ပဉ္စင်္ဂဝိပ္ပဟီနာဒိဝဏ္ဏနာ
၇၄. ပဉ္စ အင်္ဂါနိ ဝိက္ခမ္ဘနဝသေန ပဟီနာနိ ဧတဿာတိ ပဉ္စင်္ဂဝိပ္ပဟီနံ. ‘‘အဂျာဟိတော’’တိ ဧတ္ထ အာဟိတ-သဒ္ဒဿ ဝိယ ဝိပ္ပဟီန-သဒ္ဒဿေတ္ထ ပရဝစနံ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ၊ ပဉ္စဟိ အင်္ဂေဟိ ဝိပ္ပဟီနန္တိ ဝါ ပဉ္စင်္ဂဝိပ္ပဟီနံ. နနု အညေပိ အကုသလာ ဓမ္မာ ဣမိနာ ဈာနေန ပဟီယန္တိ၊ အထ ကသ္မာ ပဉ္စင်္ဂဝိပ္ပဟီနတာဝ ဝုစ္စတီတိ အာဟ ‘‘ကိဉ္စာပီ’’တိအာဒိ. ဈာနလာဘိနောပိ အဈာနသမင်္ဂိကာလေ ဈာနပဋိပက္ခလောဘစိတ္တာဒီနံ ပဝတ္တိသဗ္ဘာဝတော ‘‘ဈာနက္ခဏေ’’တိ ဝုတ္တံ. ပဟီယန္တီတိ ဝိဂစ္ဆန္တိ၊ နပ္ပဝတ္တန္တီတိ အတ္ထော. ဧကတ္တာရမ္မဏေတိ ပထဝီကသိဏာဒိဝသေန ဧကသဘာဝေ၊ ဧကဂ္ဂတာသင်္ခါတေ ဧကတ္တာဝဟေ ဝါ အာရမ္မဏေ. တန္တိ တံ နာနာဝိသယပလောဘိတံ စိတ္တံ. ကာမဓာတုပ္ပဟာနာယာတိ နာနာဝိသယသမူပဗျူဠှာယ ကာမဓာတုယာ ပဟာနာယ သမတိက္ကမာယ ပဋိပဒံ ဈာနံ နပ္ပဋိပဇ္ဇတိ. နိရန္တရန္တိ ဝိက္ခေပေန အနန္တရိတံ၊ သဟိတန္တိ အတ္ထော. အကမ္မညန္တိ အကမ္မနီယံ၊ ဘာဝနာကမ္မဿ အယောဂျန္တိ အတ္ထော. ဥဒ္ဓစ္စကုက္ကုစ္စပရေတန္တိ ဥဒ္ဓစ္စကုက္ကုစ္စေန အဘိဘူတံ. ပရိဗ္ဘမတိ အနဝဋ္ဌာနတော၊ အဝဋ္ဌာနဿ သမာဓာနဿ အဘာဝတောတိ အတ္ထော. ဝိစိကိစ္ဆာယ ဥပဟတန္တိ သာတိသယဿ ဝိစာရဿ အဘာဝတော ‘‘သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ နု ခေါ ဘဂဝါ၊ န နု ခေါ’’တိ၊ ‘‘ပထဝီ ပထဝီ’’တိအာဒိနာ မနသိကာရေန၊ ‘‘ဈာနံ သိယာ နု ခေါ၊ န နု ခေါ’’တိအာဒိနာ စ ပဝတ္တာယ ဝိစိကိစ္ဆာယ ဥပဟတံ. နာရောဟတိ အပ္ပဋိပတ္တိနိမိတ္တတ္တာ. ဝိသေသေန ဈာနန္တရာယကရတ္တာတိ သမာဓိအာဒီနံ ဥဇုဝိပစ္စနီကဘာဝေန ဈာနာဓိဂမဿ အန္တရာယကရဏတော.
