൧൧. കലഹവിവാദസുത്തം
൮൬൮. ‘‘കുതോപഹൂതാ കലഹാ വിവാദാ, പരിദേവസോകാ സഹമച്ഛരാ ച;
മാനാതിമാനാ സഹപേസുണാ ച, കുതോപഹൂതാ തേ തദിങ്ഘ ബ്രൂഹി’’.
൮൬൯. ‘‘പിയപ്പഹൂതാ കലഹാ വിവാദാ,
പരിദേവസോകാ സഹമച്ഛരാ ച;
മാനാതിമാനാ സഹപേസുണാ ച,
മച്ഛേരയുത്താ കലഹാ വിവാദാ;
വിവാദജാതേസു ച പേസുണാനി’’.
൮൭൦. ‘‘പിയാ സു [പിയാനു (സ്യാ.), പിയസ്സു (ക.)] ലോകസ്മിം കുതോനിദാനാ, യേ ചാപി [യേ വാപി (സീ. സ്യാ. പീ.)] ലോഭാ വിചരന്തി ലോകേ;
ആസാ ച നിട്ഠാ ച കുതോനിദാനാ, യേ സമ്പരായായ നരസ്സ ഹോന്തി’’.
൮൭൧. ‘‘ഛന്ദാനിദാനാനി പിയാനി ലോകേ, യേ ചാപി ലോഭാ വിചരന്തി ലോകേ;
ആസാ ച നിട്ഠാ ച ഇതോനിദാനാ, യേ സമ്പരായായ നരസ്സ ഹോന്തി’’.
൮൭൨. ‘‘ഛന്ദോ നു ലോകസ്മിം കുതോനിദാനോ, വിനിച്ഛയാ ചാപി [വാപി (സീ. സ്യാ. പീ.)] കുതോപഹൂതാ;
കോധോ മോസവജ്ജഞ്ച കഥംകഥാ ച, യേ വാപി ധമ്മാ സമണേന വുത്താ’’.
൮൭൩. ‘‘സാതം അസാതന്തി യമാഹു ലോകേ, തമൂപനിസ്സായ പഹോതി ഛന്ദോ;
രൂപേസു ദിസ്വാ വിഭവം ഭവഞ്ച, വിനിച്ഛയം കുബ്ബതി [കുരുതേ (ബഹൂസു)] ജന്തു ലോകേ.
൮൭൪. ‘‘കോധോ മോസവജ്ജഞ്ച കഥംകഥാ ച, ഏതേപി ധമ്മാ ദ്വയമേവ സന്തേ;
കഥംകഥീ ഞാണപഥായ സിക്ഖേ, ഞത്വാ പവുത്താ സമണേന ധമ്മാ’’.
൮൭൫. ‘‘സാതം അസാതഞ്ച കുതോനിദാനാ, കിസ്മിം അസന്തേ ന ഭവന്തി ഹേതേ;
വിഭവം ഭവഞ്ചാപി യമേതമത്ഥം, ഏതം മേ പബ്രൂഹി യതോനിദാനം’’.
൮൭൬. ‘‘ഫസ്സനിദാനം സാതം അസാതം, ഫസ്സേ അസന്തേ ന ഭവന്തി ഹേതേ;
വിഭവം ഭവഞ്ചാപി യമേതമത്ഥം, ഏതം തേ പബ്രൂമി ഇതോനിദാനം’’.
൮൭൭. ‘‘ഫസ്സോ നു ലോകസ്മി കുതോനിദാനോ, പരിഗ്ഗഹാ ചാപി കുതോപഹൂതാ;
കിസ്മിം അസന്തേ ന മമത്തമത്ഥി, കിസ്മിം വിഭൂതേ ന ഫുസന്തി ഫസ്സാ’’.
൮൭൮. ‘‘നാമഞ്ച രൂപഞ്ച പടിച്ച ഫസ്സോ, ഇച്ഛാനിദാനാനി പരിഗ്ഗഹാനി;
ഇച്ഛായസന്ത്യാ ന മമത്തമത്ഥി, രൂപേ വിഭൂതേ ന ഫുസന്തി ഫസ്സാ’’.
൮൭൯. ‘‘കഥംസമേതസ്സ വിഭോതി രൂപം, സുഖം ദുഖഞ്ചാപി [ദുഖം വാപി (സീ. സ്യാ.)] കഥം വിഭോതി;
ഏതം മേ പബ്രൂഹി യഥാ വിഭോതി, തം ജാനിയാമാതി [ജാനിസ്സാമാതി (സീ. ക.)] മേ മനോ അഹു’’.
൮൮൦. ‘‘ന സഞ്ഞസഞ്ഞീ ന വിസഞ്ഞസഞ്ഞീ, നോപി അസഞ്ഞീ ന വിഭൂതസഞ്ഞീ;
ഏവംസമേതസ്സ വിഭോതി രൂപം, സഞ്ഞാനിദാനാ ഹി പപഞ്ചസങ്ഖാ’’.
൮൮൧. ‘‘യം തം അപുച്ഛിമ്ഹ അകിത്തയീ നോ,
അഞ്ഞം തം പുച്ഛാമ തദിങ്ഘ ബ്രൂഹി;
ഏത്താവതഗ്ഗം നു [നോ (സീ. സ്യാ.)] വദന്തി ഹേകേ,
യക്ഖസ്സ സുദ്ധിം ഇധ പണ്ഡിതാസേ;
ഉദാഹു അഞ്ഞമ്പി വദന്തി ഏത്തോ.
൮൮൨. ‘‘ഏത്താവതഗ്ഗമ്പി വദന്തി ഹേകേ, യക്ഖസ്സ സുദ്ധിം ഇധ പണ്ഡിതാസേ;
തേസം പനേകേ സമയം വദന്തി, അനുപാദിസേസേ കുസലാ വദാനാ.
൮൮൩. ‘‘ഏതേ ച ഞത്വാ ഉപനിസ്സിതാതി, ഞത്വാ മുനീ നിസ്സയേ സോ വിമംസീ;
ഞത്വാ വിമുത്തോ ന വിവാദമേതി, ഭവാഭവായ ന സമേതി ധീരോ’’തി.
കലഹവിവാദസുത്തം ഏകാദസമം നിട്ഠിതം.