൫. സഞ്ചരിത്തസിക്ഖാപദം

൨൯൬. തേന സമയേന ബുദ്ധോ ഭഗവാ സാവത്ഥിയം വിഹരതി ജേതവനേ അനാഥപിണ്ഡികസ്സ ആരാമേ. തേന ഖോ പന സമയേന ആയസ്മാ ഉദായീ സാവത്ഥിയം കുലൂപകോ ഹോതി. ബഹുകാനി കുലാനി ഉപസങ്കമതി. യത്ഥ പസ്സതി കുമാരകം വാ അപജാപതികം, കുമാരികം വാ അപതികം, കുമാരകസ്സ മാതാപിതൂനം സന്തികേ കുമാരികായ വണ്ണം ഭണതി – ‘‘അമുകസ്സ കുലസ്സ കുമാരികാ അഭിരൂപാ ദസ്സനീയാ പാസാദികാ പണ്ഡിതാ ബ്യത്താ മേധാവിനീ ദക്ഖാ അനലസാ. ഛന്നാ സാ കുമാരികാ ഇമസ്സ കുമാരകസ്സാ’’തി. തേ ഏവം വദന്തി – ‘‘ഏതേ ഖോ, ഭന്തേ, അമ്ഹേ ന ജാനന്തി – ‘കേ വാ ഇമേ കസ്സ വാ’തി. സചേ, ഭന്തേ, അയ്യോ ദാപേയ്യ ആനേയ്യാമ മയം തം കുമാരികം ഇമസ്സ കുമാരകസ്സാ’’തി. കുമാരികായ മാതാപിതൂനം സന്തികേ കുമാരകസ്സ വണ്ണം ഭണതി – ‘‘അമുകസ്സ കുലസ്സ കുമാരകോ അഭിരൂപോ ദസ്സനീയോ പാസാദികോ പണ്ഡിതോ ബ്യത്തോ മേധാവീ ദക്ഖോ അനലസോ. ഛന്നായം കുമാരികാ തസ്സ കുമാരകസ്സാ’’തി [ഛന്നോ സോ കുമാരകോ ഇമിസ്സാ കുമാരികായാതി (സ്യാ.)]. തേ ഏവം വദന്തി – ‘‘ഏതേ ഖോ, ഭന്തേ, അമ്ഹേ ന ജാനന്തി – ‘കേ വാ ഇമേ കസ്സ വാ’തി, കിസ്മിം വിയ കുമാരികായ വത്തും. സചേ, ഭന്തേ, അയ്യോ യാചാപേയ്യ ദജ്ജേയ്യാമ മയം ഇമം കുമാരികം തസ്സ കുമാരകസ്സാ’’തി. ഏതേനേവ ഉപായേന ആവാഹാനിപി കാരാപേതി, വിവാഹാനിപി കാരാപേതി, വാരേയ്യാനിപി കാരാപേതി.

൨൯൭. തേന ഖോ പന സമയേന അഞ്ഞതരിസ്സാ പുരാണഗണകിയാ ധീതാ അഭിരൂപാ ഹോതി ദസ്സനീയാ പാസാദികാ. തിരോഗാമകാ ആജീവകസാവകാ ആഗന്ത്വാ തം ഗണകിം ഏതദവോചും – ‘‘ദേഹായ്യേ, ഇമം കുമാരികം അമ്ഹാകം കുമാരകസ്സാ’’തി. സാ ഏവമാഹ – ‘‘അഹം ഖ്വയ്യോ [ഖ്വയ്യാ (സ്യാ.), ഖ്വായ്യോ (ക.)] തുമ്ഹേ ന ജാനാമി – ‘കേ വാ ഇമേ കസ്സ വാ’തി. അയഞ്ച മേ ഏകധീതികാ, തിരോഗാമോ ച ഗന്തബ്ബോ, നാഹം ദസ്സാമീ’’തി. മനുസ്സാ തേ ആജീവകസാവകേ ഏതദവോചും – ‘‘കിസ്സ തുമ്ഹേ, അയ്യോ, ആഗതത്ഥാ’’തി? ‘‘ഇധ മയം, അയ്യോ, അമുകം നാമ ഗണകിം ധീതരം യാചിമ്ഹാ അമ്ഹാകം കുമാരകസ്സ. സാ ഏവമാഹ – ‘അഹം, ഖ്വയ്യോ തുമ്ഹേ ന ജാനാമി – കേ വാ ഇമേ കസ്സ വാ’തി. അയഞ്ച മേ ഏകധീതികാ, തിരോഗാമോ ച ഗന്തബ്ബോ, നാഹം ദസ്സാമീ’’തി. ‘‘കിസ്സ തുമ്ഹേ, അയ്യോ, തം ഗണകിം ധീതരം യാചിത്ഥ? നനു അയ്യോ ഉദായീ വത്തബ്ബോ. അയ്യോ ഉദായീ ദാപേസ്സതീ’’തി.

അഥ ഖോ തേ ആജീവകസാവകാ യേനായസ്മാ ഉദായീ തേനുപസങ്കമിംസു; ഉപസങ്കമിത്വാ ആയസ്മന്തം ഉദായിം ഏതദവോചും – ‘‘ഇധ മയം, ഭന്തേ, അമുകം നാമ ഗണകിം ധീതരം യാചിമ്ഹാ അമ്ഹാകം കുമാരകസ്സ. സാ ഏവമാഹ – ‘അഹം ഖ്വയ്യോ തുമ്ഹേ ന ജാനാമി – കേ വാ ഇമേ കസ്സ വാതി. അയഞ്ച മേ ഏകധീതികാ, തിരോഗാമോ ച ഗന്തബ്ബോ, നാഹം ദസ്സാമീ’തി. സാധു, ഭന്തേ, അയ്യോ തം ഗണകിം ധീതരം ദാപേതു അമ്ഹാകം കുമാരകസ്സാ’’തി. അഥ ഖോ ആയസ്മാ ഉദായീ യേന സാ ഗണകീ തേനുപസങ്കമി; ഉപസങ്കമിത്വാ തം ഗണകിം ഏതദവോച – ‘‘കിസ്സിമേസം ധീതരം ന ദേസീ’’തി? ‘‘അഹം ഖ്വയ്യ, ഇമേ ന ജാനാമി – ‘കേ വാ ഇമേ കസ്സ വാ’തി. അയഞ്ച മേ ഏകധീതികാ, തിരോഗാമോ ച ഗന്തബ്ബോ, നാഹം ദസ്സാമീ’’തി. ‘‘ദേഹിമേസം. അഹം ഇമേ ജാനാമീ’’തി. ‘‘സചേ, ഭന്തേ, അയ്യോ ജാനാതി, ദസ്സാമീ’’തി. അഥ ഖോ സാ ഗണകീ തേസം ആജീവകസാവകാനം ധീതരം അദാസി. അഥ ഖോ തേ ആജീവകസാവകാ തം കുമാരികം നേത്വാ മാസംയേവ സുണിസഭോഗേന ഭുഞ്ജിംസു. തതോ അപരേന ദാസിഭോഗേന ഭുഞ്ജന്തി.

