൪. തുവട്ടവഗ്ഗോ

൧. പഠമസിക്ഖാപദവണ്ണനാ

൯൩൩. തുവട്ടവഗ്ഗസ്സ പഠമസിക്ഖാപദേ – തുവട്ടേയ്യുന്തി നിപജ്ജേയ്യും. സേസം ഉത്താനമേവ. ഏളകലോമസമുട്ഠാനം – കിരിയം, നോസഞ്ഞാവിമോക്ഖം, അചിത്തകം, പണ്ണത്തിവജ്ജം, കായകമ്മം, തിചിത്തം, തിവേദനന്തി.

പഠമസിക്ഖാപദം.

൨. ദുതിയസിക്ഖാപദവണ്ണനാ

൯൩൭. ദുതിയേ – ഏകം അത്ഥരണഞ്ചേവ പാവുരണഞ്ച ഏതാസന്തി ഏകത്ഥരണപാവുരണാ; സംഹാരിമാനം പാവാരത്ഥരണകടസാരകാദീനം ഏകം അന്തം അത്ഥരിത്വാ ഏകം പാരുപിത്വാ തുവട്ടേന്തീനമേതം അധിവചനം.

൯൪൦. വവത്ഥാനം ദസ്സേത്വാതി മജ്ഝേ കാസാവം വാ കത്തരയട്ഠിം വാ അന്തമസോ കായബന്ധനമ്പി ഠപേത്വാ നിപജ്ജന്തീനം അനാപത്തീതി അത്ഥോ. സേസം ഉത്താനമേവ. ഏളകലോമസമുട്ഠാനം – കിരിയം, നോസഞ്ഞാവിമോക്ഖം, അചിത്തകം, പണ്ണത്തിവജ്ജം, കായകമ്മം, തിചിത്തം, തിവേദനന്തി.

ദുതിയസിക്ഖാപദം.

൩. തതിയസിക്ഖാപദവണ്ണനാ

൯൪൧. തതിയേ – ഉളാരസമ്ഭാവിതാതി ഉളാരകുലാ പബ്ബജിതത്താ ഗുണേഹി ച ഉളാരത്താ ഉളാരാതി സമ്ഭാവിതാ. ഇസ്സാപകതാതി ഇസ്സായ അപകതാ; അഭിഭൂതാതി അത്ഥോ. സഞ്ഞത്തി ബഹുലാ ഏതാസന്തി സഞ്ഞത്തിബഹുലാ; ദിവസം മഹാജനം സഞ്ഞാപയമാനാതി അത്ഥോ. വിഞ്ഞത്തി ബഹുലാ ഏതാസന്തി വിഞ്ഞത്തിബഹുലാ. വിഞ്ഞത്തീതി ഹേതൂദാഹരണാദീഹി വിവിധേഹി നയേഹി ഞാപനാ വേദിതബ്ബാ, ന യാചനാ.

൯൪൩. ചങ്കമനേ നിവത്തനഗണനായ ആപത്തിയോ വേദിതബ്ബാ. തിട്ഠതി വാതിആദീസു പയോഗഗണനായ. ഉദ്ദിസതി വാതിആദീസു പദാദിഗണനായ. സേസം ഉത്താനമേവ.

തിസമുട്ഠാനം – കിരിയാകിരിയം, സഞ്ഞാവിമോക്ഖം, സചിത്തകം, ലോകവജ്ജം, കായകമ്മം, വചീകമ്മം, അകുസലചിത്തം, ദുക്ഖവേദനന്തി.

തതിയസിക്ഖാപദം.

൪. ചതുത്ഥസിക്ഖാപദവണ്ണനാ

൯൪൯. ചതുത്ഥേ – സതി അന്തരായേതി ദസവിധേ അന്തരായേ സതി. പരിയേസിത്വാ ന ലഭതീതി അഞ്ഞം ഉപട്ഠായികം ന ലഭതി. ഗിലാനായാതി സയം ഗിലാനായ. ആപദാസൂതി തഥാരൂപേ ഉപദ്ദവേ സതി അനാപത്തി. സേസം ഉത്താനമേവ.

