൧. ബലകഥാവണ്ണനാ

൩൫൪. നിദ്ദേസതോതി ‘‘അട്ഠാനമേതം അനവകാസോ’’തിആദിനാ നിദ്ദിട്ഠപ്പകാരതോ. സോ പന യസ്മാ വിത്ഥാരോ ഹോതി, തസ്മാ വുത്തം ‘‘വിത്ഥാരതോ’’തി. സബ്ബം കിലേസാവരണാദിം, തമേവ പച്ചേകം പവത്തിആകാരഭേദതോ സബ്ബാകാരം. ‘‘സബ്ബ’’ന്തി ഹി ഇദം സരൂപതോ ഗഹണം, ‘‘സബ്ബാകാരതോ’’തി പവത്തിആകാരഭേദതോ. ഭഗവാ ഹി ധമ്മേ ജാനന്തോ തേസം ആകാരഭേദേ അനവസേസേത്വാവ ജാനാതി. യഥാഹ ‘‘സബ്ബേ ധമ്മാ സബ്ബാകാരതോ ബുദ്ധസ്സ ഭഗവതോ ഞാണമുഖേ ആപാഥം ആഗച്ഛന്തീ’’തി (മഹാനി. ൧൫൬; ചൂളനി. മോഘരാജമാണവപുച്ഛാനിദ്ദേസ ൮൫; പടി. മ. ൩.൫). ഉദ്ദേസതോതി ഏകദേസതോ. ഏകദേസോ ച വിത്ഥാരോ ന ഹോതീതി ആഹ ‘‘സങ്ഖേപതോ’’തി. യഥാ ജാനന്തീതി സമ്ബന്ധോ. ഉദ്ദേസമത്തേനപീതി ദിട്ഠിഗതയഥാഭൂതഞാണാദിപ്പഭേദാനം ആസയാദീനം ഉദ്ദേസമത്തേനപി. തേനാഹ ‘‘ഇന്ദ്രിയാനം തിക്ഖമുദുഭാവജാനനമത്തം സന്ധായാ’’തി. ഥേരേനാതി അനുരുദ്ധത്ഥേരേന. ഏവമേവാതി ഉദ്ദേസതോ ഠാനാദിമത്തജാനനാകാരേനേവ. സ്വായമത്ഥോ സകവാദിനാപി ഇച്ഛിതോയേവാതി ആഹ ‘‘കഥമയം ചോദേതബ്ബോ സിയാ’’തി.

൩൫൬. സേസേസൂതി ഇന്ദ്രിയപരോപരിയത്തഞാണതോ സേസേസു. പടിക്ഖേപോതി അസാധാരണതാപടിക്ഖേപോ. നനു ച സേസാനം അസാധാരണതാപി അത്ഥീതി ചോദനം സന്ധായാഹ ‘‘ഠാനാ…പേ… അധിപ്പായോ’’തി.

ബലകഥാവണ്ണനാ നിട്ഠിതാ.