൪. ചതുത്ഥവഗ്ഗോ

൧. ചതുധാതുസുത്തം

൧൧൪. ഏകം സമയം ഭഗവാ സാവത്ഥിയം വിഹരതി ജേതവനേ അനാഥപിണ്ഡികസ്സ ആരാമേ…പേ… ‘‘ചതസ്സോ ഇമാ, ഭിക്ഖവേ, ധാതുയോ. കതമാ ചതസ്സോ? പഥവീധാതു, ആപോധാതു, തേജോധാതു, വായോധാതു – ഇമാ ഖോ, ഭിക്ഖവേ, ചതസ്സോ ധാതുയോ’’തി. പഠമം.

൨. പുബ്ബേസമ്ബോധസുത്തം

൧൧൫. സാവത്ഥിയം വിഹരതി…പേ… ‘‘പുബ്ബേവ മേ, ഭിക്ഖവേ, സമ്ബോധാ അനഭിസമ്ബുദ്ധസ്സ ബോധിസത്തസ്സേവ സതോ ഏതദഹോസി – ‘കോ നു ഖോ പഥവീധാതുയാ അസ്സാദോ, കോ ആദീനവോ, കിം നിസ്സരണം; കോ ആപോധാതുയാ അസ്സാദോ, കോ ആദീനവോ, കിം നിസ്സരണം; കോ തേജോധാതുയാ അസ്സാദോ, കോ ആദീനവോ, കിം നിസ്സരണം; കോ വായോധാതുയാ അസ്സാദോ, കോ ആദീനവോ, കിം നിസ്സരണ’’’ന്തി?

‘‘തസ്സ മയ്ഹം, ഭിക്ഖവേ, ഏതദഹോസി – ‘യം ഖോ പഥവീധാതും പടിച്ച ഉപ്പജ്ജതി സുഖം സോമനസ്സം, അയം പഥവീധാതുയാ അസ്സാദോ; യം [യാ (സീ.)] പഥവീധാതു അനിച്ചാ ദുക്ഖാ വിപരിണാമധമ്മാ, അയം പഥവീധാതുയാ ആദീനവോ; യോ പഥവീധാതുയാ ഛന്ദരാഗവിനയോ ഛന്ദരാഗപ്പഹാനം, ഇദം പഥവീധാതുയാ നിസ്സരണം. യം ആപോധാതും പടിച്ച…പേ… യം തേജോധാതും പടിച്ച…പേ… യം വായോധാതും പടിച്ച ഉപ്പജ്ജതി സുഖം സോമനസ്സം, അയം വായോധാതുയാ അസ്സാദോ; യം വായോധാതു അനിച്ചാ ദുക്ഖാ വിപരിണാമധമ്മാ, അയം വായോധാതുയാ ആദീനവോ; യോ വായോധാതുയാ ഛന്ദരാഗവിനയോ ഛന്ദരാഗപ്പഹാനം, ഇദം വായോധാതുയാ നിസ്സരണം’’’.

‘‘യാവകീവഞ്ചാഹം, ഭിക്ഖവേ, ഇമാസം ചതുന്നം ധാതൂനം ഏവം അസ്സാദഞ്ച അസ്സാദതോ ആദീനവഞ്ച ആദീനവതോ നിസ്സരണഞ്ച നിസ്സരണതോ യഥാഭൂതം ന അബ്ഭഞ്ഞാസിം, നേവ താവാഹം, ഭിക്ഖവേ, സദേവകേ ലോകേ സമാരകേ സബ്രഹ്മകേ സസ്സമണബ്രാഹ്മണിയാ പജായ സദേവമനുസ്സായ അനുത്തരം സമ്മാസമ്ബോധിം അഭിസമ്ബുദ്ധോതി [അഭിസമ്ബുദ്ധോ (സീ. സ്യാ. കം.)] പച്ചഞ്ഞാസിം.

