൭. മല്ലികാദേവീസുത്തവണ്ണനാ
൧൯൭. സത്തമേ അപ്പേസക്ഖാതി അപ്പാനുഭാവാ. സാ പന അപ്പേസക്ഖതാ ആധിപതേയ്യസമ്പത്തിയാ പരിവാരസമ്പത്തിയാ ച അഭാവേന പാകടാ ഹോതി. തത്ഥ പരിവാരസമ്പത്തിയാ അഭാവം ദസ്സേന്തോ ‘‘അപ്പപരിവാരാ’’തി ആഹ. ഇസ്സരാതി ആധിപതേയ്യസംവത്തനകമ്മബലേന ഈസനസീലാ. സാ പനസ്സാ ഇസ്സരതാ വിഭവസമ്പത്തിപച്ചയാ പാകടാ ജാതാതി അഡ്ഢതാപരിയായഭാവേന വദന്തോ ‘‘അഡ്ഢാതി ഇസ്സരാ’’തി ആഹ. മഹന്തം ധനമേതിസ്സാ ഭൂമിഗതഞ്ചേവ വളഞ്ജനകഞ്ചാതി മഹദ്ധനാ. ഇധ പന വളഞ്ജനകേനേവ ധനേന മഹദ്ധനതം ദസ്സേന്തോ ‘‘വളഞ്ജനകധനേന മഹദ്ധനാ’’തി ആഹ. ഈസതീതി ഈസാ, അഭിഭൂതി അത്ഥോ. മഹതീ ഈസാ മഹേസാ, സുപ്പതിട്ഠിതമഹേസതായ പന പരേഹി മഹേസോതി അക്ഖാതബ്ബതായ മഹേസക്ഖാ. യസ്മാ പന സോ മഹേസക്ഖാഭാവോ ആധിപതേയ്യപരിവാരസമ്പത്തിയാ വിഞ്ഞായതി, തസ്മാ ‘‘മഹാപരിവാരാ’’തി വുത്തം.
സണ്ഠാനപാരിപൂരിയാ അധികം രൂപമസ്സാതി അഭിരൂപാ. സണ്ഠാനപാരിപൂരിയാതി ച ഹത്ഥപാദാദിസരീരാവയവാനം സുസണ്ഠിതതായാതി അത്ഥോ. അവയവപാരിപൂരിയാ ഹി സമുദായപാരിപൂരിസിദ്ധി. രൂപന്തി ച സരീരം ‘‘രൂപവന്തേവ സങ്ഖ്യം ഗച്ഛതീ’’തിആദീസു വിയ. ദസ്സനയുത്താതി സുരൂപഭാവേന പസ്സിതബ്ബയുത്താ, ദിസ്സമാനാ ചക്ഖൂനി പിയായതീതി അഞ്ഞകിച്ചവിക്ഖേപം ഹിത്വാപി ദട്ഠബ്ബാതി വുത്തം ഹോതി. ദിസ്സമാനാവ സോമനസ്സവസേന ചിത്തം പസാദേതീതി പാസാദികാ. തേനാഹ ‘‘ദസ്സനേന പാസാദികാ’’തി. പോക്ഖരതാതി വുച്ചതി സുന്ദരഭാവോ, വണ്ണസ്സ പോക്ഖരതാ വണ്ണപോക്ഖരതാ, തായ വണ്ണസമ്പത്തിയാതി അത്ഥോ. പോരാണാ പന പോക്ഖരന്തി സരീരം വദന്തി, വണ്ണം വണ്ണമേവ. തേസം മതേന വണ്ണഞ്ച പോക്ഖരഞ്ച വണ്ണപോക്ഖരാനി, തേസം ഭാവോ വണ്ണപോക്ഖരതാ. ഇതി പരമായ വണ്ണപോക്ഖരതായാതി ഉത്തമപരിസുദ്ധേന വണ്ണേന ചേവ സരീരസണ്ഠാനസമ്പത്തിയാ ചാതി അത്ഥോ ദട്ഠബ്ബോ. തേനേവാഹ ‘‘വണ്ണേന ചേവ സരീരസണ്ഠാനേന ചാ’’തി. തത്ഥ വണ്ണേനാതി വണ്ണധാതുയാ. സരീരം നാമ സന്നിവേസവിസിട്ഠോ കരചരണഗീവാസീസാദിഅവയവസമുദായോ, സോ ച സണ്ഠാനമുഖേന ഗയ്ഹതീതി ആഹ ‘‘സരീരസണ്ഠാനേനാ’’തി.
അഭിസജ്ജതീതി കുജ്ഝനവസേനേവ കുടിലകണ്ടകോ വിയ തസ്മിം തസ്മിം സമുട്ഠാനേ മകരദന്തോ വിയ ലഗതി. യഞ്ഹി കോധസ്സ ഉപ്പത്തിട്ഠാനഭൂതേ ആരമ്മണേ ഉപനാഹസ്സ പച്ചയഭൂതം കുജ്ഝനവസേന അഭിസജ്ജനം, തം ഇധാധിപ്പേതം, ന ലുബ്ഭനവസേന. കുപ്പതീതിആദീസു പുബ്ബുപ്പത്തി കോപോ, തതോ ബലവതരോ ബ്യാപാദോ ലദ്ധാസേവനതായ ചിത്തസ്സ ബ്യാപജ്ജനതോ. സാതിസയം ലദ്ധാസേവനതായ തതോ ബ്യാപാദതോപി ബലവതരാ പച്ചത്ഥികഭാവേന ഥാമപ്പത്തി പതിത്ഥിയനാ. അന്നം പാനന്തിആദീസു അദീയതോ അന്നം, ഖാദനീയം ഭോജനീയഞ്ച. പാതബ്യതോ പാനം, യംകിഞ്ചി പാനം. വസിതബ്ബതോ അച്ഛാദേതബ്ബതോ വത്ഥം, നിവാസനപാവുരണം. യന്തി തേനാതി യാനം, ഛത്തുപാഹനവയ്ഹസിവികാദി യംകിഞ്ചി ഗമനപച്ചയം. ഛത്തമ്പി ഹി വസ്സാതപദുക്ഖനിവാരണേന മഗ്ഗഗമനസാധനന്തി കത്വാ ‘‘യാന’’ന്തി വുച്ചതി. മാലന്തി യംകിഞ്ചി സുമനമാലാദിപുപ്ഫം. ഗന്ധന്തി യംകിഞ്ചി ചന്ദനാദിവിലേപനം.
മല്ലികാദേവീസുത്തവണ്ണനാ നിട്ഠിതാ.