၇. ကထာဝတ္ထုသုတ္တဝဏ္ဏနာ

၆၈. သတ္တမေ ကထာဝတ္ထူနီတိ ကထာကာရဏာနိ၊ ကထာယ ဘူမိယော ပတိဋ္ဌာယောတိ အတ္ထော. အတီတံ ဝါ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အဒ္ဓါနန္တိ အတီတမဒ္ဓါနံ နာမ ကာလောပိ ဝဋ္ဋတိ ခန္ဓာပိ. အနာဂတပစ္စုပ္ပန္နေသုပိ ဧသေဝ နယော. တတ္ထ အတီတေ ကဿပေါ နာမ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ အဟောသိ၊ တဿ ကိကီ နာမ ကာသိကရာဇာ အဂ္ဂုပဋ္ဌာကော အဟောသိ၊ ဝီသတိ ဝဿသဟဿာနိ အာယု အဟောသီတိ ဣမိနာ နယေန ကထေန္တော အတီတံ အာရဗ္ဘ ကထံ ကထေတိ နာမ. အနာဂတေ မေတ္တေယျော နာမ ဗုဒ္ဓေါ ဘဝိဿတိ၊ တဿ သင်္ခေါ နာမ ရာဇာ အဂ္ဂုပဋ္ဌာကော ဘဝိဿတိ၊ အသီတိ ဝဿသဟဿာနိ အာယု ဘဝိဿတီတိ ဣမိနာ နယေန ကထေန္တော အနာဂတံ အာရဗ္ဘ ကထံ ကထေတိ နာမ. ဧတရဟိ အသုကော နာမ ရာဇာ ဓမ္မိကောတိ ဣမိနာ နယေန ကထေန္တော ပစ္စုပ္ပန္နံ အာရဗ္ဘ ကထံ ကထေတိ နာမ.

ကထာသမ္ပယောဂေနာတိ ကထာသမာဂမေန. ကစ္ဆောတိ ကထေတုံ ယုတ္တော. အကစ္ဆောတိ ကထေတုံ န ယုတ္တော. ဧကံသဗျာကရဏီယံ ပဉှန္တိအာဒီသု၊ ‘‘စက္ခု၊ အနိစ္စ’’န္တိ ပုဋ္ဌေန၊ ‘‘အာမ၊ အနိစ္စ’’န္တိ ဧကံသေနေဝ ဗျာကာတဗ္ဗံ. ဧသေဝ နယော သောတာဒီသု. အယံ ဧကံသဗျာကရဏီယော ပဉှော. ‘‘အနိစ္စံ နာမ စက္ခူ’’တိ ပုဋ္ဌေန ပန ‘‘န စက္ခုမေဝ၊ သောတမ္ပိ အနိစ္စံ၊ ဃာနမ္ပိ အနိစ္စ’’န္တိ ဧဝံ ဝိဘဇိတွာ ဗျာကာတဗ္ဗံ. အယံ ဝိဘဇ္ဇဗျာကရဏီယော ပဉှော. ‘‘ယထာ စက္ခု၊ တထာ သောတံ. ယထာ သောတံ၊ တထာ စက္ခူ’’တိ ပုဋ္ဌေန ‘‘ကေနဋ္ဌေန ပုစ္ဆသီ’’တိ ပဋိပုစ္ဆိတွာ ‘‘ဒဿနဋ္ဌေန ပုစ္ဆာမီ’’တိ ဝုတ္တေ ‘‘န ဟီ’’တိ ဗျာကာတဗ္ဗံ. ‘‘အနိစ္စဋ္ဌေန ပုစ္ဆာမီ’’တိ ဝုတ္တေ၊ ‘‘အာမာ’’တိ ဗျာကာတဗ္ဗံ. အယံ ပဋိပုစ္ဆာဗျာကရဏီယော ပဉှော. ‘‘တံ ဇီဝံ တံ သရီရ’’န္တိအာဒီနိ ပုဋ္ဌေန ပန ‘‘အဗျာကတမေတံ ဘဂဝတာ’’တိ ဌပေတဗ္ဗော၊ ဧသ ပဉှော န ဗျာကာတဗ္ဗော. အယံ ဌပနီယော ပဉှော.