တေဟီတိ ဈာနာဓိဂမဿ ပစ္စယဘူတေဟိ ဝိတက္ကဝိစာရေဟိ. အဝိက္ခေပါယ သမ္ပာဒိတပ္ပယောဂဿာတိ တတော ဧဝံ သမာဓာနာယ နိပ္ဖါဒိတဘာဝနာပယောဂဿ. စေတသော ပယောဂသမ္ပတ္တိသမ္ဘဝါတိ ယထာဝုတ္တဘာဝနာပယောဂသမ္ပတ္တိသမုဋ္ဌာနာ. ပီတိ ပီဏနံ ဘာဝနာဝသေန တပ္ပနံ. ဥပဗြူဟနံ ဘာဝနာဝသေန ပရိဝုဒ္ဓိံ စေတသော ကရောတီတိ သမ္ဗန္ဓော. နန္တိ စိတ္တံ. သသေသသမ္ပယုတ္တဓမ္မန္တိ အဝသိဋ္ဌဖဿာဒိဓမ္မသဟိတံ၊ သမံ သမ္မာ စ အာဓိယတီတိ သမ္ဗန္ဓော. ဣန္ဒြိယသမတာဝသေန သမံ၊ ပဋိပက္ခဓမ္မာနံ. ဒူရီဘာဝေ လီနုဒ္ဓစ္စာဘာဝေန သမ္မာ စ ဌပေတီတိ အတ္ထော. ဧကဂ္ဂတာ ဟိ သမာဓာနကိစ္စေန စိတ္တံ၊ သမ္ပယုတ္တဓမ္မေ စ အတ္တာနံ အနုဝတ္တာပေန္တီ ဈာနက္ခဏေ သာတိသယံ သမာဟိတေ ကရောတီတိ. ဥပ္ပတ္တိဝသေနာတိ ယထာပစ္စယံ ဥပ္ပဇ္ဇနဝသေန. ဧတေသု ဝိတက္ကာဒီသု ဈာနံ ဥပ္ပန္နံ နာမ ဟောတိ တတ္ထေဝ ဈာနဝေါဟာရတော. တေနာဟ ‘‘တသ္မာ’’တိအာဒိ. ‘‘ယထာ ပနာ’’တိအာဒိနာပိ ဥပမာဝသေန တမေဝတ္ထံ ပါကဋတရံ ကရောတိ.
ပကတိစိတ္တတောတိ ပါကတိကကာမာဝစရစိတ္တတော. သုဝိသဒေနာတိ သုဋ္ဌု ဝိသဒေန၊ ပဋုတရေနာတိ အတ္ထော. သဗ္ဗာဝန္တန္တိ သဗ္ဗာဝယဝဝန္တံ၊ အနဝသေသန္တိ အတ္ထော. အပ္ဖုဋန္တိ အသမ္ဖုဋ္ဌံ. အာရမ္မဏေသု ဖုသိတာတိ အပ္ပနာဝသေန ပဝတ္တမာနာ စိတ္တေကဂ္ဂတာ သမန္တတော အာရမ္မဏံ ဖရန္တီ ဝိယ ဟောတီတိ ကတွာ ဝုတ္တံ. ကသ္မာ ပနေတ္ထ ဈာနပါဌေ အဂ္ဂဟိတာ စိတ္တေကဂ္ဂတာ ဂဟိတာတိ အနုယောဂံ သန္ဓာယ ‘‘တတ္ထ စိတ္တေကဂ္ဂတာ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. တတ္ထာတိ တေသု ဈာနင်္ဂေသု. န နိဒ္ဒိဋ္ဌာတိ သရူပတော န နိဒ္ဒိဋ္ဌာ၊ သာမညတော ပန ဈာနဂ္ဂဟဏေန ဂဟိတာ. ဧဝံ ဝုတ္တတ္တာတိ သရူပေနေဝ ဝုတ္တတ္တာ၊ အင်္ဂမေဝ စိတ္တေကဂ္ဂတာတိ သမ္ဗန္ဓော. ယေန အဓိပ္ပါယေနာတိ ယေန ဝိတက္ကာဒီဟိ သဟ ဝတ္တန္တံ ဓမ္မံ ဒီပေတုံ တဿ ပကာသနာဓိပ္ပါယေန ‘‘သဝိတက္ကံ သဝိစာရ’’န္တိအာဒိနာ ဥဒ္ဒေသော ကတော. သော ဧဝ အဓိပ္ပါယော တေန ဘဂဝတာ ဝိဘင်္ဂေ ‘‘စိတ္တေကဂ္ဂတာ’’တိ နိဒ္ဒိသန္တေန ပကာသိတော. တသ္မာ သာ ဈာနပါဌေ အဂ္ဂဟိတာတိ န စိန္တေတဗ္ဗံ.