൪. കാമഗുണസുത്തവണ്ണനാ
൧൧൭. ചതുത്ഥേ യേ മേതി യേ മമ. ചേതസോ സമ്ഫുട്ഠപുബ്ബാതി ചിത്തേന അനുഭൂതപുബ്ബാ. തത്ര മേ ചിത്തം ബഹുലം ഗച്ഛമാനം ഗച്ഛേയ്യാതി തേസു പാസാദത്തയതിവിധനാടകാദിഭേദസമ്പത്തിവസേന അനുഭൂതപുബ്ബേസു പഞ്ചസു കാമഗുണേസു ബഹൂസു വാരേസു ഉപ്പജ്ജമാനം ഉപ്പജ്ജേയ്യാതി ദീപേതി. പച്ചുപ്പന്നേസു വാതി ഇധ പധാനചരിയകാലേ ഛബ്ബസ്സാനി സുപുപ്ഫിതവനസണ്ഡജാതാനം ദിജഗണാദീനം വസേന ദിട്ഠസുതാദിഭേദം മനോരമാരമ്മണം കാമഗുണം കത്വാ ദസ്സേന്തോ ‘‘ഏവരൂപേസു പച്ചുപ്പന്നേസു വാ ബഹുലം ഉപ്പജ്ജേയ്യാ’’തി ദസ്സേതി. അപ്പം വാ അനാഗതേസൂതി അനാഗതേ ‘‘മേത്തേയ്യോ നാമ ബുദ്ധോ ഭവിസ്സതി, സങ്ഖോ നാമ രാജാ, കേതുമതീ നാമ രാജധാനീ’’തിആദിവസേന (ദീ. നി. ൩.൧൦൬) പരിത്തകമേവ അനാഗതേസു കാമഗുണേസു ഉപ്പജ്ജേയ്യാതി ദസ്സേതി. തത്ര മേ അത്തരൂപേനാതി തത്ര മയാ അത്തനോ ഹിതകാമജാതികേന. അപ്പമാദോതി സാതച്ചകിരിയാ പഞ്ചസു കാമഗുണേസു ചിത്തസ്സ അവോസ്സഗ്ഗോ. സതീതി ആരമ്മണപരിഗ്ഗഹിതസതി. ആരക്ഖോതി അയം അപ്പമാദോ ച സതി ച ചേതസോ ആരക്ഖോ കരണീയോ, ഏവം മേ അഹോസീതി ദസ്സേതി, ആരക്ഖത്ഥായ ഇമേ ദ്വേ ധമ്മാ കാതബ്ബാതി വുത്തം ഹോതി.
തസ്മാതിഹ, ഭിക്ഖവേ, സേ ആയതനേ വേദിതബ്ബേതി യസ്മാ ചേതസോ ആരക്ഖത്ഥായ അപ്പമാദോ ച സതി ച കാതബ്ബാ, യസ്മാ തസ്മിം ആയതനേ വിദിതേ അപ്പമാദേന വാ സതിയാ വാ കാതബ്ബം നത്ഥി, തസ്മാ സേ ആയതനേ വേദിതബ്ബേ, തം കാരണം ജാനിതബ്ബന്തി അത്ഥോ. സളായതനനിരോധന്തി സളായതനനിരോധോ വുച്ചതി നിബ്ബാനം, തം സന്ധായ ഭാസിതന്തി അത്ഥോ. നിബ്ബാനസ്മിഞ്ഹി ചക്ഖുആദീനി ചേവ നിരുജ്ഝന്തി രൂപസഞ്ഞാദയോ ച നിരുജ്ഝന്തീതി. സേസം വുത്തനയമേവ.