൪൫. പവാരണാനിദ്ദേസവണ്ണനാ
൪൩൩. ‘‘അനുജാനാമി, ഭിക്ഖവേ, പഞ്ചന്നം സങ്ഘേ പവാരേതു’’ന്തി (മഹാവ. ൨൧൫) വുത്തത്താ ‘‘സേസാ സങ്ഘപ്പവാരണാ’’തി (മഹാവ. ൨൧൫ ആദയോ) വുത്താ.
൪൩൪. അജ്ജ പവാരണാതി ഏത്ഥ (മഹാവ. ൨൧൫ ആദയോ) പന ചാതുദ്ദസികായ പവാരണായ ‘‘അജ്ജ പവാരണാ ചാതുദ്ദസീ’’തി പുബ്ബകിച്ചം കാതബ്ബം, പന്നരസിയം ‘‘അജ്ജ പവാരണാ പന്നരസീ’’തി.
൪൩൭. ഥേരേസു ഉക്കുടികം നിസജ്ജ പവാരേന്തേസു സയം പന നവോ യാവ പവാരേതി, താവ ഉക്കുടികോവ അച്ഛതൂതി അത്ഥോ. ‘‘ന ഭിക്ഖവേ ഥേരേസു ഉക്കുടികം നിസിന്നേസു പവാരയമാനേസു ആസനേസു അച്ഛിതബ്ബം. യോ അച്ഛേയ്യ, ആപത്തി ദുക്കടസ്സ. അനുജാനാമി, ഭിക്ഖവേ, തദമന്തരാ ഉക്കുടികം നിസീദിതും, യാവ പവാരേതി, പവാരേത്വാ ആസനേ നിസീദിതു’’ന്തി (മഹാവ. ൨൧൧) ഹി വുത്തം.
൪൪൦-൨. ഏവം തേവാചികപ്പവാരണം ദസ്സേത്വാ ഇദാനി ദ്വേവാചികഏകവാചികസമാനവസ്സികപ്പവാരണാസു കത്തബ്ബം ദസ്സേതും ‘‘ദാനേനാ’’തിആദിമാഹ. തത്ഥ ദാനേനാതി ദാനേന വാ. ധമ്മസാകച്ഛാതി ഇമിനാ ധമ്മകഥാസുത്തസങ്ഗായനാവിനയവിനിച്ഛയാദയോ ഗഹിതാ. ദാനേന വാ ധമ്മസാകച്ഛായ വാ കലഹേന വാ രത്തിയാ ഖേപിതഭാവതോ തേവാചികായ ഓകാസേ അസതി ദസവിധേ വാ അന്തരായേ അനുരൂപതോ ഉത്തിം ഠപേത്വാ പവാരേയ്യാതി സമ്ബന്ധോ.
ഇദാനി യഥാനുരൂപതോ ഞത്തി ഠപിതാ, തം ദസ്സേതും ‘‘സുണാതു മേ’’തിആദിമാഹ. യഥാഠപിതഞത്തിയാതി ഏത്ഥ സബ്ബസങ്ഗാഹികാചേഞത്തിഠപിതാ, തേവാചികദ്വേവാചികഏകവാചികാനം വസേന പവാരേതബ്ബം, സമാനവസ്സികപ്പവാരണാവ ഏകാ ന വട്ടതി. സചേ ‘‘സങ്ഘോ തേവാചികം പവാരേയ്യാ’’തി ഠപിതാ, തേവാചികാ ഏവ വട്ടതി, ദ്വേവാചികാദയോ ന വട്ടന്തി. ‘‘ദ്വേവാചികം പവാരേയ്യാ’’തി വുത്തേ ദ്വേവാചികഞ്ച തേവാചികഞ്ച വട്ടതി, ഏകവാചികസമാനവസ്സികാ ന വട്ടന്തി. ‘‘ഏകവാചികം പവാരേയ്യാ’’തി വുത്തേ പന സമാനവസ്സികം ഠപേത്വാ സേസാ വട്ടന്തി. ‘‘സമാനവസ്സിക’’ന്തി പന വുത്തേ സബ്ബം വട്ടതീതി. ആദികേ ചേത്ഥ ആഹരേതി ഏത്ഥ പവാരണായപി പുബ്ബേ ഉപോസഥേ വുത്തേ ‘‘യദി സമാ ആഗച്ഛേയ്യു’’ന്തിആദികേ വാരേ ആഹരേതി അത്ഥോ.
൪൪൩. ഇദാനി വത്തബ്ബം സന്ധായ ‘‘ഏവ’’ന്തി വുത്തം. തിവഗ്ഗോ ച ചതുവഗ്ഗോ ച തിചതുവഗ്ഗോ.
൪൫൦. ‘‘ന ഭിക്ഖവേ സാപത്തികേന പവാരേതബ്ബം. യോ പവാരേയ്യ, ആപത്തി ദുക്കടസ്സാ’’തി (മഹാവ. ൨൩൫) വുത്തത്താ സാപത്തികേനപി വേമതികേനപി പവാരിയമാനേ ആപത്തിം സരന്തേനപി ഉപോസഥേ വുത്തനയേന പടിപജ്ജിതബ്ബം. ‘‘വഗ്ഗേ സമഗ്ഗേ വഗ്ഗോതി-സഞ്ഞിനോ വിമതിസ്സ വാ’’തിആദിഗാഥാതോ പട്ഠായ യാവ ‘‘അന്തരായം വ സങ്ഘം വാ-ധിട്ഠാതും സീമമേവ വാ’’തി അവസാനഗാഥാ, താവ സേസാ ഉപോസഥേ വുത്താ ഗാഥായോതി അധിപ്പേതാ.
൪൫൧. പവാരിതേ ചാതി (മഹാവ. ൨൧൩ ആദയോ) പഠമപവാരണായ സങ്ഘമ്ഹി പവാരിതേതി അധിപ്പായോ. ഏത്ഥ അവുത്ഥോതി പച്ഛിമികായ ഉപഗതോ അപരിനിട്ഠിതത്താ ‘‘അവുത്ഥോ’’തി വുച്ചതി.
൪൫൨. ചാതുമാസിനീതി കത്തികപുണ്ണമീ. ഏത്ഥ വുത്ഥവസ്സാ നാമ പച്ഛിമികായ ഉപഗതാ. പവാരണാവിനിച്ഛയോ.
പവാരണാനിദ്ദേസവണ്ണനാ നിട്ഠിതാ.