൩. അകാലചീവരസിക്ഖാപദവണ്ണനാ
അപരിക്ഖിത്തസ്സ പരിക്ഖേപാരഹട്ഠാനസ്സ ദുബ്ബിജാനത്താ തം ദസ്സേതും ‘‘അപിച ഭിക്ഖൂന’’ന്തിആദി വുത്തം. വിഹാരപരിയന്തേ നിവിട്ഠധുവസന്നിപാതട്ഠാനതോ വാ പരിയന്തേ ഠിതഭോജനസാലതോ വാ നിബദ്ധവസനകആവാസതോ വാതി ഏവം ഗഹേതബ്ബം. സചേ വിഹാരേ സന്നിപതിതഭിക്ഖൂഹി സദ്ധിം ഏകാബദ്ധാ ഹുത്വാ യോജനസതമ്പി പൂരേത്വാ നിസീദന്തി, യോജനസതമ്പി ഉപചാരസീമാ ഹോതീതി അത്ഥോ. ‘‘സമാനസംവാസകസീമായാ’’തി വുത്തേ ഖണ്ഡസീമാദീസു ഠിതാനം ന പാപുണാതി, താസം വിസും സമാനസംവാസകസീമത്താതി ച സമാനസംവാസകഅവിപ്പവാസസീമാനം ഇദം നാനത്തം. ‘‘അവിപ്പവാസസീമായ ദമ്മീ’’തി ദിന്നം പന ഗാമേ ഠിതാനം ന പാപുണാതി. കസ്മാ? ‘‘ഠപേത്വാ ഗാമഞ്ച ഗാമൂപചാരഞ്ചാ’’തി (മഹാവ. ൧൪൪) വചനതോ. ‘‘സമാനസംവാസകസീമായാ’’തി ദിന്നം പന യസ്മിം ഠാനേ അവിപ്പവാസസീമാ അത്ഥി, തത്ഥ ഠിതാനമ്പി. ‘‘തത്ര ഠിതാനഞ്ച പാപുണാതീ’’തി ച, ‘‘ഖണ്ഡസീമായം ഠത്വാ ‘സീമട്ഠകസങ്ഘോ ഗണ്ഹാതൂ’തി വുത്തേ ഉപചാരസീമായ ഏവ പരിച്ഛിന്ദിത്വാ ദാതബ്ബ’’ന്തി ച, ‘‘തേസം ബഹിസീമട്ഠാനമ്പി പാപുണാതി യാവ കഥിനസ്സുബ്ഭാരാതി അത്ഥോ’’തി ച, ‘‘അനത്ഥതേ പന കഥിനേ അന്തോഹേമന്തേ സചേ വിഹാരം പവിസിത്വാ ‘വസ്സംവുട്ഠസങ്ഘസ്സ ദമ്മീ’തി വദതി, യേ തത്ഥ വസ്സച്ഛേദം അകത്വാ പച്ഛിമവസ്സംവുട്ഠാ, തേസം ബഹിസീമട്ഠാനമ്പി പാപുണാതീ’’തി വിനയധരാ പരിച്ഛിന്ദന്തി, അട്ഠകഥായം പന അനാഗതം. തസ്മാ സമന്തപാസാദികായം ‘‘ലക്ഖണഞ്ഞൂ വദന്തീ’’തി (മഹാവ. അട്ഠ. ൩൭൯) വുത്തന്തി ച, ‘‘‘ചീവരമാസതോ പട്ഠായ യാവ ഹേമന്തസ്സ പച്ഛിമോ ദിവസോ, താവ വസ്സാവാസികം ദേമാ’തി വുത്തേ കഥിനം അത്ഥതം വാ ഹോതു, അനത്ഥതം വാതി യം സമന്തപാസാദികാവചനം (മഹാവ. അട്ഠ. ൩൭൯), ഏത്ഥാപി യദി അത്ഥതം, പുരിമവസ്സംവുട്ഠാ പഞ്ച മാസേ. യദി അനത്ഥതം, പച്ഛിമവസ്സംവുട്ഠാ ചത്താരോ മാസേ ലഭന്തീതി വിനിച്ഛയോ’’തി ച ലിഖിതം.
‘‘യേഹി മയ്ഹം യാഗു പീതാതി യേഹി നിമന്തിതേഹി മയ്ഹം യാഗു പീതാതി അധിപ്പായോ. തസ്മാ യേഹി നിമന്തിതേഹി യാഗു പീതാ, തേസംയേവ പാപുണാതീതി വുത്തം. അഞ്ഞഥാ ‘യേഹി മയ്ഹം യാഗു പീതാ’തി വുത്തേ നിമന്തിതാ വാ ഹോന്തു, അനിമന്തിതാ വാ, യേഹി പീതാ, തേസം പാപുണിതബ്ബാനീ’’തി വദന്തി. ഏത്ഥ ‘‘നിട്ഠിതചീവരസ്മിം ഭിക്ഖുനാ ഉബ്ഭതസ്മിം കഥിനേ’’തി വദന്തോ ഞാപേതി ഏത്ഥന്തരേ തിണ്ണമ്പി അകാലചീവരാനം ഉപ്പത്തിഅഭാവന്തി. കസ്മാ പന പദഭാജനേ വിത്ഥാരിതാനീതി? വുച്ചതേ – ഇദം പന സിക്ഖാപദം അധിട്ഠാനം സന്ധായ ന വുത്തം കിന്തു പഠമസിക്ഖാപദേ ദസാഹപരമം അനുജാനിത്വാ തസ്മിം അപ്പഹോന്തേ സചേ പച്ചാസാ അത്ഥി, തമേവ വഡ്ഢേത്വാ മാസമനുജാനന്തോ ഇമമ്പി അത്ഥവിസേസം ദീപേതി. അകാലചീവരം നാമ സമ്മുഖീഭൂതേന ഭാജേതബ്ബം. തം പന ‘‘ആകങ്ഖമാനേന ഭിക്ഖുനാ പടിഗ്ഗഹേതബ്ബ’’ന്തി ഇമിനാ സിക്ഖാപദേന വഡ്ഢേത്വാ വുത്തന്തി. തസ്മാ തീണിപി പദഭാജനേ വിത്ഥാരിതാനീതി.
‘‘ഖിപ്പമേവ കാരേതബ്ബന്തി സീഘം അന്തോദസാഹേയേവ കാരേതബ്ബ’’ന്തി ഇദം പന പഹോനകഭാവേ പുരിമസിക്ഖാപദലക്ഖണേനാതി ദീപേതും വുത്തം. തസ്മാ ഏവം ‘‘സീഘ’’ന്തി വാ ‘‘ലഹു’’ന്തി വാ ആദിനാ അവത്വാപി ‘‘ദസാഹാ’’തി വുത്തന്തി. അത്ഥതകഥിനസ്സ ഏവം ഹോതു, അനത്ഥതേ പന കഥിനേ കഥന്തി വുത്തേ അനത്ഥതസ്സ പടിക്ഖേപതം ദസ്സേതീതി വുത്തോ അപസ്സന്തോ വിഘാതം ആപജ്ജതീതി (വജിര. ടീ. പാരാജിക ൪൯൯-൫൦൦) ലിഖിതം.
അകാലചീവരസിക്ഖാപദവണ്ണനാ നിട്ഠിതാ.