မာတိကာ
၁. ဧကကနိဒ္ဒေသော
၇၆၁. ပဉ္စ ဝိညာဏာ န ဟေတုမေဝ၊ အဟေတုကမေဝ၊ ဟေတုဝိပ္ပယုတ္တမေဝ၊ သပ္ပစ္စယမေဝ၊ သင်္ခတမေဝ၊ အရူပမေဝ၊ လောကိယမေဝ၊ သာသဝမေဝ၊ သံယောဇနိယမေဝ၊ ဂန္ထနိယမေဝ၊ ဩဃနိယမေဝ၊ ယောဂနိယမေဝ၊ နီဝရဏိယမေဝ၊ ပရာမဋ္ဌမေဝ၊ ဥပါဒါနိယမေဝ၊ သံကိလေသိကမေဝ၊ အဗျာကတမေဝ၊ သာရမ္မဏမေဝ၊ အစေတသိကမေဝ၊ ဝိပါကမေဝ၊ ဥပါဒိန္နုပါဒါနိယမေဝ၊ အသံကိလိဋ္ဌသံကိလေသိကမေဝ၊ န သဝိတက္ကသဝိစာရမေဝ၊ န အဝိတက္ကဝိစာရမတ္တမေဝ၊ အဝိတက္ကအဝိစာရမေဝ၊ န ပီတိသဟဂတမေဝ၊ နေဝ ဒဿနေန န ဘာဝနာယ ပဟာတဗ္ဗမေဝ၊ နေဝ ဒဿနေန န ဘာဝနာယ ပဟာတဗ္ဗဟေတုကမေဝ၊ နေဝါစယဂါမိနာပစယဂါမိမေဝ၊ နေဝသေက္ခနာသေက္ခမေဝ၊ ပရိတ္တမေဝ၊ ကာမာဝစရမေဝ၊ န ရူပါဝစရမေဝ၊ န အရူပါဝစရမေဝ၊ ပရိယာပန္နမေဝ၊ နော အပရိယာပန္နမေဝ၊ အနိယတမေဝ၊ အနိယျာနိကမေဝ၊ ဥပ္ပန္နံ မနောဝိညာဏဝိညေယျမေဝ၊ အနိစ္စမေဝ၊ ဇရာဘိဘူတမေဝ.
၇၆၂. ပဉ္စ ဝိညာဏာ ဥပ္ပန္နဝတ္ထုကာ၊ ဥပ္ပန္နာရမ္မဏာတိ ဥပ္ပန္နသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ဥပ္ပန္နေ အာရမ္မဏေ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ.
ပုရေဇာတဝတ္ထုကာ၊ ပုရေဇာတာရမ္မဏာတိ ပုရေဇာတသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပုရေဇာတေ အာရမ္မဏေ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ.
အဇ္ဈတ္တိကဝတ္ထုကာ၊ ဗာဟိရာရမ္မဏာတိ ပဉ္စန္နံ ဝိညာဏာနံ ဝတ္ထု အဇ္ဈတ္တိကာ အာရမ္မဏာ ဗာဟိရာ.
အသမ္ဘိန္နဝတ္ထုကာ၊ အသမ္ဘိန္နာရမ္မဏာတိ အသမ္ဘိန္နသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အသမ္ဘိန္နေ အာရမ္မဏေ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ.
နာနာဝတ္ထုကာ၊ နာနာရမ္မဏာတိ အညံ စက္ခုဝိညာဏဿ ဝတ္ထု စ အာရမ္မဏဉ္စ၊ အညံ သောတဝိညာဏဿ ဝတ္ထု စ အာရမ္မဏဉ္စ၊ အညံ ဃာနဝိညာဏဿ ဝတ္ထု စ အာရမ္မဏဉ္စ၊ အညံ ဇိဝှါဝိညာဏဿ ဝတ္ထု စ အာရမ္မဏဉ္စ၊ အညံ ကာယဝိညာဏဿ ဝတ္ထု စ အာရမ္မဏဉ္စ.
၇၆၃. န အညမညဿ ဂေါစရဝိသယံ ပစ္စနုဘောန္တီတိ စက္ခုဝိညာဏဿ ဂေါစရဝိသယံ သောတဝိညာဏံ န ပစ္စနုဘောတိ၊ သောတဝိညာဏဿ ဂေါစရဝိသယမ္ပိ စက္ခုဝိညာဏံ န ပစ္စနုဘောတိ. စက္ခုဝိညာဏဿ ဂေါစရဝိသယံ ဃာနဝိညာဏံ န ပစ္စနုဘောတိ၊ ဃာနဝိညာဏဿ ဂေါစရဝိသယမ္ပိ စက္ခုဝိညာဏံ န ပစ္စနုဘောတိ. စက္ခုဝိညာဏဿ ဂေါစရဝိသယံ ဇိဝှါဝိညာဏံ န ပစ္စနုဘောတိ၊ ဇိဝှါဝိညာဏဿ ဂေါစရဝိသယမ္ပိ စက္ခုဝိညာဏံ န ပစ္စနုဘောတိ. စက္ခုဝိညာဏဿ ဂေါစရဝိသယံ ကာယဝိညာဏံ န ပစ္စနုဘောတိ၊ ကာယဝိညာဏဿ ဂေါစရဝိသယမ္ပိ စက္ခုဝိညာဏံ န ပစ္စနုဘောတိ. သောတဝိညာဏဿ။ပေ။ ဃာနဝိညာဏဿ။ပေ။ ဇိဝှါဝိညာဏဿ။ပေ။ ကာယဝိညာဏဿ ဂေါစရဝိသယံ စက္ခုဝိညာဏံ န ပစ္စနုဘောတိ၊ စက္ခုဝိညာဏဿ ဂေါစရဝိသယမ္ပိ ကာယဝိညာဏံ န ပစ္စနုဘောတိ. ကာယဝိညာဏဿ ဂေါစရဝိသယံ သောတဝိညာဏံ န ပစ္စနုဘောတိ၊ သောတဝိညာဏဿ ဂေါစရဝိသယမ္ပိ ကာယဝိညာဏံ န ပစ္စနုဘောတိ. ကာယဝိညာဏဿ ဂေါစရဝိသယံ ဃာနဝိညာဏံ န ပစ္စနုဘောတိ၊ ဃာနဝိညာဏဿ ဂေါစရဝိသယမ္ပိ ကာယဝိညာဏံ န ပစ္စနုဘောတိ. ကာယဝိညာဏဿ ဂေါစရဝိသယံ ဇိဝှါဝိညာဏံ န ပစ္စနုဘောတိ၊ ဇိဝှါဝိညာဏဿ ဂေါစရဝိသယမ္ပိ ကာယဝိညာဏံ န ပစ္စနုဘောတိ.
၇၆၄. န အသမန္နာဟာရာ ဥပ္ပဇ္ဇန္တီတိ သမန္နာဟရန္တဿ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ.
န အမနသိကာရာ ဥပ္ပဇ္ဇန္တီတိ မနသိကရောန္တဿ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ.
န အဗ္ဗောကိဏ္ဏာ ဥပ္ပဇ္ဇန္တီတိ န ပဋိပါဋိယာ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ.
န အပုဗ္ဗံ အစရိမံ ဥပ္ပဇ္ဇန္တီတိ န ဧကက္ခဏေ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ.
