တေ ဒိသွာ ‘‘အမ္ဘော၊ မိဂံ ဈာပေထ၊ အမှာကံ မံသံ ဒေထ၊ ဆာတောမှီ’’တိ အာဟ. ‘‘န မိဂေါ၊ မနုဿော ဗြာဟ္မဏာ’’တိ အာဟ. ‘‘ကိံ တုမှာကံ ပစ္စတ္ထိကော ဧသော’’တိ? ‘‘န ပစ္စတ္ထိကော၊ ဥရေ ဇာတော ဩရသော မဟာဂုဏဝန္တော တရုဏပုတ္တော’’တိ အာဟ. ‘‘ကိမတ္ထံ တုမှေ တထာရူပေ ဂုဏဝတိ တရုဏပုတ္တေ မတေ န သောစထာ’’တိ? တံ သုတွာ ဗြာဟ္မဏော အသောစနကာရဏံ ကထေန္တော –

၈၅. ‘‘ဥရဂေါဝ တစံ ဇိဏ္ဏံ၊ ဟိတွာ ဂစ္ဆတိ သံ တနုံ၊

ဧဝံ သရီရေ နိဗ္ဘောဂေ၊ ပေတေ ကာလကတေ သတိ.

၈၆. ‘‘ဍယှမာနော န ဇာနာတိ၊ ဉာတီနံ ပရိဒေဝိတံ၊

တသ္မာ ဧတံ န ရောဒါမိ၊ ဂတော သော တဿ ယာ ဂတီ’’တိ. –

ဒွေ ဂါထာ အဘာသိ.

၈၅-၈၆. တတ္ထ ဥရဂေါတိ ဥရေန ဂစ္ဆတီတိ ဥရဂေါ. သပ္ပဿေတံ အဓိဝစနံ. တစံ ဇိဏ္ဏန္တိ ဇဇ္ဇရဘာဝေန ဇိဏ္ဏံ ပုရာဏံ အတ္တနော တစံ နိမ္မောကံ. ဟိတွာ ဂစ္ဆတိ သံ တနုန္တိ ယထာ ဥရဂေါ အတ္တနော ဇိဏ္ဏတစံ ရုက္ခန္တရေ ဝါ ကဋ္ဌန္တရေ ဝါ မူလန္တရေ ဝါ ပါသာဏန္တရေ ဝါ ကဉ္စုကံ ဩမုဉ္စန္တော ဝိယ သရီရတော ဩမုဉ္စိတွာ ပဟာယ ဆဍ္ဍေတွာ ယထာကာမံ ဂစ္ဆတိ၊ ဧဝမေဝ သံသာရေ ပရိဗ္ဘမန္တော သတ္တော ပေါရာဏဿ ကမ္မဿ ပရိက္ခီဏတ္တာ ဇဇ္ဇရီဘူတံ သံ တနုံ အတ္တနော သရီရံ ဟိတွာ ဂစ္ဆတိ၊ ယထာကမ္မံ ဂစ္ဆတိ၊ ပုနဗ္ဘဝဝသေန ဥပပဇ္ဇတီတိ အတ္ထော. ဧဝန္တိ ဍယှမာနံ ပုတ္တဿ သရီရံ ဒဿေန္တော အာဟ. သရီရေ နိဗ္ဘောဂေတိ အဿ ဝိယ အညေသမ္ပိ ကာယေ ဧဝံ ဘောဂဝိရဟိတေ နိရတ္ထကေ ဇာတေ. ပေတေတိ အာယုဥသ္မာဝိညာဏတော အပဂတေ. ကာလကတေ သတီတိ မတေ ဇာတေ. တသ္မာတိ ယသ္မာ ဍယှမာနော ကာယော အပေတဝိညာဏတ္တာ ဍာဟဒုက္ခံ ဝိယ ဉာတီနံ ရုဒိတံ ပရိဒေဝိတမ္ပိ န ဇာနာတိ၊ တသ္မာ ဧတံ မမ ပုတ္တံ နိမိတ္တံ ကတွာ န ရောဒါမိ. ဂတော သော တဿ ယာ ဂတီတိ ယဒိ မတသတ္တာ န ဥစ္ဆိဇ္ဇန္တိ၊ မတဿ ပန ကတောကာသဿ ကမ္မဿ ဝသေန ယာ ဂတိ ပါဋိကင်္ခါ၊ တံ စုတိအနန္တရမေဝ ဂတော၊ သော န ပုရိမဉာတီနံ ရုဒိတံ ပရိဒေဝိတံ ဝါ ပစ္စာသီသတိ၊ နာပိ ယေဘုယျေန ပုရိမဉာတီနံ ရုဒိတေန ကာစိ အတ္ထသိဒ္ဓီတိ အဓိပ္ပါယော.

