൯. ഗോലിയാനിസുത്തം

൧൭൩. ഏവം മേ സുതം – ഏകം സമയം ഭഗവാ രാജഗഹേ വിഹരതി വേളുവനേ കലന്ദകനിവാപേ. തേന ഖോ പന സമയേന ഗോലിയാനി [ഗുലിസ്സാനി (സീ. പീ.), ഗോലിസ്സാനി (സ്യാ. കം.)] നാമ ഭിക്ഖു ആരഞ്ഞികോ [ആരഞ്ഞകോ (സബ്ബത്ഥ)] പദസമാചാരോ [പദരസമാചാരോ (സീ. സ്യാ. കം. പീ.)] സങ്ഘമജ്ഝേ ഓസടോ ഹോതി കേനചിദേവ കരണീയേന. തത്ര ഖോ ആയസ്മാ സാരിപുത്തോ ഗോലിയാനിം ഭിക്ഖും ആരബ്ഭ ഭിക്ഖൂ ആമന്തേസി –

‘‘ആരഞ്ഞികേനാവുസോ, ഭിക്ഖുനാ സങ്ഘഗതേന സങ്ഘേ വിഹരന്തേന സബ്രഹ്മചാരീസു സഗാരവേന ഭവിതബ്ബം സപ്പതിസ്സേന. സചേ, ആവുസോ, ആരഞ്ഞികോ ഭിക്ഖു സങ്ഘഗതോ സങ്ഘേ വിഹരന്തോ സബ്രഹ്മചാരീസു അഗാരവോ ഹോതി അപ്പതിസ്സോ, തസ്സ ഭവന്തി വത്താരോ. ‘കിം പനിമസ്സായസ്മതോ ആരഞ്ഞികസ്സ ഏകസ്സാരഞ്ഞേ സേരിവിഹാരേന, യോ അയമായസ്മാ സബ്രഹ്മചാരീസു അഗാരവോ ഹോതി അപ്പതിസ്സോ’തി – തസ്സ [അപ്പതിസ്സോതിസ്സ (സീ. പീ.)] ഭവന്തി വത്താരോ. തസ്മാ ആരഞ്ഞികേന ഭിക്ഖുനാ സങ്ഘഗതേന സങ്ഘേ വിഹരന്തേന സബ്രഹ്മചാരീസു സഗാരവേന ഭവിതബ്ബം സപ്പതിസ്സേന.

‘‘ആരഞ്ഞികേനാവുസോ, ഭിക്ഖുനാ സങ്ഘഗതേന സങ്ഘേ വിഹരന്തേന ആസനകുസലേന ഭവിതബ്ബം – ‘ഇതി ഥേരേ ച ഭിക്ഖൂ നാനുപഖജ്ജ നിസീദിസ്സാമി നവേ ച ഭിക്ഖൂ ന ആസനേന പടിബാഹിസ്സാമീ’തി. സചേ, ആവുസോ, ആരഞ്ഞികോ ഭിക്ഖു സങ്ഘഗതോ സങ്ഘേ വിഹരന്തോ ന ആസനകുസലോ ഹോതി, തസ്സ ഭവന്തി വത്താരോ. ‘കിം പനിമസ്സായസ്മതോ ആരഞ്ഞികസ്സ ഏകസ്സാരഞ്ഞേ സേരിവിഹാരേന, യോ അയമായസ്മാ ആസനകുസലോ ന ഹോതീ’തി [യോ അയമായസ്മാ ആഭിസമാചാരികമ്പി ധമ്മം ന ജാനാതീതി (സീ. സ്യാ. കം. പീ.)] – തസ്സ ഭവന്തി വത്താരോ. തസ്മാ ആരഞ്ഞികേന ഭിക്ഖുനാ സങ്ഘഗതേന സങ്ഘേ വിഹരന്തേന ആസനകുസലേന ഭവിതബ്ബം.