၇၆၅. န အညမညဿ သမနန္တရာ ဥပ္ပဇ္ဇန္တီတိ စက္ခုဝိညာဏဿ ဥပ္ပန္နသမနန္တရာ သောတဝိညာဏံ န ဥပ္ပဇ္ဇတိ၊ သောတဝိညာဏဿ ဥပ္ပန္နသမနန္တရာပိ စက္ခုဝိညာဏံ န ဥပ္ပဇ္ဇတိ. စက္ခုဝိညာဏဿ ဥပ္ပန္နသမနန္တရာ ဃာနဝိညာဏံ န ဥပ္ပဇ္ဇတိ၊ ဃာနဝိညာဏဿ ဥပ္ပန္နသမနန္တရာပိ စက္ခုဝိညာဏံ န ဥပ္ပဇ္ဇတိ. စက္ခုဝိညာဏဿ ဥပ္ပန္နသမနန္တရာ ဇိဝှါဝိညာဏံ န ဥပ္ပဇ္ဇတိ၊ ဇိဝှါဝိညာဏဿ ဥပ္ပန္နသမနန္တရာပိ စက္ခုဝိညာဏံ န ဥပ္ပဇ္ဇတိ. စက္ခုဝိညာဏဿ ဥပ္ပန္နသမနန္တရာ ကာယဝိညာဏံ န ဥပ္ပဇ္ဇတိ၊ ကာယဝိညာဏဿ ဥပ္ပန္နသမနန္တရာပိ စက္ခုဝိညာဏံ န ဥပ္ပဇ္ဇတိ. သောတဝိညာဏဿ။ပေ။ ဃာနဝိညာဏဿ။ပေ။ ဇိဝှါဝိညာဏဿ။ပေ။ ကာယဝိညာဏဿ ဥပ္ပန္နသမနန္တရာ စက္ခုဝိညာဏံ န ဥပ္ပဇ္ဇတိ၊ စက္ခုဝိညာဏဿ ဥပ္ပန္နသမနန္တရာပိ ကာယဝိညာဏံ န ဥပ္ပဇ္ဇတိ. ကာယဝိညာဏဿ ဥပ္ပန္နသမနန္တရာ သောတဝိညာဏံ န ဥပ္ပဇ္ဇတိ၊ သောတဝိညာဏဿ ဥပ္ပန္နသမနန္တရာပိ ကာယဝိညာဏံ န ဥပ္ပဇ္ဇတိ. ကာယဝိညာဏဿ ဥပ္ပန္နသမနန္တရာ ဃာနဝိညာဏံ န ဥပ္ပဇ္ဇတိ၊ ဃာနဝိညာဏဿ ဥပ္ပန္နသမနန္တရာပိ ကာယဝိညာဏံ န ဥပ္ပဇ္ဇတိ. ကာယဝိညာဏဿ ဥပ္ပန္နသမနန္တရာ ဇိဝှါဝိညာဏံ န ဥပ္ပဇ္ဇတိ၊ ဇိဝှါဝိညာဏဿ ဥပ္ပန္နသမနန္တရာပိ ကာယဝိညာဏံ န ဥပ္ပဇ္ဇတိ.
၇၆၆. ပဉ္စ ဝိညာဏာ အနာဘောဂါတိ ပဉ္စန္နံ ဝိညာဏာနံ နတ္ထိ အာဝဋ္ဋနာ ဝါ အာဘောဂေါ ဝါ သမန္နာဟာရော ဝါ မနသိကာရော ဝါ.
ပဉ္စဟိ ဝိညာဏေဟိ န ကဉ္စိ ဓမ္မံ ပဋိဝိဇာနာတီတိ ပဉ္စဟိ ဝိညာဏေဟိ န ကဉ္စိ ဓမ္မံ ပဋိဝိဇာနာတိ.
အညတြ အဘိနိပါတမတ္တာတိ အညတြ အာပါတမတ္တာ.
ပဉ္စန္နံ ဝိညာဏာနံ သမနန္တရာပိ န ကဉ္စိ ဓမ္မံ ပဋိဝိဇာနာတီတိ ပဉ္စန္နံ ဝိညာဏာနံ သမနန္တရာ မနောဓာတုယာပိ န ကဉ္စိ ဓမ္မံ ပဋိဝိဇာနာတိ.
ပဉ္စဟိ ဝိညာဏေဟိ န ကဉ္စိ ဣရိယာပထံ ကပ္ပေတီတိ ပဉ္စဟိ ဝိညာဏေဟိ န ကဉ္စိ ဣရိယာပထံ ကပ္ပေတိ – ဂမနံ ဝါ ဌာနံ ဝါ နိသဇ္ဇံ ဝါ သေယျံ ဝါ.
ပဉ္စန္နံ ဝိညာဏာနံ သမနန္တရာပိ န ကဉ္စိ ဣရိယာပထံ ကပ္ပေတီတိ ပဉ္စန္နံ ဝိညာဏာနံ သမနန္တရာ မနောဓာတုယာပိ န ကဉ္စိ ဣရိယာပထံ ကပ္ပေတိ – ဂမနံ ဝါ ဌာနံ ဝါ နိသဇ္ဇံ ဝါ သေယျံ ဝါ.
ပဉ္စဟိ ဝိညာဏေဟိ န ကာယကမ္မံ န ဝစီကမ္မံ ပဋ္ဌပေတီတိ ပဉ္စဟိ ဝိညာဏေဟိ န ကာယကမ္မံ န ဝစီကမ္မံ ပဋ္ဌပေတိ.
ပဉ္စန္နံ ဝိညာဏာနံ သမနန္တရာပိ န ကာယကမ္မံ န ဝစီကမ္မံ ပဋ္ဌပေတီတိ ပဉ္စန္နံ ဝိညာဏာနံ သမနန္တရာ မနောဓာတုယာပိ န ကာယကမ္မံ န ဝစီကမ္မံ ပဋ္ဌပေတိ.
ပဉ္စဟိ ဝိညာဏေဟိ န ကုသလာကုသလံ ဓမ္မံ သမာဒိယတီတိ ပဉ္စဟိ ဝိညာဏေဟိ န ကုသလာကုသလံ ဓမ္မံ သမာဒိယတိ.
ပဉ္စန္နံ ဝိညာဏာနံ သမနန္တရာပိ န ကုသလာကုသလံ ဓမ္မံ သမာဒိယတီတိ ပဉ္စန္နံ ဝိညာဏာနံ သမနန္တရာ မနောဓာတုယာပိ န ကုသလာကုသလံ ဓမ္မံ သမာဒိယတိ.
ပဉ္စဟိ ဝိညာဏေဟိ န သမာပဇ္ဇတိ န ဝုဋ္ဌာတီတိ ပဉ္စဟိ ဝိညာဏေဟိ န သမာပဇ္ဇတိ န ဝုဋ္ဌာတိ.
ပဉ္စန္နံ ဝိညာဏာနံ သမနန္တရာပိ န သမာပဇ္ဇတိ န ဝုဋ္ဌာတီတိ ပဉ္စန္နံ ဝိညာဏာနံ သမနန္တရာ မနောဓာတုယာပိ န သမာပဇ္ဇတိ န ဝုဋ္ဌာတိ.
ပဉ္စဟိ ဝိညာဏေဟိ န စဝတိ န ဥပ္ပဇ္ဇတီတိ ပဉ္စဟိ ဝိညာဏေဟိ န စဝတိ န ဥပ္ပဇ္ဇတိ.
ပဉ္စန္နံ ဝိညာဏာနံ သမနန္တရာပိ န စဝတိ န ဥပ္ပဇ္ဇတီတိ ပဉ္စန္နံ ဝိညာဏာနံ သမနန္တရာ မနောဓာတုယာပိ န စဝတိ န ဥပ္ပဇ္ဇတိ.
ပဉ္စဟိ ဝိညာဏေဟိ န သုပတိ န ပဋိဗုဇ္ဈတိ န သုပိနံ ပဿတီတိ ပဉ္စဟိ ဝိညာဏေဟိ န သုပတိ န ပဋိဗုဇ္ဈတိ န သုပိနံ ပဿတိ.
ပဉ္စန္နံ ဝိညာဏာနံ သမနန္တရာပိ န သုပတိ န ပဋိဗုဇ္ဈတိ န သုပိနံ ပဿတီတိ ပဉ္စန္နံ ဝိညာဏာနံ သမနန္တရာ မနောဓာတုယာပိ န သုပတိ န ပဋိဗုဇ္ဈတိ န သုပိနံ ပဿတိ. ဧဝံ ယာထာဝကဝတ္ထုဝိဘာဝနာ ပညာ.
ဧဝံ ဧကဝိဓေန ဉာဏဝတ္ထု.