അഥ ഖോ സാ കുമാരികാ മാതുയാ സന്തികേ ദൂതം പാഹേസി – ‘‘അഹമ്ഹി ദുഗ്ഗതാ ദുക്ഖിതാ, ന സുഖം ലഭാമി. മാസംയേവ മം സുണിസഭോഗേന ഭുഞ്ജിംസു. തതോ അപരേന ദാസിഭോഗേന ഭുഞ്ജന്തി. ആഗച്ഛതു മേ മാതാ, മം നേസ്സതൂ’’തി. അഥ ഖോ സാ ഗണകീ യേന തേ ആജീവകസാവകാ തേനുപസങ്കമി; ഉപസങ്കമിത്വാ തേ ആജീവകസാവകേ ഏതദവോച – ‘‘മായ്യോ, ഇമം കുമാരികം ദാസിഭോഗേന ഭുഞ്ജിത്ഥ. സുണിസഭോഗേന ഇമം കുമാരികം ഭുഞ്ജഥാ’’തി. തേ ഏവമാഹംസു – ‘‘നത്ഥമ്ഹാകം തയാ സദ്ധിം ആഹാരൂപഹാരോ, സമണേന സദ്ധിം അമ്ഹാകം ആഹാരൂപഹാരോ. ഗച്ഛ ത്വം. ന മയം തം ജാനാമാ’’തി. അഥ ഖോ സാ ഗണകീ തേഹി ആജീവകസാവകേഹി അപസാദിതാ പുനദേവ സാവത്ഥിം പച്ചാഗഞ്ഛി. ദുതിയമ്പി ഖോ സാ കുമാരികാ മാതുയാ സന്തികേ ദൂതം പാഹേസി – ‘‘അഹമ്ഹി ദുഗ്ഗതാ ദുക്ഖിതാ, ന സുഖം ലഭാമി. മാസംയേവ മം സുണിസഭോഗേന ഭുഞ്ജിംസു. തതോ അപരേന ദാസിഭോഗേന ഭുഞ്ജന്തി. ആഗച്ഛതു മേ മാതാ, മം നേസ്സതൂ’’തി. അഥ ഖോ സാ ഗണകീ യേനായസ്മാ ഉദായീ തേനുപസങ്കമി; ഉപസങ്കമിത്വാ ആയസ്മന്തം ഉദായിം ഏതദവോച – ‘‘സാ കിര, ഭന്തേ, കുമാരികാ ദുഗ്ഗതാ ദുക്ഖിതാ, ന സുഖം ലഭതി. മാസംയേവ നം സുണിസഭോഗേന ഭുഞ്ജിംസു. തതോ അപരേന ദാസിഭോഗേന ഭുഞ്ജന്തി. വദേയ്യാഥ, ഭന്തേ – ‘മായ്യോ, ഇമം കുമാരികം ദാസിഭോഗേന ഭുഞ്ജിത്ഥ. സുണിസഭോഗേന ഇമം കുമാരികം ഭുഞ്ജിഥാ’’’തി.

അഥ ഖോ ആയസ്മാ ഉദായീ യേന തേ ആജീവകസാവകാ തേനുപസങ്കമി; ഉപസങ്കമിത്വാ തേ ആജീവകസാവകേ ഏതദവോച – ‘‘മായ്യോ, ഇമം കുമാരികം ദാസിഭോഗേന ഭുജ്ജിത്ഥ. സുണിസഭോഗേന ഇമം കുമാരികം ഭുഞ്ജഥാ’’തി. തേ ഏവമാഹംസു – ‘‘നത്ഥമ്ഹാകം തയാ സദ്ധിം ആഹാരൂപഹാരോ, ഗണകിയാ സദ്ധിം അമ്ഹാകം ആഹാരൂപഹാരോ. സമണേന ഭവിതബ്ബം അബ്യാവടേന. സമണോ അസ്സ സുസമണോ, ഗച്ഛ ത്വം, ന മയം തം ജാനാമാ’’തി. അഥ ഖോ ആയസ്മാ ഉദായീ തേഹി ആജീവകസാവകേഹി അപസാദിതോ പുനദേവ സാവത്ഥിം പച്ചാഗഞ്ഛി. തതിയമ്പി ഖോ സാ കുമാരികാ മാതുയാ സന്തികേ ദൂതം പാഹേസി – ‘‘അഹമ്ഹി ദുഗ്ഗതാ ദുക്ഖിതാ, ന സുഖം ലഭാമി. മാസംയേവ മം സുണിസഭോഗേന ഭുഞ്ജിംസു. തതോ അപരേന ദാസിഭോഗേന ഭുഞ്ജന്തി. ആഗച്ഛതു മേ മാതാ, മം നേസ്സതൂ’’തി. ദുതിയമ്പി ഖോ സാ ഗണകീ യേനായസ്മാ ഉദായീ തേനുപസങ്കമി; ഉപസങ്കമിത്വാ ആയസ്മന്തം ഉദായിം ഏതദവോച – ‘‘സാ കിര, ഭന്തേ, കുമാരികാ ദുഗ്ഗതാ ദുക്ഖിതാ, ന സുഖം ലഭതി. മാസംയേവ നം സുണിസഭോഗേന ഭുഞ്ജിംസു. തതോ അപരേന ദാസിഭോഗേന ഭുഞ്ജന്തി. വദേയ്യാഥ, ഭന്തേ – ‘മായ്യോ, ഇമം കുമാരികം ദാസിഭോഗേന ഭുഞ്ജിത്ഥ, സുണിസഭോഗേന ഇമം കുമാരികം ഭുഞ്ജഥാ’’’തി. ‘‘പഠമംപാഹം തേഹി ആജീവകസാവകേഹി അപസാദിതോ. ഗച്ഛ ത്വം. നാഹം ഗമിസ്സാമീ’’തി.

൨൯൮. അഥ ഖോ സാ ഗണകീ ഉജ്ഝായതി ഖിയ്യതി വിപാചേതി – ‘‘ഏവം ദുഗ്ഗതോ ഹോതു അയ്യോ ഉദായീ, ഏവം ദുക്ഖിതോ ഹോതു അയ്യോ ഉദായീ, ഏവം മാ സുഖം ലഭതു അയ്യോ ഉദായീ, യഥാ മേ കുമാരികാ ദുഗ്ഗതാ ദുക്ഖിതാ ന സുഖം ലഭതി പാപികായ സസ്സുയാ പാപകേന സസുരേന പാപകേന സാമികേനാ’’തി. സാപി ഖോ കുമാരികാ ഉജ്ഝായതി ഖിയ്യതി വിപാചേതി – ‘‘ഏവം ദുഗ്ഗതോ ഹോതു അയ്യോ ഉദായീ, ഏവം ദുക്ഖിതോ ഹോതു അയ്യോ ഉദായീ, ഏവം മാ സുഖം ലഭതു അയ്യോ ഉദായീ, യഥാഹം ദുഗ്ഗതാ ദുക്ഖിതാ ന സുഖം ലഭാമി പാപികായ സസ്സുയാ പാപകേന സസുരേന പാപകേന സാമികേനാ’’തി. അഞ്ഞാപി ഇത്ഥിയോ അസന്തുട്ഠാ സസ്സൂഹി വാ സസുരേഹി വാ സാമികേഹി വാ, താ ഏവം ഓയാചന്തി – ‘‘ഏവം ദുഗ്ഗതോ ഹോതു അയ്യോ ഉദായീ, ഏവം ദുക്ഖിതോ ഹോതു അയ്യോ ഉദായീ, ഏവം മാ സുഖം ലഭതു അയ്യോ ഉദായീ, യഥാ മയം ദുഗ്ഗതാ ദുക്ഖിതാ ന സുഖം ലഭാമ പാപികാഹി സസ്സൂഹി പാപകേഹി സസുരേഹി പാപകേഹി സാമികേഹീ’’തി. യാ പന താ ഇത്ഥിയോ സന്തുട്ഠാ സസ്സൂഹി വാ സസുരേഹി വാ സാമികേഹി വാ താ ഏവം ആയാചന്തി – ‘‘ഏവം സുഖിതോ ഹോതു അയ്യോ ഉദായീ, ഏവം സജ്ജിതോ ഹോതു അയ്യോ ഉദായീ, ഏവം സുഖമേധോ [സുഖമേധിതോ (സീ. ക.)] ഹോതു അയ്യോ ഉദായീ, യഥാ മയം സുഖിതാ സജ്ജിതാ സുഖമേധാ ഭദ്ദികാഹി സസ്സൂഹി ഭദ്ദകേഹി സസുരേഹി ഭദ്ദകേഹി സാമികേഹീ’’തി.

