൫. പഞ്ചകനിപാതോ

൧. അഞ്ഞതരാഥേരീഗാഥാ

൬൭. ‘‘പണ്ണവീസതിവസ്സാനി, യതോ പബ്ബജിതാ അഹം;

നാച്ഛരാസങ്ഘാതമത്തമ്പി, ചിത്തസ്സൂപസമജ്ഝഗം.

൬൮. ‘‘അലദ്ധാ ചേതസോ സന്തിം, കാമരാഗേനവസ്സുതാ;

ബാഹാ പഗ്ഗയ്ഹ കന്ദന്തീ, വിഹാരം പാവിസിം അഹം.

൬൯. ‘‘സാ ഭിക്ഖുനിം ഉപാഗച്ഛിം, യാ മേ സദ്ധായികാ അഹു;

സാ മേ ധമ്മമദേസേസി, ഖന്ധായതനധാതുയോ.

൭൦. ‘‘തസ്സാ ധമ്മം സുണിത്വാന, ഏകമന്തേ ഉപാവിസിം;

പുബ്ബേനിവാസം ജാനാമി, ദിബ്ബചക്ഖു വിസോധിതം.

൭൧. ‘‘ചേതോപരിച്ചഞാണഞ്ച [ചേതോപരിയഞാണഞ്ച (ക.)], സോതധാതു വിസോധിതാ;

ഇദ്ധീപി മേ സച്ഛികതാ, പത്തോ മേ ആസവക്ഖയോ;

ഛളഭിഞ്ഞാ [ഛ മേഭിഞ്ഞാ (സ്യാ. ക.)] സച്ഛികതാ, കതം ബുദ്ധസ്സ സാസന’’ന്തി.

… അഞ്ഞതരാ ഥേരീ ….

൨. വിമലാഥേരീഗാഥാ

൭൨. ‘‘മത്താ വണ്ണേന രൂപേന, സോഭഗ്ഗേന യസേന ച;

യോബ്ബനേന ചുപത്ഥദ്ധാ, അഞ്ഞാസമതിമഞ്ഞിഹം.

൭൩. ‘‘വിഭൂസേത്വാ ഇമം കായം, സുചിത്തം ബാലലാപനം;

അട്ഠാസിം വേസിദ്വാരമ്ഹി, ലുദ്ദോ പാസമിവോഡ്ഡിയ.

൭൪. ‘‘പിലന്ധനം വിദംസേന്തീ, ഗുയ്ഹം പകാസികം ബഹും;

അകാസിം വിവിധം മായം, ഉജ്ജഗ്ഘന്തീ ബഹും ജനം.

൭൫. ‘‘സാജ്ജ പിണ്ഡം ചരിത്വാന, മുണ്ഡാ സങ്ഘാടിപാരുതാ;

നിസിന്നാ രുക്ഖമൂലമ്ഹി, അവിതക്കസ്സ ലാഭിനീ.

൭൬. ‘‘സബ്ബേ യോഗാ സമുച്ഛിന്നാ, യേ ദിബ്ബാ യേ ച മാനുസാ;

ഖേപേത്വാ ആസവേ സബ്ബേ, സീതിഭൂതാമ്ഹി നിബ്ബുതാ’’തി.

… വിമലാ പുരാണഗണികാ ഥേരീ….

൩. സീഹാഥേരീഗാഥാ

൭൭. ‘‘അയോനിസോ മനസികാരാ, കാമരാഗേന അട്ടിതാ;

അഹോസിം ഉദ്ധതാ പുബ്ബേ, ചിത്തേ അവസവത്തിനീ.

൭൮. ‘‘പരിയുട്ഠിതാ ക്ലേസേഹി, സുഭസഞ്ഞാനുവത്തിനീ;

സമം ചിത്തസ്സ ന ലഭിം, രാഗചിത്തവസാനുഗാ.

൭൯. ‘‘കിസാ പണ്ഡു വിവണ്ണാ ച, സത്ത വസ്സാനി ചാരിഹം;

നാഹം ദിവാ വാ രത്തിം വാ, സുഖം വിന്ദിം സുദുക്ഖിതാ.

൮൦. ‘‘തതോ രജ്ജും ഗഹേത്വാന, പാവിസിം വനമന്തരം;

വരം മേ ഇധ ഉബ്ബന്ധം, യഞ്ച ഹീനം പുനാചരേ.

൮൧. ‘‘ദള്ഹപാസം [ദള്ഹം പാസം (സീ.)] കരിത്വാന, രുക്ഖസാഖായ ബന്ധിയ;

പക്ഖിപിം പാസം ഗീവായം, അഥ ചിത്തം വിമുച്ചി മേ’’തി.

… സീഹാ ഥേരീ….

