൧. നിബ്ബാനപഞ്ഹാസുത്തവണ്ണനാ

൩൧൪. ജമ്ബുഖാദകസംയുത്തേ ജമ്ബുഖാദകോ പരിബ്ബാജകോതി ഏവംനാമോ ഥേരസ്സ ഭാഗിനേയ്യോ ഛന്നപരിബ്ബാജകോ. യോ ഖോ ആവുസോ രാഗക്ഖയോതി നിബ്ബാനം ആഗമ്മ രാഗോ ഖീയതി, തസ്മാ നിബ്ബാനം രാഗക്ഖയോതി വുച്ചതി. ദോസമോഹക്ഖയേസുപി ഏസേവ നയോ.

യോ പന ഇമിനാവ സുത്തേന കിലേസക്ഖയമത്തം നിബ്ബാനന്തി വദേയ്യ, സോ വത്തബ്ബോ ‘‘കസ്സ കിലേസാനം ഖയോ, കിം അത്തനോ, ഉദാഹു പരേസ’’ന്തി? അദ്ധാ ‘‘അത്തനോ’’തി വക്ഖതി. തതോ പുച്ഛിതബ്ബോ ‘‘ഗോത്രഭുഞാണസ്സ കിം ആരമ്മണ’’ന്തി? ജാനമാനോ ‘‘നിബ്ബാന’’ന്തി വക്ഖതി. കിം പന ഗോത്രഭുഞാണക്ഖണേ കിലേസാ ഖീണാ ഖീയന്തി ഖീയിസ്സന്തീതി? ‘‘ഖീണാ’’തി വാ ‘‘ഖീയന്തീ’’തി വാ ന വത്തബ്ബാ, ‘‘ഖീയിസ്സന്തീ’’തി പന വത്തബ്ബാതി. കിം പന തേസു അഖീണേസുയേവ കിലേസേസു ഗോത്രഭുഞാണം കിലേസക്ഖയം ആരമ്മണം കരോതീതി? അദ്ധാ ഏവം വുത്തേ നിരുത്തരോ ഭവിസ്സതി.

മഗ്ഗഞാണേനാപി ചേതം യോജേതബ്ബം. മഗ്ഗക്ഖണേപി ഹി കിലേസാ ‘‘ഖീണാ’’തി വാ ‘‘ഖീയിസ്സന്തീ’’തി വാ ന വത്തബ്ബാ, ‘‘ഖീയന്തീ’’തി പന വത്തബ്ബാ, ന ച അഖീണേസുയേവ കിലേസേസു കിലേസക്ഖയോ ആരമ്മണം ഹോതി, തസ്മാ സമ്പടിച്ഛിതബ്ബമേതം. യം ആഗമ്മ രാഗാദയോ ഖീയന്തി, തം നിബ്ബാനം. തം പനേതം ‘‘രൂപിനോ ധമ്മാ അരൂപിനോ ധമ്മാ’’തിആദീസു (ധ. സ. ദുകമാതികാ ൧൧) ദുകേസു അരൂപിനോ ധമ്മാതി സങ്ഗഹിതത്താ ന കിലേസക്ഖയമത്തമേവാതി.