അസ്സോസും ഖോ ഭിക്ഖൂ ഏകച്ചാനം ഇത്ഥീനം ഓയാചന്തീനം ഏകച്ചാനം ഇത്ഥീനം ആയാചന്തീനം. യേ തേ ഭിക്ഖൂ അപ്പിച്ഛാ…പേ… തേ ഉജ്ഝായന്തി ഖിയ്യന്തി വിപാചേന്തി – ‘‘കഥഞ്ഹി നാമ ആയസ്മാ ഉദായീ സഞ്ചരിത്തം സമാപജ്ജിസ്സതീ’’തി! അഥ ഖോ തേ ഭിക്ഖൂ ആയസ്മന്തം ഉദായിം അനേകപരിയായേന വിഗരഹിത്വാ ഭഗവതോ ഏതമത്ഥം ആരോചേസും. അഥ ഖോ ഭഗവാ ഏതസ്മിം നിദാനേ ഏതസ്മിം പകരണേ ഭിക്ഖുസങ്ഘം സന്നിപാതാപേത്വാ ആയസ്മന്തം ഉദായിം പടിപുച്ഛി – ‘‘സച്ചം കിര ത്വം, ഉദായി, സഞ്ചരിത്തം സമാപജ്ജസീ’’തി? ‘‘സച്ചം, ഭഗവാ’’തി. വിഗരഹി ബുദ്ധോ ഭഗവാ…പേ… കഥഞ്ഹി നാമ ത്വം, മോഘപുരിസ, സഞ്ചരിത്തം സമാപജ്ജസി! നേതം, മോഘപുരിസ, അപ്പസന്നാനം വാ പസാദായ…പേ… ഏവഞ്ച പന, ഭിക്ഖവേ, ഇമം സിക്ഖാപദം ഉദ്ദിസേയ്യാഥ –

൨൯൯. ‘‘യോ പന ഭിക്ഖു സഞ്ചരിത്തം സമാപജ്ജേയ്യ, ഇത്ഥിയാ വാ പുരിസമതിം പുരിസസ്സ വാ ഇത്ഥിമതിം, ജായത്തനേ വാ ജാരത്തനേ വാ, സങ്ഘാദിസേസോ’’തി.

ഏവഞ്ചിദം ഭഗവതാ ഭിക്ഖൂനം സിക്ഖാപദം പഞ്ഞത്തം ഹോതി.

൩൦൦. തേന ഖോ പന സമയേന സമ്ബഹുലാ ധുത്താ ഉയ്യാനേ പരിചാരേന്താ അഞ്ഞതരിസ്സാ വേസിയാ സന്തികേ ദൂതം പാഹേസും – ‘‘ആഗച്ഛതു ഉയ്യാനേ, പരിചാരേസ്സാമാ’’തി. സാ ഏവമാഹ – ‘‘അഹം ഖ്വയ്യോ തുമ്ഹേ ന ജാനാമി – ‘കേ വാ ഇമേ കസ്സ വാ’തി. അഹഞ്ചമ്ഹി ബഹുഭണ്ഡാ ബഹുപരിക്ഖാരാ, ബഹിനഗരഞ്ച ഗന്തബ്ബം. നാഹം ഗമിസ്സാമീ’’തി. അഥ ഖോ സോ ദൂതോ തേസം ധുത്താനം ഏതമത്ഥം ആരോചേസി. ഏവം വുത്തേ, അഞ്ഞതരോ പുരിസോ തേ ധുത്തേ ഏതദവോച – ‘‘കിസ്സ തുമ്ഹേ അയ്യോ ഏതം വേസിം യാചിത്ഥ? നനു അയ്യോ ഉദായീ വത്തബ്ബോ! അയ്യോ ഉദായീ ഉയ്യോജേസ്സതീ’’തി. ഏവം വുത്തേ, അഞ്ഞതരോ ഉപാസകോ തം പുരിസം ഏതദവോച – ‘‘മായ്യോ ഏവം അവച. ന കപ്പതി സമണാനം സക്യപുത്തിയാനം ഏവരൂപം കാതും. നായ്യോ ഉദായീ ഏവം കരിസ്സതീ’’തി. ഏവം വുത്തേ, ‘‘കരിസ്സതി ന കരിസ്സതീ’’തി അബ്ഭുതമകംസു. അഥ ഖോ തേ ധുത്താ യേനായസ്മാ ഉദായീ തേനുപസങ്കമിംസു; ഉപസങ്കമിത്വാ ആയസ്മന്തം ഉദായിം ഏതദവോചും – ‘‘ഇധ മയം, ഭന്തേ, ഉയ്യാനേ പരിചാരേന്താ അസുകായ നാമ വേസിയാ സന്തികേ ദൂതം പഹിണിമ്ഹാ – ‘ആഗച്ഛതു ഉയ്യാനേ, പരിചാരേസ്സാമാ’തി. സാ ഏവമാഹ – ‘അഹം ഖ്വയ്യോ തുമ്ഹേ ന ജാനാമി – കേ വാ ഇമേ കസ്സ വാതി, അഹഞ്ചമ്ഹി ബഹുഭണ്ഡാ ബഹുപരിക്ഖാരാ, ബഹിനഗരഞ്ച ഗന്തബ്ബം. നാഹം ഗമിസ്സാമീ’തി. സാധു, ഭന്തേ, അയ്യോ തം വസിം ഉയ്യോജേതൂ’’തി.

