൫. ഭവന്തസങ്ഖാരജായമാനപഞ്ഹോ

൫. രാജാ ആഹ ‘‘ഭന്തേ നാഗസേന, അത്ഥി കേചി സങ്ഖാരാ, യേ അഭവന്താ ജായന്തീ’’തി? ‘‘നത്ഥി, മഹാരാജ, കേചി സങ്ഖാരാ, യേ അഭവന്താ ജായന്തി, ഭവന്താ യേവ ഖോ, മഹാരാജ, സങ്ഖാരാ ജായന്തീ’’തി.

‘‘ഓപമ്മം കരോഹീ’’തി. ‘‘തം കിം മഞ്ഞസി, മഹാരാജ, ഇദം ഗേഹം അഭവന്തം ജാതം, യത്ഥ ത്വം നിസിന്നോസീ’’തി? ‘‘നത്ഥി കിഞ്ചി, ഭന്തേ, ഇധ അഭവന്തം ജാതം, ഭവന്തം യേവ ജാതം, ഇമാനി ഖോ, ഭന്തേ, ദാരൂനി വനേ അഹേസും, അയഞ്ച മത്തികാ പഥവിയം അഹോസി, ഇത്ഥീനഞ്ച പുരിസാനഞ്ച തജ്ജേന വായാമേന ഏവമിദം ഗേഹം നിബ്ബത്ത’’ന്തി. ‘‘ഏവമേവ ഖോ, മഹാരാജ, നത്ഥി കേചി സങ്ഖാരാ, യേ അഭവന്താ ജായന്തി, ഭവന്താ യേവ സങ്ഖാരാ ജായന്തീ’’തി.

‘‘ഭിയ്യോ ഓപമ്മം കരോഹീ’’തി. ‘‘യഥാ, മഹാരാജ, യേ കേചി ബീജഗാമഭൂതഗാമാ പഥവിയം നിക്ഖിത്താ അനുപുബ്ബേന വുഡ്ഢിം വിരൂള്ഹിം വേപുല്ലം ആപജ്ജമാനാ പുപ്ഫാനി ച ഫലാനി ച ദദേയ്യും, ന തേ രുക്ഖാ അഭവന്താ ജാതാ, ഭവന്താ യേവ തേ രുക്ഖാ ജാതാ. ഏവമേവ ഖോ, മഹാരാജ, നത്ഥി കേചി സങ്ഖാരാ, യേ അഭവന്താ ജായന്തി, ഭവന്താ യേവ തേ സങ്ഖാരാ ജായന്തീ’’തി.

‘‘ഭിയ്യോ ഓപമ്മം കരോഹീ’’തി. ‘‘യഥാ, മഹാരാജ, കുമ്ഭകാരോ പഥവിയാ മത്തികം ഉദ്ധരിത്വാ നാനാഭാജനാനി കരോതി, ന താനി ഭാജനാനി അഭവന്താനി ജാതാനി, ഭവന്താനി യേവ ജാതാനി. ഏവമേവ ഖോ, മഹാരാജ, നത്ഥി കേചി സങ്ഖാരാ, യേ അഭവന്താ ജായന്തി, ഭവന്താ യേവ സങ്ഖാരാ ജായന്തീ’’തി.

‘‘ഭിയ്യോ ഓപമ്മം കരോഹീ’’തി. ‘‘യഥാ, മഹാരാജ, വീണായ പത്തം ന സിയാ, ചമ്മം ന സിയാ, ദോണി ന സിയാ, ദണ്ഡോ ന സിയാ, ഉപവീണോ ന സിയാ, തന്തിയോ ന സിയും, കോണോ ന സിയാ, പുരിസസ്സ ച തജ്ജോ വായാമോ ന സിയാ, ജായേയ്യ സദ്ദോ’’തി? ‘‘ന ഹി ഭന്തേ’’തി. ‘‘യതോ ച ഖോ, മഹാരാജ, വീണായ പത്തം സിയാ, ചമ്മം സിയാ, ദോണി സിയാ, ദണ്ഡോ സിയാ, ഉപവീണോ സിയാ, തന്തിയോ സിയും, കോണോ സിയാ, പുരിസസ്സ ച തജ്ജോ വായാമോ സിയാ, ജായേയ്യ സദ്ദോ’’തി? ‘‘ആമ, ഭന്തേ, ജായേയ്യാ’’തി. ‘‘ഏവമേവ ഖോ, മഹാരാജ, നത്ഥി കേചി സങ്ഖാരാ, യേ അഭവന്താ ജായന്തി, ഭവന്താ യേവ ഖോ സങ്ഖാരാ ജായന്തീ’’തി.