‘‘യതോ ച ഖ്വാഹം, ഭിക്ഖവേ, ഇമാസം ചതുന്നം ധാതൂനം ഏവം അസ്സാദഞ്ച അസ്സാദതോ ആദീനവഞ്ച ആദീനവതോ നിസ്സരണഞ്ച നിസ്സരണതോ യഥാഭൂതം അബ്ഭഞ്ഞാസിം, അഥാഹം, ഭിക്ഖവേ, സദേവകേ ലോകേ സമാരകേ സബ്രഹ്മകേ സസ്സമണബ്രാഹ്മണിയാ പജായ സദേവമനുസ്സായ അനുത്തരം സമ്മാസമ്ബോധിം അഭിസമ്ബുദ്ധോതി പച്ചഞ്ഞാസിം. ഞാണഞ്ച പന മേ ദസ്സനം ഉദപാദി – ‘അകുപ്പാ മേ വിമുത്തി [ചേതോവിമുത്തി (സീ. പീ. ക.)], അയമന്തിമാ ജാതി, നത്ഥി ദാനി പുനബ്ഭവോ’’’തി. ദുതിയം.

൩. അചരിംസുത്തം

൧൧൬. സാവത്ഥിയം വിഹരതി…പേ… ‘‘പഥവീധാതുയാഹം, ഭിക്ഖവേ, അസ്സാദപരിയേസനം അചരിം, യോ പഥവീധാതുയാ അസ്സാദോ തദജ്ഝഗമം, യാവതാ പഥവീധാതുയാ അസ്സാദോ പഞ്ഞായ മേ സോ സുദിട്ഠോ. പഥവീധാതുയാഹം, ഭിക്ഖവേ, ആദീനവപരിയേസനം അചരിം, യോ പഥവീധാതുയാ ആദീനവോ തദജ്ഝഗമം, യാവതാ പഥവീധാതുയാ ആദീനവോ പഞ്ഞായ മേ സോ സുദിട്ഠോ. പഥവീധാതുയാഹം, ഭിക്ഖവേ, നിസ്സരണപരിയേസനം അചരിം, യം പഥവീധാതുയാ നിസ്സരണം തദജ്ഝഗമം, യാവതാ പഥവീധാതുയാ നിസ്സരണം പഞ്ഞായ മേ തം സുദിട്ഠം’’.

‘‘ആപോധാതുയാഹം, ഭിക്ഖവേ…പേ… തേജോധാതുയാഹം, ഭിക്ഖവേ… വായോധാതുയാഹം, ഭിക്ഖവേ, അസ്സാദപരിയേസനം അചരിം, യോ വായോധാതുയാ അസ്സാദോ തദജ്ഝഗമം, യാവതാ വായോധാതുയാ അസ്സാദോ പഞ്ഞായ മേ സോ സുദിട്ഠോ. വായോധാതുയാഹം, ഭിക്ഖവേ, ആദീനവപരിയേസനം അചരിം, യോ വായോധാതുയാ ആദീനവോ തദജ്ഝഗമം, യാവതാ വായോധാതുയാ ആദീനവോ പഞ്ഞായ മേ സോ സുദിട്ഠോ. വായോധാതുയാഹം, ഭിക്ഖവേ, നിസ്സരണപരിയേസനം അചരിം, യം വായോധാതുയാ നിസ്സരണം തദജ്ഝഗമം, യാവതാ വായോധാതുയാ നിസ്സരണം പഞ്ഞായ മേ തം സുദിട്ഠം.

‘‘യാവകീവഞ്ചാഹം, ഭിക്ഖവേ, ഇമാസം ചതുന്നം ധാതൂനം അസ്സാദഞ്ച അസ്സാദതോ ആദീനവഞ്ച ആദീനവതോ നിസ്സരണഞ്ച നിസ്സരണതോ യഥാഭൂതം ന അബ്ഭഞ്ഞാസിം, നേവ താവാഹം, ഭിക്ഖവേ, സദേവകേ ലോകേ സമാരകേ സബ്രഹ്മകേ സസ്സമണബ്രാഹ്മണിയാ പജായ സദേവമനുസ്സായ അനുത്തരം സമ്മാസമ്ബോധിം അഭിസമ്ബുദ്ധോതി പച്ചഞ്ഞാസിം.