അഥ ഖോ ആയസ്മാ ഉദായീ യേന സാ വേസീ തേനുപസങ്കമി; ഉപസങ്കമിത്വാ തം വേസിം ഏതദവോച – ‘‘കിസ്സിമേസം ന ഗച്ഛസീ’’തി? ‘‘അഹം ഖ്വയ്യ ഇമേ ന ജാനാമി – ‘കേ വാ ഇമേ കസ്സ വാ’തി. അഹഞ്ചമ്ഹി ബഹുഭണ്ഡാ ബഹുപരിക്ഖാരാ, ബഹിനഗരഞ്ച ഗന്തബ്ബം. നാഹം ഗമിസ്സാമീ’’തി. ‘‘ഗച്ഛിമേസം. അഹം ഇമേ ജാനാമീ’’തി. ‘‘സചേ, ഭന്തേ, അയ്യോ ജാനാതി അഹം ഗമിസ്സാമീ’’തി. അഥ ഖോ തേ ധുത്താ തം വേസിം ആദായ ഉയ്യാനം അഗമംസു. അഥ ഖോ സോ ഉപാസകോ ഉജ്ഝായതി ഖിയ്യതി വിപാചേതി – ‘‘കഥഞ്ഹി നാമ അയ്യോ ഉദായീ തങ്ഖണികം സഞ്ചരിത്തം സമാപജ്ജിസ്സതീ’’തി. അസ്സോസും ഖോ ഭിക്ഖൂ തസ്സ ഉപാസകസ്സ ഉജ്ഝായന്തസ്സ ഖിയ്യന്തസ്സ വിപാചേന്തസ്സ. യേ തേ ഭിക്ഖൂ അപ്പിച്ഛാ…പേ… തേ ഉജ്ഝായന്തി ഖിയ്യന്തി വിപാചേന്തി – ‘‘കഥഞ്ഹി നാമ ആയസ്മാ ഉദായീ തങ്ഖണികം സഞ്ചരിത്തം സമാപജ്ജിസ്സതീ’’തി! അഥ ഖോ തേ ഭിക്ഖൂ ആയസ്മന്തം ഉദായിം അനേകപരിയായേന വിഗരഹിത്വാ ഭഗവതോ ഏതമത്ഥം ആരോചേസും…പേ… ‘‘സച്ചം കിര ത്വം, ഉദായി, തങ്ഖണികം സഞ്ചരിത്തം സമാപജ്ജസീ’’തി? ‘‘സച്ചം, ഭഗവാ’’തി. വിഗരഹി ബുദ്ധോ ഭഗവാ…പേ… ‘‘കഥഞ്ഹി നാമ ത്വം, മോഘപുരിസ, തങ്ഖണികം സഞ്ചരിത്തം സമാപജ്ജിസ്സസി? നേതം, മോഘപുരിസ, അപ്പസന്നാനം വാ പസാദായ…പേ… ഏവഞ്ച പന, ഭിക്ഖവേ, ഇമം സിക്ഖാപദം ഉദ്ദിസേയ്യാഥ –

൩൦൧. ‘‘യോ പന ഭിക്ഖു സഞ്ചരിത്തം സമാപജ്ജേയ്യ, ഇത്ഥിയാ വാ പുരിസമതിം പുരിസസ്സ വാ ഇത്ഥിമതിം, ജായത്തനേ വാ ജാരത്തനേ വാ, അന്തമസോ തങ്ഖണികായപി, സങ്ഘാദിസേസോ’’തി.

൩൦൨. യോ പനാതി യോ യാദിസോ…പേ… ഭിക്ഖൂതി…പേ… അയം ഇമസ്മിം അത്ഥേ അധിപ്പേതോ ഭിക്ഖൂതി.

സഞ്ചരിത്തം സമാപജ്ജേയ്യാതി ഇത്ഥിയാ വാ പഹിതോ പുരിസസ്സ സന്തികേ ഗച്ഛതി, പുരിസേന വാ പഹിതോ ഇത്ഥിയാ സന്തികേ ഗച്ഛതി.

ഇത്ഥിയാ വാ പുരിസമതിന്തി പുരിസസ്സ മതിം ഇത്ഥിയാ ആരോചേതി.

പുരിസസ്സ വാ ഇത്ഥിമതിന്തി ഇത്ഥിയാ മതിം പുരിസസ്സ ആരോചേതി.

ജായത്തനേ വാതി ജായാ ഭവിസ്സസി.

ജാരത്തനേ വാതി ജാരീ ഭവിസ്സസി.

അന്തമസോ തങ്ഖണികായപീതി മുഹുത്തികാ ഭവിസ്സസി.

സങ്ഘാദിസേസോതി…പേ… തേനപി വുച്ചതി സങ്ഘാദിസേസോതി.

൩൦൩. ദസ ഇത്ഥിയോ – മാതുരക്ഖിതാ പിതുരക്ഖിതാ മാതാപിതുരക്ഖിതാ ഭാതുരക്ഖിതാ ഭഗിനിരക്ഖിതാ ഞാതിരക്ഖിതാ ഗോത്തരക്ഖിതാ ധമ്മരക്ഖിതാ സാരക്ഖാ സപരിദണ്ഡാ.

ദസ ഭരിയായോ – ധനക്കീതാ ഛന്ദവാസിനീ ഭോഗവാസിനീ പടവാസിനീ ഓദപത്തകിനീ ഓഭടചുമ്ബടാ ദാസീ ച ഭരിയാ ച കമ്മകാരീ ച ഭരിയാ ച ധജാഹടാ മുഹുത്തികാ.

൩൦൪. മാതുരക്ഖിതാ നാമ മാതാ രക്ഖതി ഗോപേതി ഇസ്സരിയം കാരേതി വസം വത്തേതി.

പിതുരക്ഖിതാ നാമ പിതാ രക്ഖതി ഗോപേതി ഇസ്സരിയം കാരേതി വസം വത്തേതി.

മാതാപിതുരക്ഖിതാ നാമ മാതാപിതരോ രക്ഖന്തി ഗോപേന്തി ഇസ്സരിയം കാരേന്തി വസം വത്തേന്തി.

ഭാതുരക്ഖിതാ നാമ ഭാതാ രക്ഖതി ഗോപേതി ഇസ്സരിയം കാരേതി വസം വത്തേതി.

ഭഗിനിരക്ഖിതാ നാമ ഭഗിനീ രക്ഖതി ഗോപേതി ഇസ്സരിയം കാരേതി വസം വത്തേതി.

ഞാതിരക്ഖിതാ നാമ ഞാതകാ രക്ഖന്തി ഗോപേന്തി ഇസ്സരിയം കാരേന്തി വസം വത്തേന്തി.

ഗോത്തരക്ഖിതാ നാമ സഗോത്താ രക്ഖന്തി ഗോപേന്തി ഇസ്സരിയം കാരേന്തി വസം വത്തേന്തി.

ധമ്മരക്ഖിതാ നാമ സഹധമ്മികാ രക്ഖന്തി ഗോപേന്തി ഇസ്സരിയം കാരേന്തി വസം വത്തേന്തി.

സാരക്ഖാ നാമ ഗബ്ഭേപി പരിഗ്ഗഹിതാ ഹോതി – മയ്ഹം ഏസാതി. അന്തമസോ മാലാഗുളപരിക്ഖിത്താപി.

സപരിദണ്ഡാ നാമ കേഹിചി ദണ്ഡോ ഠപിതോ ഹോതി – യോ ഇത്ഥന്നാമം ഇത്ഥിം ഗച്ഛതി ഏത്തകോ ദണ്ഡോതി.