൪. സുന്ദരീനന്ദാഥേരീഗാഥാ

൮൨. ‘‘ആതുരം അസുചിം പൂതിം, പസ്സ നന്ദേ സമുസ്സയം;

അസുഭായ ചിത്തം ഭാവേഹി, ഏകഗ്ഗം സുസമാഹിതം.

൮൩. ‘‘യഥാ ഇദം തഥാ ഏതം, യഥാ ഏതം തഥാ ഇദം;

ദുഗ്ഗന്ധം പൂതികം വാതി, ബാലാനം അഭിനന്ദിതം.

൮൪. ‘‘ഏവമേതം അവേക്ഖന്തീ, രത്തിന്ദിവമതന്ദിതാ;

തതോ സകായ പഞ്ഞായ, അഭിനിബ്ബിജ്ഝ [അഭിനിബ്ബിജ്ജ (സീ. സ്യാ.)] ദക്ഖിസം.

൮൫. ‘‘തസ്സാ മേ അപ്പമത്തായ, വിചിനന്തിയാ യോനിസോ;

യഥാഭൂതം അയം കായോ, ദിട്ഠോ സന്തരബാഹിരോ.

൮൬. ‘‘അഥ നിബ്ബിന്ദഹം കായേ, അജ്ഝത്തഞ്ച വിരജ്ജഹം;

അപ്പമത്താ വിസംയുത്താ, ഉപസന്താമ്ഹി നിബ്ബുതാ’’തി.

… സുന്ദരീനന്ദാ ഥേരീ….

൫. നന്ദുത്തരാഥേരീഗാഥാ

൮൭. ‘‘അഗ്ഗിം ചന്ദഞ്ച സൂരിയഞ്ച, ദേവതാ ച നമസ്സിഹം;

നദീതിത്ഥാനി ഗന്ത്വാന, ഉദകം ഓരുഹാമിഹം.

൮൮. ‘‘ബഹൂവതസമാദാനാ, അഡ്ഢം സീസസ്സ ഓലിഖിം;

ഛമായ സേയ്യം കപ്പേമി, രത്തിം ഭത്തം ന ഭുഞ്ജഹം.

൮൯. ‘‘വിഭൂസാമണ്ഡനരതാ, ന്ഹാപനുച്ഛാദനേഹി ച;

ഉപകാസിം ഇമം കായം, കാമരാഗേന അട്ടിതാ.

൯൦. ‘‘തതോ സദ്ധം ലഭിത്വാന, പബ്ബജിം അനഗാരിയം;

ദിസ്വാ കായം യഥാഭൂതം, കാമരാഗോ സമൂഹതോ.

൯൧. ‘‘സബ്ബേ ഭവാ സമുച്ഛിന്നാ, ഇച്ഛാ ച പത്ഥനാപി ച;

സബ്ബയോഗവിസംയുത്താ, സന്തിം പാപുണി ചേതസോ’’തി.

… നന്ദുത്തരാ ഥേരീ….

൬. മിത്താകാളീഥേരീഗാഥാ

൯൨. ‘‘സദ്ധായ പബ്ബജിത്വാന, അഗാരസ്മാനഗാരിയം;

വിചരിംഹം തേന തേന, ലാഭസക്കാരഉസ്സുകാ.

൯൩. ‘‘രിഞ്ചിത്വാ പരമം അത്ഥം, ഹീനമത്ഥം അസേവിഹം;

കിലേസാനം വസം ഗന്ത്വാ, സാമഞ്ഞത്ഥം ന ബുജ്ഝിഹം.

൯൪. ‘‘തസ്സാ മേ അഹു സംവേഗോ, നിസിന്നായ വിഹാരകേ;

ഉമ്മഗ്ഗപടിപന്നാമ്ഹി, തണ്ഹായ വസമാഗതാ.

൯൫. ‘‘അപ്പകം ജീവിതം മയ്ഹം, ജരാ ബ്യാധി ച മദ്ദതി;

പുരായം ഭിജ്ജതി [ജരായ ഭിജ്ജതേ (സീ.)] കായോ, ന മേ കാലോ പമജ്ജിതും.

൯൬. ‘‘യഥാഭൂതമവേക്ഖന്തീ, ഖന്ധാനം ഉദയബ്ബയം;

വിമുത്തചിത്താ ഉട്ഠാസിം, കതം ബുദ്ധസ്സ സാസന’’ന്തി.

… മിത്താ കാളീ ഥേരീ….

൭. സകുലാഥേരീഗാഥാ

൯൭. ‘‘അഗാരസ്മിം വസന്തീഹം, ധമ്മം സുത്വാന ഭിക്ഖുനോ;

അദ്ദസം വിരജം ധമ്മം, നിബ്ബാനം പദമച്ചുതം.