‘‘യതോ ച ഖ്വാഹം, ഭിക്ഖവേ, ഇമാസം ചതുന്നം ധാതൂനം അസ്സാദഞ്ച അസ്സാദതോ ആദീനവഞ്ച ആദീനവതോ നിസ്സരണഞ്ച നിസ്സരണതോ യഥാഭൂതം അബ്ഭഞ്ഞാസിം, അഥാഹം, ഭിക്ഖവേ, സദേവകേ ലോകേ സമാരകേ സബ്രഹ്മകേ സസ്സമണബ്രാഹ്മണിയാ പജായ സദേവമനുസ്സായ അനുത്തരം സമ്മാസമ്ബോധിം അഭിസമ്ബുദ്ധോതി പച്ചഞ്ഞാസിം. ഞാണഞ്ച പന മേ ദസ്സനം ഉദപാദി – ‘അകുപ്പാ മേ വിമുത്തി, അയമന്തിമാ ജാതി, നത്ഥി ദാനി പുനബ്ഭവോ’’’തി. തതിയം.

൪. നോചേദംസുത്തം

൧൧൭. സാവത്ഥിയം വിഹരതി…പേ… ‘‘നോ ചേദം, ഭിക്ഖവേ, പഥവീധാതുയാ അസ്സാദോ അഭവിസ്സ, നയിദം സത്താ പഥവീധാതുയാ സാരജ്ജേയ്യും. യസ്മാ ച ഖോ, ഭിക്ഖവേ, അത്ഥി പഥവീധാതുയാ അസ്സാദോ, തസ്മാ സത്താ പഥവീധാതുയാ സാരജ്ജന്തി. നോ ചേദം, ഭിക്ഖവേ, പഥവീധാതുയാ ആദീനവോ അഭവിസ്സ, നയിദം സത്താ പഥവീധാതുയാ നിബ്ബിന്ദേയ്യും. യസ്മാ ച ഖോ, ഭിക്ഖവേ, അത്ഥി പഥവീധാതുയാ ആദീനവോ, തസ്മാ സത്താ പഥവീധാതുയാ നിബ്ബിന്ദന്തി. നോ ചേദം, ഭിക്ഖവേ, പഥവീധാതുയാ നിസ്സരണം അഭവിസ്സ, നയിദം സത്താ പഥവീധാതുയാ നിസ്സരേയ്യും. യസ്മാ ച ഖോ, ഭിക്ഖവേ, അത്ഥി പഥവീധാതുയാ നിസ്സരണം, തസ്മാ സത്താ പഥവീധാതുയാ നിസ്സരന്തി’’.

‘‘നോ ചേദം, ഭിക്ഖവേ, ആപോധാതുയാ അസ്സാദോ അഭവിസ്സ…പേ… നോ ചേദം, ഭിക്ഖവേ, തേജോധാതുയാ…പേ… നോ ചേദം, ഭിക്ഖവേ, വായോധാതുയാ അസ്സാദോ അഭവിസ്സ, നയിദം സത്താ വായോധാതുയാ സാരജ്ജേയ്യും. യസ്മാ ച ഖോ, ഭിക്ഖവേ, അത്ഥി വായോധാതുയാ അസ്സാദോ, തസ്മാ സത്താ വായോധാതുയാ സാരജ്ജന്തി. നോ ചേദം, ഭിക്ഖവേ, വായോധാതുയാ ആദീനവോ അഭവിസ്സ, നയിദം സത്താ വായോധാതുയാ നിബ്ബിന്ദേയ്യും. യസ്മാ ച ഖോ, ഭിക്ഖവേ, അത്ഥി വായോധാതുയാ ആദീനവോ, തസ്മാ സത്താ വായോധാതുയാ നിബ്ബിന്ദന്തി. നോ ചേദം, ഭിക്ഖവേ, വായോധാതുയാ നിസ്സരണം അഭവിസ്സ, നയിദം സത്താ വായോധാതുയാ നിസ്സരേയ്യും. യസ്മാ ച ഖോ, ഭിക്ഖവേ, അത്ഥി വായോധാതുയാ നിസ്സരണം, തസ്മാ സത്താ വായോധാതുയാ നിസ്സരന്തി.

