൨. ദുതിയവഗ്ഗോ

൧൧. അനുസയസുത്തവണ്ണനാ

൨൦൦. ദുതിയവഗ്ഗേ അത്തനോതി ആയസ്മാ രാഹുലോ അത്തനോ സവിഞ്ഞാണകം കായം ദസ്സേതി. പരസ്സാതി പരസ്സ അവിഞ്ഞാണകകായം ദസ്സേതി. പരസന്താനേ വാ അരൂപേ ധമ്മേ അഗ്ഗഹേത്വാ രൂപകായമേവ ഗണ്ഹന്തോ വദതി. അപരേ ‘‘അസഞ്ഞസത്താനം അത്തഭാവം സന്ധായ തഥാ വുത്ത’’ന്തി വദന്തി. പുരിമേനാതി ‘‘ഇമസ്മിം സവിഞ്ഞാണകേ കായേ’’തി ഇമിനാ പദേന. പച്ഛിമേനാതി ‘‘ബഹിദ്ധാ’’തി ഇമിനാ പദേന. ഏതേ കിലേസാതി ഏതേ ദിട്ഠിതണ്ഹാമാനസഞ്ഞിതാ കിലേസാ. ഏതേസു വത്ഥൂസൂതി അജ്ഝത്തബഹിദ്ധാവത്ഥൂസു. സമ്മ…പേ… പസ്സതീതി പുബ്ബഭാഗേ വിപസ്സനാഞാണേന സമ്മസനവസേന, മഗ്ഗക്ഖണേ അഭിസമയവസേന സുട്ഠു അത്തപച്ചക്ഖേന ഞാണേന പസ്സതി.

അനുസയസുത്തവണ്ണനാ നിട്ഠിതാ.

൧൨. അപഗതസുത്തവണ്ണനാ

൨൦൧. ‘‘അഹമേത’’ന്തി അഹംകാരാദീനം അനവസേസപ്പഹാനേന അച്ചന്തമേവ അപഗതം.

അപഗതസുത്തവണ്ണനാ നിട്ഠിതാ.

ദുതിയവഗ്ഗവണ്ണനാ നിട്ഠിതാ.

ദ്വീസൂതി പഠമവഗ്ഗാദീസു. ദേസനായ അസേക്ഖഭൂമിയാ ദേസിതത്താ അസേക്ഖഭൂമി കഥിതാ. പഠമോതി പഠമവഗ്ഗോ ‘‘സാധു മേ, ഭന്തേ, ഭഗവാ’’തിആദിനാ ആയാചന്തസ്സ, ദുതിയോ അനായാചന്തസ്സ ഥേരസ്സ അജ്ഝാസയവസേന കഥിതോ. വിമുത്തിപരിപാചനീയധമ്മാ നാമ വിവട്ടസന്നിസ്സിതാ സദ്ധിന്ദ്രിയാദയോ. തേന പന വിപസ്സനായ കഥിതത്താ കഥിതാ ഏവാതി. തംതംദേസനാനുസാരേന ഹി ഥേരോ തേ ധമ്മേ പരിപാകം പാപേസി. തഥാ ഹി ഭഗവാ ദുതിയവഗ്ഗം അനായാചിതോപി ദേസേസി.

സാരത്ഥപ്പകാസിനിയാ സംയുത്തനികായ-അട്ഠകഥായ

രാഹുലസംയുത്തവണ്ണനായ ലീനത്ഥപ്പകാസനാ സമത്താ.