൧൦. കയവിക്കയസിക്ഖാപദം

൫൯൩. തേന സമയേന ബുദ്ധോ ഭഗവാ സാവത്ഥിയം വിഹരതി ജേതവനേ അനാഥപിണ്ഡികസ്സ ആരാമേ. തേന ഖോ പന സമയേന ആയസ്മാ ഉപനന്ദോ സക്യപുത്തോ പട്ടോ ഹോതി ചീവരകമ്മം കാതും. സോ പടപിലോതികാനം സങ്ഘാടിം കരിത്വാ സുരത്തം സുപരികമ്മകതം കത്വാ പാരുപി. അഥ ഖോ അഞ്ഞതരോ പരിബ്ബാജകോ മഹഗ്ഘം പടം പാരുപിത്വാ യേനായസ്മാ ഉപനന്ദോ സക്യപുത്തോ തേനുപസങ്കമി; ഉപസങ്കമിത്വാ ആയസ്മന്തം ഉപനന്ദം സക്യപുത്തം ഏതദവോച – ‘‘സുന്ദരാ ഖോ ത്യായം, ആവുസോ, സങ്ഘാടി; ദേഹി മേ പടേനാ’’തി. ‘‘ജാനാഹി, ആവുസോ’’തി. ‘‘ആമാവുസോ, ജാനാമീ’’തി. ‘‘ഹന്ദാവുസോ’’തി, അദാസി. അഥ ഖോ സോ പരിബ്ബാജകോ തം സങ്ഘാടിം പാരുപിത്വാ പരിബ്ബാജകാരാമം അഗമാസി. പരിബ്ബാജകാ തം പരിബ്ബാജകം ഏതദവോചും – ‘‘സുന്ദരാ ഖോ ത്യായം, ആവുസോ, സങ്ഘാടി; കുതോ തയാ ലദ്ധാ’’തി? ‘‘തേന മേ, ആവുസോ, പടേന പരിവത്തിതാ’’തി. ‘‘കതിഹിപി ത്യായം, ആവുസോ, സങ്ഘാടി ഭവിസ്സതി, സോയേവ തേ പടോ വരോ’’തി.

അഥ ഖോ സോ പരിബ്ബാജകോ – ‘‘സച്ചം ഖോ പരിബ്ബാജകാ ആഹംസു – ‘കതിഹിപി മ്യായം സങ്ഘാടി ഭവിസ്സതി! സോയേവ മേ പടോ വരോ’’’തി യേനായസ്മാ ഉപനന്ദോ സക്യപുത്തോ തേനുപസങ്കമി; ഉപസങ്കമിത്വാ ആയസ്മന്തം ഉപനന്ദം സക്യപുത്തം ഏതദവോച – ‘‘ഹന്ദ തേ, ആവുസോ, സങ്ഘാടി [സങ്ഘാടിം (സ്യാ. ക.)]; ദേഹി മേ പട’’ന്തി. ‘‘നനു ത്വം, ആവുസോ, മയാ വുത്തോ – ‘ജാനാഹി, ആവുസോ’തി! നാഹ ദസ്സാമീ’’തി. അഥ ഖോ സോ പരിബ്ബാജകോ ഉജ്ഝായതി ഖിയ്യതി വിപാചേതി – ‘‘ഗിഹീപി നം ഗിഹിസ്സ വിപ്പടിസാരിസ്സ ദേന്തി, കിം പന പബ്ബജിതോ പബ്ബജിതസ്സ ന ദസ്സതീ’’തി! അസ്സോസും ഖോ ഭിക്ഖൂ തസ്സ പരിബ്ബാജകസ്സ ഉജ്ഝായന്തസ്സ ഖിയ്യന്തസ്സ വിപാചേന്തസ്സ. യേ തേ ഭിക്ഖൂ അപ്പിച്ഛാ…പേ… തേ ഉജ്ഝായന്തി ഖിയ്യന്തി വിപാചേന്തി – ‘‘കഥഞ്ഹി നാമ ആയസ്മാ ഉപനന്ദോ സക്യപുത്തോ പരിബ്ബാജകേന സദ്ധിം കയവിക്കയം സമാപജ്ജിസ്സതീ’’തി! അഥ ഖോ തേ ഭിക്ഖൂ ആയസ്മന്തം ഉപനന്ദം സക്യപുത്തം അനേകപരിയായേന വിഗരഹിത്വാ ഭഗവതോ ഏതമത്ഥം ആരോചേസും…പേ… ‘‘സച്ചം കിര ത്വം, ഉപനന്ദ, പരിബ്ബാജകേന സദ്ധിം കയവിക്കയം സമാപജ്ജസീ’’തി? ‘‘സച്ചം, ഭഗവാ’’തി. വിഗരഹി ബുദ്ധോ ഭഗവാ…പേ… കഥഞ്ഹി നാമ ത്വം, മോഘപുരിസ, പരിബ്ബാജകേന സദ്ധിം കയവിക്കയം സമാപജ്ജിസ്സസി! നേതം, മോഘപുരിസ, അപ്പസന്നാനം വാ പസാദായ…പേ… ഏവഞ്ച പന, ഭിക്ഖവേ, ഇമം സിക്ഖാപദം ഉദ്ദിസേയ്യാഥ –