ധനക്കീതാ നാമ ധനേന കിണിത്വാ വാസേതി.

ഛന്ദവാസിനീ നാമ പിയോ പിയം വാസേതി.

ഭോഗവാസിനീ നാമ ഭോഗം ദത്വാ വാസേതി.

പടവാസിനീ നാമ പടം ദത്വാ വാസേതി.

ഓദപത്തകിനീ നാമ ഉദകപത്തം ആമസിത്വാ വാസേതി.

ഓഭടചുമ്ബടാ നാമ ചുമ്ബടം ഓരോപേത്വാ വാസേതി.

ദാസീ നാമ ദാസീ ചേവ ഹോതി ഭരിയാ ച.

കമ്മകാരീ നാമ കമ്മകാരീ ചേവ ഹോതി ഭരിയാ ച.

ധജാഹടാ നാമ കരമരാനീതാ വുച്ചതി.

മുഹുത്തികാ നാമ തങ്ഖണികാ വുച്ചതി.

൩൦൫. പുരിസോ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം മാതുരക്ഖിതം ബ്രൂഹി – ‘ഹോഹി കിര ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയാ ധനക്കീതാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

പുരിസോ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം പിതുരക്ഖിതം ബ്രൂഹി…പേ… മാതാപിതുരക്ഖിതം ബ്രൂഹി… ഭാതുരക്ഖിതം ബ്രൂഹി… ഭഗിനിരക്ഖിതം ബ്രൂഹി… ഞാതിരക്ഖിതം ബ്രൂഹി… ഗോത്തരക്ഖിതം ബ്രൂഹി… ധമ്മരക്ഖിതം ബ്രൂഹി… സാരക്ഖം ബ്രൂഹി… സപരിദണ്ഡം ബ്രൂഹി – ‘ഹോഹി കിര ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയാ ധനക്കീതാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

നിക്ഖേപപദാനി.

൩൦൬. പുരിസോ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം മാതുരക്ഖിതഞ്ച പിതുരക്ഖിതഞ്ച ബ്രൂഹി – ‘ഹോഥ കിര ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയായോ ധനക്കീതാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

പുരിസോ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം മാതുരക്ഖിതഞ്ച മാതാപിതുരഅഖതഞ്ച…പേ…

മാതുരക്ഖിതഞ്ച ഭാതുരക്ഖിതഞ്ച… മാതുരക്ഖിതഞ്ച ഭഗിനിരക്ഖിതഞ്ച… മാതുരക്ഖിതഞ്ച ഞാതിരക്ഖിതഞ്ച… മാതുരക്ഖിതഞ്ച ഗോത്തരക്ഖിതഞ്ച… മാതുരക്ഖിതഞ്ച ധമ്മരക്ഖിതഞ്ച… മാതുരക്ഖിതഞ്ച സാരക്ഖഞ്ച… മാതുരക്ഖിതഞ്ച സപരിദണ്ഡഞ്ച ബ്രൂഹി – ‘ഹോഥ കിര ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയായോ ധനക്കീതാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

ഖണ്ഡചക്കം.

൩൦൭. പുരിസോ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം പിതുരക്ഖിതഞ്ച മാതാപിതുരക്ഖിതഞ്ച ബ്രൂഹി – ‘ഹോഥ കിര ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയായോ ധനക്കീതാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

പുരിസോ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം പിതുരക്ഖിതഞ്ച ഭാതുരക്ഖിതഞ്ച…പേ… പിതുരക്ഖിതഞ്ച ഭഗിനിരക്ഖിതഞ്ച… പിതുരക്ഖിതഞ്ച ഞാതിരക്ഖിതഞ്ച… പിതുരക്ഖിതഞ്ച ഗോത്തരക്ഖിതഞ്ച… പിതുരക്ഖിതഞ്ച ധമ്മരക്ഖിതഞ്ച… പിതുരക്ഖിതഞ്ച സാരക്ഖഞ്ച… പിതുരക്ഖിതഞ്ച സപരിദണ്ഡഞ്ച ബ്രൂഹി – ‘ഹോഥ കിര ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയായോ ധനക്കീതാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

പുരിസോ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം പിതുരക്ഖിതഞ്ച മാതുരക്ഖിതഞ്ച ബ്രൂഹി – ‘ഹോഥ കിര ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയായോ ധനക്കീതാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

ബദ്ധചക്കം മൂലം സംഖിത്തം.

൩൦൮. പുരിസോ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം സപരിദണ്ഡഞ്ച മാതുരക്ഖിതഞ്ച ബ്രൂഹി – ‘ഹോഥ കിര ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയായോ ധനക്കീതാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

പുരിസോ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം സപരിദണ്ഡഞ്ച പിതുരഅഖതഞ്ച…പേ…

സപരിദണ്ഡഞ്ച മാതാപിതുരക്ഖിതഞ്ച… സപരിദണ്ഡഞ്ച ഭാതുരക്ഖിതഞ്ച… സപരിദണ്ഡഞ്ച ഭഗിനിരക്ഖിതഞ്ച… സപരിദണ്ഡഞ്ച ഞാതിരക്ഖിതഞ്ച… സപരിദണ്ഡഞ്ച ഗോത്തരക്ഖിതഞ്ച… സപരിദണ്ഡഞ്ച ധമ്മരക്ഖിതഞ്ച… സപരിദണ്ഡഞ്ച സാരക്ഖഞ്ച ബ്രൂഹി – ‘ഹോഥ കിര ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയായോ ധനക്കീതാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

ഏകമൂലകം നിട്ഠിതം.

ഏവം ദുമൂലകമ്പി തിമൂലകമ്പി യാവ നവമൂലകം കാതബ്ബം.

ഇദം ദസമൂലകം

൩൦൯. പുരിസോ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം മാതുരക്ഖിതഞ്ച പിതുരക്ഖിതഞ്ച മാതാപിതുരക്ഖിതഞ്ച ഭാതുരക്ഖിതഞ്ച ഭഗിനിരക്ഖിതഞ്ച ഞാതിരക്ഖിതഞ്ച ഗോത്തരക്ഖിതഞ്ച ധമ്മരക്ഖിതഞ്ച സാരക്ഖഞ്ച സപരിദണ്ഡഞ്ച ബ്രൂഹി – ‘ഹോഥ കിര ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയായോ ധനക്കീതാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

ധനക്കീതാചക്കം നിട്ഠിതം.

൩൧൦. പുരിസോ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം മാതുരക്ഖിതം ബ്രൂഹി – ‘ഹോഹി കിര ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയാ ഛന്ദവാസിനീ…പേ… ഭോഗവാസിനീ… പടവാസിനീ… ഓദപത്തകിനീ… ഓഭടചുമ്ബടാ… ദാസീ ച ഭരിയാ ച… കമ്മകാരീ ച ഭരിയാ ച… ധജാഹടാ… മുഹുത്തികാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

പുരിസോ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം പിതുരക്ഖിതം ബ്രൂഹി…പേ… മാതാപിതുരക്ഖിതം ബ്രൂഹി… ഭാതുരക്ഖിതം ബ്രൂഹി… ഭഗിനിരക്ഖിതം ബ്രൂഹി… ഞാതിരക്ഖിതം ബ്രൂഹി… ഗോത്തരക്ഖിതം ബ്രൂഹി… ധമ്മരക്ഖിതം ബ്രൂഹി… സാരക്ഖം ബ്രൂഹി… സപരിദണ്ഡം ബ്രൂഹി – ‘ഹോഹി കിര ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയാ മുഹുത്തികാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

നിക്ഖേപപദാനി.