ဌာနာဌာနေ န သဏ္ဌာတီတိ ကာရဏာကာရဏေ န သဏ္ဌာတိ. တတြာယံ နယော – သဿတဝါဒီ ယုတ္တေန ကာရဏေန ပဟောတိ ဥစ္ဆေဒဝါဒိံ နိဂ္ဂဟေတုံ၊ ဥစ္ဆေဒဝါဒီ တေန နိဂ္ဂယှမာနော ‘‘ကိံ ပနာဟံ ဥစ္ဆေဒံ ဝဒါမီ’’တိ သဿတဝါဒိဘာဝမေဝ ဒီပေတိ၊ အတ္တနော ဝါဒေ ပတိဋ္ဌာတုံ န သက္ကောတိ. ဧဝံ ဥစ္ဆေဒဝါဒိမှိ ပဟောန္တေ သဿတဝါဒီ၊ ပုဂ္ဂလဝါဒိမှိ ပဟောန္တေ သုညတဝါဒီ၊ သုညတဝါဒိမှိ ပဟောန္တေ ပုဂ္ဂလဝါဒီတိ ဧဝံ ဌာနာဌာနေ န သဏ္ဌာတိ နာမ.

ပရိကပ္ပေ န သဏ္ဌာတီတိ ဣဒံ ပဉှပုစ္ဆနေပိ ပဉှကထနေပိ လဗ္ဘတိ. ကထံ? ဧကစ္စော ဟိ ‘‘ပဉှံ ပုစ္ဆိဿာမီ’’တိ ကဏ္ဌံ သောဓေတိ၊ သော ဣတရေန ‘‘ဣဒံ နာမ တွံ ပုစ္ဆိဿသီ’’တိ ဝုတ္တော ဉာတဘာဝံ ဉတွာ ‘‘န ဧတံ၊ အညံ ပုစ္ဆိဿာမီ’’တိ ဝဒတိ. ပဉှံ ပုဋ္ဌောပိ ‘‘ပဉှံ ကထေဿာမီ’’တိ ဟနုံ သံသောဓေတိ၊ သော ဣတရေန ‘‘ဣဒံ နာမ ကထေဿသီ’’တိ ဝုတ္တော ဉာတဘာဝံ ဉတွာ ‘‘န ဧတံ၊ အညံ ကထေဿာမီ’’တိ ဝဒတိ. ဧဝံ ပရိကပ္ပေ န သဏ္ဌာတိ နာမ.

အညာတဝါဒေ န သဏ္ဌာတီတိ အညာတဝါဒေ ဇာနိတဝါဒေ န သဏ္ဌာတိ. ကထံ? ဧကစ္စော ပဉှံ ပုစ္ဆတိ၊ တံ ဣတရော ‘‘မနာပေါ တယာ ပဉှော ပုစ္ဆိတော၊ ကဟံ တေ ဧသ ဥဂ္ဂဟိတော’’တိ ဝဒတိ. ဣတရော ပုစ္ဆိတဗ္ဗနိယာမေနေဝ ပဉှံ ပုစ္ဆိတွာပိ တဿ ကထာယ ‘‘အပဉှံ နု ခေါ ပုစ္ဆိတ’’န္တိ ဝိမတိံ ကရောတိ. အပရော ပဉှံ ပုဋ္ဌော ကထေတိ၊ တမညော ‘‘သုဋ္ဌု တေ ပဉှော ကထိတော၊ ကတ္ထ တေ ဥဂ္ဂဟိတော၊ ပဉှံ ကထေန္တေန နာမ ဧဝံ ကထေတဗ္ဗော’’တိ ဝဒတိ. ဣတရော ကထေတဗ္ဗနိယာမေနေဝ ပဉှံ ကထေတွာပိ တဿ ကထာယ ‘‘အပဉှော နု ခေါ မယာ ကထိတော’’တိ ဝိမတိံ ကရောတိ.

