൨-൫൫. സമാധിമൂലകഠിതിസുത്താദിവണ്ണനാ

൬൬൩-൭൧൬. ദുതിയാദിസുത്തേസു ഠിതികുസലോതി ഏത്ഥ അന്തോഗധഹേതുഅത്ഥോ ഠിതി-സദ്ദോ, തസ്മിഞ്ച പന കുസലോതി അത്ഥോതി ആഹ – ‘‘ഝാനം ഠപേതും അകുസലോ’’തി. സത്തട്ഠഅച്ഛരാമത്തന്തി സത്തട്ഠഅച്ഛരാമത്തം ഖണം ഝാനം ഠപേതും ന സക്കോതി അധിട്ഠാനവസീഭാവസ്സ അനിപ്ഫാദിതത്താ. യഥാപരിച്ഛേദേന കാലേന വുട്ഠാതും ന സക്കോതി വുട്ഠാനവസീഭാവസ്സ അനിപ്ഫാദിതത്താ. കല്ലം ജാതം അസ്സാതി കല്ലിതം, തസ്മിം കല്ലിതേ കല്ലിതഭാവേന കസിണാരമ്മണേസു ‘‘ഇദം നാമ അസുകസ്സാ’’തി വിസയവസേന സമാപജ്ജിതും അസക്കോന്തോ ന സമാധിസ്മിം ആരമ്മണകുസലോ. ന സമാധിസ്മിം ഗോചരകുസലോതി സമാധിസ്മിം നിപ്ഫാദിതബ്ബേ തസ്സ ഗോചരേ കമ്മട്ഠാനസഞ്ഞിതേ പവത്തിട്ഠാനേ ഭിക്ഖാചാരഗോചരേ ച സതിസമ്പജഞ്ഞവിരഹിതോ അകുസലോ. കേചി പന ‘‘കമ്മട്ഠാനഗോചരോ പഠമജ്ഝാനാദികം, ‘ഏവം സമാപജ്ജിതബ്ബം, ഏവം ബഹുലീകാതബ്ബ’ന്തി അജാനന്തോ തത്ഥ അകുസലോ നാമാ’’തി വദന്തി. കമ്മട്ഠാനം അഭിനീഹരിതുന്തി കമ്മട്ഠാനം വിസേസഭാഗിയതായ അഭിനീഹരിതും അകുസലോ. സക്കച്ചകാരീതി ചിത്തീകാരീ. സാതച്ചകാരീതി നിയതകാരീ. സമാധിസ്സ ഉപകാരകധമ്മാതി അപ്പനാകോസല്ലാ. സമാപത്തിആദീഹീതി ആദി-സദ്ദേന സക്കച്ചകാരിപദാദീനംയേവ സങ്ഗഹോ ദട്ഠബ്ബോ ചതുക്കാനം വുത്തത്താ. തേനാഹ ‘‘യോജേത്വാ ചതുക്കാ വുത്താ’’തി. ലോകിയജ്ഝാനവസേനേവ കഥിതം ‘‘സമാധികുസലോ’’തിആദിനാ നയേന ദേസനായ പവത്തത്താ. ന ഹി ലോകുത്തരധമ്മേസു അകോസല്ലം നാമ ലബ്ഭതി. യദി അകോസല്ലം, ന കുസലസദ്ദേന വിസേസിതബ്ബതാ സിയാതി.

സമാധിമൂലകഠിതിസുത്താദിവണ്ണനാ നിട്ഠിതാ.

ഝാനസംയുത്തവണ്ണനാ നിട്ഠിതാ.

നിട്ഠിതാ ച സാരത്ഥപ്പകാസിനിയാ

സംയുത്തനികായ-അട്ഠകഥായ ഖന്ധവഗ്ഗവണ്ണനാ.