‘‘യാവകീവഞ്ചിമേ, ഭിക്ഖവേ, സത്താ ഇമാസം ചതുന്നം ധാതൂനം അസ്സാദഞ്ച അസ്സാദതോ ആദീനവഞ്ച ആദീനവതോ നിസ്സരണഞ്ച നിസ്സരണതോ യഥാഭൂതം ന അബ്ഭഞ്ഞംസു, നേവ താവിമേ ഭിക്ഖവേ, സത്താ സദേവകാ ലോകാ സമാരകാ സബ്രഹ്മകാ സസ്സമണബ്രാഹ്മണിയാ പജായ സദേവമനുസ്സായ നിസ്സടാ വിസംയുത്താ വിപ്പമുത്താ വിമരിയാദികതേന ചേതസാ വിഹരിംസു.

‘‘യതോ ച ഖോ, ഭിക്ഖവേ, സത്താ ഇമാസം ചതുന്നം ധാതൂനം അസ്സാദഞ്ച അസ്സാദതോ ആദീനവഞ്ച ആദീനവതോ നിസ്സരണഞ്ച നിസ്സരണതോ യഥാഭൂതം അബ്ഭഞ്ഞംസു, അഥ, ഭിക്ഖവേ, സത്താ സദേവകാ ലോകാ സമാരകാ സബ്രഹ്മകാ സസ്സമണബ്രാഹ്മണിയാ പജായ സദേവമനുസ്സായ നിസ്സടാ വിസംയുത്താ വിപ്പമുത്താ വിമരിയാദികതേന ചേതസാ വിഹരന്തീ’’തി. ചതുത്ഥം.

൫. ഏകന്തദുക്ഖസുത്തം

൧൧൮. സാവത്ഥിയം വിഹരതി…പേ… ‘‘പഥവീധാതു ചേ [ച (സീ. സ്യാ. കം.)] ഹിദം, ഭിക്ഖവേ, ഏകന്തദുക്ഖാ അഭവിസ്സ ദുക്ഖാനുപതിതാ ദുക്ഖാവക്കന്താ അനവക്കന്താ സുഖേന, നയിദം സത്താ പഥവീധാതുയാ സാരജ്ജേയ്യും. യസ്മാ ച ഖോ, ഭിക്ഖവേ, പഥവീധാതു സുഖാ സുഖാനുപതിതാ സുഖാവക്കന്താ അനവക്കന്താ ദുക്ഖേന, തസ്മാ സത്താ പഥവീധാതുയാ സാരജ്ജന്തി’’.

‘‘ആപോധാതു ചേ ഹിദം, ഭിക്ഖവേ…പേ… തേജോധാതു ചേ ഹിദം, ഭിക്ഖവേ… വായോധാതു ചേ ഹിദം, ഭിക്ഖവേ, ഏകന്തദുക്ഖാ അഭവിസ്സ ദുക്ഖാനുപതിതാ ദുക്ഖാവക്കന്താ അനവക്കന്താ സുഖേന, നയിദം സത്താ വായോധാതുയാ സാരജ്ജേയ്യും. യസ്മാ ച ഖോ, ഭിക്ഖവേ, വായോധാതു സുഖാ സുഖാനുപതിതാ സുഖാവക്കന്താ അനവക്കന്താ ദുക്ഖേന, തസ്മാ സത്താ വായോധാതുയാ സാരജ്ജന്തി.

