൩. ചൂളമാലുക്യസുത്തവണ്ണനാ

൧൨൨. ഏവം ഠപിതാനീതി ‘‘സസ്സതോ ലോകോ’’തിആദിനയപ്പവത്താനി ദിട്ഠിഗതാനി അനിയ്യാനികതായ ന ബ്യാകാതബ്ബാനി ന കഥേതബ്ബാനി, ഏവം ഠപനീയപക്ഖേ ഠപിതാനി ചേവ നിയ്യാനികസാസനേ ഛഡ്ഡനീയതായ പടിക്ഖിത്താനി ച, അപിചേത്ഥ അത്ഥതോ പടിക്ഖേപോ ഏവ ബ്യാകാതബ്ബതോ. യഥാ ഏകോ കമ്മകിലേസവസേന ഇത്ഥത്തം ആഗതോ, തഥാ അപരോപി അപരോപീതി സത്തോ തഥാഗതോ വുച്ചതീതി ആഹ – ‘‘തഥാഗതോതി സത്തോ’’തി. തം അബ്യാകരണം മയ്ഹം ന രുച്ചതീതി യദി സസ്സതോ ലോകോ, സസ്സതോ ലോകോതി, അസസ്സതോ ലോകോ, അസസ്സതോ ലോകോതി ജാനാമാതി ബ്യാകാതബ്ബമേവ, യം പന ഉഭയഥാ അബ്യാകരണം, തം മേ ചിത്തം ന ആരാധേതി അജാനനഹേതുകത്താ അബ്യാകരണസ്സ. തേനാഹ – ‘‘അജാനതോ ഖോ പന അപസ്സതോ ഏതദേവ ഉജുകം, യദിദം ന ജാനാമി ന പസ്സാമീ’’തി. സസ്സതോതിആദീസു സസ്സതോതി സബ്ബകാലികോ, നിച്ചോ ധുവോ അവിപരിണാമധമ്മോതി അത്ഥോ. സോ ഹി ദിട്ഠിഗതികേഹി ലോകീയന്തി ഏത്ഥ പുഞ്ഞപാപതബ്ബിപാകാ, സയം വാ തബ്ബിപാകാകരാദിഭാവേന അവിയുത്തേഹി ലോകീയതീതി ലോകോതി അധിപ്പേതോ. ഏതേന ചത്താരോപി സസ്സതവാദാ ദസ്സിതാ ഹോന്തി. അസസ്സതോതി ന സസ്സതോ, അനിച്ചോ അദ്ധുവോ ഭേദനധമ്മോതി അത്ഥോ, അസസ്സതോതി ച സസ്സതഭാവപടിക്ഖേപേന ഉച്ഛേദോ ദീപിതോതി സത്തപി ഉച്ഛേദവാദാ ദസ്സിതാ ഹോന്തി. അന്തവാതി പരിവടുമോ പരിച്ഛിന്നപരിമാണോ, അസബ്ബഗതോതി അത്ഥോ. തേന ‘‘സരീരപരിമാണോ, അങ്ഗുട്ഠപരിമാണോ, യവപരിമാണോ പരമാണുപരിമാണോ അത്താ’’തി (ഉദാ. അട്ഠ. ൫൪; ദീ. നി. ടീ. ൧.൭൬-൭൭) ഏവമാദിവാദാ ദസ്സിതാ ഹോന്തി.

