൬. ഏളകലോമസിക്ഖാപദവണ്ണനാ

൫൭൧. തേന സമയേനാതി ഏളകലോമസിക്ഖാപദം. തത്ഥ ഉപ്പണ്ഡേസുന്തി ‘‘കിത്തകേന, ഭന്തേ, കീതാനീ’’തിആദീനി വദന്താ അവഹസിംസു. ഠിതകോവ ആസുമ്ഭീതി യഥാ മനുസ്സാ അരഞ്ഞതോ മഹന്തം ദാരുഭാരം ആനേത്വാ കിലന്താ ഠിതകാവ പാതേന്തി, ഏവം പാതേസീതി അത്ഥോ.

൫൭൨. സഹത്ഥാതി സഹത്ഥേന, അത്തനാ ഹരിതബ്ബാനീതി വുത്തം ഹോതി. ബഹിതിയോജനം പാതേതീതി തിയോജനതോ ബഹി പാതേതി. അനന്തരായേന പതനകേ ഹത്ഥതോ മുത്തമത്തേ ലോമഗണനായ നിസ്സഗ്ഗിയപാചിത്തിയാനി. സചേ ബഹിതിയോജനേ രുക്ഖേ വാ ഥമ്ഭേ വാ പടിഹഞ്ഞിത്വാ പുന അന്തോ പതന്തി, അനാപത്തി. ഭൂമിയം പതിത്വാ ഠത്വാ ഠത്വാ വട്ടമാനാ ഏളകലോമഭണ്ഡികാ പുന അന്തോ പവിസതി, ആപത്തിയേവ. അന്തോ ഠത്വാ ഹത്ഥേന വാ പാദേന വാ യട്ഠിയാ വാ വട്ടേതി ഠത്വാ വാ അഠത്വാ വാ വട്ടമാനാ ഭണ്ഡികാ ഗച്ഛതു, ആപത്തിയേവ. ‘‘അഞ്ഞോ ഹരിസ്സതീ’’തി ഠപേതി, തേന ഹരിതേപി ആപത്തിയേവ. സുദ്ധചിത്തേന ഠപിതം വാതോ വാ അഞ്ഞോ വാ അത്തനോ ധമ്മതായ ബഹി പാതേതി, ആപത്തിയേവ. സഉസ്സാഹത്താ അചിത്തകത്താ ച സിക്ഖാപദസ്സ. കുരുന്ദിയാദീസു പന ‘‘ഏത്ഥ അനാപത്തീ’’തി വുത്താ, സാ അനാപത്തി പാളിയാ ന സമേതി. ഉഭതോഭണ്ഡികം ഏകാബദ്ധം കത്വാ ഏകം ഭണ്ഡികം അന്തോസീമായ ഏകം ബഹിസീമായ കരോന്തോ ഠപേതി, രക്ഖതി താവ. ഏകാബദ്ധേ കാജേപി ഏസേവ നയോ. യദി പന അബന്ധിത്വാ കാജകോടിയം ഠപിതമത്തമേവ ഹോതി, ന രക്ഖതി. ഏകാബദ്ധേപി പരിവത്തേത്വാ ഠപിതേ ആപത്തിയേവ.

അഞ്ഞസ്സ യാനേ വാതി ഏത്ഥ ഗച്ഛന്തേ യാനേ വാ ഹത്ഥിപിട്ഠിആദീസു വാ സാമികസ്സ അജാനന്തസ്സേവ ഹരിസ്സതീതി ഠപേതി, തസ്മിം തിയോജനം അതിക്കന്തേ ആപത്തി. അഗച്ഛന്തേപി ഏസേവ നയോ. സചേ പന അഗച്ഛന്തേ യാനേ വാ ഹത്ഥിപിട്ഠിയാദീസു വാ ഠപേത്വാ അഭിരുഹിത്വാ സാരേതി, ഹേട്ഠാ വാ ഗച്ഛന്തോ ചോദേതി, പക്കോസന്തോ വാ അനുബന്ധാപേതി, ‘‘അഞ്ഞം ഹരാപേതീ’’തി വചനതോ അനാപത്തി. കുരുന്ദിയാദീസു പന ‘‘ആപത്തീ’’തി വുത്തം, തം ‘‘അഞ്ഞം ഹരാപേതീ’’തി ഇമിനാ ന സമേതി. അദിന്നാദാനേ പന സുങ്കഘാതേ ആപത്തി ഹോതി. യാ ഹി തത്ഥ ആപത്തി, സാ ഇധ അനാപത്തി. യാ ഇധ ആപത്തി, സാ തത്ഥ അനാപത്തി. തം ഠാനം പത്വാ അഞ്ഞവിഹിതോ വാ ചോരാദീഹി വാ ഉപദ്ദുതോ ഗച്ഛതി, ആപത്തിയേവ. സബ്ബത്ഥ ലോമഗണനായ ആപത്തിപരിച്ഛേദോ വേദിതബ്ബോ.

൫൭൫. തിയോജനം വാസാധിപ്പായോ ഗന്ത്വാ തതോ പരം ഹരതീതി യത്ഥ ഗതോ, തത്ഥ ഉദ്ദേസപരിപുച്ഛാദീനം വാ പച്ചയാദീനം വാ അലാഭേന തതോ പരം അഞ്ഞത്ഥ ഗച്ഛതി, തതോപി അഞ്ഞത്ഥാതി ഏവം യോജനസതമ്പി ഹരന്തസ്സ അനാപത്തി. അച്ഛിന്നം പടിലഭിത്വാതി ചോരാ അച്ഛിന്ദിത്വാ നിരത്ഥകഭാവം ഞത്വാ പടിദേന്തി, തം ഹരന്തസ്സ അനാപത്തി. നിസ്സട്ഠം പടിലഭിത്വാതി വിനയകമ്മകതം പടിലഭിത്വാതി അത്ഥോ.

കതഭണ്ഡന്തി കതംഭണ്ഡം കമ്ബലകോജവസന്ഥതാദിം യം കിഞ്ചി അന്തമസോ സുത്തകേന ബദ്ധമത്തമ്പി. യോ പന തനുകപത്തത്ഥവികന്തരേ വാ ആയോഗഅംസബദ്ധകകായബന്ധനാദീനം അന്തരേസു വാ പിപ്ഫലികാദീനം മലരക്ഖണത്ഥം സിപാടികായ വാ അന്തമസോ വാതാബാധികോ കണ്ണച്ഛിദ്ദേപി ലോമാനി പക്ഖിപിത്വാ ഗച്ഛതി, ആപത്തിയേവ. സുത്തകേന പന ബന്ധിത്വാ പക്ഖിത്തം കതഭണ്ഡട്ഠാനേ തിട്ഠതി, വേണിം കത്വാ ഹരതി, ഇദം നിധാനമുഖം നാമ, ആപത്തിയേവാതി. സേസം ഉത്താനത്ഥമേവ.

സമുട്ഠാനാദീസു ഇദം ഏളകലോമസമുട്ഠാനം നാമ, കായതോ ച കായചിത്തതോ ച സമുട്ഠാതി, കിരിയം, നോസഞ്ഞാവിമോക്ഖം, അചിത്തകം, പണ്ണത്തിവജ്ജം, കായകമ്മം, തിചിത്തം, തിവേദനന്തി.

ഏളകലോമസിക്ഖാപദവണ്ണനാ നിട്ഠിതാ.