൯൮. ‘‘സാഹം പുത്തം ധീതരഞ്ച, ധനധഞ്ഞഞ്ച ഛഡ്ഡിയ;

കേസേ ഛേദാപയിത്വാന, പബ്ബജിം അനഗാരിയം.

൯൯. ‘‘സിക്ഖമാനാ അഹം സന്തീ, ഭാവേന്തീ മഗ്ഗമഞ്ജസം;

പഹാസിം രാഗദോസഞ്ച, തദേകട്ഠേ ച ആസവേ.

൧൦൦. ‘‘ഭിക്ഖുനീ ഉപസമ്പജ്ജ, പുബ്ബജാതിമനുസ്സരിം;

ദിബ്ബചക്ഖു വിസോധിതം [വിസോധിതം ദിബ്ബചക്ഖു (സീ.)], വിമലം സാധുഭാവിതം.

൧൦൧. ‘‘സങ്ഖാരേ പരതോ ദിസ്വാ, ഹേതുജാതേ പലോകിതേ [പലോകിനേ (ക.)];

പഹാസിം ആസവേ സബ്ബേ, സീതിഭൂതാമ്ഹി നിബ്ബുതാ’’തി.

… സകുലാ ഥേരീ….

൮. സോണാഥേരീഗാഥാ

൧൦൨. ‘‘ദസ പുത്തേ വിജായിത്വാ, അസ്മിം രൂപസമുസ്സയേ;

തതോഹം ദുബ്ബലാ ജിണ്ണാ, ഭിക്ഖുനിം ഉപസങ്കമിം.

൧൦൩. ‘‘സാ മേ ധമ്മമദേസേസി, ഖന്ധായതനധാതുയോ;

തസ്സാ ധമ്മം സുണിത്വാന, കേസേ ഛേത്വാന പബ്ബജിം.

൧൦൪. ‘‘തസ്സാ മേ സിക്ഖമാനായ, ദിബ്ബചക്ഖു വിസോധിതം;

പുബ്ബേനിവാസം ജാനാമി, യത്ഥ മേ വുസിതം പുരേ.

൧൦൫. ‘‘അനിമിത്തഞ്ച ഭാവേമി, ഏകഗ്ഗാ സുസമാഹിതാ;

അനന്തരാവിമോക്ഖാസിം, അനുപാദായ നിബ്ബുതാ.

൧൦൬. ‘‘പഞ്ചക്ഖന്ധാ പരിഞ്ഞാതാ, തിട്ഠന്തി ഛിന്നമൂലകാ;

ധി തവത്ഥു ജരേ ജമ്മേ, നത്ഥി ദാനി പുനബ്ഭവോ’’തി.

… സോണാ ഥേരീ….

൯. ഭദ്ദാകുണ്ഡലകേസാഥേരീഗാഥാ

൧൦൭. ‘‘ലൂനകേസീ പങ്കധരീ, ഏകസാടീ പുരേ ചരിം;

അവജ്ജേ വജ്ജമതിനീ, വജ്ജേ ചാവജ്ജദസ്സിനീ.

൧൦൮. ‘‘ദിവാവിഹാരാ നിക്ഖമ്മ, ഗിജ്ഝകൂടമ്ഹി പബ്ബതേ;

അദ്ദസം വിരജം ബുദ്ധം, ഭിക്ഖുസങ്ഘപുരക്ഖതം.

൧൦൯. ‘‘നിഹച്ച ജാണും വന്ദിത്വാ, സമ്മുഖാ അഞ്ജലിം അകം;

‘ഏഹി ഭദ്ദേ’തി മം അവച, സാ മേ ആസൂപസമ്പദാ.

൧൧൦. ‘‘ചിണ്ണാ അങ്ഗാ ച മഗധാ, വജ്ജീ കാസീ ച കോസലാ;

അനണാ പണ്ണാസവസ്സാനി, രട്ഠപിണ്ഡം അഭുഞ്ജഹം.

൧൧൧. ‘‘പുഞ്ഞം വത പസവി ബഹും, സപ്പഞ്ഞോ വതായം ഉപാസകോ;

യോ ഭദ്ദായ ചീവരം അദാസി, വിപ്പമുത്തായ സബ്ബഗന്ഥേഹീ’’തി.

… ഭദ്ദാ കുണ്ഡലകേസാ ഥേരീ….

൧൦. പടാചാരാഥേരീഗാഥാ

൧൧൨. ‘‘നങ്ഗലേഹി കസം ഖേത്തം, ബീജാനി പവപം ഛമാ;

പുത്തദാരാനി പോസേന്താ, ധനം വിന്ദന്തി മാണവാ.