‘‘ആരഞ്ഞികേനാവുസോ, ഭിക്ഖുനാ സങ്ഘഗതേന സങ്ഘേ വിഹരന്തേന ആഭിസമാചാരികോപി ധമ്മോ ജാനിതബ്ബോ. സചേ, ആവുസോ, ആരഞ്ഞികോ ഭിക്ഖു സങ്ഘഗതോ സങ്ഘേ വിഹരന്തോ ആഭിസമാചാരികമ്പി ധമ്മം ന ജാനാതി, തസ്സ ഭവന്തി വത്താരോ. ‘കിം പനിമസ്സായസ്മതോ ആരഞ്ഞികസ്സ ഏകസ്സാരഞ്ഞേ സേരിവിഹാരേന യോ അയമായസ്മാ ആഭിസമാചാരികമ്പി ധമ്മം ന ജാനാതീ’തി – തസ്സ ഭവന്തി വത്താരോ. തസ്മാ ആരഞ്ഞികേന ഭിക്ഖുനാ സങ്ഘഗതേന സങ്ഘേ വിഹരന്തേന ആഭിസമാചാരികോപി ധമ്മോ ജാനിതബ്ബോ [അയം ആഭിസമാചാരികതതിയവാരോ സീ. സ്യാ. കം. പീ. പോത്ഥകേസു ന ദിസ്സതി].

‘‘ആരഞ്ഞികേനാവുസോ, ഭിക്ഖുനാ സങ്ഘഗതേന സങ്ഘേ വിഹരന്തേന നാതികാലേന ഗാമോ പവിസിതബ്ബോ നാതിദിവാ [ന ദിവാ (സ്യാ. കം. പീ. ക.)] പടിക്കമിതബ്ബം. സചേ, ആവുസോ, ആരഞ്ഞികോ ഭിക്ഖു സങ്ഘഗതോ സങ്ഘേ വിഹരന്തോ അതികാലേന ഗാമം പവിസതി അതിദിവാ പടിക്കമതി, തസ്സ ഭവന്തി വത്താരോ. ‘കിം പനിമസ്സായസ്മതോ ആരഞ്ഞികസ്സ ഏകസ്സാരഞ്ഞേ സേരിവിഹാരേന യോ അയമായസ്മാ അതികാലേന ഗാമം പവിസതി അതിദിവാ പടിക്കമതീ’തി – തസ്സ ഭവന്തി വത്താരോ. തസ്മാ ആരഞ്ഞികേന ഭിക്ഖുനാ സങ്ഘഗതേന സങ്ഘേ വിഹരന്തേന നാതികാലേന ഗാമോ പവിസിതബ്ബോ, നാതിദിവാ പടിക്കമിതബ്ബം.

‘‘ആരഞ്ഞികേനാവുസോ, ഭിക്ഖുനാ സങ്ഘഗതേന സങ്ഘേ വിഹരന്തേന ന പുരേഭത്തം പച്ഛാഭത്തം കുലേസു ചാരിത്തം ആപജ്ജിതബ്ബം. സചേ, ആവുസോ, ആരഞ്ഞികോ ഭിക്ഖു സങ്ഘഗതോ സങ്ഘേ വിഹരന്തോ പുരേഭത്തം പച്ഛാഭത്തം കുലേസു ചാരിത്തം ആപജ്ജതി, തസ്സ ഭവന്തി വത്താരോ. ‘അയം നൂനിമസ്സായസ്മതോ ആരഞ്ഞികസ്സ ഏകസ്സാരഞ്ഞേ സേരിവിഹാരേന വിഹരതോ വികാലചരിയാ ബഹുലീകതാ, തമേനം സങ്ഘഗതമ്പി സമുദാചരതീ’തി – തസ്സ ഭവന്തി വത്താരോ. തസ്മാ ആരഞ്ഞികേന ഭിക്ഖുനാ സങ്ഘഗതേന സങ്ഘേ വിഹരന്തേന ന പുരേഭത്തം പച്ഛാഭത്തം കുലേസു ചാരിത്തം ആപജ്ജിതബ്ബം.

‘‘ആരഞ്ഞികേനാവുസോ, ഭിക്ഖുനാ സങ്ഘഗതേന സങ്ഘേ വിഹരന്തേന അനുദ്ധതേന ഭവിതബ്ബം അചപലേന. സചേ, ആവുസോ, ആരഞ്ഞികോ ഭിക്ഖു സങ്ഘഗതോ സങ്ഘേ വിഹരന്തോ ഉദ്ധതോ ഹോതി ചപലോ, തസ്സ ഭവന്തി വത്താരോ. ‘ഇദം നൂനിമസ്സായസ്മതോ ആരഞ്ഞികസ്സ ഏകസ്സാരഞ്ഞേ സേരിവിഹാരേന വിഹരതോ ഉദ്ധച്ചം ചാപല്യം ബഹുലീകതം, തമേനം സങ്ഘഗതമ്പി സമുദാചരതീ’തി – തസ്സ ഭവന്തി വത്താരോ. തസ്മാ ആരഞ്ഞികേന ഭിക്ഖുനാ സങ്ഘഗതേന സങ്ഘേ വിഹരന്തേന അനുദ്ധതേന ഭവിതബ്ബം അചപലേന.