ဧကကံ.
၂. ဒုကနိဒ္ဒေသော
၇၆၇. (၁) တီသု ဘူမီသု ကုသလာဗျာကတေ ပညာ လောကိယာ ပညာ၊ စတူသု မဂ္ဂေသု စတူသု ဖလေသု ပညာ လောကုတ္တရာ ပညာ.
(၂) သဗ္ဗာဝ ပညာ ကေနစိ ဝိညေယျာ၊ ကေနစိ န ဝိညေယျာ.
(၃) တီသု ဘူမီသု ကုသလာဗျာကတေ ပညာ သာသဝါ ပညာ၊ စတူသု မဂ္ဂေသု စတူသု ဖလေသု ပညာ အနာသဝါ ပညာ.
(၄) တီသု ဘူမီသု ကုသလာဗျာကတေ ပညာ အာသဝဝိပ္ပယုတ္တာ သာသဝါ ပညာ၊ စတူသု မဂ္ဂေသု စတူသု ဖလေသု ပညာ အာသဝဝိပ္ပယုတ္တာ အနာသဝါ ပညာ.
(၅) တီသု ဘူမီသု ကုသလာဗျာကတေ ပညာ သံယောဇနိယာ ပညာ၊ စတူသု မဂ္ဂေသု စတူသု ဖလေသု ပညာ အသံယောဇနိယာ ပညာ.
(၆) တီသု ဘူမီသု ကုသလာဗျာကတေ ပညာ သံယောဇနဝိပ္ပယုတ္တာ သံယောဇနိယာ ပညာ၊ စတူသု မဂ္ဂေသု စတူသု ဖလေသု ပညာ သံယောဇနဝိပ္ပယုတ္တာ အသံယောဇနိယာ ပညာ.
(၇) တီသု ဘူမီသု ကုသလာဗျာကတေ ပညာ ဂန္ထနိယာ ပညာ၊ စတူသု မဂ္ဂေသု စတူသု ဖလေသု ပညာ အဂန္ထနိယာ ပညာ.
(၈) တီသု ဘူမီသု ကုသလာဗျာကတေ ပညာ ဂန္ထဝိပ္ပယုတ္တာ ဂန္ထနိယာ ပညာ၊ စတူသု မဂ္ဂေသု စတူသု ဖလေသု ပညာ ဂန္ထဝိပ္ပယုတ္တာ အဂန္ထနိယာ ပညာ.
(၉) တီသု ဘူမီသု ကုသလာဗျာကတေ ပညာ ဩဃနိယာ ပညာ၊ စတူသု မဂ္ဂေသု စတူသု ဖလေသု ပညာ အနောဃနိယာ ပညာ.
(၁၀) တီသု ဘူမီသု ကုသလာဗျာကတေ ပညာ ဩဃဝိပ္ပယုတ္တာ ဩဃနိယာ ပညာ၊ စတူသု မဂ္ဂေသု စတူသု ဖလေသု ပညာ ဩဃဝိပ္ပယုတ္တာ အနောဃနိယာ ပညာ.
(၁၁) တီသု ဘူမီသု ကုသလာဗျာကတေ ပညာ ယောဂနိယာ ပညာ၊ စတူသု မဂ္ဂေသု စတူသု ဖလေသု ပညာ အယောဂနိယာ ပညာ.
(၁၂) တီသု ဘူမီသု ကုသလာဗျာကတေ ပညာ ယောဂဝိပ္ပယုတ္တာ ယောဂနိယာ ပညာ၊ စတူသု မဂ္ဂေသု စတူသု ဖလေသု ပညာ ယောဂဝိပ္ပယုတ္တာ အယောဂနိယာ ပညာ.
(၁၃) တီသု ဘူမီသု ကုသလာဗျာကတေ ပညာ နီဝရဏိယာ ပညာ၊ စတူသု မဂ္ဂေသု စတူသု ဖလေသု ပညာ အနီဝရဏိယာ ပညာ.
(၁၄) တီသု ဘူမီသု ကုသလာဗျာကတေ ပညာ နီဝရဏဝိပ္ပယုတ္တာ နီဝရဏိယာ ပညာ၊ စတူသု မဂ္ဂေသု စတူသု ဖလေသု ပညာ နီဝရဏဝိပ္ပယုတ္တာ အနီဝရဏိယာ ပညာ.
(၁၅) တီသု ဘူမီသု ကုသလာဗျာကတေ ပညာ ပရာမဋ္ဌာ ပညာ၊ စတူသု မဂ္ဂေသု စတူသု ဖလေသု ပညာ အပရာမဋ္ဌာ ပညာ.
(၁၆) တီသု ဘူမီသု ကုသလာဗျာကတေ ပညာ ပရာမာသဝိပ္ပယုတ္တာ ပရာမဋ္ဌာ ပညာ၊ စတူသု မဂ္ဂေသု စတူသု ဖလေသု ပညာ ပရာမာသဝိပ္ပယုတ္တာ အပရာမဋ္ဌာ ပညာ.
(၁၇) တီသု ဘူမီသု ဝိပါကေ ပညာ ဥပါဒိန္နာ ပညာ၊ တီသု ဘူမီသု ကုသလေ တီသု ဘူမီသု ကိရိယာဗျာကတေ စတူသု မဂ္ဂေသု စတူသု ဖလေသု ပညာ အနုပါဒိန္နာ ပညာ.
(၁၈) တီသု ဘူမီသု ကုသလာဗျာကတေ ပညာ ဥပါဒါနိယာ ပညာ၊ စတူသု မဂ္ဂေသု စတူသု ဖလေသု ပညာ အနုပါဒါနိယာ ပညာ.
(၁၉) တီသု ဘူမီသု ကုသလာဗျာကတေ ပညာ ဥပါဒါနဝိပ္ပယုတ္တာ ဥပါဒါနိယာ ပညာ၊ စတူသု မဂ္ဂေသု စတူသု ဖလေသု ပညာ ဥပါဒါနဝိပ္ပယုတ္တာ အနုပါဒါနိယာ ပညာ.
(၂၀) တီသု ဘူမီသု ကုသလာဗျာကတေ ပညာ သံကိလေသိကာ ပညာ၊ စတူသု မဂ္ဂေသု စတူသု ဖလေသု ပညာ အသံကိလေသိကာ ပညာ.
(၂၁) တီသု ဘူမီသု ကုသလာဗျာကတေ ပညာ ကိလေသဝိပ္ပယုတ္တာ သံကိလေသိကာ ပညာ၊ စတူသု မဂ္ဂေသု စတူသု ဖလေသု ပညာ ကိလေသဝိပ္ပယုတ္တာ အသံကိလေသိကာ ပညာ.
(၂၂) ဝိတက္ကသမ္ပယုတ္တာ ပညာ သဝိတက္ကာ ပညာ၊ ဝိတက္ကဝိပ္ပယုတ္တာ ပညာ အဝိတက္ကာ ပညာ.
(၂၃) ဝိစာရသမ္ပယုတ္တာ ပညာ သဝိစာရာ ပညာ၊ ဝိစာရဝိပ္ပယုတ္တာ ပညာ အဝိစာရာ ပညာ.
(၂၄) ပီတိသမ္ပယုတ္တာ ပညာ သပ္ပီတိကာ ပညာ၊ ပီတိဝိပ္ပယုတ္တာ ပညာ အပ္ပီတိကာ ပညာ.
(၂၅) ပီတိသမ္ပယုတ္တာ ပညာ ပီတိသဟဂတာ ပညာ၊ ပီတိဝိပ္ပယုတ္တာ ပညာ န ပီတိသဟဂတာ ပညာ.
(၂၆) သုခသမ္ပယုတ္တာ ပညာ သုခသဟဂတာ ပညာ၊ သုခဝိပ္ပယုတ္တာ ပညာ န သုခသဟဂတာ ပညာ.
(၂၇) ဥပေက္ခာသမ္ပယုတ္တာ ပညာ ဥပေက္ခာသဟဂတာ ပညာ၊ ဥပေက္ခာဝိပ္ပယုတ္တာ ပညာ န ဥပေက္ခာသဟဂတာ ပညာ.