‘‘ഭിയ്യോ ഓപമ്മം കരോഹീ’’തി. ‘‘യഥാ, മഹാരാജ, അരണി ന സിയാ, അരണിപോതകോ ന സിയാ, അരണിയോത്തകം ന സിയാ, ഉത്തരാരണി ന സിയാ, ചോളകം ന സിയാ, പുരിസസ്സ ച തജ്ജോ വായാമോ ന സിയാ, ജായേയ്യ സോ അഗ്ഗീ’’തി? ‘‘ന ഹി ഭന്തേ’’തി. ‘‘യതോ ച ഖോ, മഹാരാജ, അരണി സിയാ, അരണിപോതകോ സിയാ, അരണിയോത്തകം സിയാ, ഉത്തരാരണി സിയാ, ചോളകം സിയാ, പുരിസസ്സ ച തജ്ജോ വായാമോ സിയാ, ജായേയ്യ സോ അഗ്ഗീ’’തി? ‘‘ആമ, ഭന്തേ, ജായേയ്യാ’’തി. ‘‘ഏവമേവ ഖോ, മഹാരാജ, നത്ഥി കേചി സങ്ഖാരാ, യേ അഭവന്താ ജായന്തി, ഭവന്താ യേവ ഖോ സങ്ഖാരാ ജായന്തീ’’തി.

‘‘ഭിയ്യോ ഓപമ്മം കരോഹീ’’തി. ‘‘യഥാ, മഹാരാജ, മണി ന സിയാ, ആതപോ ന സിയാ, ഗോമയം ന സിയാ, ജായേയ്യ സോ അഗ്ഗീ’’തി? ‘‘ന ഹി ഭന്തേ’’തി. ‘‘യതോ ച ഖോ, മഹാരാജ, മണി സിയാ, ആതപോ സിയാ, ഗോമയം സിയാ, ജായേയ്യ സോ അഗ്ഗീ’’തി? ‘‘ആമ, ഭന്തേ, ജായേയ്യാ’’തി. ‘‘ഏവമേവ ഖോ, മഹാരാജ, നത്ഥി കേചി സങ്ഖാരാ യേ അഭവന്താ ജായന്തി, ഭവന്താ യേവ ഖോ സങ്ഖാരാ ജായന്തീ’’തി.

‘‘ഭിയ്യോ ഓപമ്മം കരോഹീ’’തി. ‘‘യഥാ, മഹാരാജ, ആദാസോ ന സിയാ, ആഭാ ന സിയാ, മുഖം ന സിയാ, ജായേയ്യ അത്താ’’തി? ‘‘ന ഹി, ഭന്തേ’’തി. ‘‘യതോ ച ഖോ, മഹാരാജ, ആദാസോ സിയാ, ആഭാ സിയാ, മുഖം സിയാ, ജായേയ്യ അത്താ’’തി? ‘‘ആമ, ഭന്തേ, ജായേയ്യാ’’തി. ‘‘ഏവമേവ ഖോ, മഹാരാജ, നത്ഥി കേചി സങ്ഖാരാ, യേ അഭവന്താ ജായന്തി, ഭവന്താ യേവ ഖോ സങ്ഖാരാ ജായന്തീ’’തി.

‘‘കല്ലോസി, ഭന്തേ നാഗസേനാ’’തി.

ഭവന്തസങ്ഖാരജായമാനപഞ്ഹോ പഞ്ചമോ.