൧. അദ്ധാനമൂലപഞ്ഹോ
൧. രാജാ ആഹ ‘‘ഭന്തേ നാഗസേന, അതീതസ്സ അദ്ധാനസ്സ കിം മൂലം, അനാഗതസ്സ അദ്ധാനസ്സ കിം മൂലം, പച്ചുപ്പന്നസ്സ അദ്ധാനസ്സ കിം മൂല’’ന്തി? ‘‘അതീതസ്സ ച, മഹാരാജ, അദ്ധാനസ്സ അനാഗതസ്സ ച അദ്ധാനസ്സ പച്ചുപ്പന്നസ്സ ച അദ്ധാനസ്സ അവിജ്ജാ മൂലം. അവിജ്ജാപച്ചയാ സങ്ഖാരാ, സങ്ഖാരപച്ചയാ വിഞ്ഞാണം, വിഞ്ഞാണപച്ചയാ നാമരൂപം, നാമരൂപപച്ചയാ സളായതനം, സളായതനപച്ചയാ ഫസ്സോ, ഫസ്സപച്ചയാ വേദനാ, വേദനാപച്ചയാ തണ്ഹാ, തണ്ഹാപച്ചയാ ഉപാദാനം, ഉപാദാനപച്ചയാ ഭവോ, ഭവപച്ചയാ ജാതി, ജാതിപച്ചയാ ജരാമരണം സോകപരിദേവദുക്ഖദോമനസ്സുപായാസാ സമ്ഭവന്തി. ഏവമേതസ്സ കേവലസ്സ ദുക്ഖക്ഖന്ധസ്സ അദ്ധാനസ്സ [ദുക്ഖക്ഖന്ധസ്സ അദ്ധാനസ്സ (സീ.)] പുരിമാ കോടി ന പഞ്ഞായതീ’’തി.
‘‘കല്ലോസി, ഭന്തേ നാഗസേനാ’’തി.
അദ്ധാനമൂലപഞ്ഹോ പഠമോ.