၃. နန္ဒိယသုတ္တံ
၁၃. ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ သက္ကေသု ဝိဟရတိ ကပိလဝတ္ထုသ္မိံ နိဂြောဓာရာမေ. တေန ခေါ ပန သမယေန ဘဂဝါ သာဝတ္ထိယံ ဝဿာဝါသံ ဥပဂန္တုကာမော ဟောတိ [အဟောသိ (က.)].
အဿောသိ ခေါ နန္ဒိယော သက္ကော – ‘‘ဘဂဝါ ကိရ သာဝတ္ထိယံ ဝဿာဝါသံ ဥပဂန္တုကာမော’’တိ. အထ ခေါ နန္ဒိယဿ သက္ကဿ ဧတဒဟောသိ – ‘‘ယံနူနာဟမ္ပိ သာဝတ္ထိယံ ဝဿာဝါသံ ဥပဂစ္ဆေယျံ. တတ္ထ ကမ္မန္တဉ္စေဝ အဓိဋ္ဌဟိဿာမိ၊ ဘဂဝန္တဉ္စ လစ္ဆာမိ ကာလေန ကာလံ ဒဿနာယာ’’တိ.
အထ ခေါ ဘဂဝါ သာဝတ္ထိယံ ဝဿာဝါသံ ဥပဂစ္ဆိ [ဥပဂဉ္ဆိ (သီ. ပီ.)]. နန္ဒိယောပိ ခေါ သက္ကော သာဝတ္ထိယံ ဝဿာဝါသံ ဥပဂစ္ဆိ. တတ္ထ ကမ္မန္တဉ္စေဝ အဓိဋ္ဌာသိ [အဓိဋ္ဌာယ (သျာ.)၊ အဓိဋ္ဌာတိ (က.)]၊ ဘဂဝန္တဉ္စ လဘိ [လစ္ဆတိ (သျာ. က.)] ကာလေန ကာလံ ဒဿနာယ. တေန ခေါ ပန သမယေန သမ္ဗဟုလာ ဘိက္ခူ ဘဂဝတော စီဝရကမ္မံ ကရောန္တိ – ‘‘နိဋ္ဌိတစီဝရော ဘဂဝါ တေမာသစ္စယေန စာရိကံ ပက္ကမိဿတီ’’တိ.
အဿောသိ ခေါ နန္ဒိယော သက္ကော – ‘‘သမ္ဗဟုလာ ကိရ ဘိက္ခူ ဘဂဝတော စီဝရကမ္မံ ကရောန္တိ – ‘နိဋ္ဌိတစီဝရော ဘဂဝါ တေမာသစ္စယေန စာရိကံ ပက္ကမိဿတီ’’’တိ. အထ ခေါ နန္ဒိယော သက္ကော ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ၊ ဥပသင်္ကမိတွာ ဘဂဝန္တံ အဘိဝါဒေတွာ ဧကမန္တံ နိသီဒိ. ဧကမန္တံ နိသိန္နော ခေါ နန္ဒိယော သက္ကော ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘သုတံ မေတံ၊ ဘန္တေ – ‘သမ္ဗဟုလာ ကိရ ဘိက္ခူ ဘဂဝတော စီဝရကမ္မံ ကရောန္တိ – နိဋ္ဌိတစီဝရော ဘဂဝါ တေမာသစ္စယေန စာရိကံ ပက္ကမိဿတီ’တိ. တေသံ နော၊ ဘန္တေ၊ နာနာဝိဟာရေဟိ ဝိဟရတံ ကေနဿ ဝိဟာရေန ဝိဟာတဗ္ဗ’’န္တိ?
‘‘သာဓု သာဓု၊ နန္ဒိယ! ဧတံ ခေါ၊ နန္ဒိယ၊ တုမှာကံ ပတိရူပံ ကုလပုတ္တာနံ၊ ယံ တုမှေ တထာဂတံ ဥပသင်္ကမိတွာ ပုစ္ဆေယျာထ – ‘တေသံ နော၊ ဘန္တေ၊ နာနာဝိဟာရေဟိ ဝိဟရတံ ကေနဿ ဝိဟာရေန ဝိဟာတဗ္ဗ’န္တိ? သဒ္ဓေါ ခေါ၊ နန္ဒိယ၊ အာရာဓကော ဟောတိ၊ နော အဿဒ္ဓေါ၊ သီလဝါ အာရာဓကော ဟောတိ၊ နော ဒုဿီလော၊ အာရဒ္ဓဝီရိယော အာရာဓကော ဟောတိ၊ နော ကုသီတော၊ ဥပဋ္ဌိတဿတိ အာရာဓကော ဟောတိ၊ နော မုဋ္ဌဿတိ၊ သမာဟိတော အာရာဓကော ဟောတိ၊ နော အသမာဟိတော၊ ပညဝါ အာရာဓကော ဟောတိ၊ နော ဒုပ္ပညော. ဣမေသု ခေါ တေ၊ နန္ဒိယ၊ ဆသု ဓမ္မေသု ပတိဋ္ဌာယ ပဉ္စသု ဓမ္မေသု အဇ္ဈတ္တံ သတိ ဥပဋ္ဌာပေတဗ္ဗာ.
‘‘ဣဓ တွံ၊ နန္ဒိယ၊ တထာဂတံ အနုဿရေယျာသိ – ‘ဣတိပိ သော ဘဂဝါ အရဟံ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ ဝိဇ္ဇာစရဏသမ္ပန္နော သုဂတော လောကဝိဒူ အနုတ္တရော ပုရိသဒမ္မသာရထိ၊ သတ္ထာ ဒေဝမနုဿာနံ ဗုဒ္ဓေါ ဘဂဝါ’တိ. ဣတိ ခေါ တေ၊ နန္ဒိယ၊ တထာဂတံ အာရဗ္ဘ အဇ္ဈတ္တံ သတိ ဥပဋ္ဌာပေတဗ္ဗာ.