‘‘ആരഞ്ഞികേനാവുസോ, ഭിക്ഖുനാ സങ്ഘഗതേന സങ്ഘേ വിഹരന്തേന അമുഖരേന ഭവിതബ്ബം അവികിണ്ണവാചേന. സചേ, ആവുസോ, ആരഞ്ഞികോ ഭിക്ഖു സങ്ഘഗതോ സങ്ഘേ വിഹരന്തോ മുഖരോ ഹോതി വികിണ്ണവാചോ, തസ്സ ഭവന്തി വത്താരോ. ‘കിം പനിമസ്സായസ്മതോ ആരഞ്ഞികസ്സ ഏകസ്സാരഞ്ഞേ സേരിവിഹാരേന യോ അയമായസ്മാ മുഖരോ വികിണ്ണവാചോ’തി – തസ്സ ഭവന്തി വത്താരോ. തസ്മാ ആരഞ്ഞികേന ഭിക്ഖുനാ സങ്ഘഗതേന സങ്ഘേ വിഹരന്തേന അമുഖരേന ഭവിതബ്ബം അവികിണ്ണവാചേന.

‘‘ആരഞ്ഞികേനാവുസോ, ഭിക്ഖുനാ സങ്ഘഗതേന സങ്ഘേ വിഹരന്തേന സുവചേന [സുബ്ബചേന (സീ. ക.)] ഭവിതബ്ബം കല്യാണമിത്തേന. സചേ, ആവുസോ, ആരഞ്ഞികോ ഭിക്ഖു സങ്ഘഗതോ സങ്ഘേ വിഹരന്തോ ദുബ്ബചോ ഹോതി പാപമിത്തോ, തസ്സ ഭവന്തി വത്താരോ. ‘കിം പനിമസ്സായസ്മതോ ആരഞ്ഞികസ്സ ഏകസ്സാരഞ്ഞേ സേരിവിഹാരേന യോ അയമായസ്മാ ദുബ്ബചോ പാപമിത്തോ’തി – തസ്സ ഭവന്തി വത്താരോ. തസ്മാ ആരഞ്ഞികേന ഭിക്ഖുനാ സങ്ഘഗതേന സങ്ഘേ വിഹരന്തേന സുവചേന ഭവിതബ്ബം കല്യാണമിത്തേന.

‘‘ആരഞ്ഞികേനാവുസോ, ഭിക്ഖുനാ ഇന്ദ്രിയേസു ഗുത്തദ്വാരേന ഭവിതബ്ബം. സചേ, ആവുസോ, ആരഞ്ഞികോ ഭിക്ഖു ഇന്ദ്രിയേസു അഗുത്തദ്വാരോ ഹോതി, തസ്സ ഭവന്തി വത്താരോ. ‘കിം പനിമസ്സായസ്മതോ ആരഞ്ഞികസ്സ ഏകസ്സാരഞ്ഞേ സേരിവിഹാരേന യോ അയമായസ്മാ ഇന്ദ്രിയേസു അഗുത്തദ്വാരോ’തി – തസ്സ ഭവന്തി വത്താരോ. തസ്മാ ആരഞ്ഞികേന ഭിക്ഖുനാ ഇന്ദ്രിയേസു ഗുത്തദ്വാരേന ഭവിതബ്ബം.

‘‘ആരഞ്ഞികേനാവുസോ, ഭിക്ഖുനാ ഭോജനേ മത്തഞ്ഞുനാ ഭവിതബ്ബം. സചേ, ആവുസോ, ആരഞ്ഞികോ ഭോജനേ അമത്തഞ്ഞൂ ഹോതി, തസ്സ ഭവന്തി വത്താരോ. ‘കിം പനിമസ്സായസ്മതോ ആരഞ്ഞികസ്സ ഏകസ്സാരഞ്ഞേ സേരിവിഹാരേന യോ അയമായസ്മാ ഭോജനേ അമത്തഞ്ഞൂ’തി – തസ്സ ഭവന്തി വത്താരോ. തസ്മാ ആരഞ്ഞികേന ഭിക്ഖുനാ ഭോജനേ മത്തഞ്ഞുനാ ഭവിതബ്ബം.