ധുരനിക്ഖേപസമുട്ഠാനം – അകിരിയം, സഞ്ഞാവിമോക്ഖം, സചിത്തകം, ലോകവജ്ജം, കായകമ്മം, വചീകമ്മം, അകുസലചിത്തം, ദുക്ഖവേദനന്തി.

ചതുത്ഥസിക്ഖാപദം.

൫. പഞ്ചമസിക്ഖാപദവണ്ണനാ

൯൫൨. പഞ്ചമേ – അഞ്ഞം ആണാപേതീതി ഏത്ഥ സചേ നിക്കഡ്ഢാതി ആണത്താ ഏകപയോഗേന ബഹൂനിപി ദ്വാരാനി അതിക്കാമേതി, ഏകാ ആപത്തി. അഥ ഇമഞ്ചിമഞ്ച ദ്വാരം അതിക്കാമേഹീതി ഏവം ആണത്താ അതിക്കാമേതി, ദ്വാരഗണനായ ആപത്തിയോ. സേസം ഉത്താനമേവ.

തിസമുട്ഠാനം – കിരിയം, സഞ്ഞാവിമോക്ഖം, സചിത്തകം, ലോകവജ്ജം, കായകമ്മം, വചീകമ്മം, അകുസലചിത്തം, ദുക്ഖവേദനന്തി.

പഞ്ചമസിക്ഖാപദം.

൬. ഛട്ഠസിക്ഖാപദവണ്ണനാ

൯൫൫. ഛട്ഠേ – സബ്ബം ഉത്താനമേവ. സമനുഭാസനസമുട്ഠാനം – അകിരിയം, സഞ്ഞാവിമോക്ഖം, സചിത്തകം, ലോകവജ്ജം, കായകമ്മം, വചീകമ്മം, അകുസലചിത്തം, ദുക്ഖവേദനന്തി.

ഛട്ഠസിക്ഖാപദം.

൭-൮-൯. സത്തമഅട്ഠമനവമസിക്ഖാപദവണ്ണനാ

൯൬൧. സത്തമഅട്ഠമനവമേസു സബ്ബം ഉത്താനമേവ. സബ്ബാനി ഏളകലോമസമുട്ഠാനാനി, കിരിയാനി, നോസഞ്ഞാവിമോക്ഖാനി, അചിത്തകാനി, പണ്ണത്തിവജ്ജാനി, കായകമ്മാനി, തിചിത്താനി തിവേദനാനീതി.

സത്തമഅട്ഠമനവമസിക്ഖാപദാനി.

൧൦. ദസമസിക്ഖാപദവണ്ണനാ

൯൭൩. ദസമേ – ആഹുന്ദരികാതി സമ്ബാധാ.

൯൭൫. ധുരം നിക്ഖിത്തമത്തേതി സചേപി ധുരം നിക്ഖിപിത്വാ പച്ഛാ പക്കമതി, ആപത്തിയേവാതി അത്ഥോ. പവാരേത്വാ പഞ്ച യോജനാനി ഗച്ഛന്തിയാപി അനാപത്തി. ഛസു വത്തബ്ബമേവ നത്ഥി. സചേ പന തീണി ഗന്ത്വാ തേനേവ മഗ്ഗേന പച്ചാഗച്ഛതി, ന വട്ടതി. അഞ്ഞേന മഗ്ഗേന ആഗന്തും വട്ടതി.

൯൭൬. അന്തരായേതി ദസവിധേ അന്തരായേ – പരം ഗച്ഛിസ്സാമീതി നിക്ഖന്താ, നദീപൂരോ പന ആഗതോ, ചോരാ വാ മഗ്ഗേ ഹോന്തി, മേഘോ വാ ഉട്ഠാതി, നിവത്തിതും വട്ടതി. സേസം ഉത്താനമേവ. പഠമപാരാജികസമുട്ഠാനം – അകിരിയം, സഞ്ഞാവിമോക്ഖം, സചിത്തകം, ലോകവജ്ജം, കായകമ്മം, അകുസലചിത്തം, ദുക്ഖവേദനന്തി.

ദസമസിക്ഖാപദം.

തുവട്ടവഗ്ഗോ ചതുത്ഥോ.