‘‘പഥവീധാതു ചേ ഹിദം, ഭിക്ഖവേ, ഏകന്തസുഖാ അഭവിസ്സ സുഖാനുപതിതാ സുഖാവക്കന്താ അനവക്കന്താ ദുക്ഖേന, നയിദം സത്താ പഥവീധാതുയാ നിബ്ബിന്ദേയ്യും. യസ്മാ ച ഖോ, ഭിക്ഖവേ, പഥവീധാതു ദുക്ഖാ ദുക്ഖാനുപതിതാ ദുക്ഖാവക്കന്താ അനവക്കന്താ സുഖേന, തസ്മാ സത്താ പഥവീധാതുയാ നിബ്ബിന്ദന്തി.

‘‘ആപോധാതു ചേ ഹിദം, ഭിക്ഖവേ…പേ… തേജോധാതു ചേ ഹിദം, ഭിക്ഖവേ… വായോധാതു ചേ ഹിദം, ഭിക്ഖവേ, ഏകന്തസുഖാ അഭവിസ്സ സുഖാനുപതിതാ സുഖാവക്കന്താ അനവക്കന്താ ദുക്ഖേന, നയിദം സത്താ വായോധാതുയാ നിബ്ബിന്ദേയ്യും. യസ്മാ ച ഖോ, ഭിക്ഖവേ, വായോധാതു ദുക്ഖാ ദുക്ഖാനുപതിതാ ദുക്ഖാവക്കന്താ അനവക്കന്താ സുഖേന, തസ്മാ സത്താ വായോധാതുയാ നിബ്ബിന്ദന്തീ’’തി. പഞ്ചമം.

൬. അഭിനന്ദസുത്തം

൧൧൯. സാവത്ഥിയം വിഹരതി…പേ… ‘‘യോ, ഭിക്ഖവേ, പഥവീധാതും അഭിനന്ദതി, ദുക്ഖം സോ അഭിനന്ദതി. യോ ദുക്ഖം അഭിനന്ദതി, അപരിമുത്തോ സോ ദുക്ഖസ്മാതി വദാമി. യോ ആപോധാതും അഭിനന്ദതി…പേ… യോ തേജോധാതും… യോ വായോധാതും അഭിനന്ദതി, ദുക്ഖം സോ അഭിനന്ദതി. യോ ദുക്ഖം അഭിനന്ദതി, അപരിമുത്തോ സോ ദുക്ഖസ്മാതി വദാമി’’.

‘‘യോ ച ഖോ, ഭിക്ഖവേ, പഥവീധാതും നാഭിനന്ദതി, ദുക്ഖം സോ നാഭിനന്ദതി. യോ ദുക്ഖം നാഭിനന്ദതി, പരിമുത്തോ സോ ദുക്ഖസ്മാതി വദാമി. യോ ആപോധാതും…പേ… യോ തേജോധാതും… യോ വായോധാതും നാഭിനന്ദതി, ദുക്ഖം സോ നാഭിനന്ദതി. യോ ദുക്ഖം നാഭിനന്ദതി, പരിമുത്തോ സോ ദുക്ഖസ്മാതി വദാമീ’’തി. ഛട്ഠം.

൭. ഉപ്പാദസുത്തം

൧൨൦. സാവത്ഥിയം വിഹരതി…പേ… ‘‘യോ, ഭിക്ഖവേ, പഥവീധാതുയാ ഉപ്പാദോ ഠിതി അഭിനിബ്ബത്തി പാതുഭാവോ, ദുക്ഖസ്സേസോ ഉപ്പാദോ രോഗാനം ഠിതി ജരാമരണസ്സ പാതുഭാവോ. യോ ആപോധാതുയാ…പേ… യോ തേജോധാതുയാ… യോ വായോധാതുയാ ഉപ്പാദോ ഠിതി അഭിനിബ്ബത്തി പാതുഭാവോ, ദുക്ഖസ്സേസോ ഉപ്പാദോ രോഗാനം ഠിതി ജരാമരണസ്സ പാതുഭാവോ’’.