‘‘ആരഞ്ഞികേനാവുസോ, ഭിക്ഖുനാ ജാഗരിയം അനുയുത്തേന ഭവിതബ്ബം. സചേ, ആവുസോ, ആരഞ്ഞികോ ഭിക്ഖു ജാഗരിയം അനനുയുത്തോ ഹോതി, തസ്സ ഭവന്തി വത്താരോ. ‘കിം പനിമസ്സായസ്മതോ ആരഞ്ഞികസ്സ ഏകസ്സാരഞ്ഞേ സേരിവിഹാരേന യോ അയമായസ്മാ ജാഗരിയം അനനുയുത്തോ’തി – തസ്സ ഭവന്തി വത്താരോ. തസ്മാ ആരഞ്ഞികേന ഭിക്ഖുനാ ജാഗരിയം അനുയുത്തേന ഭവിതബ്ബം.

‘‘ആരഞ്ഞികേനാവുസോ, ഭിക്ഖുനാ ആരദ്ധവീരിയേന ഭവിതബ്ബം. സചേ, ആവുസോ, ആരഞ്ഞികോ ഭിക്ഖു കുസീതോ ഹോതി, തസ്സ ഭവന്തി വത്താരോ. ‘കിം പനിമസ്സായസ്മതോ ആരഞ്ഞികസ്സ ഏകസ്സാരഞ്ഞേ സേരിവിഹാരേന യോ അയമായസ്മാ കുസീതോ’തി – തസ്സ ഭവന്തി വത്താരോ. തസ്മാ ആരഞ്ഞികേന ഭിക്ഖുനാ ആരദ്ധവീരിയേന ഭവിതബ്ബം.

‘‘ആരഞ്ഞികേനാവുസോ, ഭിക്ഖുനാ ഉപട്ഠിതസ്സതിനാ ഭവിതബ്ബം. സചേ, ആവുസോ, ആരഞ്ഞികോ ഭിക്ഖു മുട്ഠസ്സതീ ഹോതി, തസ്സ ഭവന്തി വത്താരോ. ‘കിം പനിമസ്സായസ്മതോ ആരഞ്ഞികസ്സ ഏകസ്സാരഞ്ഞേ സേരിവിഹാരേന യോ അയമായസ്മാ മുട്ഠസ്സതീ’തി – തസ്സ ഭവന്തി വത്താരോ. തസ്മാ ആരഞ്ഞികേന ഭിക്ഖുനാ ഉപട്ഠിതസ്സതിനാ ഭവിതബ്ബം.

‘‘ആരഞ്ഞികേനാവുസോ, ഭിക്ഖുനാ സമാഹിതേന ഭവിതബ്ബം. സചേ, ആവുസോ, ആരഞ്ഞികോ ഭിക്ഖു അസമാഹിതോ ഹോതി, തസ്സ ഭവന്തി വത്താരോ. ‘കിം പനിമസ്സായസ്മതോ ആരഞ്ഞികസ്സ ഏകസ്സാരഞ്ഞേ സേരിവിഹാരേന യോ അയമായസ്മാ അസമാഹിതോ’തി – തസ്സ ഭവന്തി വത്താരോ. തസ്മാ ആരഞ്ഞികേന ഭിക്ഖുനാ സമാഹിതേന ഭവിതബ്ബം.

‘‘ആരഞ്ഞികേനാവുസോ, ഭിക്ഖുനാ പഞ്ഞവതാ ഭവിതബ്ബം. സചേ, ആവുസോ, ആരഞ്ഞികോ ഭിക്ഖു ദുപ്പഞ്ഞോ ഹോതി, തസ്സ ഭവന്തി വത്താരോ. ‘കിം പനിമസ്സായസ്മതോ ആരഞ്ഞികസ്സ ഏകസ്സാരഞ്ഞേ സേരിവിഹാരേന യോ അയമായസ്മാ ദുപ്പഞ്ഞോ’തി – തസ്സ ഭവന്തി വത്താരോ. തസ്മാ ആരഞ്ഞികേന ഭിക്ഖുനാ പഞ്ഞവതാ ഭവിതബ്ബം.