ဧဝံ ဗြာဟ္မဏေန အတ္တနော အသောစနကာရဏေ ကထိတေ ပရိယာယမနသိကာရကောသလ္လေ ပကာသိတေ ဗြာဟ္မဏရူပေါ သက္ကော ဗြာဟ္မဏိံ အာဟ – ‘‘အမ္မ၊ တုယှံ သော မတော ကိံ ဟောတီ’’တိ? ‘‘ဒသ မာသေ ကုစ္ဆိနာ ပရိဟရိတွာ ထညံ ပါယေတွာ ဟတ္ထပါဒေ သဏ္ဌပေတွာ သံဝဍ္ဎိတော ပုတ္တော မေ၊ သာမီ’’တိ. ‘‘ယဒိ ဧဝံ ပိတာ တာဝ ပုရိသဘာဝေန မာ ရောဒတု၊ မာတု နာမ ဟဒယံ မုဒုကံ၊ တွံ ကသ္မာ န ရောဒသီ’’တိ? တံ သုတွာ သာ အရောဒနကာရဏံ ကထေန္တီ –

၈၇. ‘‘အနဗ္ဘိတော တတော အာဂါ၊ နာနုညာတော ဣတော ဂတော၊

ယထာဂတော တထာ ဂတော၊ တတ္ထ ကာ ပရိဒေဝနာ.

၈၈. ‘‘ဍယှမာနော န ဇာနာတိ၊ ဉာတီနံ ပရိဒေဝိတံ၊

တသ္မာ ဧတံ န ရောဒါမိ၊ ဂတော သော တဿ ယာ ဂတီ’’တိ. –

ဂါထာဒွယမာဟ. တတ္ထ အနဗ္ဘိတောတိ အနဝှါတော၊ ‘‘ဧဟိ မယှံ ပုတ္တဘာဝံ ဥပဂစ္ဆာ’’တိ ဧဝံ အပက္ကောသိတော. တတောတိ ယတ္ထ ပုဗ္ဗေ ဌိတော၊ တတော ပရလောကတော. အာဂါတိ အာဂဉ္ဆိ. နာနုညာတောတိ အနနုမတော၊ ‘‘ဂစ္ဆ၊ တာတ၊ ပရလောက’’န္တိ ဧဝံ အမှေဟိ အဝိဿဋ္ဌော. ဣတောတိ ဣဓလောကတော. ဂတောတိ အပဂတော. ယထာဂတောတိ ယေနာကာရေန အာဂတော၊ အမှေဟိ အနဗ္ဘိတော ဧဝ အာဂတောတိ အတ္ထော. တထာ ဂတောတိ တေနေဝါကာရေန ဂတော. ယထာ သကေနေဝ ကမ္မုနာ အာဂတော၊ တထာ သကေနေဝ ကမ္မုနာ ဂတောတိ. ဧတေန ကမ္မဿကတံ ဒဿေတိ. တတ္ထ ကာ ပရိဒေဝနာတိ ဧဝံ အဝသဝတ္တိကေ သံသာရပဝတ္တေ မရဏံ ပဋိစ္စ ကာ နာမ ပရိဒေဝနာ၊ အယုတ္တာ သာ ပညဝတာ အကရဏီယာတိ ဒဿေတိ.

