൪. ദുട്ഠുല്ലസിക്ഖാപദം

൩൯൭. തേന സമയേന ബുദ്ധോ ഭഗവാ സാവത്ഥിയം വിഹരതി ജേതവനേ അനാഥപിണ്ഡികസ്സ ആരാമേ. തേന ഖോ പന സമയേന ആയസ്മാ ഉപനന്ദോ സക്യപുത്തോ സഞ്ചേതനികം സുക്കവിസ്സട്ഠിം ആപത്തിം ആപജ്ജിത്വാ ഭാതുനോ സദ്ധിവിഹാരികസ്സ ഭിക്ഖുനോ ആരോചേസി – ‘‘അഹം, ആവുസോ, സഞ്ചേതനികം സുക്കവിസ്സട്ഠിം ആപത്തിം ആപന്നോ. മാ കസ്സചി ആരോചേഹീ’’തി. തേന ഖോ പന സമയേന അഞ്ഞതരോ ഭിക്ഖു സഞ്ചേതനികം സുക്കവിസ്സട്ഠിം ആപത്തിം ആപജ്ജിത്വാ സങ്ഘം തസ്സാ ആപത്തിയാ പരിവാസം യാചി. തസ്സ സങ്ഘോ തസ്സാ ആപത്തിയാ പരിവാസം അദാസി. സോ പരിവസന്തോ തം ഭിക്ഖും പസ്സിത്വാ ഏതദവോച – ‘‘അഹം, ആവുസോ, സഞ്ചേതനികം സുക്കവിസ്സട്ഠിം ആപത്തിം ആപജ്ജിത്വാ സങ്ഘം തസ്സാ ആപത്തിയാ പരിവാസം യാചിം, തസ്സ മേ സങ്ഘോ തസ്സാ ആപത്തിയാ പരിവാസം അദാസി, സോഹം പരിവസാമി, വേദിയാമഹം [വേദയാമഹം (സ്യാ.)], ആവുസോ, വേദിയതീ’’തി മം ആയസ്മാ ധാരേതൂ’’തി.

‘‘കിം നു ഖോ, ആവുസോ, യോ അഞ്ഞോപി ഇമം ആപത്തിം ആപജ്ജതി സോപി ഏവം കരോതീ’’തി? ‘‘ഏവമാവുസോ’’തി. ‘‘അയം, ആവുസോ, ആയസ്മാ ഉപനന്ദോ സക്യപുത്തോ സഞ്ചേതനികം സുക്കവിസ്സട്ഠിം ആപത്തിം ആപജ്ജിത്വാ [ആപജ്ജി (?)] സോ മേ ആരോചേതി മാ കസ്സചി ആരോചേഹീ’’തി. ‘‘കിം പന ത്വം, ആവുസോ, പടിച്ഛാദേസീ’’തി? ‘‘ഏവമാവുസോ’’തി. അഥ ഖോ സോ ഭിക്ഖു ഭിക്ഖൂനം ഏതമത്ഥം ആരോചേസി. യേ തേ ഭിക്ഖൂ അപ്പിച്ഛാ…പേ… തേ ഉജ്ഝായന്തി ഖിയ്യന്തി വിപാചേന്തി – ‘‘കഥഞ്ഹി നാമ ഭിക്ഖു ഭിക്ഖുസ്സ ജാനം ദുട്ഠുല്ലം ആപത്തിം പടിച്ഛാദേസ്സതീ’’തി…പേ… സച്ചം കിര ത്വം, ഭിക്ഖു, ഭിക്ഖുസ്സ ജാനം ദുട്ഠുല്ലം ആപത്തിം പടിച്ഛാദേസീതി. ‘‘സച്ചം, ഭഗവാ’’തി. വിഗരഹി ബുദ്ധോ ഭഗവാ…പേ… കഥഞ്ഹി നാമ ത്വം, മോഘപുരിസ, ഭിക്ഖുസ്സ ജാനം ദുട്ഠുല്ലം ആപത്തിം പടിച്ഛാദേസ്സസി! നേതം, മോഘപുരിസ, അപ്പസന്നാനം വാ പസാദായ…പേ… ഏവഞ്ച പന, ഭിക്ഖവേ, ഇമം സിക്ഖാപദം ഉദ്ദിസേയ്യാഥ –

൩൯൮. ‘‘യോ പന ഭിക്ഖു ഭിക്ഖുസ്സ ജാനം ദുട്ഠുല്ലം ആപത്തിം പടിച്ഛാദേയ്യ, പാചിത്തിയ’’ന്തി.