‘‘ആരഞ്ഞികേനാവുസോ, ഭിക്ഖുനാ അഭിധമ്മേ അഭിവിനയേ യോഗോ കരണീയോ. സന്താവുസോ, ആരഞ്ഞികം ഭിക്ഖും അഭിധമ്മേ അഭിവിനയേ പഞ്ഹം പുച്ഛിതാരോ. സചേ, ആവുസോ, ആരഞ്ഞികോ ഭിക്ഖു അഭിധമ്മേ അഭിവിനയേ പഞ്ഹം പുട്ഠോ ന സമ്പായതി, തസ്സ ഭവന്തി വത്താരോ. ‘കിം പനിമസ്സായസ്മതോ ആരഞ്ഞികസ്സ ഏകസ്സാരഞ്ഞേ സേരിവിഹാരേന യോ അയമായസ്മാ അഭിധമ്മേ അഭിവിനയേ പഞ്ഹം പുട്ഠോ ന സമ്പായതീ’തി – തസ്സ ഭവന്തി വത്താരോ. തസ്മാ ആരഞ്ഞികേന ഭിക്ഖുനാ അഭിധമ്മേ അഭിവിനയേ യോഗോ കരണീയോ.

‘‘ആരഞ്ഞികേനാവുസോ, ഭിക്ഖുനാ യേ തേ സന്താ വിമോക്ഖാ അതിക്കമ്മ രൂപേ ആരുപ്പാ തത്ഥ യോഗോ കരണീയോ. സന്താവുസോ, ആരഞ്ഞികം ഭിക്ഖും യേ തേ സന്താ വിമോക്ഖാ അതിക്കമ്മ രൂപേ ആരുപ്പാ തത്ഥ പഞ്ഹം പുച്ഛിതാരോ. സചേ, ആവുസോ, ആരഞ്ഞികോ ഭിക്ഖു യേ തേ സന്താ വിമോക്ഖാ അതിക്കമ്മ രൂപേ ആരുപ്പാ തത്ഥ പഞ്ഹം പുട്ഠോ ന സമ്പായതി, തസ്സ ഭവന്തി വത്താരോ. ‘കിം പനിമസ്സായസ്മതോ ആരഞ്ഞികസ്സ ഏകസ്സാരഞ്ഞേ സേരിവിഹാരേന യോ അയമായസ്മാ യേ തേ സന്താ വിമോക്ഖാ അതിക്കമ്മ രൂപേ ആരുപ്പാ തത്ഥ പഞ്ഹം പുട്ഠോ ന സമ്പായതീ’തി – തസ്സ ഭവന്തി വത്താരോ. തസ്മാ ആരഞ്ഞികേന ഭിക്ഖുനാ യേ തേ സന്താ വിമോക്ഖാ അതിക്കമ്മ രൂപേ ആരുപ്പാ തത്ഥ യോഗോ കരണീയോ.

‘‘ആരഞ്ഞികേനാവുസോ, ഭിക്ഖുനാ ഉത്തരി മനുസ്സധമ്മേ യോഗോ കരണീയോ. സന്താവുസോ, ആരഞ്ഞികം ഭിക്ഖും ഉത്തരി മനുസ്സധമ്മേ പഞ്ഹം പുച്ഛിതാരോ. സചേ, ആവുസോ, ആരഞ്ഞികോ ഭിക്ഖു ഉത്തരി മനുസ്സധമ്മേ പഞ്ഹം പുട്ഠോ ന സമ്പായതി, തസ്സ ഭവന്തി വത്താരോ. ‘കിം പനിമസ്സായസ്മതോ ആരഞ്ഞികസ്സ ഏകസ്സാരഞ്ഞേ സേരിവിഹാരേന യോ അയമായസ്മാ യസ്സത്ഥായ പബ്ബജിതോ തമത്ഥം ന ജാനാതീ’തി – തസ്സ ഭവന്തി വത്താരോ. തസ്മാ ആരഞ്ഞികേന ഭിക്ഖുനാ ഉത്തരി മനുസ്സധമ്മേ യോഗോ കരണീയോ’’തി.

ഏവം വുത്തേ, ആയസ്മാ മഹാമോഗ്ഗല്ലാനോ [മഹാമോഗ്ഗലാനോ (ക.)] ആയസ്മന്തം സാരിപുത്തം ഏതദവോച – ‘‘ആരഞ്ഞികേനേവ നു ഖോ, ആവുസോ സാരിപുത്ത, ഭിക്ഖുനാ ഇമേ ധമ്മാ സമാദായ വത്തിതബ്ബാ ഉദാഹു ഗാമന്തവിഹാരിനാപീ’’തി? ‘‘ആരഞ്ഞികേനാപി ഖോ, ആവുസോ മോഗ്ഗല്ലാന, ഭിക്ഖുനാ ഇമേ ധമ്മാ സമാദായ വത്തിതബ്ബാ പഗേവ ഗാമന്തവിഹാരിനാ’’തി.

ഗോലിയാനിസുത്തം നിട്ഠിതം നവമം.