‘‘യോ ച ഖോ, ഭിക്ഖവേ, പഥവീധാതുയാ നിരോധോ വൂപസമോ അത്ഥങ്ഗമോ, ദുക്ഖസ്സേസോ നിരോധോ രോഗാനം വൂപസമോ ജരാമരണസ്സ അത്ഥങ്ഗമോ. യോ ആപോധാതുയാ…പേ… യോ തേജോധാതുയാ… യോ വായോധാതുയാ നിരോധോ വൂപസമോ അത്ഥങ്ഗമോ, ദുക്ഖസ്സേസോ നിരോധോ രോഗാനം വൂപസമോ ജരാമരണസ്സ അത്ഥങ്ഗമോ’’തി. സത്തമം.

൮. സമണബ്രാഹ്മണസുത്തം

൧൨൧. സാവത്ഥിയം വിഹരതി…പേ… ‘‘ചതസ്സോ ഇമാ, ഭിക്ഖവേ, ധാതുയോ. കതമാ ചതസ്സോ? പഥവീധാതു, ആപോധാതു, തേജോധാതു, വായോധാതു. യേ ഹി കേചി, ഭിക്ഖവേ, സമണാ വാ ബ്രാഹ്മണാ വാ ഇമാസം ചതുന്നം ധാതൂനം അസ്സാദഞ്ച ആദീനവഞ്ച നിസ്സരണഞ്ച യഥാഭൂതം നപ്പജാനന്തി, ന മേ തേ, ഭിക്ഖവേ, സമണാ വാ ബ്രാഹ്മണാ വാ സമണേസു വാ സമണസമ്മതാ ബ്രാഹ്മണേസു വാ ബ്രാഹ്മണസമ്മതാ; ന ച പന തേ ആയസ്മന്തോ സാമഞ്ഞത്ഥം വാ ബ്രഹ്മഞ്ഞത്ഥം വാ ദിട്ഠേവ ധമ്മേ സയം അഭിഞ്ഞാ സച്ഛികത്വാ ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരന്തി’’.

‘‘യേ ച ഖോ കേചി, ഭിക്ഖവേ, സമണാ വാ ബ്രാഹ്മണാ വാ ഇമാസം ചതുന്നം ധാതൂനം അസ്സാദഞ്ച ആദീനവഞ്ച നിസ്സരണഞ്ച യഥാഭൂതം പജാനന്തി, തേ ച ഖോ മേ, ഭിക്ഖവേ, സമണാ വാ ബ്രാഹ്മണാ വാ സമണേസു ചേവ സമണസമ്മതാ ബ്രാഹ്മണേസു ച ബ്രാഹ്മണസമ്മതാ; തേ ച പനായസ്മന്തോ സാമഞ്ഞത്ഥഞ്ച ബ്രഹ്മഞ്ഞത്ഥഞ്ച ദിട്ഠേവ ധമ്മേ സയം അഭിഞ്ഞാ സച്ഛികത്വാ ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരന്തീ’’തി. അട്ഠമം.

൯. ദുതിയസമണബ്രാഹ്മണസുത്തം

൧൨൨. സാവത്ഥിയം വിഹരതി…പേ… ‘‘ചതസ്സോ ഇമാ, ഭിക്ഖവേ, ധാതുയോ. കതമാ ചതസ്സോ? പഥവീധാതു, ആപോധാതു, തേജോധാതു, വായോധാതു. യേ ഹി കേചി, ഭിക്ഖവേ, സമണാ വാ ബ്രാഹ്മണാ വാ ഇമാസം ചതുന്നം ധാതൂനം സമുദയഞ്ച അത്ഥങ്ഗമഞ്ച അസ്സാദഞ്ച ആദീനവഞ്ച നിസ്സരണഞ്ച യഥാഭൂതം നപ്പജാനന്തി…പേ… പജാനന്തി…പേ… സയം അഭിഞ്ഞാ സച്ഛികത്വാ ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരന്തീ’’തി. നവമം.

