၁၂. နက္ခ

တတိယန္တတော ဝိဇ္ဈတ္ထံ တေနာတိ အနုဝတ္တတေတိ သမ္ဗန္ဓော. သုတ္တေ အယမတ္ထော ‘‘ဣန္ဒုယုတ္တေန နက္ခတ္တေန လက္ခိတော စေ ကာလော၊ တဒါ တေန လက္ခိတေ ကာလေတျသ္မိံ အတ္ထေ တတိယန္တတော နက္ခတ္တာ ဏော ဟောတီ’’တိ. သုတ္တဝိဝရဏေ တု တဉ္စေတျာဒိကမဓိပ္ပါယဝသေန ဝုတ္တံ. တေနာတျနုဝုတ္တိယာ တတိယန္တတောတိ လဗ္ဘတိ နက္ခတ္တေနာတိ သုတတ္တာတိ၊ ကာလေတိ ပန အတ္ထနိဒ္ဒေသတော ဏပ္ပစ္စယာဓေယျဿ ကာလော အာဓာရောတိ ဝိညာယတီတိ ‘လက္ခိတေ ကာလေ’တိ ဝုတ္တံ၊ ဝိသေဿဂတဝိဘတ္တိယာ ဝိစာရိတာယ ဝိသေသန ဂတာ စ (ဝိစာရိတာ) နာမာတိ အာဟ- ‘နက္ခတ္တေနေ’တိစ္စာဒိ၊ ဣဟ ကေစိ ခန္ဓပဉ္စကသင်္ခါတံ ကိရိယာသဘာဝမိစ္ဆန္တိ အနိစ္စံ၊ အပရေ တု ဒဗ္ဗသဘာဝံ နိစ္စံ. တဿော ဘယဿပိ ကာလဿ စန္ဒယုတ္တေန ဖုဿာဒိနာ လက္ခိယဘာဝါ လက္ခဏေ တတိယာ ယုတ္တန္တိ ဝတ္တုမာဟ- ‘ကိရိယာ ရူပေါ ကာလော’စ္စာဒိ.

ဝိသေသာဝသာယောတိ ကာလဿ ဝိသေသာဝဓာရဏတ္ထမေဝ ဟိ ‘ဖုဿီ ရတ္တိ’စ္စာဒိ. လောကေ ပယုဇ္ဇတေ. ဂုရုနာတိ ဧတ္ထ ဂုရု ဇီဝေါ၊ န နက္ခတ္တံ၊ စန္ဒယုတ္တတာ ပနေတ္ထ အတ္ထိ။ စန္ဒယုတ္တေန ဂုရုနာ ရတ္တိယာ လက္ခိတတ္တာ. ကတ္တိကာယ လက္ခိတော မုဟုတ္တောတိ ဧတ္ထ စန္ဒံ ဝိနာ ကတ္တိကာယ တု ကေဝလာယ မုဟုတ္တော ကာလော လက္ခိတော ‘ကတ္တိကာ မုဟုတ္တော’တိ. ဖုဿေန လက္ခိတာ အတ္ထသိဒ္ဓီတိ ဧတ္ထ ဖုဿေနိန္ဒုယုတ္တေန အတ္ထသိဒ္ဓိ လက္ခိတာ န ကာလော ဖုဿောတိ. နက္ခတ္တယုတ္တဿ ကာလဿ ရတျာဒိဝိသေသာပရာမာသေန နက္ခတ္တဝါစိတော ဥပ္ပန္နဿ ပစ္စယဿ သုတ္တန္တရေန လောပံ ဝိဓာယ ပုန အညေန သုတ္တေန ယုတ္တာတိ ဒေသဝိဓာနေန သကလိင်္ဂသင်္ချာယုတ္တေဟိ-ဋ္ဌမဘိဓာနံ ပရေဟိ၊ တဒါဟ- ‘အဟော ရတ္တော’စ္စာဒိ.