൩൧൧. പുരിസോ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം മാതുരക്ഖിതഞ്ച പിതുരക്ഖിതഞ്ച ബ്രൂഹി – ‘ഹോഥ കിര ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയായോ മുഹുത്തികാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

പുരിസോ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം മാതുരക്ഖിതഞ്ച മാതാപിതുരക്ഖിതഞ്ച…പേ… മാതുരക്ഖിതഞ്ച സപരിദണ്ഡഞ്ച ബ്രൂഹി – ‘ഹോഥ കിര ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയായോ മുഹുത്തികാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

ഖണ്ഡചക്കം.

൩൧൨. പുരിസോ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം പിതുരക്ഖിതഞ്ച മാതാപിതുരക്ഖിതഞ്ച ബ്രൂഹി – ‘ഹോഥ കിര ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയായോ മുഹുത്തികാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

പുരിസോ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം പിതുരക്ഖിതഞ്ച ഭാതുരക്ഖിതഞ്ച…പേ… പിതുരക്ഖിതഞ്ച സപരിദണ്ഡഞ്ച ബ്രൂഹി – ‘ഹോഥ കിര ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയായോ മുഹുത്തികാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

പുരിസോ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം പിതുരക്ഖിതഞ്ച മാതുരക്ഖിതഞ്ച ബ്രൂഹി – ‘ഹോഥ കിര ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയായോ മുഹുത്തികാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

ബദ്ധചക്കം മൂലം സംഖിത്തം.

൩൧൩. പുരിസോ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം സപരിദണ്ഡഞ്ച മാതുരക്ഖിതഞ്ച ബ്രൂഹി – ‘ഹോഥ കിര ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയായോ മുഹുത്തികാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

പുരിസോ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം സപരിദണ്ഡഞ്ച പിതുരക്ഖിതഞ്ച…പേ… സപരിദണ്ഡഞ്ച സാരക്ഖഞ്ച ബ്രൂഹി – ‘ഹോഥ കിര ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയായോ മുഹുത്തികാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

ഏകമൂലകം നിട്ഠിതം.

ദുമൂലകാദീനിപി ഏവമേവ കാതബ്ബാനി.

ഇദം ദസമൂലകം

൩൧൪. പുരിസോ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം മാതുരക്ഖിതഞ്ച പിതുരക്ഖിതഞ്ച മാതാപിതുരക്ഖിതഞ്ച ഭാതുരക്ഖിതഞ്ച ഭഗിനിരക്ഖിതഞ്ച ഞാതിരക്ഖിതഞ്ച ഗോത്തരക്ഖിതഞ്ച ധമ്മരക്ഖിതഞ്ച സാരക്ഖഞ്ച സപരിദണ്ഡഞ്ച ബ്രൂഹി – ‘ഹോഥ കിര ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയായോ മുഹുത്തികാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

മുഹുത്തികാചക്കം നിട്ഠിതം.

൩൧൫. പുരിസോ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം മാതുരക്ഖിതം ബ്രൂഹി – ‘ഹോഹി കിര ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയാ ധനക്കീതാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

പുരിസോ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം മാതുരക്ഖിതം ബ്രൂഹി – ‘ഹോഹി കിര ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയാ ഛന്ദവാസിനീ…പേ… ഭോഗവാസിനീ… പടവാസിനീ… ഓദപത്തകിനീ… ഓഭടചുമ്ബടാ… ദാസീ ച ഭരിയാ ച… കമ്മകാരീ ച ഭരിയാ ച… ധജാഹടാ… മുഹുത്തികാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

നിക്ഖേപപദാനി.

൩൧൬. പുരിസോ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം മാതുരക്ഖിതം ബ്രൂഹി – ‘ഹോഹി കിര ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയാ ധനക്കീതാ ച ഛന്ദവാസിനീ ചാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

പുരിസോ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം മാതുരക്ഖിതം ബ്രൂഹി – ‘ഹോഹി കിര ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയാ ധനക്കീതാ ച ഭോഗവാസിനീ ച…പേ… ധനക്കീതാ ച പടവാസിനീ ച… ധനക്കീതാ ച ഓദപത്തകിനീ ച… ധനക്കീതാ ച ഓഭടചുമ്ബടാ ച… ധനക്കീതാ ച ദാസീ ച ഭരിയാ ച… ധനക്കീതാ ച കമ്മകാരീ ച ഭരിയാ ച… ധനക്കീതാ ച ധജാഹടാ ച… ധനക്കീതാ ച മുഹുത്തികാ ചാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

ഖണ്ഡചക്കം.

൩൧൭. പുരിസോ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം മാതുരക്ഖിതം ബ്രൂഹി – ‘ഹോഹി കിര ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയാ ഛന്ദവാസിനീ ച ഭോഗവാസിനീ ച…പേ… ഛന്ദവാസിനീ ച മുഹുത്തികാ ച… ഛന്ദവാസിനീ ച ധനക്കീതാ ചാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

ബദ്ധചക്കം മൂലം സംഖിത്തം.

൩൧൮. പുരിസോ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം മാതുരക്ഖിതം ബ്രൂഹി – ‘ഹോഹി കിര ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയാ മുഹുത്തികാ ച ധനക്കീതാ ച…പേ… മുഹുത്തികാ ച ഛന്ദവാസിനീ ച…പേ… മുഹുത്തികാ ച ധജാഹടാ ചാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

ഏകമൂലകം നിട്ഠിതം.

ദുമൂലകാദീനിപി ഏവമേവ കാതബ്ബാനി.

ഇദം ദസമൂലകം

൩൧൯. പുരിസോ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം മാതുരക്ഖിതം ബ്രൂഹി – ‘ഹോഹി കിര ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയാ ധനക്കീതാ ച ഛന്ദവാസിനീ ച ഭോഗവാസിനീ ച പടവാസിനീ ച ഓദപത്തകിനീ ച ഓഭടചുമ്ബടാ ച ദാസീ ച ഭരിയാ ച കമ്മകാരീ ച ഭരിയാ ച ധജാഹടാ ച മുഹുത്തികാ ചാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

മാതുരക്ഖിതാചക്കം നിട്ഠിതം.