(၂၈) ကာမာဝစရကုသလာဗျာကတေ ပညာ ကာမာဝစရာ ပညာ၊ ရူပါဝစရာ ပညာ အရူပါဝစရာ ပညာ၊ အပရိယာပန္နာ ပညာ န ကာမာဝစရာ ပညာ.
(၂၉) ရူပါဝစရကုသလာဗျာကတေ ပညာ ရူပါဝစရာ ပညာ၊ ကာမာဝစရာ ပညာ အရူပါဝစရာ ပညာ အပရိယာပန္နာ ပညာ န ရူပါဝစရာ ပညာ.
(၃၀) အရူပါဝစရကုသလာဗျာကတေ ပညာ အရူပါဝစရာ ပညာ၊ ကာမာဝစရာ ပညာ ရူပါဝစရာ ပညာ အပရိယာပန္နာ ပညာ န အရူပါဝစရာ ပညာ.
(၃၁) တီသု ဘူမီသု ကုသလာဗျာကတေ ပညာ ပရိယာပန္နာ ပညာ၊ စတူသု မဂ္ဂေသု စတူသု ဖလေသု ပညာ အပရိယာပန္နာ ပညာ.
(၃၂) စတူသု မဂ္ဂေသု ပညာ နိယျာနိကာ ပညာ၊ တီသု ဘူမီသု ကုသလေ စတူသု ဘူမီသု ဝိပါကေ တီသု ဘူမီသု ကိရိယာဗျာကတေ ပညာ အနိယျာနိကာ ပညာ.
(၃၃) စတူသု မဂ္ဂေသု ပညာ နိယတာ ပညာ၊ တီသု ဘူမီသု ကုသလေ စတူသု ဘူမီသု ဝိပါကေ တီသု ဘူမီသု ကိရိယာဗျာကတေ ပညာ အနိယတာ ပညာ.
(၃၄) တီသု ဘူမီသု ကုသလာဗျာကတေ ပညာ သဥတ္တရာ ပညာ၊ စတူသု မဂ္ဂေသု စတူသု ဖလေသု ပညာ အနုတ္တရာ ပညာ.
(၃၅) တတ္ထ ကတမာ အတ္ထဇာပိကာ ပညာ?
စတူသု ဘူမီသု ကုသလေ အရဟတော အဘိညံ ဥပ္ပါဒေန္တဿ သမာပတ္တိံ ဥပ္ပါဒေန္တဿ ကိရိယာဗျာကတေ ပညာ အတ္ထဇာပိကာ ပညာ၊ စတူသု ဘူမီသု ဝိပါကေ အရဟတော ဥပ္ပန္နာယ အဘိညာယ ဥပ္ပန္နာယ သမာပတ္တိယာ ကိရိယာဗျာကတေ ပညာ ဇာပိတတ္ထာ ပညာ.
ဧဝံ ဒုဝိဓေန ဉာဏဝတ္ထု.
ဒုကံ.
၃. တိကနိဒ္ဒေသော
၇၆၈. (၁. က) တတ္ထ ကတမာ စိန္တာမယာ ပညာ?
ယောဂဝိဟိတေသု ဝါ ကမ္မာယတနေသု ယောဂဝိဟိတေသု ဝါ သိပ္ပါယတနေသု ယောဂဝိဟိတေသု ဝါ ဝိဇ္ဇာဋ္ဌာနေသု ကမ္မဿကတံ ဝါ သစ္စာနုလောမိကံ ဝါ ရူပံ အနိစ္စန္တိ ဝါ ဝေဒနာ။ပေ။ သညာ။ သင်္ခါရာ။ ဝိညာဏံ အနိစ္စန္တိ ဝါ၊ ယံ ဧဝရူပိံ အနုလောမိကံ ခန္တိံ ဒိဋ္ဌိံ ရုစိံ မုဒိံ ပေက္ခံ ဓမ္မနိဇ္ဈာနက္ခန္တိံ ပရတော အဿုတွာ ပဋိလဘတိ – အယံ ဝုစ္စတိ ‘‘စိန္တာမယာ ပညာ’’.
(ခ) တတ္ထ ကတမာ သုတမယာ ပညာ? ယောဂဝိဟိတေသု ဝါ ကမ္မာယတနေသု ယောဂဝိဟိတေသု ဝါ သိပ္ပါယတနေသု ယောဂဝိဟိတေသု ဝါ ဝိဇ္ဇာဋ္ဌာနေသု ကမ္မဿကတံ ဝါ သစ္စာနုလောမိကံ ဝါ ရူပံ အနိစ္စန္တိ ဝါ ဝေဒနာ။ပေ။ သညာ။ သင်္ခါရာ။ ဝိညာဏံ အနိစ္စန္တိ ဝါ၊ ယံ ဧဝရူပိံ အနုလောမိကံ ခန္တိံ ဒိဋ္ဌိံ ရုစိံ မုဒိံ ပေက္ခံ ဓမ္မနိဇ္ဈာနက္ခန္တိံ ပရတော သုတွာ ပဋိလဘတိ – အယံ ဝုစ္စတိ ‘‘သုတမယာ ပညာ’’.
(ဂ) သဗ္ဗာပိ သမာပန္နဿ ပညာ ဘာဝနာမယာ ပညာ.
၇၆၉. (၂. က) တတ္ထ ကတမာ ဒါနမယာ ပညာ? ဒါနံ အာရဗ္ဘ ဒါနာဓိဂစ္ဆ ယာ ဥပ္ပဇ္ဇတိ ပညာ ပဇာနနာ။ပေ။ အမောဟော ဓမ္မဝိစယော သမ္မာဒိဋ္ဌိ – အယံ ဝုစ္စတိ ‘‘ဒါနမယာ ပညာ’’.
(ခ) တတ္ထ ကတမာ သီလမယာ ပညာ? သီလံ အာရဗ္ဘ သီလာဓိဂစ္ဆ ယာ ဥပ္ပဇ္ဇတိ ပညာ ပဇာနနာ။ပေ။ အမောဟော ဓမ္မဝိစယော သမ္မာဒိဋ္ဌိ – အယံ ဝုစ္စတိ ‘‘သီလမယာ ပညာ’’.
(ဂ) သဗ္ဗာပိ သမာပန္နဿ ပညာ ဘာဝနာမယာ ပညာ.
၇၇၀. (၃. က) တတ္ထ ကတမာ အဓိသီလေ ပညာ? ပါတိမောက္ခသံဝရံ သံဝရန္တဿ ယာ ဥပ္ပဇ္ဇတိ ပညာ ပဇာနနာ။ပေ။ အမောဟော ဓမ္မဝိစယော သမ္မာဒိဋ္ဌိ – အယံ ဝုစ္စတိ ‘‘အဓိသီလေ ပညာ’’.
(ခ) တတ္ထ ကတမာ အဓိစိတ္တေ ပညာ? ရူပါဝစရာရူပါဝစရသမာပတ္တိံ သမာပဇ္ဇန္တဿ ယာ ဥပ္ပဇ္ဇတိ ပညာ ပဇာနနာ။ပေ။ အမောဟော ဓမ္မဝိစယော သမ္မာဒိဋ္ဌိ – အယံ ဝုစ္စတိ ‘‘အဓိစိတ္တေ ပညာ’’.
(ဂ) တတ္ထ ကတမာ အဓိပညာယ ပညာ? စတူသု မဂ္ဂေသု စတူသု ဖလေသု ပညာ – အယံ ဝုစ္စတိ ‘‘အဓိပညာယ ပညာ’’.