൧൦. തതിയസമണബ്രാഹ്മണസുത്തം

൧൨൩. സാവത്ഥിയം വിഹരതി…പേ… ‘‘യേ ഹി കേചി, ഭിക്ഖവേ, സമണാ വാ ബ്രാഹ്മണാ വാ പഥവീധാതും നപ്പജാനന്തി, പഥവീധാതുസമുദയം നപ്പജാനന്തി, പഥവീധാതുനിരോധം നപ്പജാനന്തി, പഥവീധാതുനിരോധഗാമിനിം പടിപദം നപ്പജാനന്തി…പേ… ആപോധാതും നപ്പജാനന്തി… തേജോധാതും നപ്പജാനന്തി… വായോധാതും നപ്പജാനന്തി, വായോധാതുസമുദയം നപ്പജാനന്തി, വായോധാതുനിരോധം നപ്പജാനന്തി, വായോധാതുനിരോധഗാമിനിം പടിപദം നപ്പജാനന്തി, ന മേ തേ, ഭിക്ഖവേ, സമണാ വാ ബ്രാഹ്മണാ വാ സമണേസു വാ സമണസമ്മതാ ബ്രാഹ്മണേസു വാ ബ്രാഹ്മണസമ്മതാ; ന ച പന തേ ആയസ്മന്തോ സാമഞ്ഞത്ഥം വാ ബ്രഹ്മഞ്ഞത്ഥം വാ ദിട്ഠേവ ധമ്മേ സയം അഭിഞ്ഞാ സച്ഛികത്വാ ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരന്തി’’.

‘‘യേ ച ഖോ കേചി, ഭിക്ഖവേ, സമണാ വാ ബ്രാഹ്മണാ വാ പഥവീധാതും പജാനന്തി, പഥവീധാതുസമുദയം പജാനന്തി, പഥവീധാതുനിരോധം പജാനന്തി, പഥവീധാതുനിരോധഗാമിനിം പടിപദം പജാനന്തി… യേ ച ഖോ കേചി, ഭിക്ഖവേ, സമണാ വാ ബ്രാഹ്മണാ വാ…പേ… ആപോധാതും പജാനന്തി… തേജോധാതും പജാനന്തി… വായോധാതും പജാനന്തി, വായോധാതുസമുദയം പജാനന്തി, വായോധാതുനിരോധം പജാനന്തി, വായോധാതുനിരോധഗാമിനിം പടിപദം പജാനന്തി, തേ ച ഖോ മേ, ഭിക്ഖവേ, സമണാ വാ ബ്രാഹ്മണാ വാ സമണേസു ചേവ സമണസമ്മതാ ബ്രാഹ്മണേസു ച ബ്രാഹ്മണസമ്മതാ; തേ ച പനായസ്മന്തോ സാമഞ്ഞത്ഥഞ്ച ബ്രഹ്മഞ്ഞത്ഥഞ്ച ദിട്ഠേവ ധമ്മേ സയം അഭിഞ്ഞാ സച്ഛികത്വാ ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരന്തീ’’തി. ദസമം.

ചതുത്ഥോ വഗ്ഗോ.

തസ്സുദ്ദാനം –

ചതസ്സോ പുബ്ബേ അചരിം, നോചേദഞ്ച ദുക്ഖേന ച;

അഭിനന്ദഞ്ച ഉപ്പാദോ, തയോ സമണബ്രാഹ്മണാതി.

ധാതുസംയുത്തം സമത്തം.