പുരിസോ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം പിതുരക്ഖിതം…പേ… മാതാപിതുരക്ഖിതം… ഭാതുരക്ഖിതം… ഭഗിനിരക്ഖിതം … ഞാതിരക്ഖിതം… ഗോത്തരക്ഖിതം… ധമ്മരക്ഖിതം … സാരക്ഖം… സപരിദണ്ഡം ബ്രൂഹി – ‘ഹോഹി കിര ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയാ ധനക്കീതാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

പുരിസോ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം സപരിദണ്ഡം ബ്രൂഹി – ‘ഹോഹി കിര ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയാ ഛന്ദവാസിനീ…പേ… ഭോഗവാസിനീ, പടവാസിനീ, ഓദപത്തകിനീ, ഓഭടചുമ്ബടാ, ദാസീ ച ഭരിയാ ച, കമ്മകാരീ ച ഭരിയാ ച, ധജാഹടാ, മുഹുത്തികാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

നിക്ഖേപപദാനി.

൩൨൦. പുരിസോ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം സപരിദണ്ഡം ബ്രൂഹി – ‘ഹോഹി കിര ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയാ ധനക്കീതാ ച ഛന്ദവാസിനീ ചാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

പുരിസോ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം സപരിദണ്ഡം ബ്രൂഹി – ‘ഹോഹി കിര ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയാ ധനക്കീതാ ച ഭോഗവാസിനീ ച…പേ… ധനക്കീതാ ച മുഹുത്തികാ ചാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

ഖണ്ഡചക്കം.

പുരിസോ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം സപരിദണ്ഡം ബ്രൂഹി – ‘ഹോഹി കിര ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയാ ഛന്ദവാസിനീ ച ഭോഗവാസിനീ ച…പേ… ഛന്ദവാസിനീ ച മുഹുത്തികാ ച, ഛന്ദവാസിനീ ച ധനക്കീതാ ചാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

ബദ്ധചക്കം മൂലം സംഖിത്തം.

പുരിസോ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം സപരിദണ്ഡം ബ്രൂഹി – ‘ഹോഹി കിര ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയാ മുഹുത്തികാ ച ധനക്കീതാ ച…പേ… മുഹുത്തികാ ച ഛന്ദവാസിനീ ച, മുഹുത്തികാ ച ധജാഹടാ ചാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

ഏകമൂലകം നിട്ഠിതം.

ദുമൂലകമ്പി തിമൂലകമ്പി യാവ നവമൂലകം ഏവമേവ കാതബ്ബം.

ഇദം ദസമൂലകം.

൩൨൧. പുരിസോ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം സപരിദണ്ഡം ബ്രൂഹി – ‘ഹോഹി കിര ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയാ ധനക്കീതാ ച ഛന്ദവാസിനീ ച ഭോഗവാസിനീ ച പടവാസിനീ ച ഓദപത്തകിനീ ച ഓഭടചുമ്ബടാ ച ദാസീ ച ഭരിയാ ച കമ്മകാരീ ച ഭരിയാ ച ധജാഹടാ ച മുഹുത്തികാ ചാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

സപരിദണ്ഡാചക്കം നിട്ഠിതം.

പുരിസോ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം മാതുരക്ഖിതം ബ്രൂഹി – ‘ഹോഹി കിര ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയാ ധനക്കീതാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

പുരിസോ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം മാതുരക്ഖിതഞ്ച പിതുരക്ഖിതഞ്ച ബ്രൂഹി – ‘ഹോഥ കിര ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയായോ ധനക്കീതാ ച ഛന്ദവാസിനീ ചാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

പുരിസോ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം മാതുരക്ഖിതഞ്ച പിതുരക്ഖിതഞ്ച മാതാപിതുരക്ഖിതഞ്ച ബ്രൂഹി – ‘ഹോഥ കിര ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയായോ ധനക്കീതാ ച ഛന്ദവാസിനീ ച ഭോഗവാസിനീ ചാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

ഏവം ഉഭതോവഡ്ഢകം കാതബ്ബം.

പുരിസോ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം മാതുരക്ഖിതഞ്ച പിതുരക്ഖിതഞ്ച മാതാപിതുരക്ഖിതഞ്ച ഭാതുരക്ഖിതഞ്ച ഭഗിനിരക്ഖിതഞ്ച ഞാതിരക്ഖിതഞ്ച ഗോത്തരക്ഖിതഞ്ച ധമ്മരക്ഖിതഞ്ച സാരക്ഖഞ്ച സപരിദണ്ഡഞ്ച ബ്രൂഹി – ‘ഹോഥ കിര ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയായോ ധനക്കീതാ ച ഛന്ദവാസിനീ ച ഭോഗവാസിനീ ച പടവാസിനീ ച ഓദപത്തകിനീ ച ഓഭടചുമ്ബടാ ച ദാസീ ച ഭരിയാ ച കമ്മകാരീ ച ഭരിയാ ച ധജാഹടാ ച മുഹുത്തികാ ചാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

ഉഭതോവഡ്ഢകം നിട്ഠിതം.

പുരിസസ്സ മാതാ ഭിക്ഖും പഹിണതി…പേ… പുരിസസ്സ പിതാ ഭിക്ഖും പഹിണതി…പേ… പുരിസസ്സ മാതാപിതരോ ഭിക്ഖും പഹിണന്തി…പേ… പുരിസസ്സ ഭാതാ ഭിക്ഖും പഹിണതി…പേ… പുരിസസ്സ ഭഗിനീ ഭിക്ഖും പഹിണതി…പേ… പുരിസസ്സ ഞാതകാ ഭിക്ഖും പഹിണന്തി…പേ… പുരിസസ്സ ഗോത്താ ഭിക്ഖും പഹിണന്തി…പേ… പുരിസസ്സ സഹധമ്മികാ ഭിക്ഖും പഹിണന്തി…പേ….

പുരിസസ്സ പേയ്യാലോ വിത്ഥാരേതബ്ബോ.

ഉഭതോവഡ്ഢകം യഥാ പുരിമനയോ തഥേവ വിത്ഥാരേതബ്ബം.

൩൨൨. മാതുരക്ഖിതായ മാതാ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം ബ്രൂഹി – ‘ഹോതു ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയാ ധനക്കീതാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

മാതുരക്ഖിതായ മാതാ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം ബ്രൂഹി – ‘ഹോതു ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയാ ഛന്ദവാസിനീ…പേ… ഭോഗവാസിനീ, പടവാസിനീ, ഓദപത്തകിനീ, ഓഭടചുമ്ബടാ, ദാസീ ച ഭരിയാ ച, കമ്മകാരീ ച ഭരിയാ ച, ധജാഹടാ, മുഹുത്തികാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

നിക്ഖേപപദാനി.

൩൨൩. മാതുരക്ഖിതായ മാതാ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം ബ്രൂഹി – ‘ഹോതു ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയാ ധനക്കീതാ ച ഛന്ദവാസിനീ ച…പേ… ധനക്കീതാ ച ഭോഗവാസിനീ ച, ധനക്കീതാ ച മുഹുത്തികാ ചാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

ഖണ്ഡചക്കം.

൩൨൪. മാതുരക്ഖിതായ മാതാ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം ബ്രൂഹി – ‘ഹോതു ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയാ ഛന്ദവാസിനീ ച ഭോഗവാസിനീ ച…പേ… ഛന്ദവാസിനീ ച മുഹുത്തികാ ച, ഛന്ദവാസിനീ ച ധനക്കീതാ ചാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

ബദ്ധചക്കം മൂലം സംഖിത്തം.

