൧൦. ഉപവാനത്ഥേരഅപദാനം

൧൨൨. ‘‘പദുമുത്തരോ നാമ ജിനോ, സബ്ബധമ്മാന പാരഗൂ;

ജലിത്വാ അഗ്ഗിക്ഖന്ധോവ, സമ്ബുദ്ധോ പരിനിബ്ബുതോ.

൧൨൩. ‘‘മഹാജനാ സമാഗമ്മ, പൂജയിത്വാ തഥാഗതം;

ചിതം കത്വാന സുഗതം, സരീരം അഭിരോപയും.

൧൨൪. ‘‘സരീരകിച്ചം കത്വാന, ധാതും തത്ഥ സമാനയും;

സദേവമനുസ്സാ സബ്ബേ, ബുദ്ധഥൂപം അകംസു തേ.

൧൨൫. ‘‘പഠമാ കഞ്ചനമയാ, ദുതിയാ ച മണിമയാ;

തതിയാ രൂപിയമയാ, ചതുത്ഥീ ഫലികാമയാ.

൧൨൬. ‘‘തത്ഥ പഞ്ചമികാ ചേവ [തത്ഥ പഞ്ചമികാ ചേതി (സീ.)], ലോഹിതങ്കമയാ അഹു;

ഛട്ഠാ മസാരഗല്ലസ്സ, സബ്ബം രതനമയൂപരി.

൧൨൭. ‘‘ജങ്ഘാ മണിമയാ ആസി, വേദികാ രതനാമയാ;

സബ്ബസോണ്ണമയോ ഥൂപോ, ഉദ്ധം യോജനമുഗ്ഗതോ.

൧൨൮. ‘‘ദേവാ തത്ഥ സമാഗന്ത്വാ, ഏകതോ മന്തയും തദാ;

‘മയമ്പി ഥൂപം കസ്സാമ, ലോകനാഥസ്സ താദിനോ.

൧൨൯. ‘‘‘ധാതു ആവേണികാ നത്ഥി, സരീരം ഏകപിണ്ഡിതം;

ഇമമ്ഹി ബുദ്ധഥൂപമ്ഹി, കസ്സാമ കഞ്ചുകം മയം’.

൧൩൦. ‘‘ദേവാ സത്തഹി രത്നേഹി, അഞ്ഞം വഡ്ഢേസും യോജനം;

ഥൂപോ ദ്വിയോജനുബ്ബേധോ, തിമിരം ബ്യപഹന്തി സോ.

൧൩൧. ‘‘നാഗാ തത്ഥ സമാഗന്ത്വാ, ഏകതോ മന്തയും തദാ;

‘മനുസ്സാ ചേവ ദേവാ ച, ബുദ്ധഥൂപം അകംസു തേ.

൧൩൨. ‘‘‘മാ നോ പമത്താ അസ്സുമ്ഹ, അപ്പമത്താ സദേവകാ;

മയമ്പി ഥൂപം കസ്സാമ, ലോകനാഥസ്സ താദിനോ’.

൧൩൩. ‘‘ഇന്ദനീലം മഹാനീലം, അഥോ ജോതിരസം മണിം;

ഏകതോ സന്നിപാതേത്വാ, ബുദ്ധഥൂപം അഛാദയും.

൧൩൪. ‘‘സബ്ബം മണിമയം ആസി, യാവതാ [താവതാ (ക.)] ബുദ്ധചേതിയം;

തിയോജനസമുബ്ബേധം, ആലോകകരണം തദാ.

൧൩൫. ‘‘ഗരുളാ ച സമാഗന്ത്വാ, ഏകതോ മന്തയും തദാ;

‘മനുസ്സാ ദേവനാഗാ ച, ബുദ്ധപൂജം അകംസു തേ.

൧൩൬. ‘‘‘മാ നോ പമത്താ അസ്സുമ്ഹ, അപ്പമത്താ സദേവകാ;

മയമ്പി ഥൂപം കസ്സാമ, ലോകനാഥസ്സ താദിനോ’.

൧൩൭. ‘‘സബ്ബം മണിമയം ഥൂപം, അകരും തേ ച കഞ്ചുകം;

യോജനം തേപി വഡ്ഢേസും, ആയതം ബുദ്ധചേതിയം.

൧൩൮. ‘‘ചതുയോജനമുബ്ബേധോ, ബുദ്ധഥൂപോ വിരോചതി;

ഓഭാസേതി ദിസാ സബ്ബാ, സതരംസീവ ഉഗ്ഗതോ.

൧൩൯. ‘‘കുമ്ഭണ്ഡാ ച സമാഗന്ത്വാ, ഏകതോ മന്തയും തദാ;

‘മനുസ്സാ ചേവ ദേവാ ച, നാഗാ ച ഗരുളാ തഥാ.

൧൪൦. ‘‘‘പച്ചേകം ബുദ്ധസേട്ഠസ്സ, അകംസു ഥൂപമുത്തമം;

മാ നോ പമത്താ അസ്സുമ്ഹ, അപ്പമത്താ സദേവകാ.