ပဋိပဒါယ န သဏ္ဌာတီတိ ပဋိပတ္တိယံ န တိဋ္ဌတိ၊ ဝတ္တံ အဇာနိတွာ အပုစ္ဆိတဗ္ဗဋ္ဌာနေ ပုစ္ဆတီတိ အတ္ထော. အယံ ပဉှော နာမ စေတိယင်္ဂဏေ ပုစ္ဆိတေန န ကထေတဗ္ဗော၊ တထာ ဘိက္ခာစာရမဂ္ဂေ ဂါမံ ပိဏ္ဍာယ စရဏကာလေ. အာသနသာလာယ နိသိန္နကာလေ ယာဂုံ ဝါ ဘတ္တံ ဝါ ဂဟေတွာ နိသိန္နကာလေ ပရိဘုဉ္ဇိတွာ နိသိန္နကာလေ ဒိဝါဝိဟာရဋ္ဌာနဂမနကာလေပိ. ဒိဝါဋ္ဌာနေ နိသိန္နကာလေ ပန ဩကာသံ ကာရေတွာဝ ပုစ္ဆန္တဿ ကထေတဗ္ဗော၊ အကာရေတွာ ပုစ္ဆန္တဿ န ကထေတဗ္ဗော. ဣဒံ ဝတ္တံ အဇာနိတွာ ပုစ္ဆန္တော ပဋိပဒါယ န သဏ္ဌာတိ နာမ. ဧဝံ သန္တာယံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ပုဂ္ဂလော အကစ္ဆော ဟောတီတိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဧတံ ဣမသ္မိံ စ ကာရဏေ သတိ အယံ ပုဂ္ဂလော န ကထေတုံ ယုတ္တော နာမ ဟောတိ.

ဌာနာဌာနေ သဏ္ဌာတီတိ သဿတဝါဒီ ယုတ္တေန ကာရဏေန ပဟောတိ ဥစ္ဆေဒဝါဒိံ နိဂ္ဂဟေတုံ၊ ဥစ္ဆေဒဝါဒီ တေန နိဂ္ဂယှမာနောပိ ‘‘အဟံ တယာ သတက္ခတ္တုံ နိဂ္ဂယှမာနောပိ ဥစ္ဆေဒဝါဒီယေဝါ’’တိ ဝဒတိ. ဣမိနာ နယေန သဿတပုဂ္ဂလသုညတဝါဒါဒီသုပိ နယော နေတဗ္ဗော. ဧဝံ ဌာနာဌာနေ သဏ္ဌာတိ နာမ. ပရိကပ္ပေ သဏ္ဌာတီတိ ‘‘ပဉှံ ပုစ္ဆိဿာမီ’’တိ ကဏ္ဌံ သောဓေန္တော ‘‘တွံ ဣမံ နာမ ပုစ္ဆိဿသီ’’တိ ဝုတ္တေ၊ ‘‘အာမ၊ ဧတံယေဝ ပုစ္ဆိဿာမီ’’တိ ဝဒတိ. ပဉှံ ကထေဿာမီတိ ဟနုံ သံသောဓေန္တောပိ ‘‘တွံ ဣမံ နာမ ကထေဿသီ’’တိ ဝုတ္တေ၊ ‘‘အာမ၊ ဧတံယေဝ ကထေဿာမီ’’တိ ဝဒတိ. ဧဝံ ပရိကပ္ပေ သဏ္ဌာတိ နာမ.