൩൨൫. മാതുരക്ഖിതായ മാതാ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം ബ്രൂഹി – ‘ഹോതു ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയാ മുഹുത്തികാ ച ധനക്കീതാ ച…പേ… മുഹുത്തികാ ച ഛന്ദവാസിനീ ച…പേ… മുഹുത്തികാ ച ധജാഹടാ ചാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

ഏകമൂലകം നിട്ഠിതം.

ദുമൂലകമ്പി തിമൂലകമ്പി യാവ നവമൂലകം ഏവമേവ കാതബ്ബം.

ഇദം ദസമൂലകം

൩൨൬. മാതുരക്ഖിതായ മാതാ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം ബ്രൂഹി – ‘ഹോതു ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയാ ധനക്കീതാ ച ഛന്ദവാസിനീ ച ഭോഗവാസിനീ ച പടവാസിനീ ച ഓദപത്തകിനീ ച ഓഭടചുമ്ബടാ ച ദാസീ ച ഭരിയാ ച കമ്മകാരീ ച ഭരിയാ ച ധജാഹടാ ച മുഹുത്തികാ ചാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

മാതുചക്കം നിട്ഠിതം.

പിതുരക്ഖിതായ പിതാ ഭിക്ഖും പഹിണതി…പേ… മാതാപിതുരക്ഖിതായ മാതാപിതരോ ഭിക്ഖും പഹിണന്തി… ഭാതുരക്ഖിതായ ഭാതാ ഭിക്ഖും പഹിണതി… ഭഗിനിരക്ഖിതായ ഭഗിനീ ഭിക്ഖും പഹിണതി… ഞാതിരക്ഖിതായ ഞാതകാ ഭിക്ഖും പഹിണന്തി… ഗോത്തരക്ഖിതായ ഗോത്താ [സഗോത്താ (?)] ഭിക്ഖും പഹിണന്തി… ധമ്മരക്ഖിതായ സഹധമ്മികാ ഭിക്ഖും പഹിണന്തി… സാരക്ഖായ യേന പരിഗ്ഗഹിതാ ഹോതി സോ ഭിക്ഖും പഹിണതി… സപരിദണ്ഡായ യേന ദണ്ഡോ ഠപിതോ ഹോതി സോ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം ബ്രൂഹി – ‘ഹോതു ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയാ ധനക്കീതാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

സപരിദണ്ഡായ യേന ദണ്ഡോ ഠപിതോ ഹോതി സോ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം ബ്രൂഹി – ‘ഹോതു ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയാ ഛന്ദവാസിനീ…പേ… ഭോഗവാസിനീ… പടവാസിനീ… ഓദപത്തകിനീ… ഓഭടചുമ്ബടാ… ദാസീ ച ഭരിയാ ച… കമ്മകാരീ ച ഭരിയാ ച… ധജാഹടാ… മുഹുത്തികാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

നിക്ഖേപപദാനി.

൩൨൭. സപരിദണ്ഡായ യേന ദണ്ഡോ ഠപിതോ ഹോതി സോ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം ബ്രൂഹി – ‘ഹോതു ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയാ ധനക്കീതാ ച ഛന്ദവാസിനീ ച…പേ… ധനക്കീതാ ച ഭോഗവാസിനീ ച… ധനക്കീതാ ച മുഹുത്തികാ ചാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

ഖണ്ഡചക്കം.

൩൨൮. സപരിദണ്ഡായ യേന ദണ്ഡോ ഠപിതോ ഹോതി സോ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം ബ്രൂഹി – ‘ഹോതു ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയാ ഛന്ദവാസിനീ ച ഭോഗവാസിനീ ച…പേ… ഛന്ദവാസിനീ ച മുഹുത്തികാ ച… ഛന്ദവാസിനീ ച ധനക്കീതാ ചാ’’’ തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

ബദ്ധചക്കം മൂലം സംഖിത്തം.

൩൨൯. സപരിദണ്ഡായ യേന ദണ്ഡോ, ഠപിതോ ഹോതി സോ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം ബ്രൂഹി – ‘ഹോതു ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയാ മുഹുത്തികാ ച ധനക്കീതാ ച…പേ… മുഹുത്തികാ ച ഛന്ദവാസിനീ ച…പേ… മുഹുത്തികാ ച ധജാഹടാ ചാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

ഏകമൂലകം നിട്ഠിതം.

ദുമൂലകമ്പി തിമൂലകമ്പി യാവ നവമൂലകം ഏവമേവ കാതബ്ബം.

ഇദം ദസമൂലകം

൩൩൦. സപരിദണ്ഡായ യേന ദണ്ഡോ ഠപിതോ ഹോതി സോ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം ബ്രൂഹി – ‘ഹോതു ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയാ ധനക്കീതാ ച ഛന്ദവാസിനീ ച ഭോഗവാസിനീ ച പടവാസിനീ ച ഓദപത്തകിനീ ച ഓഭടചുമ്ബടാ ച ദാസീ ച ഭരിയാ ച കമ്മകാരീ ച ഭരിയാ ച ധജാഹടാ ച മുഹുത്തികാ ചാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

ദണ്ഡഠപിതചക്കം നിട്ഠിതം.

മാതുരക്ഖിതാ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം ബ്രൂഹി – ‘ഹോമി ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയാ ധനക്കീതാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

മാതുരക്ഖിതാ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം ബ്രൂഹി – ‘ഹോമി ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയാ ഛന്ദവാസിനീ…പേ… ഭോഗവാസിനീ… പടവാസിനീ… ഓദപത്തകിനീ… ഓഭടചുമ്ബടാ… ദാസീ ച ഭരിയാ ച… കമ്മകാരീ ച ഭരിയാ ച… ധജാഹടാ… മുഹുത്തികാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

നിക്ഖേപപദാനി.

൩൩൧. മാതുരക്ഖിതാ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം ബ്രൂഹി – ‘ഹോമി ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയാ ധനക്കീതാ ച ഛന്ദവാസിനീ ചാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

മാതുരക്ഖിതാ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം ബ്രൂഹി – ‘ഹോമി ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയാ ധനക്കീതാ ച ഭോഗവാസിനീ ച…പേ… ധനക്കീതാ ച പടവാസിനീ ച…പേ… ധനക്കീതാ ച മുഹുത്തികാ ചാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

ഖണ്ഡചക്കം.

൩൩൨. മാതുരക്ഖിതാ ഭിക്ഖും പഹിണതി – ‘‘ഗച്ഛ, ഭന്തേ, ഇത്ഥന്നാമം ബ്രൂഹി – ‘ഹോമി ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭരിയാ ഛന്ദവാസിനീ ച ഭോഗവാസിനീ ച…പേ… ഛന്ദവാസിനീ ച മുഹുത്തികാ ച… ഛന്ദവാസിനീ ച ധനക്കീതാ ചാ’’’തി. പടിഗ്ഗണ്ഹാതി വീമംസതി പച്ചാഹരതി, ആപത്തി സങ്ഘാദിസേസസ്സ.

ബദ്ധചക്കം മൂലം സംഖിത്തം.