൧൪൧. ‘‘‘മയമ്പി ഥൂപം കസ്സാമ, ലോകനാഥസ്സ താദിനോ;

രതനേഹി ഛാദേസ്സാമ, ആയതം ബുദ്ധചേതിയം’.

൧൪൨. ‘‘യോജനം തേപി വഡ്ഢേസും, ആയതം ബുദ്ധചേതിയം;

പഞ്ചയോജനമുബ്ബേധോ, ഥൂപോ ഓഭാസതേ തദാ.

൧൪൩. ‘‘യക്ഖാ തത്ഥ സമാഗന്ത്വാ, ഏകതോ മന്തയും തദാ;

‘മനുസ്സാ ദേവനാഗാ ച, ഗരുളാ ച കുമ്ഭണ്ഡകാ.

൧൪൪. ‘‘‘പച്ചേകം ബുദ്ധസേട്ഠസ്സ, അകംസു ഥൂപമുത്തമം;

മാ നോ പമത്താ അസ്സുമ്ഹ, അപ്പമത്താ സദേവകാ.

൧൪൫. ‘‘‘മയമ്പി ഥൂപം കസ്സാമ, ലോകനാഥസ്സ താദിനോ;

ഫലികാ ഛാദയിസ്സാമ, ആയതം ബുദ്ധചേതിയം’.

൧൪൬. ‘‘യോജനം തേപി വഡ്ഢേസും, ആയതം ബുദ്ധചേതിയം;

ഛയോജനികമുബ്ബേധോ, ഥൂപോ ഓഭാസതേ തദാ.

൧൪൭. ‘‘ഗന്ധബ്ബാ ച സമാഗന്ത്വാ, ഏകതോ മന്തയും തദാ;

‘മനുജാ ദേവതാ നാഗാ, കുമ്ഭണ്ഡാ ഗരുളാ തഥാ [കുമ്ഭണ്ഡാ ച യക്ഖാ തഥാ (സീ.)].

൧൪൮. ‘‘‘സബ്ബേ അകംസു ബുദ്ധഥൂപം, മയമേത്ഥ അകാരകാ;

മയമ്പി ഥൂപം കസ്സാമ, ലോകനാഥസ്സ താദിനോ’.

൧൪൯. ‘‘വേദിയോ സത്ത കത്വാന, ധജം ഛത്തം അകംസു തേ;

സബ്ബസോണ്ണമയം ഥൂപം, ഗന്ധബ്ബാ കാരയും തദാ.

൧൫൦. ‘‘സത്തയോജനമുബ്ബേധോ, ഥൂപോ ഓഭാസതേ തദാ;

രത്തിന്ദിവാ ന ഞായന്തി, ആലോകോ ഹോതി സബ്ബദാ.

൧൫൧. ‘‘അഭിഭോന്തി ന തസ്സാഭാ, ചന്ദസൂരാ സതാരകാ;

സമന്താ യോജനസതേ, പദീപോപി ന പജ്ജലി.

൧൫൨. ‘‘തേന കാലേന യേ കേചി, ഥൂപം പൂജേന്തി മാനുസാ;

ന തേ ഥൂപം ആരുഹന്തി, അമ്ബരേ ഉക്ഖിപന്തി തേ.

൧൫൩. ‘‘ദേവേഹി ഠപിതോ യക്ഖോ, അഭിസമ്മതനാമകോ;

ധജം വാ പുപ്ഫദാമം വാ, അഭിരോപേതി ഉത്തരിം.

൧൫൪. ‘‘ന തേ പസ്സന്തി തം യക്ഖം, ദാമം പസ്സന്തി ഗച്ഛതോ;

ഏവം പസ്സിത്വാ ഗച്ഛന്താ, സബ്ബേ ഗച്ഛന്തി സുഗ്ഗതിം.

൧൫൫. ‘‘വിരുദ്ധാ യേ പാവചനേ, പസന്നാ യേ ച സാസനേ;

പാടിഹീരം ദട്ഠുകാമാ, ഥൂപം പൂജേന്തി മാനുസാ.

൧൫൬. ‘‘നഗരേ ഹംസവതിയാ, അഹോസിം ഭതകോ തദാ;

ആമോദിതം ജനം ദിസ്വാ, ഏവം ചിന്തേസഹം തദാ.

൧൫൭. ‘‘‘ഉളാരോ ഭഗവാ നേസോ, യസ്സ ധാതുഘരേ ദിസം;

ഇമാ ച ജനതാ തുട്ഠാ, കാരം കുബ്ബം ന തപ്പരേ.

൧൫൮. ‘‘‘അഹമ്പി കാരം കസ്സാമി, ലോകനാഥസ്സ താദിനോ;

തസ്സ ധമ്മേസു ദായാദോ, ഭവിസ്സാമി അനാഗതേ’.

൧൫൯. ‘‘സുധോതം രജകേനാഹം, ഉത്തരേയ്യം പടം മമ;

വേളഗ്ഗേ ആലഗ്ഗേത്വാന, ധജം ഉക്ഖിപിമമ്ബരേ.

