൮. പഠമനതുമ്ഹാകംസുത്തം

൧൦൧. ‘‘യം [യമ്പി (പീ. ക.)], ഭിക്ഖവേ, ന തുമ്ഹാകം, തം പജഹഥ. തം വോ പഹീനം ഹിതായ സുഖായ ഭവിസ്സതി. കിഞ്ച, ഭിക്ഖവേ, ന തുമ്ഹാകം? ചക്ഖു, ഭിക്ഖവേ, ന തുമ്ഹാകം. തം പജഹഥ. തം വോ പഹീനം ഹിതായ സുഖായ ഭവിസ്സതി. രൂപാ ന തുമ്ഹാകം. തേ പജഹഥ. തേ വോ പഹീനാ ഹിതായ സുഖായ ഭവിസ്സന്തി. ചക്ഖുവിഞ്ഞാണം ന തുമ്ഹാകം. തം പജഹഥ. തം വോ പഹീനം ഹിതായ സുഖായ ഭവിസ്സതി. ചക്ഖുസമ്ഫസ്സോ ന തുമ്ഹാകം. തം പജഹഥ. സോ വോ പഹീനോ ഹിതായ സുഖായ ഭവിസ്സതി. യമ്പിദം ചക്ഖുസമ്ഫസ്സപച്ചയാ ഉപ്പജ്ജതി വേദയിതം സുഖം വാ ദുക്ഖം വാ അദുക്ഖമസുഖം വാ തമ്പി ന തുമ്ഹാകം. തം പജഹഥ. തം വോ പഹീനം ഹിതായ സുഖായ ഭവിസ്സതി. സോതം ന തുമ്ഹാകം. തം പജഹഥ. തം വോ പഹീനം ഹിതായ സുഖായ ഭവിസ്സതി. സദ്ദാ ന തുമ്ഹാകം. തേ പജഹഥ. തേ വോ പഹീനാ ഹിതായ സുഖായ ഭവിസ്സന്തി. സോതവിഞ്ഞാണം ന തുമ്ഹാകം. തം പജഹഥ. തം വോ പഹീനം ഹിതായ സുഖായ ഭവിസ്സതി. സോതസമ്ഫസ്സോ ന തുമ്ഹാകം. തം പജഹഥ. സോ വോ പഹീനാ ഹിതായ സുഖായ ഭവിസ്സതി. യമ്പിദം സോതസമ്ഫസ്സപച്ചയാ ഉപ്പജ്ജതി വേദയിതം സുഖം വാ ദുക്ഖം വാ അദുക്ഖമസുഖം വാ തമ്പി ന തുമ്ഹാകം. തം പജഹഥ. തം വോ പഹീനം ഹിതായ സുഖായ ഭവിസ്സതി. ഘാനം ന തുമ്ഹാകം. തം പജഹഥ. തം വോ പഹീനം ഹിതായ സുഖായ ഭവിസ്സതി. ഗന്ധാ ന തുമ്ഹാകം. തേ പജഹഥ. തേ വോ പഹീനാ ഹിതായ സുഖായ ഭവിസ്സന്തി. ഘാനവിഞ്ഞാണം ന തുമ്ഹാകം. തം പജഹഥ. തം വോ പഹീനം ഹിതായ സുഖായ ഭവിസ്സതി. ഘാനസമ്ഫസ്സോ ന തുമ്ഹാകം. തം പജഹഥ. സോ വോ പഹീനാ ഹിതായ സുഖായ ഭവിസ്സതി. യമ്പിദം ഘാനസമ്ഫസ്സപച്ചയാ ഉപ്പജ്ജതി വേദയിതം സുഖം വാ ദുക്ഖം വാ അദുക്ഖമസുഖം വാ തമ്പി ന തുമ്ഹാകം. തം പജഹഥ. തം വോ പഹീനം ഹിതായ സുഖായ ഭവിസ്സതി.