൧൧൩. ‘‘കിമഹം സീലസമ്പന്നാ, സത്ഥുസാസനകാരികാ;

നിബ്ബാനം നാധിഗച്ഛാമി, അകുസീതാ അനുദ്ധതാ.

൧൧൪. ‘‘പാദേ പക്ഖാലയിത്വാന, ഉദകേസു കരോമഹം;

പാദോദകഞ്ച ദിസ്വാന, ഥലതോ നിന്നമാഗതം.

൧൧൫. ‘‘തതോ ചിത്തം സമാധേസിം, അസ്സം ഭദ്രംവജാനിയം;

തതോ ദീപം ഗഹേത്വാന, വിഹാരം പാവിസിം അഹം;

സേയ്യം ഓലോകയിത്വാന, മഞ്ചകമ്ഹി ഉപാവിസിം.

൧൧൬. ‘‘തതോ സൂചിം ഗഹേത്വാന, വട്ടിം ഓകസ്സയാമഹം;

പദീപസ്സേവ നിബ്ബാനം, വിമോക്ഖോ അഹു ചേതസോ’’തി.

… പടാചാരാ ഥേരീ….

൧൧. തിംസമത്താഥേരീഗാഥാ

൧൧൭. ‘‘‘മുസലാനി ഗഹേത്വാന, ധഞ്ഞം കോട്ടേന്തി മാണവാ [മാനവാ (സീ.)];

പുത്തദാരാനി പോസേന്താ, ധനം വിന്ദന്തി മാണവാ.

൧൧൮. ‘‘‘കരോഥ ബുദ്ധസാസനം, യം കത്വാ നാനുതപ്പതി;

ഖിപ്പം പാദാനി ധോവിത്വാ, ഏകമന്തേ നിസീദഥ;

ചേതോസമഥമനുയുത്താ, കരോഥ ബുദ്ധസാസനം’.

൧൧൯. ‘‘തസ്സാ താ [തം (സീ.)] വചനം സുത്വാ, പടാചാരായ സാസനം;

പാദേ പക്ഖാലയിത്വാന, ഏകമന്തം ഉപാവിസും;

ചേതോസമഥമനുയുത്താ, അകംസു ബുദ്ധസാസനം.

൧൨൦. ‘‘രത്തിയാ പുരിമേ യാമേ, പുബ്ബജാതിമനുസ്സരും;

രത്തിയാ മജ്ഝിമേ യാമേ, ദിബ്ബചക്ഖും വിസോധയും;

രത്തിയാ പച്ഛിമേ യാമേ, തമോഖന്ധം പദാലയും.

൧൨൧. ‘‘ഉട്ഠായ പാദേ വന്ദിംസു, ‘കതാ തേ അനുസാസനീ;

ഇന്ദംവ ദേവാ തിദസാ, സങ്ഗാമേ അപരാജിതം;

പുരക്ഖത്വാ വിഹസ്സാമ [വിഹരാമ (സീ.), വിഹരിസ്സാമ (സ്യാ.)], തേവിജ്ജാമ്ഹ അനാസവാ’’’തി.

ഇത്ഥം സുദം തിംസമത്താ ഥേരീ ഭിക്ഖുനിയോ പടാചാരായ സന്തികേ അഞ്ഞം ബ്യാകരിംസൂതി.

൧൨. ചന്ദാഥേരീഗാഥാ

൧൨൨. ‘‘ദുഗ്ഗതാഹം പുരേ ആസിം, വിധവാ ച അപുത്തികാ;

വിനാ മിത്തേഹി ഞാതീഹി, ഭത്തചോളസ്സ നാധിഗം.

൧൨൩. ‘‘പത്തം ദണ്ഡഞ്ച ഗണ്ഹിത്വാ, ഭിക്ഖമാനാ കുലാ കുലം;

സീതുണ്ഹേന ച ഡയ്ഹന്തീ, സത്ത വസ്സാനി ചാരിഹം.

൧൨൪. ‘‘ഭിക്ഖുനിം പുന ദിസ്വാന, അന്നപാനസ്സ ലാഭിനിം;

ഉപസങ്കമ്മ അവോചം [അവോചിം (ക.)], ‘പബ്ബജ്ജം അനഗാരിയം’.

൧൨൫. ‘‘സാ ച മം അനുകമ്പായ, പബ്ബാജേസി പടാചാരാ;

തതോ മം ഓവദിത്വാന, പരമത്ഥേ നിയോജയി.

൧൨൬. ‘‘തസ്സാഹം വചനം സുത്വാ, അകാസിം അനുസാസനിം;

അമോഘോ അയ്യായോവാദോ, തേവിജ്ജാമ്ഹി അനാസവാ’’തി.