၇၇၁. (၄. က) တတ္ထ ကတမံ အာယကောသလ္လံ? ‘‘ဣမေ ဓမ္မေ မနသိကရောတော အနုပ္ပန္နာ စေဝ အကုသလာ ဓမ္မာ န ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ၊ ဥပ္ပန္နာ စ အကုသလာ ဓမ္မာ ပဟီယန္တိ. ဣမေ ဝါ ပနိမေ ဓမ္မေ မနသိကရောတော အနုပ္ပန္နာ စေဝ ကုသလာ ဓမ္မာ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ၊ ဥပ္ပန္နာ စ ကုသလာ ဓမ္မာ ဘိယျောဘာဝါယ ဝေပုလ္လာယ ဘာဝနာယ ပါရိပူရိယာ သံဝတ္တန္တီ’’တိ – ယာ တတ္ထ ပညာ ပဇာနနာ။ပေ။ အမောဟော ဓမ္မဝိစယော သမ္မာဒိဋ္ဌိ – ဣဒံ ဝုစ္စတိ ‘‘အာယကောသလ္လံ’’.
(ခ) တတ္ထ ကတမံ အပါယကောသလ္လံ? ‘‘ဣမေ ဓမ္မေ မနသိကရောတော အနုပ္ပန္နာ စေဝ ကုသလာ ဓမ္မာ န ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ၊ ဥပ္ပန္နာ စ ကုသလာ ဓမ္မာ နိရုဇ္ဈန္တိ. ဣမေ ဝါ ပနိမေ ဓမ္မေ မနသိကရောတော အနုပ္ပန္နာ စေဝ အကုသလာ ဓမ္မာ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ၊ ဥပ္ပန္နာ စ အကုသလာ ဓမ္မာ ဘိယျောဘာဝါယ ဝေပုလ္လာယ သံဝတ္တန္တီ’’တိ – ယာ တတ္ထ ပညာ ပဇာနနာ။ပေ။ အမောဟော ဓမ္မဝိစယော သမ္မာဒိဋ္ဌိ – ဣဒံ ဝုစ္စတိ ‘‘အပါယကောသလ္လံ’’.
(ဂ) သဗ္ဗာပိ တတြုပါယာ ပညာ ဥပါယကောသလ္လံ.
၇၇၂. (၅. က) စတူသု ဘူမီသု ဝိပါကေ ပညာ ဝိပါကာ ပညာ.
(ခ) စတူသု ဘူမီသု ကုသလေ ပညာ ဝိပါကဓမ္မဓမ္မာ ပညာ.
(ဂ) တီသု ဘူမီသု ကိရိယာဗျာကတေ ပညာ နေဝဝိပါကနဝိပါကဓမ္မဓမ္မာ ပညာ.
၇၇၃. (၆. က) တီသု ဘူမီသု ဝိပါကေ ပညာ ဥပါဒိန္နုပါဒါနိယာ ပညာ.
(ခ) တီသု ဘူမီသု ကုသလေ တီသု ဘူမီသု ကိရိယာဗျာကတေ ပညာ အနုပါဒိန္နုပါဒါနိယာ ပညာ.
(ဂ) စတူသု မဂ္ဂေသု စတူသု ဖလေသု ပညာ အနုပါဒိန္နအနုပါဒါနိယာ ပညာ.
၇၇၄. (၇. က) ဝိတက္ကဝိစာရသမ္ပယုတ္တာ ပညာ သဝိတက္ကသဝိစာရာ ပညာ.
(ခ) ဝိတက္ကဝိပ္ပယုတ္တာ ဝိစာရသမ္ပယုတ္တာ ပညာ အဝိတက္ကဝိစာရမတ္တာ ပညာ.
(ဂ) ဝိတက္ကဝိစာရဝိပ္ပယုတ္တာ ပညာ အဝိတက္ကအဝိစာရာ ပညာ.
၇၇၅. (၈. က) ပီတိသမ္ပယုတ္တာ ပညာ ပီတိသဟဂတာ ပညာ.
(ခ) သုခသမ္ပယုတ္တာ ပညာ သုခသဟဂတာ ပညာ.
(ဂ) ဥပေက္ခာသမ္ပယုတ္တာ ပညာ ဥပေက္ခာသဟဂတာ ပညာ.
၇၇၆. (၉. က) တီသု ဘူမီသု ကုသလေ ပညာ အာစယဂါမိနီ ပညာ.
(ခ) စတူသု မဂ္ဂေသု ပညာ အပစယဂါမိနီ ပညာ.
(ဂ) စတူသု ဘူမီသု ဝိပါကေ တီသု ဘူမီသု ကိရိယာဗျာကတေ ပညာ နေဝါစယဂါမိနာပစယဂါမိနီ ပညာ.
၇၇၇. (၁၀. က) စတူသု မဂ္ဂေသု တီသု ဖလေသု ပညာ သေက္ခာ ပညာ.
(ခ) ဥပရိဋ္ဌိမာ [ဥပရိဋ္ဌိမေ (သျာ.)၊ ဥပရိဋ္ဌိမံ (က.)] အရဟတ္တဖလေ ပညာ အသေက္ခာ ပညာ.
(ဂ) တီသု ဘူမီသု ကုသလေ တီသု ဘူမီသု ဝိပါကေ တီသု ဘူမီသု ကိရိယာဗျာကတေ ပညာ နေဝသေက္ခနာသေက္ခာ ပညာ.
၇၇၈. (၁၁. က) ကာမာဝစရကုသလာဗျာကတေ ပညာ ပရိတ္တာ ပညာ.
(ခ) ရူပါဝစရာရူပါဝစရကုသလာဗျာကတေ ပညာ မဟဂ္ဂတာ ပညာ.
(ဂ) စတူသု မဂ္ဂေသု စတူသု ဖလေသု ပညာ အပ္ပမာဏာ ပညာ.
၇၇၉. (၁၂. က) တတ္ထ ကတမာ ပရိတ္တာရမ္မဏာ ပညာ? ပရိတ္တေ ဓမ္မေ အာရဗ္ဘ ယာ ဥပ္ပဇ္ဇတိ ပညာ ပဇာနနာ။ပေ။ အမောဟော ဓမ္မဝိစယော သမ္မာဒိဋ္ဌိ – အယံ ဝုစ္စတိ ‘‘ပရိတ္တာရမ္မဏာ ပညာ’’.
၇၈၀. (ခ) တတ္ထ ကတမာ မဟဂ္ဂတာရမ္မဏာ ပညာ? မဟဂ္ဂတေ ဓမ္မေ အာရဗ္ဘ ယာ ဥပ္ပဇ္ဇတိ ပညာ ပဇာနနာ။ပေ။ အမောဟော ဓမ္မဝိစယော သမ္မာဒိဋ္ဌိ – အယံ ဝုစ္စတိ ‘‘မဟဂ္ဂတာရမ္မဏာ ပညာ’’.
၇၈၁. (ဂ) တတ္ထ ကတမာ အပ္ပမာဏာရမ္မဏာ ပညာ? အပ္ပမာဏေ ဓမ္မေ အာရဗ္ဘ ယာ ဥပ္ပဇ္ဇတိ ပညာ ပဇာနနာ။ပေ။ အမောဟော ဓမ္မဝိစယော သမ္မာဒိဋ္ဌိ – အယံ ဝုစ္စတိ ‘‘အပ္ပမာဏာရမ္မဏာ ပညာ’’.
၇၈၂. (၁၃. က) တတ္ထ ကတမာ မဂ္ဂါရမ္မဏာ ပညာ? အရိယမဂ္ဂံ အာရဗ္ဘ ယာ ဥပ္ပဇ္ဇတိ ပညာ ပဇာနနာ။ပေ။ အမောဟော ဓမ္မဝိစယော သမ္မာဒိဋ္ဌိ – အယံ ဝုစ္စတိ ‘‘မဂ္ဂါရမ္မဏာ ပညာ’’.
(ခ) စတူသု မဂ္ဂေသု ပညာ မဂ္ဂဟေတုကာ ပညာ.
၇၈၃. (ဂ) တတ္ထ ကတမာ မဂ္ဂါဓိပတိနီ ပညာ? အရိယမဂ္ဂံ အဓိပတိံ ကရိတွာ ယာ ဥပ္ပဇ္ဇတိ ပညာ ပဇာနနာ။ပေ။ အမောဟော ဓမ္မဝိစယော သမ္မာဒိဋ္ဌိ – အယံ ဝုစ္စတိ ‘‘မဂ္ဂါဓိပတိနီ ပညာ’’.