ဧဝံ ဗြာဟ္မဏိယာ ဝစနံ သုတွာ တဿ ဘဂိနိံ ပုစ္ဆိ – ‘‘အမ္မ၊ တုယှံ သော ကိံ ဟောတီ’’တိ? ‘‘ဘာတာ မေ၊ သာမီ’’တိ. ‘‘အမ္မ၊ ဘဂိနိယော နာမ ဘာတူသု သိနေဟာ၊ တွံ ကသ္မာ န ရောဒသီ’’တိ? သာပိ အရောဒနကာရဏံ ကထေန္တီ –

၈၉. ‘‘သစေ ရောဒေ ကိဿ အဿံ၊ တတ္ထ မေ ကိံ ဖလံ သိယာ၊

ဉာတိမိတ္တသုဟဇ္ဇာနံ၊ ဘိယျော နော အရတီ သိယာ.

၉၀. ‘‘ဍယှမာနော န ဇာနာတိ၊ ဉာတီနံ ပရိဒေဝိတံ၊

တသ္မာ ဧတံ န ရောဒါမိ၊ ဂတော သော တဿ ယာ ဂတီ’’တိ. –

ဂါထာဒွယမာဟ. တတ္ထ သစေ ရောဒေ ကိသာ အဿန္တိ ယဒိ အဟံ ရောဒေယျံ၊ ကိသာ ပရိသုက္ခသရီရာ ဘဝေယျံ. တတ္ထ မေ ကိံ ဖလံ သိယာတိ တသ္မိံ မယှံ ဘာတု မရဏနိမိတ္တေ ရောဒနေ ကိံ နာမ ဖလံ၊ ကော အာနိသံသော ဘဝေယျ? န တေန မယှံ ဘာတိကော အာဂစ္ဆေယျ၊ နာပိ သော တေန သုဂတိံ ဂစ္ဆေယျာတိ အဓိပ္ပါယော. ဉာတိမိတ္တသုဟဇ္ဇာနံ၊ ဘိယျော နော အရတီ သိယာတိ အမှာကံ ဉာတီနံ မိတ္တာနံ သုဟဒယာနဉ္စ မမ သောစနေန ဘာတုမရဏဒုက္ခတော ဘိယျောပိ အရတိ ဒုက္ခမေဝ သိယာတိ.

ဧဝံ ဘဂိနိယာ ဝစနံ သုတွာ တဿ ဘရိယံ ပုစ္ဆိ – ‘‘တုယှံ သော ကိံ ဟောတီ’’တိ? ‘‘ဘတ္တာ မေ၊ သာမီ’’တိ. ‘‘ဘဒ္ဒေ၊ ဣတ္ထိယော နာမ ဘတ္တရိ သိနေဟာ ဟောန္တိ၊ တသ္မိဉ္စ မတေ ဝိဓဝါ အနာထာ ဟောန္တိ၊ ကသ္မာ တွံ န ရောဒသီ’’တိ? သာပိ အတ္တနော အရောဒနကာရဏံ ကထေန္တီ –

၉၁. ‘‘ယထာပိ ဒါရကော စန္ဒံ၊ ဂစ္ဆန္တမနုရောဒတိ၊

ဧဝံသမ္ပဒမေဝေတံ၊ ယော ပေတမနုသောစတိ.

၉၂. ‘‘ဍယှမာနော န ဇာနာတိ၊ ဉာတီနံ ပရိဒေဝိတံ၊

တသ္မာ ဧတံ န ရောဒါမိ၊ ဂတော သော တဿ ယာ ဂတီ’’တိ. – ဂါထာဒွယမာဟ၊

တတ္ထ ဒါရကောတိ ဗာလဒါရကော. စန္ဒန္တိ စန္ဒမဏ္ဍလံ. ဂစ္ဆန္တန္တိ နဘံ အဗ္ဘုဿုက္ကမာနံ. အနုရောဒတီတိ ‘‘မယှံ ရထစက္ကံ ဂဟေတွာ ဒေဟီ’’တိ အနုရောဒတိ. ဧဝံသမ္ပဒမေဝေတန္တိ ယော ပေတံ မတံ အနုသောစတိ၊ တဿေတံ အနုသောစနံ ဧဝံသမ္ပဒံ ဧဝရူပံ၊ အာကာသေန ဂစ္ဆန္တဿ စန္ဒဿ ဂဟေတုကာမတာသဒိသံ အလဗ္ဘနေယျဝတ္ထုသ္မိံ ဣစ္ဆာဘာဝတောတိ အဓိပ္ပါယော.