‘‘ပုန စပရံ တွံ၊ နန္ဒိယ၊ ဓမ္မံ အနုဿရေယျာသိ – ‘သွာက္ခာတော ဘဂဝတာ ဓမ္မော သန္ဒိဋ္ဌိကော အကာလိကော ဧဟိပဿိကော ဩပနေယျိကော ပစ္စတ္တံ ဝေဒိတဗ္ဗော ဝိညူဟီ’တိ. ဣတိ ခေါ တေ၊ နန္ဒိယ၊ ဓမ္မံ အာရဗ္ဘ အဇ္ဈတ္တံ သတိ ဥပဋ္ဌာပေတဗ္ဗာ.
‘‘ပုန စပရံ တွံ၊ နန္ဒိယ၊ ကလျာဏမိတ္တေ အနုဿရေယျာသိ – ‘လာဘာ ဝတ မေ၊ သုလဒ္ဓံ ဝတ မေ၊ ယဿ မေ ကလျာဏမိတ္တာ အနုကမ္ပကာ အတ္ထကာမာ ဩဝါဒကာ အနုသာသကာ’တိ. ဣတိ ခေါ တေ၊ နန္ဒိယ၊ ကလျာဏမိတ္တေ အာရဗ္ဘ အဇ္ဈတ္တံ သတိ ဥပဋ္ဌာပေတဗ္ဗာ.
‘‘ပုန စပရံ တွံ၊ နန္ဒိယ၊ အတ္တနော စာဂံ အနုဿရေယျာသိ – ‘လာဘာ ဝတ မေ၊ သုလဒ္ဓံ ဝတ မေ၊ ယောဟံ မစ္ဆေရမလပရိယုဋ္ဌိတာယ ပဇာယ ဝိဂတမလမစ္ဆေရေန စေတသာ အဂါရံ အဇ္ဈာဝသာမိ မုတ္တစာဂေါ ပယတပါဏိ ဝေါဿဂ္ဂရတော ယာစယောဂေါ ဒါနသံဝိဘာဂရတော’တိ. ဣတိ ခေါ တေ၊ နန္ဒိယ၊ စာဂံ အာရဗ္ဘ အဇ္ဈတ္တံ သတိ ဥပဋ္ဌာပေတဗ္ဗာ.
‘‘ပုန စပရံ တွံ၊ နန္ဒိယ၊ ဒေဝတာ အနုဿရေယျာသိ – ‘ယာ ဒေဝတာ အတိက္ကမ္မေဝ ကဗဠီကာရာဟာရဘက္ခာနံ [ကဗဠိံကာရဘက္ခာနံ (သီ.)၊ ကဗဠီကာရဘက္ခာနံ (သျာ. ကံ. ပီ.)] ဒေဝတာနံ သဟဗျတံ အညတရံ မနောမယံ ကာယံ ဥပပန္နာ၊ တာ ကရဏီယံ အတ္တနော န သမနုပဿန္တိ ကတဿ ဝါ ပတိစယံ. သေယျထာပိ၊ နန္ဒိယ၊ ဘိက္ခု အသမယဝိမုတ္တော ကရဏီယံ အတ္တနော န သမနုပဿတိ ကတဿ ဝါ ပတိစယံ၊ ဧဝမေဝံ ခေါ၊ နန္ဒိယ၊ ယာ တာ ဒေဝတာ အတိက္ကမ္မေဝ ကဗဠီကာရာဟာရဘက္ခာနံ ဒေဝတာနံ သဟဗျတံ အညတရံ မနောမယံ ကာယံ ဥပပန္နာ၊ တာ ကရဏီယံ အတ္တနော န သမနုပဿန္တိ ကတဿ ဝါ ပတိစယံ. ဣတိ ခေါ တေ၊ နန္ဒိယ၊ ဒေဝတာ အာရဗ္ဘ အဇ္ဈတ္တံ သတိ ဥပဋ္ဌာပေတဗ္ဗာ.
‘‘ဣမေဟိ ခေါ၊ နန္ဒိယ၊ ဧကာဒသဟိ ဓမ္မေဟိ သမန္နာဂတော အရိယသာဝကော ပဇဟတေဝ ပါပကေ အကုသလေ ဓမ္မေ၊ န ဥပါဒိယတိ. သေယျထာပိ၊ နန္ဒိယ၊ ကုမ္ဘော နိက္ကုဇ္ဇော [နိကုဇ္ဇော (က.)] ဝမတေဝ ဥဒကံ၊ နော ဝန္တံ ပစ္စာဝမတိ [ပစ္စာမသတိ (သျာ.)]၊ သေယျထာပိ ဝါ ပန၊ နန္ဒိယ၊ သုက္ခေ တိဏဒါယေ အဂ္ဂိ မုတ္တော ဍဟညေဝ ဂစ္ဆတိ၊ နော ဒဍ္ဎံ ပစ္စုဒါဝတ္တတိ၊ ဧဝမေဝံ ခေါ၊ နန္ဒိယ၊ ဣမေဟိ ဧကာဒသဟိ ဓမ္မေဟိ သမန္နာဂတော အရိယသာဝကော ပဇဟတေဝ ပါပကေ အကုသလေ ဓမ္မေ၊ န ဥပါဒိယတီ’’တိ. တတိယံ.