၇၈၄. (၁၄) စတူသု ဘူမီသု ဝိပါကေ ပညာ သိယာ ဥပ္ပန္နာ၊ သိယာ ဥပ္ပါဒိနီ၊ န ဝတ္တဗ္ဗာ အနုပ္ပန္နာတိ. စတူသု ဘူမီသု ကုသလေ တီသု ဘူမီသု ကိရိယာဗျာကတေ ပညာ သိယာ ဥပ္ပန္နာ၊ သိယာ အနုပ္ပန္နာ၊ န ဝတ္တဗ္ဗာ ဥပ္ပါဒိနီတိ.
၇၈၅. (၁၅) သဗ္ဗာဝ ပညာ သိယာ အတီတာ၊ သိယာ အနာဂတာ၊ သိယာ ပစ္စုပ္ပန္နာ.
၇၈၆. (၁၆. က) တတ္ထ ကတမာ အတီတာရမ္မဏာ ပညာ? အတီတေ ဓမ္မေ အာရဗ္ဘ ယာ ဥပ္ပဇ္ဇတိ ပညာ ပဇာနနာ။ပေ။ အမောဟော ဓမ္မဝိစယော သမ္မာဒိဋ္ဌိ – အယံ ဝုစ္စတိ ‘‘အတီတာရမ္မဏာ ပညာ’’.
၇၈၇. (ခ) တတ္ထ ကတမာ အနာဂတာရမ္မဏာ ပညာ? အနာဂတေ ဓမ္မေ အာရဗ္ဘ ယာ ဥပ္ပဇ္ဇတိ ပညာ ပဇာနနာ။ပေ။ အမောဟော ဓမ္မဝိစယော သမ္မာဒိဋ္ဌိ – အယံ ဝုစ္စတိ ‘‘အနာဂတာရမ္မဏာ ပညာ’’.
၇၈၈. (ဂ) တတ္ထ ကတမာ ပစ္စုပ္ပန္နာရမ္မဏာ ပညာ? ပစ္စုပ္ပန္နေ ဓမ္မေ အာရဗ္ဘ ယာ ဥပ္ပဇ္ဇတိ ပညာ ပဇာနနာ ။ပေ။ အမောဟော ဓမ္မဝိစယော သမ္မာဒိဋ္ဌိ – အယံ ဝုစ္စတိ ‘‘ပစ္စုပ္ပန္နာရမ္မဏာ ပညာ’’.
၇၈၉. (၁၇) သဗ္ဗာဝ ပညာ သိယာ အဇ္ဈတ္တာ၊ သိယာ ဗဟိဒ္ဓါ၊ သိယာ အဇ္ဈတ္တဗဟိဒ္ဓါ.
၇၉၀. (၁၈. က) တတ္ထ ကတမာ အဇ္ဈတ္တာရမ္မဏာ ပညာ? အဇ္ဈတ္တေ ဓမ္မေ အာရဗ္ဘ ယာ ဥပ္ပဇ္ဇတိ ပညာ ပဇာနနာ။ပေ။ အမောဟော ဓမ္မဝိစယော သမ္မာဒိဋ္ဌိ – အယံ ဝုစ္စတိ ‘‘အဇ္ဈတ္တာရမ္မဏာ ပညာ’’.
၇၉၁. (ခ) တတ္ထ ကတမာ ဗဟိဒ္ဓါရမ္မဏာ ပညာ? ဗဟိဒ္ဓါဓမ္မေ အာရဗ္ဘ ယာ ဥပ္ပဇ္ဇတိ ပညာ ပဇာနနာ။ပေ။ အမောဟော ဓမ္မဝိစယော သမ္မာဒိဋ္ဌိ – အယံ ဝုစ္စတိ ‘‘ဗဟိဒ္ဓါရမ္မဏာ ပညာ’’.
၇၉၂. (ဂ) တတ္ထ ကတမာ အဇ္ဈတ္တဗဟိဒ္ဓါရမ္မဏာ ပညာ? အဇ္ဈတ္တဗဟိဒ္ဓါ ဓမ္မေ အာရဗ္ဘ ယာ ဥပ္ပဇ္ဇတိ ပညာ ပဇာနနာ။ပေ။ အမောဟော ဓမ္မဝိစယော သမ္မာဒိဋ္ဌိ – အယံ ဝုစ္စတိ ‘‘အဇ္ဈတ္တဗဟိဒ္ဓါရမ္မဏာ ပညာ’’.
ဧဝံ တိဝိဓေန ဉာဏဝတ္ထု.
တိကံ.
၄. စတုက္ကနိဒ္ဒေသော
၇၉၃. (၁. က) တတ္ထ ကတမံ ကမ္မဿကတဉာဏံ? ‘‘အတ္ထိ ဒိန္နံ၊ အတ္ထိ ယိဋ္ဌံ၊ အတ္ထိ ဟုတံ၊ အတ္ထိ သုကတဒုက္ကဋာနံ ကမ္မာနံ ဖလံ ဝိပါကော၊ အတ္ထိ အယံ လောကော၊ အတ္ထိ ပရော လောကော၊ အတ္ထိ မာတာ၊ အတ္ထိ ပိတာ၊ အတ္ထိ သတ္တာ ဩပပါတိကာ၊ အတ္ထိ လောကေ သမဏဗြာဟ္မဏာ သမ္မဂ္ဂတာ သမ္မာပဋိပန္နာ ယေ ဣမဉ္စ လောကံ ပရဉ္စ လောကံ သယံ အဘိညာ သစ္ဆိကတွာ ပဝေဒေန္တီ’’တိ – ယာ ဧဝရူပါ ပညာ ပဇာနနာ။ပေ။ အမောဟော ဓမ္မဝိစယော သမ္မာဒိဋ္ဌိ – ဣဒံ ဝုစ္စတိ ‘‘ကမ္မဿကတဉာဏံ’’. ဌပေတွာ သစ္စာနုလောမိကံ ဉာဏံ၊ သဗ္ဗာပိ သာသဝါ ကုသလာ ပညာ ကမ္မဿကတဉာဏံ.
(ခ) တတ္ထ ကတမံ သစ္စာနုလောမိကံ ဉာဏံ? ‘‘ရူပံ အနိစ္စ’’န္တိ ဝါ ဝေဒနာ။ပေ။ သညာ။ သင်္ခါရာ။ ‘‘ဝိညာဏံ အနိစ္စ’’န္တိ ဝါ ယာ ဧဝရူပီ အနုလောမိကာ ခန္တိ ဒိဋ္ဌိ ရုစိ မုဒိ ပေက္ခာ ဓမ္မနိဇ္ဈာနက္ခန္တိ – ဣဒံ ဝုစ္စတိ ‘‘သစ္စာနုလောမိကံ ဉာဏံ’’.
(ဂ) စတူသု မဂ္ဂေသု ပညာ မဂ္ဂသမင်္ဂိဿ ဉာဏံ.
(ဃ) စတူသု ဖလေသု ပညာ ဖလသမင်္ဂိဿ ဉာဏံ.
၇၉၄. (၂) မဂ္ဂသမင်္ဂိဿ ဉာဏံ ဒုက္ခေပေတံ ဉာဏံ၊ ဒုက္ခသမုဒယေပေတံ ဉာဏံ၊ ဒုက္ခနိရောဓေပေတံ ဉာဏံ၊ ဒုက္ခနိရောဓဂါမိနိယာ ပဋိပဒါယပေတံ ဉာဏံ.
(က) တတ္ထ ကတမံ ဒုက္ခေ ဉာဏံ? ဒုက္ခံ အာရဗ္ဘ ယာ ဥပ္ပဇ္ဇတိ ပညာ ပဇာနနာ။ပေ။ အမောဟော ဓမ္မဝိစယော သမ္မာဒိဋ္ဌိ – ဣဒံ ဝုစ္စတိ ‘‘ဒုက္ခေ ဉာဏံ’’.