ရတျာဒိဝိသေသာပရာမာသေနာတိ ဖုဿီ ရတ္တိ ဖုဿော အဟောတိ ဧဝံ ရတျာဒိဝိသေသဿ အပရာမာသေန အသမ္မဿေန အဂ္ဂဟဏေန. သကလိင်္ဂသင်္ချာယုတ္တေနာတိ ဖုဿကတ္တိကာဒီနံ ယံယံ လိင်္ဂံ ယာယာ သင်္ချာ၊ အတ္တနိယေဟိ တေဟိ တေဟိ လိင်္ဂေဟိ တာဟိတာဟိ စ သင်္ချာဟိ ယုတ္တေန နက္ခတ္တသဒ္ဒေန. န တဒုပလက္ခိတော ကာလောတိ ကတ္တိကာ သဒ္ဒေါဗဟုဝစနန္တော ဗဟုတာရကတ္တာ ကတ္တိကာယ၊ တာယကတ္တိကာယ လက္ခိတောကာလောပရေဟိဝိယ န ကထီယတီတိ အတ္ထော. အထ တဒုပလက္ခိတဿကာလဿေဝကတ္တိကာသဒ္ဒေနာဘိဓာနေ ကော ဒေါသော ယေ နေဝမုစ္စတေစ္စာဟ- ‘အဇ္ဇေတိ’စ္စာဒိ. ဣမိနာ စ ပရမတေ ဒေါသော ဥဗ္ဘာဝိတော၊ တဒတ္ထတ္တေ သတီတိ တဒုပလက္ခိတကာလတ္ထတ္တေ သတိ.

သတ္တမီ သိယာတိ နက္ခတ္တသဒ္ဒါ တဒ္ဓိတလောပန္တာ ဖုဿေန ပါယသံ ဘုဉ္ဇေယျ၊ ဖုဿေ ပါယသံ ဘုဉ္ဇေယျာ’တျာဒေါ အာဓေယျန္တရာပေက္ခာ သိယာ သတ္တမီ၊ ယာ သုတ္တန္တရေန ဝိဓီယတိ ပါဏိနီယေဟိ၊ တတော ‘အဇ္ဇကတ္တိကာ’တေတ္ထာပျာဓေယျန္တရာပေက္ခာ သတ္တမီ သိယာ လောပန္တတ္တာ ‘အဇ္ဇကတ္တိကာသူ’တိ၊ န ပဌမာ. ပဌမာယေဝ ပနာယံ ပယောဂေါ ‘အဇ္ဇကတ္တိကာ၊တိ. အဇ္ဇေတျဓိကရဏပ္ပဓာနော အဟောရတ္တကာလဝါစီ သဒ္ဒေါ၊ ကတ္တိကာသဒ္ဒေါပိ တဒ္ဓိတလောပေန တက္ကာလာဘိဓာယကော၊ တတော ယေဝဥဘိန္နမ္ပိသာမာနာဓိကရဏျာ ကတ္တိကာယောပျဓိကရဏံ သမ္ပဇ္ဇန္တေ၊ တဉ္စ န ဝိနာဓေယျေန ဟောတီတျာဓေယျန္တရာပေက္ခာယံ တေသု သတ္တမီယေဝ သိယာ၊ န ပဌမာ (ဥပ) ပဇ္ဇေယျာတျဓိပ္ပါယော. အတ္တနောဒါနိ ဒဿနေ သတ္တမိယာ အပ္ပသင်္ဂံ ပဌမာယေဝေါပပတ္တိံ ဒဿေတုမာဟ- ‘စန္ဒေ ပနူပစာရေနေ’စ္စာဒိ၊ နာဓေယျန္တရာပေက္ခာစ္စနေန သတ္တမိယာ အပ္ပသင်္ဂမာဟ. ဧဝဉ္စရဟိ ဝစနမန္တရေန ပရေသံ ဝိယ သတ္တမီဝိဓာယကံ ကထံ ကတ္တိကာယ ဇာတောစ္စာသင်္ကိယ တမ္ပဋိပါဒေတုမာဟ- ‘ကတ္တိကာယ ဇာတော’စ္စာဒိ. ဗဟုဝစနန္တတ္တေပိ ကတ္တိကာယ ဇာတိယမေက ဝစနန္တံ. ပကာရန္တရမာဟ- ‘လောပေါတိ’စ္စာဒိ. လောပေနာတိ ကတ္တိကာဟိ ဣန္ဒုယုတ္တာဟိ လက္ခိတော ကာလောတိ ဝိဂ္ဂယှ ကတဏပ္ပစ္စယဿ လောပေန.