ജിവ്ഹാ ന തുമ്ഹാകം. തം പജഹഥ. സാ വോ പഹീനാ ഹിതായ സുഖായ ഭവിസ്സതി. രസാ ന തുമ്ഹാകം. തേ പജഹഥ. തേ വോ പഹീനാ ഹിതായ സുഖായ ഭവിസ്സന്തി. ജിവ്ഹാവിഞ്ഞാണം ന തുമ്ഹാകം. തം പജഹഥ. തം വോ പഹീനം ഹിതായ സുഖായ ഭവിസ്സതി. ജിവ്ഹാസമ്ഫസ്സോ ന തുമ്ഹാകം. തം പജഹഥ. സോ വോ പഹീനാ ഹിതായ സുഖായ ഭവിസ്സതി. യമ്പിദം ജിവ്ഹാസമ്ഫസ്സപച്ചയാ ഉപ്പജ്ജതി വേദയിതം സുഖം വാ ദുക്ഖം വാ അദുക്ഖമസുഖം വാ തമ്പി ന തുമ്ഹാകം. തം പജഹഥ. തം വോ പഹീനം ഹിതായ സുഖായ ഭവിസ്സതി …പേ….

മനോ ന തുമ്ഹാകം. തം പജഹഥ. സോ വോ പഹീനോ ഹിതായ സുഖായ ഭവിസ്സതി. ധമ്മാ ന തുമ്ഹാകം. തേ പജഹഥ. തേ വോ പഹീനാ ഹിതായ സുഖായ ഭവിസ്സന്തി. മനോവിഞ്ഞാണം ന തുമ്ഹാകം. തം പജഹഥ. തം വോ പഹീനം ഹിതായ സുഖായ ഭവിസ്സതി. മനോസമ്ഫസ്സോ ന തുമ്ഹാകം. തം പജഹഥ. സോ വോ പഹീനോ ഹിതായ സുഖായ ഭവിസ്സതി. യമ്പിദം മനോസമ്ഫസ്സപച്ചയാ ഉപ്പജ്ജതി വേദയിതം സുഖം വാ ദുക്ഖം വാ അദുക്ഖമസുഖം വാ തമ്പി ന തുമ്ഹാകം. തം പജഹഥ. തം വോ പഹീനം ഹിതായ സുഖായ ഭവിസ്സതി.

‘‘സേയ്യഥാപി, ഭിക്ഖവേ, യം ഇമസ്മിം ജേതവനേ തിണകട്ഠസാഖാപലാസം തം ജനോ ഹരേയ്യ വാ ഡഹേയ്യ വാ യഥാപച്ചയം വാ കരേയ്യ, അപി നു തുമ്ഹാകം ഏവമസ്സ – ‘അമ്ഹേ ജനോ ഹരതി വാ ഡഹതി വാ യഥാപച്ചയം വാ കരോതീ’’’തി?

‘‘നോ ഹേതം, ഭന്തേ’’.

‘‘തം കിസ്സ ഹേതു’’?

‘‘ന ഹി നോ ഏതം, ഭന്തേ, അത്താ വാ അത്തനിയം വാ’’തി.

‘‘ഏവമേവ ഖോ, ഭിക്ഖവേ, ചക്ഖു ന തുമ്ഹാകം. തം പജഹഥ. തം വോ പഹീനം ഹിതായ സുഖായ ഭവിസ്സതി. രൂപാ ന തുമ്ഹാകം… ചക്ഖുവിഞ്ഞാണം… ചക്ഖുസമ്ഫസ്സോ…പേ… യമ്പിദം മനോസമ്ഫസ്സപച്ചയാ ഉപ്പജ്ജതി വേദയിതം സുഖം വാ ദുക്ഖം വാ അദുക്ഖമസുഖം വാ തമ്പി ന തുമ്ഹാകം. തം പജഹഥ. തം വോ പഹീനം ഹിതായ സുഖായ ഭവിസ്സതീ’’തി. അട്ഠമം.