(ခ-ဃ) ဒုက္ခသမုဒယံ အာရဗ္ဘ။ပေ။ ဒုက္ခနိရောဓံ အာရဗ္ဘ။ပေ။ ဒုက္ခနိရောဓဂါမိနိံ ပဋိပဒံ အာရဗ္ဘ ယာ ဥပ္ပဇ္ဇတိ ပညာ ပဇာနနာ။ပေ။ အမောဟော ဓမ္မဝိစယော သမ္မာဒိဋ္ဌိ – ဣဒံ ဝုစ္စတိ ‘‘ဒုက္ခနိရောဓဂါမိနိယာ ပဋိပဒါယ ဉာဏံ’’.
၇၉၅. (၃) ကာမာဝစရကုသလာဗျာကတေ ပညာ ကာမာဝစရာ ပညာ၊ ရူပါဝစရကုသလာဗျာကတေ ပညာ ရူပါဝစရာ ပညာ၊ အရူပါဝစရကုသလာဗျာကတေ ပညာ အရူပါဝစရာ ပညာ၊ စတူသု မဂ္ဂေသု စတူသု ဖလေသု ပညာ အပရိယာပန္နာ ပညာ.
၇၉၆. (၄. က) တတ္ထ ကတမံ ဓမ္မေ ဉာဏံ? စတူသု မဂ္ဂေသု စတူသု ဖလေသု ပညာ ဓမ္မေ ဉာဏံ.
(ခ) သော ဣမိနာ ဓမ္မေန ဉာတေန ဒိဋ္ဌေန ပတ္တေန ဝိဒိတေန ပရိယောဂါဠှေန အတီတာနာဂတေန နယံ နေတိ. ‘‘ယေ ဟိ ကေစိ အတီတမဒ္ဓါနံ သမဏာ ဝါ ဗြာဟ္မဏာ ဝါ ဒုက္ခံ အဗ္ဘညံသု [အဗ္ဘညိံသု (သျာ.) ဧဝမုပရိပိ]၊ ဒုက္ခသမုဒယံ အဗ္ဘညံသု၊ ဒုက္ခနိရောဓံ အဗ္ဘညံသု၊ ဒုက္ခနိရောဓဂါမိနိံ ပဋိပဒံ အဗ္ဘညံသု၊ ဣမညေဝ တေ ဒုက္ခံ အဗ္ဘညံသု၊ ဣမညေဝ တေ ဒုက္ခသမုဒယံ အဗ္ဘညံသု၊ ဣမညေဝ တေ ဒုက္ခနိရောဓံ အဗ္ဘညံသု၊ ဣမညေဝ တေ ဒုက္ခနိရောဓဂါမိနိံ ပဋိပဒံ အဗ္ဘညံသု. ယေ ဟိ ကေစိ အနာဂတမဒ္ဓါနံ သမဏာ ဝါ ဗြာဟ္မဏာ ဝါ ဒုက္ခံ အဘိဇာနိဿန္တိ၊ ဒုက္ခသမုဒယံ အဘိဇာနိဿန္တိ၊ ဒုက္ခနိရောဓံ အဘိဇာနိဿန္တိ၊ ဒုက္ခနိရောဓဂါမိနိံ ပဋိပဒံ အဘိဇာနိဿန္တိ၊ ဣမညေဝ တေ ဒုက္ခံ အဘိဇာနိဿန္တိ၊ ဣမညေဝ တေ ဒုက္ခသမုဒယံ အဘိဇာနိဿန္တိ၊ ဣမညေဝ တေ ဒုက္ခနိရောဓံ အဘိဇာနိဿန္တိ၊ ဣမညေဝ တေ ဒုက္ခနိရောဓဂါမိနိံ ပဋိပဒံ အဘိဇာနိဿန္တီ’’တိ – ယာ တတ္ထ ပညာ ပဇာနနာ။ပေ။ အမောဟော ဓမ္မဝိစယော သမ္မာဒိဋ္ဌိ – ဣဒံ ဝုစ္စတိ ‘‘အနွယေ ဉာဏံ’’.
(ဂ) တတ္ထ ကတမံ ပရိယေ ဉာဏံ? ဣဓ ဘိက္ခု ပရသတ္တာနံ ပရပုဂ္ဂလာနံ စေတသာ စေတော ပရိစ္စ ပဇာနာတိ. သရာဂံ ဝါ စိတ္တံ ‘‘သရာဂံ စိတ္တ’’န္တိ ပဇာနာတိ၊ ဝီတရာဂံ ဝါ စိတ္တံ ‘‘ဝီတရာဂံ စိတ္တ’’န္တိ ပဇာနာတိ၊ သဒေါသံ ဝါ စိတ္တံ ‘‘သဒေါသံ စိတ္တ’’န္တိ ပဇာနာတိ၊ ဝီတဒေါသံ ဝါ စိတ္တံ ‘‘ဝီတဒေါသံ စိတ္တ’’န္တိ ပဇာနာတိ၊ သမောဟံ ဝါ စိတ္တံ ‘‘သမောဟံ စိတ္တ’’န္တိ ပဇာနာတိ၊ ဝီတမောဟံ ဝါ စိတ္တံ ‘‘ဝီတမောဟံ စိတ္တ’’န္တိ ပဇာနာတိ၊ သံခိတ္တံ ဝါ စိတ္တံ ‘‘သံခိတ္တံ စိတ္တ’’န္တိ ပဇာနာတိ၊ ဝိက္ခိတ္တံ ဝါ စိတ္တံ ‘‘ဝိက္ခိတ္တံ စိတ္တ’’န္တိ ပဇာနာတိ၊ မဟဂ္ဂတံ ဝါ စိတ္တံ ‘‘မဟဂ္ဂတံ စိတ္တ’’န္တိ ပဇာနာတိ၊ အမဟဂ္ဂတံ ဝါ စိတ္တံ ‘‘အမဟဂ္ဂတံ စိတ္တ’’န္တိ ပဇာနာတိ၊ သဥတ္တရံ ဝါ စိတ္တံ ‘‘သဥတ္တရံ စိတ္တ’’န္တိ ပဇာနာတိ၊ အနုတ္တရံ ဝါ စိတ္တံ ‘‘အနုတ္တရံ စိတ္တ’’န္တိ ပဇာနာတိ၊ သမာဟိတံ ဝါ စိတ္တံ ‘‘သမာဟိတံ စိတ္တ’’န္တိ ပဇာနာတိ၊ အသမာဟိတံ ဝါ စိတ္တံ ‘‘အသမာဟိတံ စိတ္တ’’န္တိ ပဇာနာတိ၊ ဝိမုတ္တံ ဝါ စိတ္တံ ‘‘ဝိမုတ္တံ စိတ္တ’’န္တိ ပဇာနာတိ၊ အဝိမုတ္တံ ဝါ စိတ္တံ ‘‘အဝိမုတ္တံ စိတ္တ’’န္တိ ပဇာနာတီတိ – ယာ တတ္ထ ပညာ ပဇာနနာ။ပေ။ အမောဟော ဓမ္မဝိစယော သမ္မာဒိဋ္ဌိ – ဣဒံ ဝုစ္စတိ ‘‘ပရိယေ ဉာဏံ’’.
(ဃ) ဌပေတွာ ဓမ္မေ ဉာဏံ အနွယေ ဉာဏံ ပရိယေ ဉာဏံ၊ အဝသေသာ ပညာ သမ္မုတိဉာဏံ.
၇၉၇. (၅. က) တတ္ထ ကတမာ ပညာ အာစယာယ နော အပစယာယ? ကာမာဝစရကုသလေ ပညာ အာစယာယ နော အပစယာယ.
(ခ) စတူသု မဂ္ဂေသု ပညာ အပစယာယ နော အာစယာယ.
(ဂ) ရူပါဝစရာရူပါဝစရကုသလေ ပညာ အာစယာယ စေဝ အပစယာယ စ.