ဧဝံ တဿ ဘရိယာယ ဝစနံ သုတွာ ဒါသိံ ပုစ္ဆိ – ‘‘အမ္မ၊ တုယှံ သော ကိံ ဟောတီ’’တိ? ‘‘အယျော မေ၊ သာမီ’’တိ. ‘‘ယဒိ ဧဝံ တေန တွံ ပေါထေတွာ ဝေယျာဝစ္စံ ကာရိတာ ဘဝိဿသိ၊ တသ္မာ မညေ ‘သုမုတ္တာဟံ တေနာ’တိ န ရောဒသီ’’တိ? ‘‘သာမိ၊ မာ မံ ဧဝံ အဝစ၊ န စေတံ အနုစ္ဆဝိကံ၊ အတိဝိယ ခန္တိမေတ္တာနုဒ္ဒယာသမ္ပန္နော ယုတ္တဝါဒီ မယှံ အယျပုတ္တော ဥရေ သံဝဍ္ဎပုတ္တော ဝိယ အဟောသီ’’တိ. အထ ‘‘ကသ္မာ န ရောဒသီ’’တိ? သာပိ အတ္တနော အရောဒနကာရဏံ ကထေန္တီ –

၉၃. ‘‘ယထာပိ ဗြဟ္မေ ဥဒကုမ္ဘော၊ ဘိန္နော အပ္ပဋိသန္ဓိယော၊

ဧဝံသမ္ပဒမေဝေတံ၊ ယော ပေတမနုသောစတိ.

၉၄. ‘‘ဍယှမာနော န ဇာနာတိ၊ ဉာတီနံ ပရိဒေဝိတံ၊

တသ္မာ ဧတံ န ရောဒါမိ၊ ဂတော သော တဿ ယာ ဂတီ’’တိ. –

ဂါထာဒွယမာဟ. တတ္ထ ယထာပိ ဗြဟ္မေ ဥဒကုဗ္ဘော၊ ဘိန္နော အပ္ပဋိသန္ဓိယောတိ ဗြာဟ္မဏ သေယျထာပိ ဥဒကဃဋော မုဂ္ဂရပ္ပဟာရာဒိနာ ဘိန္နော အပ္ပဋိသန္ဓိယော ပုန ပါကတိကော န ဟောတိ. သေသမေတ္ထ ဝုတ္တနယတ္တာ ဥတ္တာနတ္ထမေဝ.

သက္ကော တေသံ ကထံ သုတွာ ပသန္နမာနသော ‘‘သမ္မဒေဝ တုမှေဟိ မရဏဿတိ ဘာဝိတာ၊ ဣတော ပဋ္ဌာယ န တုမှေဟိ ကသိအာဒိကရဏကိစ္စံ အတ္ထီ’’တိ တေသံ ဂေဟံ သတ္တရတနဘရိတံ ကတွာ ‘‘အပ္ပမတ္တာ ဒါနံ ဒေထ၊ သီလံ ရက္ခထ၊ ဥပေါသထကမ္မံ ကရောထာ’’တိ ဩဝဒိတွာ အတ္တာနဉ္စ တေသံ နိဝေဒေတွာ သကဋ္ဌာနမေဝ ဂတော. တေပိ ဗြာဟ္မဏာဒယော ဒါနာဒီနိ ပုညာနိ ကရောန္တာ ယာဝတာယုကံ ဌတွာ ဒေဝလောကေ ဥပ္ပဇ္ဇိံသု.

သတ္ထာ ဣမံ ဇာတကံ အာဟရိတွာ တဿ ဥပါသကဿ သောကသလ္လံ သမုဒ္ဓရိတွာ ဥပရိ သစ္စာနိ ပကာသေသိ၊ သစ္စပရိယောသာနေ ဥပါသကော သောတာပတ္တိဖလေ ပတိဋ္ဌဟီတိ.

ဥရဂပေတဝတ္ထုဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

ဣတိ ခုဒ္ဒက-အဋ္ဌကထာယ ပေတဝတ္ထုသ္မိံ

ဒွါဒသဝတ္ထုပဋိမဏ္ဍိတဿ

ပဌမဿ ဥရဂဝဂ္ဂဿ အတ္ထသံဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.