အညာတဝါဒေ သဏ္ဌာတီတိ ဣမံ ပဉှံ ပုစ္ဆိတွာ ‘‘သုဋ္ဌု တေ ပဉှော ပုစ္ဆိတော၊ ပုစ္ဆန္တေန နာမ ဧဝံ ပုစ္ဆိတဗ္ဗ’’န္တိ ဝုတ္တေ သမ္ပဋိစ္ဆတိ၊ ဝိမတိံ န ဥပ္ပါဒေတိ. ပဉှံ ကထေတွာပိ ‘‘သုဋ္ဌု တေ ပဉှော ကထိတော၊ ကထေန္တေန နာမ ဧဝံ ကထေတဗ္ဗ’’န္တိ ဝုတ္တေ သမ္ပဋိစ္ဆတိ၊ ဝိမတိံ န ဥပ္ပါဒေတိ. ပဋိပဒါယ သဏ္ဌာတီတိ ဂေဟေ နိသီဒါပေတွာ ယာဂုခဇ္ဇကာဒီနိ ဒတွာ ယာဝ ဘတ္တံ နိဋ္ဌာတိ၊ တသ္မိံ အန္တရေ နိသိန္နော ပဉှံ ပုစ္ဆတိ. သပ္ပိအာဒီနိ ဘေသဇ္ဇာနိ အဋ္ဌဝိဓာနိ ပါနကာနိ ဝတ္ထစ္ဆာဒနမာလာဂန္ဓာဒီနိ ဝါ အာဒါယ ဝိဟာရံ ဂန္တွာ တာနိ ဒတွာ ဒိဝါဋ္ဌာနံ ပဝိသိတွာ ဩကာသံ ကာရေတွာ ပဉှံ ပုစ္ဆတိ. ဧဝဉှိ ဝတ္တံ ဉတွာ ပုစ္ဆန္တော ပဋိပဒါယ သဏ္ဌာတိ နာမ. တဿ ပဉှံ ကထေတုံ ဝဋ္ဋတိ.

အညေနညံ ပဋိစရတီတိ အညေန ဝစနေန အညံ ပဋိစ္ဆာဒေတိ၊ အညံ ဝါ ပုစ္ဆိတော အညံ ကထေတိ. ဗဟိဒ္ဓါ ကထံ အပနာမေတီတိ အာဂန္တုကကထံ ဩတာရေန္တော ပုရိမကထံ ဗဟိဒ္ဓါ အပနာမေတိ. တတြိဒံ ဝတ္ထု – ဘိက္ခူ ကိရ သန္နိပတိတွာ ဧကံ ဒဟရံ၊ ‘‘အာဝုသော၊ တွံ ဣမဉ္စိမဉ္စ အာပတ္တိံ အာပန္နော’’တိ အာဟံသု. သော အာဟ – ‘‘ဘန္တေ၊ နာဂဒီပံ ဂတောမှီ’’တိ. အာဝုသော၊ န မယံ တဝ နာဂဒီပဂမနေန အတ္ထိကာ၊ အာပတ္တိံ ပန အာပန္နောတိ ပုစ္ဆာမာတိ. ဘန္တေ၊ နာဂဒီပံ ဂန္တွာ မစ္ဆေ ခါဒိန္တိ. အာဝုသော၊ တဝ မစ္ဆခါဒနေန ကမ္မံ နတ္ထိ၊ အာပတ္တိံ ကိရသိ အာပန္နောတိ. သော ‘‘နာတိသုပက္ကော မစ္ဆော မယှံ အဖာသုကမကာသိ၊ ဘန္တေ’’တိ. အာဝုသော၊ တုယှံ ဖာသုကေန ဝါ အဖာသုကေန ဝါ ကမ္မံ နတ္ထိ၊ အာပတ္တိံ အာပန္နောသီတိ. ဘန္တေ၊ ယာဝ တတ္ထ ဝသိံ၊ တာဝ မေ အဖာသုကမေဝ ဇာတန္တိ. ဧဝံ အာဂန္တုကကထာဝသေန ဗဟိဒ္ဓါ ကထံ အပနာမေတီတိ ဝေဒိတဗ္ဗံ.