(ဃ) အဝသေသာ ပညာ နေဝ အာစယာယ နော အပစယာယ.
၇၉၈. (၆. က) တတ္ထ ကတမာ ပညာ နိဗ္ဗိဒါယ နော ပဋိဝေဓာယ? ယာယ ပညာယ ကာမေသု ဝီတရာဂေါ ဟောတိ၊ န စ အဘိညာယော ပဋိဝိဇ္ဈတိ န စ သစ္စာနိ – အယံ ဝုစ္စတိ ‘‘ပညာ နိဗ္ဗိဒါယ နော ပဋိဝေဓာယ’’.
(ခ) သွေဝ ပညာယ ကာမေသု ဝီတရာဂေါ သမာနော အဘိညာယော ပဋိဝိဇ္ဈတိ န စ သစ္စာနိ – အယံ ဝုစ္စတိ ‘‘ပညာ ပဋိဝေဓာယ နော နိဗ္ဗိဒါယ’’.
(ဂ) စတူသု မဂ္ဂေသု ပညာ နိဗ္ဗိဒါယ စေဝ ပဋိဝေဓာယ စ.
(ဃ) အဝသေသာ ပညာ နေဝ နိဗ္ဗိဒါယ နော ပဋိဝေဓာယ.
၇၉၉. (၇. က) တတ္ထ ကတမာ ဟာနဘာဂိနီ ပညာ? ပဌမဿ ဈာနဿ လာဘိံ ကာမသဟဂတာ သညာမနသိကာရာ သမုဒါစရန္တိ ဟာနဘာဂိနီ ပညာ.
(ခ) တဒနုဓမ္မတာ သတိ သန္တိဋ္ဌတိ ဌိတိဘာဂိနီ ပညာ.
(ဂ) အဝိတက္ကသဟဂတာ သညာမနသိကာရာ သမုဒါစရန္တိ ဝိသေသဘာဂိနီ ပညာ.
(ဃ) နိဗ္ဗိဒါသဟဂတာ သညာမနသိကာရာ သမုဒါစရန္တိ ဝိရာဂူပသဉှိတာ နိဗ္ဗေဓဘာဂိနီ ပညာ. ဒုတိယဿ ဈာနဿ လာဘိံ ဝိတက္ကသဟဂတာ သညာမနသိကာရာ သမုဒါစရန္တိ ဟာနဘာဂိနီ ပညာ. တဒနုဓမ္မတာ သတိ သန္တိဋ္ဌတိ ဌိတိဘာဂိနီ ပညာ. ဥပေက္ခာသဟဂတာ သညာမနသိကာရာ သမုဒါစရန္တိ ဝိသေသဘာဂိနီ ပညာ. နိဗ္ဗိဒါသဟဂတာ သညာမနသိကာရာ သမုဒါစရန္တိ ဝိရာဂူပသဉှိတာ နိဗ္ဗေဓဘာဂိနီ ပညာ. တတိယဿ ဈာနဿ လာဘိံ ပီတိသုခသဟဂတာ သညာမနသိကာရာ သမုဒါစရန္တိ ဟာနဘာဂိနီ ပညာ. တဒနုဓမ္မတာ သတိ သန္တိဋ္ဌတိ ဌိတိဘာဂိနီ ပညာ. အဒုက္ခမသုခသဟဂတာ သညာမနသိကာရာ သမုဒါစရန္တိ ဝိသေသဘာဂိနီ ပညာ. နိဗ္ဗိဒါသဟဂတာ သညာမနသိကာရာ သမုဒါစရန္တိ ဝိရာဂူပသဉှိတာ နိဗ္ဗေဓဘာဂိနီ ပညာ. စတုတ္ထဿ ဈာနဿ လာဘိံ ဥပေက္ခာသဟဂတာ သညာမနသိကာရာ သမုဒါစရန္တိ ဟာနဘာဂိနီ ပညာ. တဒနုဓမ္မတာ သတိ သန္တိဋ္ဌတိ ဌိတိဘာဂိနီ ပညာ. အာကာသာနဉ္စာယတနသဟဂတာ သညာမနသိကာရာ သမုဒါစရန္တိ ဝိသေသဘာဂိနီ ပညာ. နိဗ္ဗိဒါသဟဂတာ သညာမနသိကာရာ သမုဒါစရန္တိ ဝိရာဂူပသဉှိတာ နိဗ္ဗေဓဘာဂိနီ ပညာ. အာကာသာနဉ္စာယတနဿ လာဘိံ ရူပသဟဂတာ သညာမနသိကာရာ သမုဒါစရန္တိ ဟာနဘာဂိနီ ပညာ. တဒနုဓမ္မတာ သတိ သန္တိဋ္ဌတိ ဌိတိဘာဂိနီ ပညာ. ဝိညာဏဉ္စာယတနသဟဂတာ သညာမနသိကာရာ သမုဒါစရန္တိ ဝိသေသဘာဂိနီ ပညာ. နိဗ္ဗိဒါသဟဂတာ သညာမနသိကာရာ သမုဒါစရန္တိ ဝိရာဂူပသဉှိတာ နိဗ္ဗေဓဘာဂိနီ ပညာ. ဝိညာဏဉ္စာယတနဿ လာဘိံ အာကာသာနဉ္စာယတနသဟဂတာ သညာမနသိကာရာ သမုဒါစရန္တိ ဟာနဘာဂိနီ ပညာ. တဒနုဓမ္မတာ သတိ သန္တိဋ္ဌတိ ဌိတိဘာဂိနီ ပညာ. အာကိဉ္စညာယတနသဟဂတာ သညာမနသိကာရာ သမုဒါစရန္တိ ဝိသေသဘာဂိနီ ပညာ. နိဗ္ဗိဒါသဟဂတာ သညာမနသိကာရာ သမုဒါစရန္တိ ဝိရာဂူပသဉှိတာ နိဗ္ဗေဓဘာဂိနီ ပညာ. အာကိဉ္စညာယတနဿ လာဘိံ ဝိညာဏဉ္စာယတနသဟဂတာ သညာမနသိကာရာ သမုဒါစရန္တိ ဟာနဘာဂိနီ ပညာ. တဒနုဓမ္မတာ သတိ သန္တိဋ္ဌတိ ဌိတိဘာဂိနီ ပညာ. နေဝသညာနာသညာယတနသဟဂတာ သညာမနသိကာရာ သမုဒါစရန္တိ ဝိသေသဘာဂိနီ ပညာ. နိဗ္ဗိဒါသဟဂတာ သညာမနသိကာရာ သမုဒါစရန္တိ ဝိရာဂူပသဉှိတာ နိဗ္ဗေဓဘာဂိနီ ပညာ.
၈၀၀. (၈) တတ္ထ ကတမာ စတဿော ပဋိသမ္ဘိဒါ? အတ္ထပဋိသမ္ဘိဒါ၊ ဓမ္မပဋိသမ္ဘိဒါ၊ နိရုတ္တိပဋိသမ္ဘိဒါ၊ ပဋိဘာနပဋိသမ္ဘိဒါ. အတ္ထေ ဉာဏံ အတ္ထပဋိသမ္ဘိဒါ၊ ဓမ္မေ ဉာဏံ ဓမ္မပဋိသမ္ဘိဒါ၊ တတြ ဓမ္မနိရုတ္တာဘိလာပေ ဉာဏံ နိရုတ္တိပဋိသမ္ဘိဒါ၊ ဉာဏေသု ဉာဏံ ပဋိဘာနပဋိသမ္ဘိဒါ. ဣမာ စတဿော ပဋိသမ္ဘိဒါ.
၈၀၁. (၉) တတ္ထ ကတမာ စတဿော ပဋိပဒါ? ဒုက္ခပဋိပဒါ ဒန္ဓာဘိညာ ပညာ၊ ဒုက္ခပဋိပဒါ ခိပ္ပါဘိညာ ပညာ၊ သုခပဋိပဒါ ဒန္ဓာဘိညာ ပညာ၊ သုခပဋိပဒါ ခိပ္ပါဘိညာ ပညာ.