തഥാഗതോ പരം മരണാതി തഥാഗതോ ജീവോ അത്താ മരണതോ ഇമസ്സ കായസ്സ ഭേദതോ പരം ഉദ്ധം ഹോതി അത്ഥി സംവിജ്ജതീതി അത്ഥോ. ഏതേന സസ്സതഭാവമുഖേന സോളസ സഞ്ഞീവാദാ, അട്ഠ അസഞ്ഞീവാദാ, അട്ഠ ച നേവസഞ്ഞീനാസഞ്ഞീവാദാ ദസ്സിതാ ഹോന്തി. ന ഹോതീതി നത്ഥി ന ഉപലബ്ഭതി. ഏതേന ഉച്ഛേദവാദോ ദസ്സിതോ ഹോതി. അപിച ഹോതി ച ന ച ഹോതീതി അത്ഥി നത്ഥി ചാതി. ഏതേന ഏകച്ചസസ്സതവാദോ ദസ്സിതോ. നേവ ഹോതി ന ന ഹോതീതി പന ഇമിനാ അമരാവിക്ഖേപവാദോ ദസ്സിതോതി വേദിതബ്ബം. ഭഗവതാ പന അനിയ്യാനികത്താ അനത്ഥസംഹിതാനി ഇമാനി ദസ്സനാനീതി താനി ന ബ്യാകതാനി, തം അബ്യാകരണം സന്ധായാഹ അയം ഥേരോ ‘‘തം മേ ന രുച്ചതീ’’തി. സിക്ഖം പടിക്ഖിപിത്വാ യഥാസമാദിന്നസിക്ഖം പഹായ.

൧൨൫. ത്വം നേവ യാചകോതി അഹം ഭന്തേ ഭഗവതി ബ്രഹ്മചരിയം ചരിസ്സാമീതിആദിനാ. ന യാചിതകോതി ത്വം മാലുക്യപുത്ത മയി ബ്രഹ്മചരിയം ചരാതിആദിനാ.

൧൨൬. പരസേനായ ഠിതേന പുരിസേന. ബഹലലേപനേനാതി ബഹലവിലേപനേന. മഹാസുപിയാദി സബ്ബോ മുദുഹിദകോ വേണുവിസേസോ സണ്ഹോ. മരുവാതി മകചി. ഖീരപണ്ണിനോതി ഖീരപണ്ണിയാ, യസ്സാ ഛിന്ദനമത്തേ പണ്ണേ ഖീരം പഗ്ഘരതി. ഗച്ഛന്തി ഗച്ഛതോ ജാതം സയംജാതഗുമ്ബതോ ഗഹിതന്തി അധിപ്പായോ. സിഥിലഹനു നാമ ദത്താ കണ്ണോ പതങ്ഗോ. ഏതായ ദിട്ഠിയാ സതി ന ഹോതീതി ‘‘സസ്സതോ ലോകോ’’തി ഏതായ ദിട്ഠിയാ സതി മഗ്ഗബ്രഹ്മചരിയവാസോ ന ഹോതി, തം പഹായ ഏവ പത്തബ്ബതോ.

൧൨൭. അത്ഥേവ ജാതീതിആദിനാ ഏതാ ദിട്ഠിയോ പച്ചേകമ്പി സംസാരപരിബ്രൂഹനാ കടസിവഡ്ഢനാ നിബ്ബാനവിബന്ധനാതി ദസ്സേതി.

൧൨൮. തസ്മാതിഹാതി ഇദം അട്ഠാനേ ഉദ്ധടം, ഠാനേയേവ പന ‘‘വുത്തപടിപക്ഖനയേന വേദിതബ്ബ’’ന്തി ഇമസ്സ പരതോ കത്വാ സംവണ്ണേതബ്ബം. അത്തനോ ഫലേന അരണീയതോ അനുഗന്തബ്ബതോ കാരണമ്പി ‘‘അത്ഥോ’’തി വുച്ചതീതി ആഹ ‘‘കാരണനിസ്സിത’’ന്തി. തേനാഹ ‘‘ബ്രഹ്മചരിയസ്സ ആദിമത്തമ്പീ’’തി. പുബ്ബപദട്ഠാനന്തി പഠമാരമ്ഭോ. സേസം സുവിഞ്ഞേയ്യമേവ.

ചൂളമാലുക്യസുത്തവണ്ണനായ ലീനത്ഥപ്പകാസനാ സമത്താ.