အဘိဟရတီတိ ဣတော စိတော စ သုတ္တံ အာဟရိတွာ အဝတ္ထရတိ. တေပိဋကတိဿတ္ထေရော ဝိယ. ပုဗ္ဗေ ကိရ ဘိက္ခူ မဟာစေတိယင်္ဂဏေ သန္နိပတိတွာ သံဃကိစ္စံ ကတွာ ဘိက္ခူနံ ဩဝါဒံ ဒတွာ အညမညံ ပဉှသာကစ္ဆံ ကရောန္တိ. တတ္ထာယံ ထေရော တီဟိ ပိဋကေဟိ တတော တတော သုတ္တံ အာဟရိတွာ ဒိဝသဘာဂေ ဧကမ္ပိ ပဉှံ နိဋ္ဌာပေတုံ န ဒေတိ. အဘိမဒ္ဒတီတိ ကာရဏံ အာဟရိတွာ မဒ္ဒတိ. အနုပဇဂ္ဃတီတိ ပရေန ပဉှေ ပုစ္ဆိတေပိ ကထိတေပိ ပါဏိံ ပဟရိတွာ မဟာဟသိတံ ဟသတိ၊ ယေန ပရဿ ‘‘အပုစ္ဆိတဗ္ဗံ နု ခေါ ပုစ္ဆိံ၊ အကထေတဗ္ဗံ နု ခေါ ကထေသိ’’န္တိ ဝိမတိ ဥပ္ပဇ္ဇတိ. ခလိတံ ဂဏှာတီတိ အပ္ပမတ္တကံ မုခဒေါသမတ္တံ ဂဏှာတိ၊ အက္ခရေ ဝါ ပဒေ ဝါ ဗျဉ္ဇနေ ဝါ ဒုရုတ္တေ ‘‘ဧဝံ နာမေတံ ဝတ္တဗ္ဗ’’န္တိ ဥဇ္ဈာယမာနော ဝိစရတိ. သဥပနိသောတိ သဥပနိဿယော သပစ္စယော.

ဩဟိတသောတောတိ ဌပိတသောတော. အဘိဇာနာတိ ဧကံ ဓမ္မန္တိ ဧကံ ကုသလဓမ္မံ အဘိဇာနာတိ အရိယမဂ္ဂံ. ပရိဇာနာတိ ဧကံ ဓမ္မန္တိ ဧကံ ဒုက္ခသစ္စဓမ္မံ တီရဏပရိညာယ ပရိဇာနာတိ. ပဇဟတိ ဧကံ ဓမ္မန္တိ ဧကံ သဗ္ဗာကုသလဓမ္မံ ပဇဟတိ ဝိနောဒေတိ ဗျန္တီကရောတိ. သစ္ဆိကရောတိ ဧကံ ဓမ္မန္တိ ဧကံ အရဟတ္တဖလဓမ္မံ နိရောဓမေဝ ဝါ ပစ္စက္ခံ ကရောတိ. သမ္မာဝိမုတ္တိံ ဖုသတီတိ သမ္မာ ဟေတုနာ နယေန ကာရဏေန အရဟတ္တဖလဝိမောက္ခံ ဉာဏဖဿေန ဖုသတိ.

ဧတဒတ္ထာ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ကထာတိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ယာ ဧသာ ကထာသမ္ပယောဂေနာတိ ကထာ ဒဿိတာ၊ သာ ဧတဒတ္ထာ၊ အယံ တဿာ ကထာယ ဘူမိ ပတိဋ္ဌာ. ဣဒံ ဝတ္ထု ယဒိဒံ အနုပါဒါ စိတ္တဿ ဝိမောက္ခောတိ ဧဝံ သဗ္ဗပဒေသု ယောဇနာ ဝေဒိတဗ္ဗာ. ဧတဒတ္ထာ မန္တနာတိ ယာ အယံ ကစ္ဆာကစ္ဆေသု ပုဂ္ဂလေသု ကစ္ဆေန သဒ္ဓိံ မန္တနာ၊ သာပိ ဧတဒတ္ထာယေဝ. ဧတဒတ္ထာ ဥပနိသာတိ ဩဟိတသောတော သဥပနိသောတိ ဧဝံ ဝုတ္တာ ဥပနိသာပိ ဧတဒတ္ထာယေဝ. ဧတဒတ္ထံ သောတာဝဓာနန္တိ တဿာ ဥပနိသာယ သောတာဝဓာနံ၊ တမ္ပိ ဧတဒတ္ထမေဝ. အနုပါဒါတိ စတူဟိ ဥပါဒါနေဟိ အဂ္ဂဟေတွာ. စိတ္တဿ ဝိမောက္ခောတိ အရဟတ္တဖလဝိမောက္ခော. အရဟတ္တဖလတ္ထာယ ဟိ သဗ္ဗမေတန္တိ သုတ္တန္တံ ဝိနိဝတ္တေတွာ ဥပရိ ဂါထာဟိ ကူဋံ ဂဏှန္တော ယေ ဝိရုဒ္ဓါတိအာဒိမာဟ.