൫൯൪. ‘‘യോ പന ഭിക്ഖു നാനപ്പകാരകം കയവിക്കയം സമാപജ്ജേയ്യ, നിസ്സഗ്ഗിയം പാചിത്തിയ’’ന്തി.

൫൯൫. യോ പനാതി യോ യാദിസോ…പേ… ഭിക്ഖൂതി…പേ… അയം ഇമസ്മിം അത്ഥേ അധിപ്പേതോ ഭിക്ഖൂതി.

നാനപ്പകാരകം നാമ ചീവരപിണ്ഡപാതസേനാസനഗിലാനപ്പച്ചയഭേസജ്ജപരിക്ഖാരാ, അന്തമസോ ചുണ്ണപിണ്ഡോപി ദന്തകട്ഠമ്പി ദസികസുത്തമ്പി.

കയവിക്കയം സമാപജ്ജേയ്യാതി ഇമിനാ ഇമം ദേഹി, ഇമിനാ ഇമം ആഹര, ഇമിനാ ഇമം പരിവത്തേഹി, ഇമിനാ ഇമം ചേതാപേഹീതി. അജ്ഝാചരതി, ആപത്തി ദുക്കടസ്സ. യതോ കയിതഞ്ച ഹോതി വിക്കയിതഞ്ച അത്തനോ ഭണ്ഡം പരഹത്ഥഗതം പരഭണ്ഡം അത്തനോ ഹത്ഥഗതം, നിസ്സഗ്ഗിയം ഹോതി. നിസ്സജ്ജിതബ്ബം സങ്ഘസ്സ വാ ഗണസ്സ വാ പുഗ്ഗലസ്സ വാ. ഏവഞ്ച പന, ഭിക്ഖവേ, നിസ്സജ്ജിതബ്ബം…പേ… അഹം, ഭന്തേ, നാനപ്പകാരകം കയവിക്കയം സമാപജ്ജിം. ഇദം മേ നിസ്സഗ്ഗിയം. ഇമാഹം സങ്ഘസ്സ നിസ്സജ്ജാമീതി…പേ… ദദേയ്യാതി…പേ… ദദേയ്യുന്തി…പേ… ആയസ്മതോ ദമ്മീതി.

൫൯൬. കയവിക്കയേ കയവിക്കയസഞ്ഞീ, നിസ്സഗ്ഗിയം പാചിത്തിയം. കയവിക്കയേ വേമതികോ, നിസ്സഗ്ഗിയം പാചിത്തിയം. കയവിക്കയേ നകയവിക്കയസഞ്ഞീ, നിസ്സഗ്ഗിയം പാചിത്തിയം.

നകയവിക്കയേ കയവിക്കയസഞ്ഞീ, ആപത്തി ദുക്കടസ്സ. നകയവിക്കയേ വേമതികോ, ആപത്തി ദുക്കടസ്സ. നകയവിക്കയേ നകയവിക്കയസഞ്ഞീ, അനാപത്തി.

൫൯൭. അനാപത്തി – അഗ്ഘം പുച്ഛതി, കപ്പിയകാരകസ്സ ആചിക്ഖതി, ‘‘ഇദം അമ്ഹാകം അത്ഥി, അമ്ഹാകഞ്ച ഇമിനാ ച ഇമിനാ ച അത്ഥോ’’തി ഭണതി, ഉമ്മത്തകസ്സ, ആദികമ്മികസ്സാതി.

കയവിക്കയസിക്ഖാപദം നിട്ഠിതം ദസമം.

കോസിയവഗ്ഗോ ദുതിയോ.

തസ്സുദ്ദാനം –

കോസിയാ സുദ്ധദ്വേഭാഗാ, ഛബ്ബസ്സാനി നിസീദനം;

ദ്വേ ച ലോമാനി ഉഗ്ഗണ്ഹേ, ഉഭോ നാനപ്പകാരകാതി.