൩൯൯. യോ പനാതി യോ യാദിസോ…പേ… ഭിക്ഖൂതി…പേ… അയം ഇമസ്മിം അത്ഥേ അധിപ്പേതോ ഭിക്ഖൂതി.

ഭിക്ഖുസ്സാതി അഞ്ഞസ്സ ഭിക്ഖുസ്സ.

ജാനാതി നാമ സാമം വാ ജാനാതി അഞ്ഞേ വാ തസ്സ ആരോചേന്തി, സോ വാ ആരോചേതി.

ദുട്ഠുല്ലാ നാമ ആപത്തി ചത്താരി ച പാരാജികാനി തേരസ ച സങ്ഘാദിസേസാ.

പടിച്ഛാദേയ്യാതി ‘‘ഇമം ജാനിത്വാ ചോദേസ്സന്തി, സാരേസ്സന്തി ഖുംസേസ്സന്തി, വമ്ഭേസ്സന്തി, മങ്കും കരിസ്സന്തി നാരോചേസ്സാമീ’’തി ധുരം നിക്ഖിത്തമത്തേ, ആപത്തി പാചിത്തിയസ്സ.

൪൦൦. ദുട്ഠുല്ലായ ആപത്തിയാ ദുട്ഠുല്ലാപത്തിസഞ്ഞീ പടിച്ഛാദേതി, ആപത്തി പാചിത്തിയസ്സ. ദുട്ഠുല്ലായ ആപത്തിയാ വേമതികോ പടിച്ഛാദേതി, ആപത്തി ദുക്കടസ്സ. ദുട്ഠുല്ലായ ആപത്തിയാ അദുട്ഠുല്ലാപത്തിസഞ്ഞീ പടിച്ഛാദേതി, ആപത്തി ദുക്കടസ്സ. അദുട്ഠുല്ലം ആപത്തിം പടിച്ഛാദേതി, ആപത്തി ദുക്കടസ്സ. അനുപസമ്പന്നസ്സ ദുട്ഠുല്ലം വാ അദുട്ഠുല്ലം വാ അജ്ഝാചാരം പടിച്ഛാദേതി, ആപത്തി ദുക്കടസ്സ. അദുട്ഠുല്ലായ ആപത്തിയാ ദുട്ഠുല്ലാപത്തിസഞ്ഞീ, ആപത്തി ദുക്കടസ്സ. അദുട്ഠുല്ലായ ആപത്തിയാ വേമതികോ, ആപത്തി ദുക്കടസ്സ. അദുട്ഠുല്ലായ ആപത്തിയാ അദുട്ഠുല്ലാപത്തിസഞ്ഞീ, ആപത്തി ദുക്കടസ്സ.

൪൦൧. അനാപത്തി – ‘‘സങ്ഘസ്സ ഭണ്ഡനം വാ കലഹോ വാ വിഗ്ഗഹോ വാ വിവാദോ വാ ഭവിസ്സതീ’’തി നാരോചേതി, ‘‘സങ്ഘഭേദോ വാ സങ്ഘരാജി വാ ഭവിസ്സതീ’’തി നാരോചേതി, ‘‘അയം കക്ഖളോ ഫരുസോ ജീവിതന്തരായം വാ ബ്രഹ്മചരിയന്തരായം വാ കരിസ്സതീ’’തി നാരോചേതി, അഞ്ഞേ പതിരൂപേ ഭിക്ഖൂ അപസ്സന്തോ നാരോചേതി, നഛാദേതുകാമോ നാരോചേതി, ‘‘പഞ്ഞായിസ്സതി സകേന കമ്മേനാ’’തി നാരോചേതി, ഉമ്മത്തകസ്സ, ആദികമ്മികസ്സാതി.

ദുട്ഠുല്ലസിക്ഖാപദം നിട്ഠിതം ചതുത്ഥം.