တတ္ထ ဝိရုဒ္ဓါတိ ဝိရောဓသင်္ခါတေန ကောပေန ဝိရုဒ္ဓါ. သလ္လပန္တီတိ သလ္လာပံ ကရောန္တိ. ဝိနိဝိဋ္ဌာတိ အဘိနိဝိဋ္ဌာ ဟုတွာ. သမုဿိတာတိ မာနုဿယေန သုဋ္ဌု ဥဿိတာ. အနရိယဂုဏမာသဇ္ဇာတိ အနရိယဂုဏကထံ ဂုဏမာသဇ္ဇ ကထေန္တိ. ဂုဏံ ဃဋ္ဋေတွာ ကထာ ဟိ အနရိယကထာ နာမ၊ န အရိယကထာ၊ တံ ကထေန္တီတိ အတ္ထော. အညောညဝိဝရေသိနောတိ အညမညဿ ဆိဒ္ဒံ အပရာဓံ ဂဝေသမာနာ. ဒုဗ္ဘာသိတန္တိ ဒုက္ကထိတံ. ဝိက္ခလိတန္တိ အပ္ပမတ္တကံ မုခဒေါသခလိတံ. သမ္ပမောဟံ ပရာဇယန္တိ အညမညဿ အပ္ပမတ္တေန မုခဒေါသေန သမ္ပမောဟဉ္စ ပရာဇယဉ္စ. အဘိနန္ဒန္တီတိ တုဿန္တိ. နာစရေတိ န စရတိ န ကထေတိ. ဓမ္မဋ္ဌပဋိသံယုတ္တာတိ ယာ စ ဓမ္မေ ဌိတေန ကထိတကထာ၊ သာ ဓမ္မဋ္ဌာ စေဝ ဟောတိ တေန စ ဓမ္မေန ပဋိသံယုတ္တာတိ ဓမ္မဋ္ဌပဋိသံယုတ္တာ. အနုန္နတေန မနသာတိ အနုဒ္ဓတေန စေတသာ. အပဠာသောတိ ယုဂဂ္ဂါဟပဠာသဝသေန အပဠာသော ဟုတွာ. အသာဟသောတိ ရာဂဒေါသမောဟသာဟသာနံ ဝသေန အသာဟသော ဟုတွာ.

အနုသူယာယမာနောတိ န ဥသူယမာနော. ဒုဗ္ဘဋ္ဌေ နာပသာဒယေတိ ဒုက္ကထိတသ္မိံ န အပသာဒေယျ. ဥပါရမ္ဘံ န သိက္ခေယျာတိ ကာရဏုတ္တရိယလက္ခဏံ ဥပါရမ္ဘံ န သိက္ခေယျ. ခလိတဉ္စ န ဂါဟယေတိ အပ္ပမတ္တကံ မုခခလိတံ ‘‘အယံ တေ ဒေါသော’’တိ န ဂါဟယေယျ. နာဘိဟရေတိ နာဝတ္ထရေယျ. နာဘိမဒ္ဒေတိ ဧကံ ကာရဏံ အာဟရိတွာ န မဒ္ဒေယျ. န ဝါစံ ပယုတံ ဘဏေတိ သစ္စာလိကပဋိသံယုတ္တံ ဝါစံ န ဘဏေယျ. အညာတတ္ထန္တိ ဇာနနတ္ထံ. ပသာဒတ္ထန္တိ ပသာဒဇနနတ္ထံ. န သမုဿေယျ မန္တယေတိ န မာနုဿယေန သမုဿိတော ဘဝေယျ. န ဟိ မာနုဿိတာ ဟုတွာ ပဏ္ဍိတာ ကထယန္တိ၊ မာနေန ပန အနုဿိတောဝ ဟုတွာ မန္တယေ ကထေယျ ဘာသေယျာတိ.