൧൬൦. ‘‘അഭിസമ്മതകോ ഗയ്ഹ, അമ്ബരേ ഹാസി മേ ധജം;

വാതേരിതം ധജം ദിസ്വാ, ഭിയ്യോ ഹാസം ജനേസഹം.

൧൬൧. ‘‘തത്ഥ ചിത്തം പസാദേത്വാ, സമണം ഉപസങ്കമിം;

തം ഭിക്ഖും അഭിവാദേത്വാ, വിപാകം പുച്ഛഹം ധജേ.

൧൬൨. ‘‘സോ മേ കഥേസി ആനന്ദീ, പീതിസഞ്ജനനം മമ;

‘തസ്സ ധജസ്സ വിപാകം, അനുഭോസ്സസി സബ്ബദാ.

൧൬൩. ‘‘‘ഹത്ഥിഅസ്സരഥാപത്തീ, സേനാ ച ചതുരങ്ഗിനീ;

പരിവാരേസ്സന്തി തം നിച്ചം, ധജദാനസ്സിദം ഫലം.

൧൬൪. ‘‘‘സട്ഠിതുരിയസഹസ്സാനി, ഭേരിയോ സമലങ്കതാ;

പരിവാരേസ്സന്തി തം നിച്ചം, ധജദാനസ്സിദം ഫലം.

൧൬൫. ‘‘‘ഛളസീതിസഹസ്സാനി, നാരിയോ സമലങ്കതാ;

വിചിത്തവത്ഥാഭരണാ, ആമുക്കമണികുണ്ഡലാ.

൧൬൬. ‘‘‘ആളാരപമ്ഹാ ഹസുലാ, സുസഞ്ഞാ [സുത്ഥനാ (സീ.) അപ. ഥേര ൨.൪൮.൧൯ മണിപൂജകത്ഥേരാപദാനേപി] തനുമജ്ഝിമാ;

പരിവാരേസ്സന്തി തം നിച്ചം, ധജദാനസ്സിദം ഫലം.

൧൬൭. ‘‘‘തിംസകപ്പസഹസ്സാനി, ദേവലോകേ രമിസ്സസി;

അസീതിക്ഖത്തും ദേവിന്ദോ, ദേവരജ്ജം കരിസ്സസി.

൧൬൮. ‘‘‘സഹസ്സക്ഖത്തും രാജാ ച, ചക്കവത്തീ ഭവിസ്സതി;

പദേസരജ്ജം വിപുലം, ഗണനാതോ അസങ്ഖിയം.

൧൬൯. ‘‘‘കപ്പസതസഹസ്സമ്ഹി, ഓക്കാകകുലസമ്ഭവോ;

ഗോതമോ നാമ ഗോത്തേന, സത്ഥാ ലോകേ ഭവിസ്സതി.

൧൭൦. ‘‘‘ദേവലോകാ ചവിത്വാന, സുക്കമൂലേന ചോദിതോ;

പുഞ്ഞകമ്മേന സഞ്ഞുത്തോ, ബ്രഹ്മബന്ധു ഭവിസ്സസി.

൧൭൧. ‘‘‘അസീതികോടിം ഛഡ്ഡേത്വാ, ദാസേ കമ്മകരേ ബഹൂ;

ഗോതമസ്സ ഭഗവതോ, സാസനേ പബ്ബജിസ്സസി.

൧൭൨. ‘‘‘ആരാധയിത്വാ സമ്ബുദ്ധം, ഗോതമം സക്യപുങ്ഗവം;

ഉപവാനോതി നാമേന, ഹേസ്സസി സത്ഥു സാവകോ’.

൧൭൩. ‘‘സതസഹസ്സേ കതം കമ്മം, ഫലം ദസ്സേസി മേ ഇധ;

സുമുത്തോ സരവേഗോവ, കിലേസേ ഝാപയിം [കിലേസാ ഝാപിതാ (സീ.)] മമ.

൧൭൪. ‘‘ചക്കവത്തിസ്സ സന്തസ്സ, ചാതുദ്ദീപിസ്സരസ്സ മേ;

തീണി യോജനാനി സാമന്താ, ഉസ്സീയന്തി ധജാ സദാ.

൧൭൫. ‘‘സതസഹസ്സിതോ കപ്പേ, യം കമ്മമകരിം തദാ;

ദുഗ്ഗതിം നാഭിജാനാമി, ധജദാനസ്സിദം ഫലം.

൧൭൬. ‘‘കിലേസാ ഝാപിതാ മയ്ഹം…പേ… വിഹരാമി അനാസവോ.

൧൭൭. ‘‘സ്വാഗതം വത മേ ആസി…പേ… കതം ബുദ്ധസ്സ സാസനം.

൧൭൮. ‘‘പടിസമ്ഭിദാ ചതസ്സോ…പേ… കതം ബുദ്ധസ്സ സാസനം’’.

ഇത്ഥം സുദം ആയസ്മാ ഉപവാനത്ഥേരോ ഇമാ ഗാഥായോ

അഭാസിത്ഥാതി.

ഉപവാനത്ഥേരസ്സാപദാനം ദസമം.