ဟာနဘာဂိယစတုက္ကနိဒ္ဒေသဝဏ္ဏနာ
၃၀. ဣဒါနိ ယသ္မာ ဟာနဘာဂိယာဒိတာ ဧကေကဿေဝ သမာဓိဿ အဝတ္ထာဘေဒေန ဟောတိ၊ တသ္မာ ဟာနဘာဂိယစတုက္ကံ ဧကတောယေဝ နိဒ္ဒိဋ္ဌံ. တတ္ထ ပဌမဿ ဈာနဿ လာဘိန္တိ ပဌမဿ ဈာနဿ လာဘိနော. သာမိအတ္ထေ ဥပယောဂဝစနံ. လာဘော သစ္ဆိကိရိယာ အဿ အတ္ထီတိ လာဘီတိ ဝုစ္စတိ. ကာမသဟဂတာတိ ဧတ္ထ သဟဂတသဒ္ဒဿ အာရမ္မဏတ္ထော အဓိပ္ပေတော၊ ဝတ္ထုကာမကိလေသကာမာရမ္မဏာတိ အတ္ထော. သညာမနသိကာရာတိ ဇဝနသညာ စ တဒါဝဇ္ဇနမနသိကာရော စ၊ သညာသမ္ပယုတ္တမနသိကာရောပိ ဝဋ္ဋတိ. သမုဒါစရန္တီတိ ပဝတ္တန္တိ. ဓမ္မောတိ ပဌမဇ္ဈာနဓမ္မော. ဈာနာ ပရိဟာယန္တော တီဟိ ကာရဏေဟိ ပရိဟာယတိ ကိလေသသမုဒါစာရေန ဝါ အသပ္ပါယကိရိယာယ ဝါ အနနုယောဂေန ဝါ. ကိလေသသမုဒါစာရေန ပရိဟာယန္တော သီဃံ ပရိဟာယတိ၊ ကမ္မာရာမတာဘဿာရာမတာနိဒ္ဒါရာမတာသင်္ဂဏိကာရာမတာနုယောဂဝသေန အသပ္ပါယကိရိယာယ ပရိဟာယန္တော ဒန္ဓံ ပရိဟာယတိ၊ ဂေလညပစ္စယဝေကလ္လာဒိနာ ပလိဗောဓေန အဘိက္ခဏံ အသမာပဇ္ဇန္တော အနနုယောဂေန ပရိဟာယန္တောပိ ဒန္ဓံ ပရိဟာယတိ. ဣဓ ပန ဗလဝကာရဏမေဝ ဒဿေန္တော ကိလေသသမုဒါစာရမေဝါဟ. ဒုတိယဇ္ဈာနာဒီဟိ ပန ပရိဟာယန္တော ဟေဋ္ဌိမဟေဋ္ဌိမဇ္ဈာနနိကန္တိသမုဒါစာရေနပိ ပရိဟာယတိ. ကိတ္တာဝတာ ပရိဟီနော ဟောတီတိ? ယဒါ န သက္ကောတိ သမာပဇ္ဇိတုံ၊ ဧတ္တာဝတာ ပရိဟီနော ဟောတီတိ. တဒနုဓမ္မတာတိ အနုပဝတ္တော ဓမ္မော အနုဓမ္မော၊ ဈာနံ အဓိကံ ကတွာ ပဝတ္တဿ နိကန္တိဓမ္မဿေတံ အဓိဝစနံ. အနုဓမ္မော ဧဝ အနုဓမ္မတာ၊ တဿ ဈာနဿ အနုဓမ္မတာ တဒနုဓမ္မတာ. သတီတိ နိကန္တိ. သန္တိဋ္ဌတီတိ ပတိဋ္ဌာတိ. တံ ပဌမဇ္ဈာနံ အနုဝတ္တမာနာ နိကန္တိ ပဝတ္တတီတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ. အဝိတက္ကသဟဂတာတိ ဒုတိယဇ္ဈာနာရမ္မဏာ. တဉှိ နတ္ထေတ္ထ ဝိတက္ကောတိ အဝိတက္ကန္တိ ဝုစ္စတိ. နိဗ္ဗိဒါသဟဂတာတိ ဝိပဿနာရမ္မဏာ. သာ ဟိ သင်္ခါရေသု နိဗ္ဗိန္ဒနတော နိဗ္ဗိဒါတိ ဝုစ္စတိ. ‘‘နိဗ္ဗိန္ဒံ ဝိရဇ္ဇတီ’’တိ (မဟာဝ. ၂၃၊ သံ. နိ. ၃.၆၁) ဟိ ဝုတ္တံ. ဝိရာဂူပသံဟိတာတိ အရိယမဂ္ဂပဋိသညုတ္တာ ဝိပဿနာ. ဝိပဿနာ ဟိ သိခါပ္ပတ္တာ မဂ္ဂဝုဋ္ဌာနံ ပါပေတိ. တသ္မာ ဝိပဿနာရမ္မဏာ သညာမနသိကာရာ ‘‘ဝိရာဂူပသံဟိတာ’’တိ ဝုစ္စန္တိ၊ ‘‘ဝိရာဂါ ဝိမုစ္စတီ’’တိ ဟိ ဝုတ္တံ.
ဝိတက္ကသဟဂတာတိ ဝိတက္ကဝသေန ပဌမဇ္ဈာနာရမ္မဏာ. ဥပေက္ခာသုခသဟဂတာတိ တတြမဇ္ဈတ္တုပေက္ခာယ စ သုခဝေဒနာယ စ ဝသေန တတိယဇ္ဈာနာရမ္မဏာ. ပီတိသုခသဟဂတာတိ ပီတိယာ စ သုခဝေဒနာယ စ ဝသေန ဒုတိယဇ္ဈာနာရမ္မဏာ. အဒုက္ခမသုခသဟဂတာတိ ဥပေက္ခာဝေဒနာဝသေန စတုတ္ထဇ္ဈာနာရမ္မဏာ. သာ ဟိ ဝေဒနာ န ဒုက္ခာ န သုခါတိ အဒုက္ခမသုခါတိ ဝုစ္စတိ၊ မ-ကာရော ပနေတ္ထ ပဒသန္ဓိဝသေန ဝုတ္တော. ရူပသဟဂတာတိ ရူပဇ္ဈာနာရမ္မဏာ. နေဝသညာနာသညာယတနေ ဌိတဿ ဟာနဘာဂိယဌိတိဘာဂိယနိဗ္ဗေဓဘာဂိယတ္တေသု ဝိဇ္ဇမာနေသုပိ ဝိသေသဘာဂိယတ္တာဘာဝါ နေဝသညာနာသညာယတနံ န နိဒ္ဒိဋ္ဌံ. သဗ္ဗောပိ စေသ လောကိယော သမာဓိ ပမာဒဝိဟာရိဿ မုဒိန္ဒြိယဿ ဟာနဘာဂိယော ဟောတိ၊ အပ္ပမာဒဝိဟာရိဿ မုဒိန္ဒြိယဿ ဌိတိဘာဂိယော ဟောတိ၊ တဏှာစရိတဿ တိက္ခိန္ဒြိယဿ ဝိသေသဘာဂိယော ဟောတိ၊ ဒိဋ္ဌိစရိတဿ တိက္ခိန္ဒြိယဿ နိဗ္ဗေဓဘာဂိယော ဟောတီတိ ဝုစ္စတိ.
ဟာနဘာဂိယစတုက္ကနိဒ္ဒေသဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.